<![CDATA[Dwutygodnik, strona kultury - wydanie]]> http://www.dwutygodnik.com/rss/wydanie/ Mon, 06 Apr 2020 11:17:29 +0200 Zend Framework Zend_Feed pl-pl http://blogs.law.harvard.edu/tech/rss <![CDATA[Numer 2020/278]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2020/278

Film

Troska o żywych (Agnieszka Jakimiak)

„Outsider” jest najmocniejszy właśnie w tych momentach, w których na bok możemy odsunąć rozważania o metafizyce i spirytyzmie, a paranormalne zjawiska nie dominują w przestrzeni gry

POP-CORE: Cmentarz polskiego horroru (Michał Walkiewicz)

Udostępniony na Netfliksie horror „W lesie dziś nie zaśnie nikt” Bartosza M. Kowalskiego to rzecz z innej bajki, amerykańskiej – o nastolatkach przerabianych na krwawy budyń przez zdeformowanych troglodytów

Najdłuższa wojna ponowoczesnej demokracji (Jakub Majmurek)

Odkąd rada Słownika Oxfordzkiego ogłosiła termin „postprawda” słowem roku, minęły już prawie cztery lata, w tym czasie liberalne demokracje na froncie walki z postprawdą zrobiły bardzo nikłe postępy

Media

Najbardziej niszowe kontenty (Piotr Fortuna)

Samotna sieć nie jest jakimś utopijnym, lepszym internetem dla wtajemniczonych. To jedynie rewers mainstreamu, chaotyczny i różnorodny. Stawką pozostaje zniuansowany obraz świata, moment zatrzymania, może nawet konfuzji

Wernisaż na Facebooku (Ewa Drygalska)

„Nikt nie wie, jak długo potrwa przymusowe odosobnienie, ale podejście instytucji sztuki do zbiorów i popularyzacji na pewno się zmieni” – przegląd muzealnych zbiorów online

Kuchonnyje razgowory (Kaja Puto)

Bar #staythefuckhome tylko w pierwszych 24 godzinach funkcjonowania odwiedziło ponad 30 tysięcy gości. W przeciwieństwie do reala można, a nawet trzeba przyjść z własnym alko. A także kamerką i mikrofonem

Czy mnie słychać? (Łukasz Łoziński)

Pracując w domu, trzeba zadbać o tło – jeśli na ścianie masz kiepskie obrazki, to trochę wstyd się pokazać. Mimo problemów technicznych bardzo potrzebujemy się usłyszeć. A najlepiej jeszcze zobaczyć

Muzyka

Chciałem napisać oryginalną „Pasję” (Tomasz Cyz)

Zmarł Krzysztof Penderecki. Przypominamy rozmowę z kompozytorem, którą publikowaliśmy w „Dwutygodniku”

Zejście w zaświaty (Anna Szudek)

Kompozycje Sightless Pit są zaskakującym kolażem stylistycznym. Na albumie „Grave of a Dog” słychać gotyk, dark wave, power electronics, death industrial, a nawet trochę rozwiązań spotykanych zazwyczaj w muzyce współczesnej

Wieczny festiwal (Michał Wieczorek)

Branża koncertowa, oparta na spotkaniach ludzi w realu uczy się funkcjonować na nowo w sytuacji, gdy życie społeczne dosłownie zamarło. Póki co streamowane koncerty to erzac, mający pomóc przetrwać ciężkie czasy kwarantanny. Ale może i przyszłość tej branży?

Wciąż cię lubię (Piotr Szwed)

Artur Rojek ma wyraźnie dość Artura Rojka, do którego przyzwyczaił siebie i publiczność. Nie ma już ochoty składać się z ciągłych powtórzeń

Muzyka wyszeptana (Jakub Knera)

Mam naturę skłonną do kontemplacji, zwracam uwagę na niuanse, podoba mi się niedopowiedzenie. Moje kompozycje to rodzaj transowego tła, które intryguje, dopiero jeśli się poświęci mu trochę uwagi. To coś więcej niż muzyka do windy czy na lotnisko

Miłość do tulipanowców ()

Kompozytor drzewołaz, znany śmieszek i dobro narodowe. Krytycy, krytyczki, artyści i artystki wspominają Krzysztofa Pendereckiego

Maszyna i tubafon (Wiktor Rusin)

Krzysztof Penderecki był jak architekt brutalista, który z biegiem lat zaczął marzyć o dawniejszych formach, a także ich efekcie: o splendorze XIX-wiecznych oper, bulwarów i muzeów, a może nawet jeszcze starszych pałacach

Obyczaje

Wbić gwoździa w dechę (Paweł Łyżwiński)

