English version

Narodowy Instytut Audiowizualny

@dwutygodnik

dwutygodnik - strona kultury

82 2012

Archiwum numerów

Kwiecień 2009: 01 2009; 02 2009

Maj 2009: 03 2009; 04 2009; 05 2009

Czerwiec 2009: 06 2009; 07 2009

Lipiec 2009: 08 2009; 09 2009

Sierpień 2009: 10 2009; 11 2009

Wrzesień 2009: 12 2009

Wrzesień 2009: 13 2009

Październik 2009: 14 2009; 15 2009; 16 2009

Listopad 2009: 17 2009; 18 2009

Grudzień 2009: 19 2009

Grudzień 2009: 20 2009

Styczeń 2010: 21 2010; 22 2010

Luty 2010: 23 2010; 24 2010

Marzec 2010: 25 2010; 26 2010

Kwiecień 2010: 27 2010; 28 2010

Maj 2010: 29 2010; 30 2010; 31 2010

Czerwiec 2010: 32 2010; 33 2010

Lipiec 2010: 34 2010; 35 2010

Sierpień 2010: 36 2010; 37 2010

Wrzesień 2010: 38 2010; 39 2010

Październik 2010: 40 2010

Październik 2010: 41 2010; 42 2010

Listopad 2010: 43 2010; 44 2010

Grudzień 2010: 45 2010; 46 2010

Styczeń 2011: 47 2011

Styczeń 2011: 48 2011

Luty 2011: 49 2011; 50 2011

Marzec 2011: 51 2011; 52 2011

Kwiecień 2011: 53 2011; 54 2011

Kwiecień 2011: 55 2011

Maj 2011: 56 2011; 57 2011

Czerwiec 2011: 58 2011; 59 2011

Lipiec 2011: 60 2011; 61 2011

Sierpień 2011: 62 2011; 63 2011

Wrzesień 2011: 64 2011; 65 2011

Październik 2011: 66 2011; 67 2011; 68 2011

Listopad 2011: 69 2011; 70 2011

Grudzień 2011: 71 2011; 72 2011

Styczeń 2012: 73 2012; 74 2012

Luty 2012: 75 2012

Luty 2012: 76 2012

Marzec 2012: 77 2012; 78 2012; 79 2012

Kwiecień 2012: 80 2012; 81 2012

Maj 2012: 82 2012

Literatura
Teatr
Film
Sztuka
Muzyka
Produkty uboczne
Felietony
Rozmowy
Fikcje
Figle
Newsletter

Newsletter

Wpisz swój adres e-mail,
aby otrzymać nasz newsletter.

Wystawa Jerzego Stajudy

Agnieszka Szewczyk

Krakowska prezentacja twórczości Jerzego Stajudy pokazuje malarza w bardzo swoisty sposób zafascynowanego Dalekim Wschodem

Jerzy Stajuda, „Niedopowiedziane”, obrazy, akwarele, rysunki; Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manngha, 30 kwietnia - 31 maja 2009.

Wydaje się, że malarstwo Jerzego Stajudy (1936–1992) prędzej czy później musiało znaleźć się w Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha. Pokaz twórczości Stajudy to kontynuacja cyklu wystaw o inspiracjach dalekowschodnich w sztuce polskiej. Właściwie każda wystawa Stajudy musi mieć charakter monograficzny, bo jego twórczość jest niezwykle jednorodna. Wypracowanej w latach sześćdziesiątych indywidualnej formule malarstwa pozostał wierny do końca życia.

Jerzy Stajuda, akwarelaPodstawą twórczości Stajudy były akwarele i rysunek (tuszem, ołówkiem, węglem). Chętnie stosował technikę zapisu automatycznego. W akwarelach wykorzystywał przypadkowe układy powstałe ze swobodnie spływającej farby, kontrolował jednak ten proces i ostatecznie nadawał pracom bardzo precyzyjną konstrukcję, ujawniającą jego szczególne wyczucie przestrzeni. Abstrakcyjne pejzaże, formy, konstrukcje stawały się coraz bardziej świetliste, lekkie. Kolor – coraz bardziej przejrzysty, delikatny, dążący do monochromatyczności. Z czasem artysta zaczął wprowadzać w obręb kompozycji puste, niezamalowane przestrzenie.

Jerzy Stajuda, akwarelaZainteresowanie sztuką Dalekiego Wschodu, studia nad kaligrafią, nauka pisma chińskiego – te tropy nam pozostawił. Pustka – „znak pośród znaków” – tak ważna w tradycyjnej sztuce japońskiej, jest kluczowa w malarstwie Stajudy. Cenniejsza i znacząca jest jednak swoistość tych dalekowschodnich fascynacji. Studia nad chińskim pismem odbywał za pomocą długopisu na kratkowanych kartkach szkolnego brulionu. „Kaligrafował” herbatą. W tym sensie nie jest jeszcze jednym artystą zafascynowanym Wschodem, próbującym jego tradycje przeszczepić w prosty sposób na rodzimy grunt.

Jerzy Stajuda, rysunekDalekowschodni jest raczej sposób traktowania malarstwa jako czynności. Jest w nim coś z medytacji, ćwiczenia zen, jak gdyby Stajuda próbował namalować czy zapisać w rysunku cały czas to samo, jakąś „jedną sprawę”. Samo malowanie czy rysowanie było dla niego ważniejsze od efektu. Stąd powstające w nocy przy sztucznym, słabym świetle, setki rysunków i malowane powoli, metodą wielokrotnie nakładanych, laserunkowych warstw farby, obrazy.

Problem polega jedynie na tym, że „sprawa” Stajudy nie jest dla nas dziś, bez artysty, czytelna. Możemy nawet wątpić, czy w ogóle istniała. Ci, którzy go znali (jego mieszkanie na Wiejskiej było ważnym w swoim czasie warszawskim salonem), mogą odczytywać jego malarstwo jako jedną z aktywności autora, obok słuchania muzyki, czytania, grania na fisharmonii, opalania się, przyjmowania gości. Ma wtedy swój sens, treść, miejsce, znaczenie. Bez tej wiedzy stajemy wobec sztuki, która, pozbawiona swego twórcy, nieuchronnie się starzeje.

Agnieszka Szewczyk, historyk sztuki, pracuje w Warszawskim Muzeum ASP, jest sekretarzem redakcji kwartalnika „Aspiracje”.

Jeśli chcesz umieścić fragment tekstu z dwutygodnik.com na swojej stronie lub blogu, prosimy o kontakt z redakcją na adres e-mail: redakcja@dwutygodnik.com. Dowiedz się więcej.