English version

Narodowy Instytut Audiowizualny

@dwutygodnik

dwutygodnik - strona kultury

82 2012

Archiwum numerów

Kwiecień 2009: 01 2009; 02 2009

Maj 2009: 03 2009; 04 2009; 05 2009

Czerwiec 2009: 06 2009; 07 2009

Lipiec 2009: 08 2009; 09 2009

Sierpień 2009: 10 2009; 11 2009

Wrzesień 2009: 12 2009

Wrzesień 2009: 13 2009

Październik 2009: 14 2009; 15 2009; 16 2009

Listopad 2009: 17 2009; 18 2009

Grudzień 2009: 19 2009

Grudzień 2009: 20 2009

Styczeń 2010: 21 2010; 22 2010

Luty 2010: 23 2010; 24 2010

Marzec 2010: 25 2010; 26 2010

Kwiecień 2010: 27 2010; 28 2010

Maj 2010: 29 2010; 30 2010; 31 2010

Czerwiec 2010: 32 2010; 33 2010

Lipiec 2010: 34 2010; 35 2010

Sierpień 2010: 36 2010; 37 2010

Wrzesień 2010: 38 2010; 39 2010

Październik 2010: 40 2010

Październik 2010: 41 2010; 42 2010

Listopad 2010: 43 2010; 44 2010

Grudzień 2010: 45 2010; 46 2010

Styczeń 2011: 47 2011

Styczeń 2011: 48 2011

Luty 2011: 49 2011; 50 2011

Marzec 2011: 51 2011; 52 2011

Kwiecień 2011: 53 2011; 54 2011

Kwiecień 2011: 55 2011

Maj 2011: 56 2011; 57 2011

Czerwiec 2011: 58 2011; 59 2011

Lipiec 2011: 60 2011; 61 2011

Sierpień 2011: 62 2011; 63 2011

Wrzesień 2011: 64 2011; 65 2011

Październik 2011: 66 2011; 67 2011; 68 2011

Listopad 2011: 69 2011; 70 2011

Grudzień 2011: 71 2011; 72 2011

Styczeń 2012: 73 2012; 74 2012

Luty 2012: 75 2012

Luty 2012: 76 2012

Marzec 2012: 77 2012; 78 2012; 79 2012

Kwiecień 2012: 80 2012; 81 2012

Maj 2012: 82 2012

Literatura
Teatr
Film
Sztuka
Muzyka
Produkty uboczne
Felietony
Rozmowy
Fikcje
Figle
Newsletter

Newsletter

Wpisz swój adres e-mail,
aby otrzymać nasz newsletter.

Lament berliński

Joanna Wichowska

Berliński „Prometeusz” Gotscheffa rozczarowuje. Szkoda, że w centrum wielkiego miasta nie zaryzykowano mniej grzecznej rozmowy o znaczeniu mitu

Wszystko dzieje się w nazwanym Agorą amfiteatrze, zbudowanym według projektu Berta Neumanna na Rosa-Luxemburg-Platz. Nie ma tu żadnych teatralnych efektów: nawet świateł (dopiero kiedy się ściemnia, przestrzeń doświetlają reflektory), czy muzyki, jeśli nie liczyć witającego widzów greckiego popu, odgłosów ulicy i pokrzykiwań miejskich ptaków.

Naturalną scenografię półokrągłej fasady Volksbühne lekko tylko podrasowano, wbijając w piach, którym wysypane jest proscenium, wysoki, żółty słup – pełniący funkcję miejsca kaźni, czyli skał Kaukazu – i stawiając po bokach dwa blaszane, dwupoziomowe kontenery – jeden dla Hermesa, drugi dla Okeanosa. Prostota „Prometeusza” Ajschylosa/Müllera/Gotscheffa jest jednak pozorna. Patrząc na drobne – z perspektywy amfiteatralnej widowni – figurki aktorów i słuchając potoku słów wypowiadanych na najwyższym diapazonie emocji – nie można pozbyć się wrażenia monumentalności i patosu.

„Prometeusz” Ajschylosa, reż. Dimiter Gotscheff.
Volksbühne w Berlinie, premiera 20 maja 2009Prometeusz cierpi. Ale nie jest ofiarą. Jego cierpienie jest pełne złości i pychy. Tak przynajmniej pokazuje swojego bohatera Max Hopp. Frazy skandowane sylaba po sylabie, kompulsywnie powtarzane słowa, wywrzaskiwane monologi, wyjękiwane skargi są wprawdzie lamentem, ale lamentem człowieka silnego. Kogoś, kto próbuje ogarnąć własny ból rozumem i dlatego nigdy tak naprawdę mu nie ulega. Bohater ani na chwilę nie traci świadomości, że jest oglądany, a jego cierpienie może mieć wartość dydaktyczną. Dlatego bierze nas na świadków swojej bez wytchnienia racjonalizowanej męki. Robi to dosłownie: wodząc wściekłym wzrokiem po widowni.

Mamy więc wziąć na siebie również rolę oskarżonych? Tylko nie bardzo wiadomo – o co? Patos cierpienia niweluje wagę pytania, po czyjej stoimy stronie: władzy czy rewolty. Bogowie są w krawatach, a heros-rewolucjonista w czerwonym, postrzępionym T-shircie. Odpowiedź jest oczywista. Ważniejsza od znaczenia buntu staje się pasja buntownika. Niestety.

Być może tak właśnie miało być: bezwstydnie patetycznie. A jednak szkoda, że na Agorze zbudowanej w sercu wielkiego miasta nie zaryzykowano trochę bardziej wnikliwej, trochę mniej grzecznej i przewidywalnej rozmowy o współczesnym znaczeniu prometejskiego mitu.

Joanna Wichowska, redaktorka działu teatru w „Dwutygodniku” (współpraca). Teatrem zajmuje się teoretycznie i praktycznie. Grała w spektaklach m.in. Węgajt, Gardzienic, Double Edge Theatre, była kierowniczką literacką Teatru im. C.K. Norwida w Jeleniej Górze. Działa w Stowarzyszeniu Praktyków Kultury i w sieci teatralnej East European Performing Arts Platform.

Jeśli chcesz umieścić fragment tekstu z dwutygodnik.com na swojej stronie lub blogu, prosimy o kontakt z redakcją na adres e-mail: redakcja@dwutygodnik.com. Dowiedz się więcej.