Dobra partia szachowa jest jak film akcji albo widowisko. Kiedyś szachiści nie stronili od agresywnej gry, podejmowania ryzyka czy taktycznych poświęceń. Ale tego raczej nie uświadczymy w partiach komputerów

Apokalipsa instant (Przemysław Witkowski)

Koronawirus wyparł zaskakująco łatwo myślenie o katastrofie klimatycznej. Popyt na opowieści o końcu świata nie oznacza głębokiego przewartościowania postawy wobec ludzkości i jej losu – mówi autor książki „Świat po apokalipsie”

Ołówek w żółwie (Małgorzata Halber)

W pojemniku ze zmieszanymi trudniejsza praca, bo jednak brudne. Czasem ręka trafi na coś wilgotnego. Kiedy pisałam tekst o zbieraniu śmieci, nie wiedziałam, że za chwilę wszyscy utkniemy w domach

Nie sprint, nie maraton (Agata Sikora)

Globalna pandemia dała wielu z nas poczucie otwarcia. Przekroczyliśmy próg zmiany społecznej, która jeszcze dwa miesiące temu wydawała się niemożliwa

Porozmawiajmy o starości (Błażej Strzelczyk)

Starcy i osoby niepełnosprawne kwarantannę mają bez epidemii koronawirusa. Nawet gdyby chcieli, nie mogą wyjść, bo miejsce starca nie jest na ulicy, tylko w domu

A jeśli następnej pracy nie ma? (Arek Gruszczyński)

Wszystkie wady projektowego życia ludzi kultury dzisiaj widać ze zdwojoną siłą: niepewność, brak stabilności, wyzysk, nieprzewidywalność, brak ubezpieczenia zdrowotnego, płatnego urlopu i zabezpieczeń emerytalnych

Jakaś przyszłość pewnie będzie (Aleksandra Boćkowska)

W trzecim tygodniu pandemii na pewno wiadomo, że kultura jest tak nieważna, że można ją zamknąć jako pierwszą, przed siłowniami i sklepami z materiałami budowlanymi – sprawdzamy, jak ma się kultura pod kwarantanną

Żadnych supermocy (Marta Falecka)

„Mówią o nas, że jesteśmy na pierwszej linii frontu. Ale tu nie ma frontu. Jesteśmy partyzantami kryjącymi się po krzokach, ściskamy proce w rękach” – ciąg dalszy relacji pielęgniarki

Chęć bycia razem (Beata Chomątowska)

Na pierwszym miejscu były relacje społeczne. To na nich opierał się fenomen odbudowy Warszawy – na ponownym zejściu się ludzi, którzy się znają, bo wtedy jeden drugiemu może pomóc

Sztuka

Terkot niszczarek (Karol Sienkiewicz)

Wystawy „Zniszczenia i kradzieże” na razie nie zobaczycie. Czeka na lepsze czasy. To smutny paradoks, że wystawa dotycząca zniszczeń i kradzieży sama została zamknięta

Teatr

Początek czegoś nowego (Arek Gruszczyński)

„Styl produkcji teatralnych dóbr pochodzi z epoki sprzed przemysłowej. Tu rządzą rzemieślnicy i rękodzieło, a nie ekonomia, wszystko robi się w pojedynczych egzemplarzach, także rolę teatralną. Dziś szczególnie boleśnie to odczuwamy” – mówi dyrektor artystyczny Teatru Polskiego w Poznaniu

Musimy zwolnić (Piotr Morawski)

W masowym udostępnianiu spektakli w internecie widać przede wszystkim zasadę produktywności, konkurencyjności i widzialności, a obecny kryzys tylko tę perspektywę wyostrza

Przyszłość, czyli jutro (Katarzyna Niedurny)

„Część artystów w teatrze już teraz zrzeka się honorariów na rzecz innych twórców albo przekazuje swoją pracę innym. Czy ta solidarność będzie trwała również po epidemii?” – pytają członkowie Gildii Polskich Reżyserek i Reżyserów Teatralnych

Naturszczycy bez suflera (Marta Zdanowska)

Jaki teatr zaprosicie do domu wraz z projektem KWARANTANNA? Bardzo nierówny. Czasem absolutnie zbędny. Taki, w którym coś się nie klei. Choć zdarzają się „momenty” intrygujące i zabawne

Wiersze

wiersze (Szymon Bira)

Ziemia

Lekcje z pandemii (Tomasz Markiewka)

Jeśli chcemy sobie poradzić z kryzysem klimatycznym, to musimy osadzić nasze społeczności na mocnych fundamentach. Pandemia koronawirusa pokazuje, że nie tworzą ich maklerzy i celebryci

]]>

Film

Troska o żywych (Agnieszka Jakimiak)

„Outsider” jest najmocniejszy właśnie w tych momentach, w których na bok możemy odsunąć rozważania o metafizyce i spirytyzmie, a paranormalne zjawiska nie dominują w przestrzeni gry

POP-CORE: Cmentarz polskiego horroru (Michał Walkiewicz)

Udostępniony na Netfliksie horror „W lesie dziś nie zaśnie nikt” Bartosza M. Kowalskiego to rzecz z innej bajki, amerykańskiej – o nastolatkach przerabianych na krwawy budyń przez zdeformowanych troglodytów

Najdłuższa wojna ponowoczesnej demokracji (Jakub Majmurek)

Odkąd rada Słownika Oxfordzkiego ogłosiła termin „postprawda” słowem roku, minęły już prawie cztery lata, w tym czasie liberalne demokracje na froncie walki z postprawdą zrobiły bardzo nikłe postępy

Media

Najbardziej niszowe kontenty (Piotr Fortuna)

Samotna sieć nie jest jakimś utopijnym, lepszym internetem dla wtajemniczonych. To jedynie rewers mainstreamu, chaotyczny i różnorodny. Stawką pozostaje zniuansowany obraz świata, moment zatrzymania, może nawet konfuzji

Wernisaż na Facebooku (Ewa Drygalska)

„Nikt nie wie, jak długo potrwa przymusowe odosobnienie, ale podejście instytucji sztuki do zbiorów i popularyzacji na pewno się zmieni” – przegląd muzealnych zbiorów online

Kuchonnyje razgowory (Kaja Puto)

Bar #staythefuckhome tylko w pierwszych 24 godzinach funkcjonowania odwiedziło ponad 30 tysięcy gości. W przeciwieństwie do reala można, a nawet trzeba przyjść z własnym alko. A także kamerką i mikrofonem

Czy mnie słychać? (Łukasz Łoziński)

Pracując w domu, trzeba zadbać o tło – jeśli na ścianie masz kiepskie obrazki, to trochę wstyd się pokazać. Mimo problemów technicznych bardzo potrzebujemy się usłyszeć. A najlepiej jeszcze zobaczyć

Muzyka

Chciałem napisać oryginalną „Pasję” (Tomasz Cyz)

Zmarł Krzysztof Penderecki. Przypominamy rozmowę z kompozytorem, którą publikowaliśmy w „Dwutygodniku”

Zejście w zaświaty (Anna Szudek)

Kompozycje Sightless Pit są zaskakującym kolażem stylistycznym. Na albumie „Grave of a Dog” słychać gotyk, dark wave, power electronics, death industrial, a nawet trochę rozwiązań spotykanych zazwyczaj w muzyce współczesnej

Wieczny festiwal (Michał Wieczorek)

Branża koncertowa, oparta na spotkaniach ludzi w realu uczy się funkcjonować na nowo w sytuacji, gdy życie społeczne dosłownie zamarło. Póki co streamowane koncerty to erzac, mający pomóc przetrwać ciężkie czasy kwarantanny. Ale może i przyszłość tej branży?

Wciąż cię lubię (Piotr Szwed)

Artur Rojek ma wyraźnie dość Artura Rojka, do którego przyzwyczaił siebie i publiczność. Nie ma już ochoty składać się z ciągłych powtórzeń

Muzyka wyszeptana (Jakub Knera)

Mam naturę skłonną do kontemplacji, zwracam uwagę na niuanse, podoba mi się niedopowiedzenie. Moje kompozycje to rodzaj transowego tła, które intryguje, dopiero jeśli się poświęci mu trochę uwagi. To coś więcej niż muzyka do windy czy na lotnisko

Miłość do tulipanowców ()

Kompozytor drzewołaz, znany śmieszek i dobro narodowe. Krytycy, krytyczki, artyści i artystki wspominają Krzysztofa Pendereckiego

Maszyna i tubafon (Wiktor Rusin)

Krzysztof Penderecki był jak architekt brutalista, który z biegiem lat zaczął marzyć o dawniejszych formach, a także ich efekcie: o splendorze XIX-wiecznych oper, bulwarów i muzeów, a może nawet jeszcze starszych pałacach

Obyczaje

Wbić gwoździa w dechę (Paweł Łyżwiński)

Dobra partia szachowa jest jak film akcji albo widowisko. Kiedyś szachiści nie stronili od agresywnej gry, podejmowania ryzyka czy taktycznych poświęceń. Ale tego raczej nie uświadczymy w partiach komputerów

Apokalipsa instant (Przemysław Witkowski)

Koronawirus wyparł zaskakująco łatwo myślenie o katastrofie klimatycznej. Popyt na opowieści o końcu świata nie oznacza głębokiego przewartościowania postawy wobec ludzkości i jej losu – mówi autor książki „Świat po apokalipsie”

Ołówek w żółwie (Małgorzata Halber)

W pojemniku ze zmieszanymi trudniejsza praca, bo jednak brudne. Czasem ręka trafi na coś wilgotnego. Kiedy pisałam tekst o zbieraniu śmieci, nie wiedziałam, że za chwilę wszyscy utkniemy w domach

Nie sprint, nie maraton (Agata Sikora)

Globalna pandemia dała wielu z nas poczucie otwarcia. Przekroczyliśmy próg zmiany społecznej, która jeszcze dwa miesiące temu wydawała się niemożliwa

Porozmawiajmy o starości (Błażej Strzelczyk)

Starcy i osoby niepełnosprawne kwarantannę mają bez epidemii koronawirusa. Nawet gdyby chcieli, nie mogą wyjść, bo miejsce starca nie jest na ulicy, tylko w domu

A jeśli następnej pracy nie ma? (Arek Gruszczyński)

Wszystkie wady projektowego życia ludzi kultury dzisiaj widać ze zdwojoną siłą: niepewność, brak stabilności, wyzysk, nieprzewidywalność, brak ubezpieczenia zdrowotnego, płatnego urlopu i zabezpieczeń emerytalnych

Jakaś przyszłość pewnie będzie (Aleksandra Boćkowska)

W trzecim tygodniu pandemii na pewno wiadomo, że kultura jest tak nieważna, że można ją zamknąć jako pierwszą, przed siłowniami i sklepami z materiałami budowlanymi – sprawdzamy, jak ma się kultura pod kwarantanną

Żadnych supermocy (Marta Falecka)

„Mówią o nas, że jesteśmy na pierwszej linii frontu. Ale tu nie ma frontu. Jesteśmy partyzantami kryjącymi się po krzokach, ściskamy proce w rękach” – ciąg dalszy relacji pielęgniarki

Chęć bycia razem (Beata Chomątowska)

Na pierwszym miejscu były relacje społeczne. To na nich opierał się fenomen odbudowy Warszawy – na ponownym zejściu się ludzi, którzy się znają, bo wtedy jeden drugiemu może pomóc

Sztuka

Terkot niszczarek (Karol Sienkiewicz)

Wystawy „Zniszczenia i kradzieże” na razie nie zobaczycie. Czeka na lepsze czasy. To smutny paradoks, że wystawa dotycząca zniszczeń i kradzieży sama została zamknięta

Teatr

Początek czegoś nowego (Arek Gruszczyński)

„Styl produkcji teatralnych dóbr pochodzi z epoki sprzed przemysłowej. Tu rządzą rzemieślnicy i rękodzieło, a nie ekonomia, wszystko robi się w pojedynczych egzemplarzach, także rolę teatralną. Dziś szczególnie boleśnie to odczuwamy” – mówi dyrektor artystyczny Teatru Polskiego w Poznaniu

Musimy zwolnić (Piotr Morawski)

W masowym udostępnianiu spektakli w internecie widać przede wszystkim zasadę produktywności, konkurencyjności i widzialności, a obecny kryzys tylko tę perspektywę wyostrza

Przyszłość, czyli jutro (Katarzyna Niedurny)

„Część artystów w teatrze już teraz zrzeka się honorariów na rzecz innych twórców albo przekazuje swoją pracę innym. Czy ta solidarność będzie trwała również po epidemii?” – pytają członkowie Gildii Polskich Reżyserek i Reżyserów Teatralnych

Naturszczycy bez suflera (Marta Zdanowska)

Jaki teatr zaprosicie do domu wraz z projektem KWARANTANNA? Bardzo nierówny. Czasem absolutnie zbędny. Taki, w którym coś się nie klei. Choć zdarzają się „momenty” intrygujące i zabawne

Wiersze

wiersze (Szymon Bira)

Ziemia

Lekcje z pandemii (Tomasz Markiewka)

Jeśli chcemy sobie poradzić z kryzysem klimatycznym, to musimy osadzić nasze społeczności na mocnych fundamentach. Pandemia koronawirusa pokazuje, że nie tworzą ich maklerzy i celebryci

]]>
Fri, 27 Mar 2020 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2020/277]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2020/277

Literatura

O czym teraz myślisz? (Tomasz Surdykowski)

W powieściowych rozterkach Sally Rooney współczesność występuje raczej jako rekwizyt, rozwieszona w tle, na romansowym rusztowaniu

Strzępek Piany, strzępek papieru (Łukasz Żurek)

Kenneth Koch to lekkość poezji postawangardowej, Charles Reznikoff – powaga poezji modernistycznej, która rezygnuje z moralistycznego nadęcia. Te dwa nazwiska ze stworzonego przez siebie kanonu podkreślił grubą kreską Piotr Sommer

Kwestia solidarności (Bartosz Sadulski)

W skład Unii Literackiej wchodzą twórcy literatury pięknej, gatunkowej, popularnej, dziecięcej, reportażu, poezji. Jeśli wydawnictwa poczują, że jesteśmy blokiem, z którym trzeba się liczyć, to wszyscy będziemy mieć lepiej – mówią członkowie stowarzyszenia pisarek i pisarzy

Czarna, niewidzialna (Aleksandra Kumala)

Jesmyn Ward – pierwsza niebiała autorka dwukrotnie nagrodzona National Book Award – konsekwentnie obstaje przy swoim. I przy swoich. Ta jawna stronniczość jest jej pisarską siłą

Jejah znaczy pogorzelisko (Oliwia Fryc)

Pisząc o „Podpalaczach”, nie można zapomnieć o „Amerykańskiej sielance” Philipa Rotha, bo to właśnie na schedzie autora „Kompleksu Portnoya” buduje swoją opowieść R.O. Kwon

Jaskółka retroawangardy (Rafał Wawrzyńczyk)

Wojna w Bośni jest pierwszym widmem, które nawiedza mikroświat bohaterów poematu „Świergot” Marcina Mokrego. Anonsuje ona przemoc wypełniającą świat, w którym dzieciom bohatera książki przyjdzie żyć

Miłość w czasach wojny światów (Marcin Zwierzchowski)

Tom King pisał komiks „Mister Miracle” jako odpowiedź na Amerykę ery Trumpa. Nie wyszło mu. Otrzymaliśmy opowieść o wiele bardziej uniwersalną, a przez to lepszą

Media

Odmowa dostępu (Mateusz Witczak)

Dla graczy z niepełnosprawnościami poziom trudności zawsze jest wysoki. Na ekranach monitorów chcą walczyć z mobami i bossem, ale zamiast tego wojują ze sterowaniem, napisami i ustawieniami dźwięku

DELFIN W MALINACH (1): Karnawał zarazy (Agnieszka Słodownik / Maria Magdalena Kozłowska)

W pierwszym odcinku nowego podkastu „Dwutygodnika” rozmawiamy o karnawale zarazy, wiralu z dyrektorką sanepidu w Słubicach oraz Polsce obsianej grupami widzialnych rąk. I medytujemy na spokój

Muzyka

Gromada głupków (Jon Savage)

Wyjazd do Brukseli na nasz pierwszy koncert poza Wielką Brytanią uznaliśmy za kolejny kamień milowy. Graliśmy koncert w rafinerii. Na afiszu byli też William Burroughs i Cabaret Voltaire. Pomyśleliśmy: „No, to z nas niezłe kozaki”  – fragment książki Jona Savage'a o Joy Division

Muzyka taneczna (Monika Pasiecznik)

Lucia Długoszewski mimo rozlicznych talentów i sukcesów kompozytorskich została wypchnięta z historii i wiedzą o niej tylko wtajemniczeni. Wydawnictwo Bôłt Records próbuje nadrobić te braki

Bogini chaosu (Olga Drenda)

Grimes, jako artystka (czy raczej projekt multimedialny), to ciekawy przypadek: mając do dyspozycji ogromne możliwości technologiczne i lata doświadczenia, produkuje (przede wszystkim samodzielnie) muzykę, która wciąż ma nieco garażowy, półamatorski chwilami charakter

Obyczaje

Wojny równoległe (Marcin Stachowicz)

Pseudonauka czerpie swoją moc nie tylko z ludzkiego poczucia niepewności w świecie zbyt skomplikowanym. Jej źródłem jest w równym stopniu hierarchiczna struktura społeczna i związana z nią pogarda

Lęk i zaraza w późnym kapitalizmie (Michał R. Wiśniewski)

4 marca 2020 roku ogłoszono pierwszy przypadek zarażenia koronawirusem w Polsce. Gdy wszyscy rozsądni ludzie powtarzają „nie ma powodu do paniki”, najgłośniej wybrzmiewa słowo „panika”. Pokolenie wychowane na postapokaliptycznej popkulturze wydaje się dobrze bawić

Silent disco (Łukasz Najder)

Postkapitalistyczne molochy, niekończące się miasta-przedmieścia, i w tym wszystkim ja, skołowany Yoda, mieszkaniec Zgierzo­łodzi, opowiadający dzieciom, że kiedyś było ciszej – przedpremierowy fragment nowej książki w serii Wydawnictwa Czarne i „Dwutygodnika”

Pani inspektor na do widzenia (Aldona Kopkiewicz)

Czemu pani Jadwiga stała się viralem i straciła pracę? Ponieważ jej gadatliwość i uczuciowość nie pasują do powagi urzędu. Urzędnik ma mieć neutralny wyraz twarzy i głos bez wyrazu, wtedy mu wierzymy

Życie bez sportu (Jakub Socha)

Wiem, że zmienią się teraz poranki, popołudnia i wieczory. Równolegle z NBA wstrzymano przecież ligi piłkarskie, siatkarskie, poodwoływano turnieje tenisowe. Jeszcze snooker tylko wydaje się trzymać

Odzyskać przyjemność (Olga Wróbel)

Co jeszcze oprócz epidemii kradnie nam przyjemność w kulturze? Jak mówią nasze rozmówczynie: szkoła, Kościół i kapitalizm

Nieświęci Dni Ostatnich (Przemysław Witkowski)

„Żeby daleko nie szukać: w pałacu, w którym przebywa obecnie Andrzej Duda, po zamachu na Hansa Kutscherę odbyły się zaślubiny rycerskie leżącego w trumnie Kutschery z jego ciężarną norweską narzeczoną” – rozmowa o okultystycznych ideologach skrajnej prawicy

Pomiar temperatury (Kasper Bajon)

Lecę z Hiszpanii, pochodzę z Polski, to w czas zarazy nie jest najlepsza pozycja wyjściowa. Szczególnie w niemieckim samolocie

Warszawa przebudowana (Iwona Kurz)

To, co Grzegorz Piątek w „Najlepszym mieście świata” pokazuje przede wszystkim jako zderzenie planu z życiem czy projektu z żywiołem, jest w istocie zderzeniem dwóch wizji społeczeństwa

Robić robotę (Marta Falecka)

„Nawet jeśli maseczki spadną z nieba, a spod ziemi wyrosną jak po wiosennym deszczu respiratory, nie będzie kto miał ich obsługiwać. Nie od dzisiaj wiadomo, że kto pracuje w szpitalu, ten się w cyrku nie śmieje” – relacja pielęgniarki z pandemicznego frontu

Ten problem (Olga Byrska)

Z włoskiej perspektywy z niepokojem obserwuje się brytyjskie pomysły kontrolowanego zarażania populacji. Ale przecież prawda jest taka, że nikt nie wie, które decyzje będą błędne

Poradnik polowy (Marceli Szpak)

Cokolwiek sobie na jej temat wyobrażasz, niezależnie od tego, jak bardzo cię cieszy i jak wiele daje satysfakcji, jeśli w tym momencie uznano, że możesz to robić w domu – TWOJA PRACA NIE JEST ISTOTNA

Sztuka

Czarna skrzynka (Marta Czyż)

Tworzenie nowej jakości w CSW kompletnie mnie pochłonęło. W tamtym czasie chodziłam tylko do teatru, którego musiałam się na nowo nauczyć

Hydrofeminizm, czyli stawanie się ciałem wodnym (Astrida Neimanis)

Woda nie tylko nas łączy, rodzi i karmi, podtrzymuje przy życiu – woda mąci również te same kategorie, które ugruntowują dziedziny społecznego, politycznego, filozoficznego i środowiskowego myślenia, a także teorie i praktyki feministyczne

Teatr

Teatr Doktora Dzioba (Małgorzata Ćwikła)

Kasłania w teatrze zakazano podczas epidemii grypy hiszpanki. A teraz stało się. Epidemia wpisana jest w dzieje teatru jako instytucji

To ty jesteś Ewelina (Witold Mrozek)

Od każdej osoby można wziąć coś dla siebie, zdobyć jakieś doświadczenie, które poszerza widzenie pracy. Ale też dobrze jest spotkać się z kimś, kogo wrażliwości zupełnie nie podzielasz. I zmierzyć się z tym

Wiersze

wiersze (Robert Rybicki)

Ziemia

Dwie dekady (Tomasz Markiewka)

Książka Nathaniela Richa opowiada o zaprzepaszczonej szansie na to, by zareagować w porę na zagrożenie. Ale czy dziś jesteśmy chociaż mądrzejsi? Czy ostatnia dekada zmagań z globalnym ociepleniem była lepsza niż lata 1979–1989?

Wawrzynek wilcze łyko (Olga Wróbel)

Puszcza jest piękna, nawet w wąskim, drżącym kadrze smartfona. Mimo bezśnieżnej zimy las jest wilgotny, a przynajmniej tak twierdzą przewodniczki i przewodnik – relacja ze zdalnego spaceru po Puszczy Białowieskiej

]]>

Literatura

O czym teraz myślisz? (Tomasz Surdykowski)

W powieściowych rozterkach Sally Rooney współczesność występuje raczej jako rekwizyt, rozwieszona w tle, na romansowym rusztowaniu

Strzępek Piany, strzępek papieru (Łukasz Żurek)

Kenneth Koch to lekkość poezji postawangardowej, Charles Reznikoff – powaga poezji modernistycznej, która rezygnuje z moralistycznego nadęcia. Te dwa nazwiska ze stworzonego przez siebie kanonu podkreślił grubą kreską Piotr Sommer

Kwestia solidarności (Bartosz Sadulski)

W skład Unii Literackiej wchodzą twórcy literatury pięknej, gatunkowej, popularnej, dziecięcej, reportażu, poezji. Jeśli wydawnictwa poczują, że jesteśmy blokiem, z którym trzeba się liczyć, to wszyscy będziemy mieć lepiej – mówią członkowie stowarzyszenia pisarek i pisarzy

Czarna, niewidzialna (Aleksandra Kumala)

Jesmyn Ward – pierwsza niebiała autorka dwukrotnie nagrodzona National Book Award – konsekwentnie obstaje przy swoim. I przy swoich. Ta jawna stronniczość jest jej pisarską siłą

Jejah znaczy pogorzelisko (Oliwia Fryc)

Pisząc o „Podpalaczach”, nie można zapomnieć o „Amerykańskiej sielance” Philipa Rotha, bo to właśnie na schedzie autora „Kompleksu Portnoya” buduje swoją opowieść R.O. Kwon

Jaskółka retroawangardy (Rafał Wawrzyńczyk)

Wojna w Bośni jest pierwszym widmem, które nawiedza mikroświat bohaterów poematu „Świergot” Marcina Mokrego. Anonsuje ona przemoc wypełniającą świat, w którym dzieciom bohatera książki przyjdzie żyć

Miłość w czasach wojny światów (Marcin Zwierzchowski)

Tom King pisał komiks „Mister Miracle” jako odpowiedź na Amerykę ery Trumpa. Nie wyszło mu. Otrzymaliśmy opowieść o wiele bardziej uniwersalną, a przez to lepszą

Media

Odmowa dostępu (Mateusz Witczak)

Dla graczy z niepełnosprawnościami poziom trudności zawsze jest wysoki. Na ekranach monitorów chcą walczyć z mobami i bossem, ale zamiast tego wojują ze sterowaniem, napisami i ustawieniami dźwięku

DELFIN W MALINACH (1): Karnawał zarazy (Agnieszka Słodownik / Maria Magdalena Kozłowska)

W pierwszym odcinku nowego podkastu „Dwutygodnika” rozmawiamy o karnawale zarazy, wiralu z dyrektorką sanepidu w Słubicach oraz Polsce obsianej grupami widzialnych rąk. I medytujemy na spokój

Muzyka

Gromada głupków (Jon Savage)

Wyjazd do Brukseli na nasz pierwszy koncert poza Wielką Brytanią uznaliśmy za kolejny kamień milowy. Graliśmy koncert w rafinerii. Na afiszu byli też William Burroughs i Cabaret Voltaire. Pomyśleliśmy: „No, to z nas niezłe kozaki”  – fragment książki Jona Savage'a o Joy Division

Muzyka taneczna (Monika Pasiecznik)

Lucia Długoszewski mimo rozlicznych talentów i sukcesów kompozytorskich została wypchnięta z historii i wiedzą o niej tylko wtajemniczeni. Wydawnictwo Bôłt Records próbuje nadrobić te braki

Bogini chaosu (Olga Drenda)

Grimes, jako artystka (czy raczej projekt multimedialny), to ciekawy przypadek: mając do dyspozycji ogromne możliwości technologiczne i lata doświadczenia, produkuje (przede wszystkim samodzielnie) muzykę, która wciąż ma nieco garażowy, półamatorski chwilami charakter

Obyczaje

Wojny równoległe (Marcin Stachowicz)

Pseudonauka czerpie swoją moc nie tylko z ludzkiego poczucia niepewności w świecie zbyt skomplikowanym. Jej źródłem jest w równym stopniu hierarchiczna struktura społeczna i związana z nią pogarda

Lęk i zaraza w późnym kapitalizmie (Michał R. Wiśniewski)

4 marca 2020 roku ogłoszono pierwszy przypadek zarażenia koronawirusem w Polsce. Gdy wszyscy rozsądni ludzie powtarzają „nie ma powodu do paniki”, najgłośniej wybrzmiewa słowo „panika”. Pokolenie wychowane na postapokaliptycznej popkulturze wydaje się dobrze bawić

Silent disco (Łukasz Najder)

Postkapitalistyczne molochy, niekończące się miasta-przedmieścia, i w tym wszystkim ja, skołowany Yoda, mieszkaniec Zgierzo­łodzi, opowiadający dzieciom, że kiedyś było ciszej – przedpremierowy fragment nowej książki w serii Wydawnictwa Czarne i „Dwutygodnika”

Pani inspektor na do widzenia (Aldona Kopkiewicz)

Czemu pani Jadwiga stała się viralem i straciła pracę? Ponieważ jej gadatliwość i uczuciowość nie pasują do powagi urzędu. Urzędnik ma mieć neutralny wyraz twarzy i głos bez wyrazu, wtedy mu wierzymy

Życie bez sportu (Jakub Socha)

Wiem, że zmienią się teraz poranki, popołudnia i wieczory. Równolegle z NBA wstrzymano przecież ligi piłkarskie, siatkarskie, poodwoływano turnieje tenisowe. Jeszcze snooker tylko wydaje się trzymać

Odzyskać przyjemność (Olga Wróbel)

Co jeszcze oprócz epidemii kradnie nam przyjemność w kulturze? Jak mówią nasze rozmówczynie: szkoła, Kościół i kapitalizm

Nieświęci Dni Ostatnich (Przemysław Witkowski)

„Żeby daleko nie szukać: w pałacu, w którym przebywa obecnie Andrzej Duda, po zamachu na Hansa Kutscherę odbyły się zaślubiny rycerskie leżącego w trumnie Kutschery z jego ciężarną norweską narzeczoną” – rozmowa o okultystycznych ideologach skrajnej prawicy

Pomiar temperatury (Kasper Bajon)

Lecę z Hiszpanii, pochodzę z Polski, to w czas zarazy nie jest najlepsza pozycja wyjściowa. Szczególnie w niemieckim samolocie

Warszawa przebudowana (Iwona Kurz)

To, co Grzegorz Piątek w „Najlepszym mieście świata” pokazuje przede wszystkim jako zderzenie planu z życiem czy projektu z żywiołem, jest w istocie zderzeniem dwóch wizji społeczeństwa

Robić robotę (Marta Falecka)

„Nawet jeśli maseczki spadną z nieba, a spod ziemi wyrosną jak po wiosennym deszczu respiratory, nie będzie kto miał ich obsługiwać. Nie od dzisiaj wiadomo, że kto pracuje w szpitalu, ten się w cyrku nie śmieje” – relacja pielęgniarki z pandemicznego frontu

Ten problem (Olga Byrska)

Z włoskiej perspektywy z niepokojem obserwuje się brytyjskie pomysły kontrolowanego zarażania populacji. Ale przecież prawda jest taka, że nikt nie wie, które decyzje będą błędne

Poradnik polowy (Marceli Szpak)

Cokolwiek sobie na jej temat wyobrażasz, niezależnie od tego, jak bardzo cię cieszy i jak wiele daje satysfakcji, jeśli w tym momencie uznano, że możesz to robić w domu – TWOJA PRACA NIE JEST ISTOTNA

Sztuka

Czarna skrzynka (Marta Czyż)

Tworzenie nowej jakości w CSW kompletnie mnie pochłonęło. W tamtym czasie chodziłam tylko do teatru, którego musiałam się na nowo nauczyć

Hydrofeminizm, czyli stawanie się ciałem wodnym (Astrida Neimanis)

Woda nie tylko nas łączy, rodzi i karmi, podtrzymuje przy życiu – woda mąci również te same kategorie, które ugruntowują dziedziny społecznego, politycznego, filozoficznego i środowiskowego myślenia, a także teorie i praktyki feministyczne

Teatr

Teatr Doktora Dzioba (Małgorzata Ćwikła)

Kasłania w teatrze zakazano podczas epidemii grypy hiszpanki. A teraz stało się. Epidemia wpisana jest w dzieje teatru jako instytucji

To ty jesteś Ewelina (Witold Mrozek)

Od każdej osoby można wziąć coś dla siebie, zdobyć jakieś doświadczenie, które poszerza widzenie pracy. Ale też dobrze jest spotkać się z kimś, kogo wrażliwości zupełnie nie podzielasz. I zmierzyć się z tym

Wiersze

wiersze (Robert Rybicki)

Ziemia

Dwie dekady (Tomasz Markiewka)

Książka Nathaniela Richa opowiada o zaprzepaszczonej szansie na to, by zareagować w porę na zagrożenie. Ale czy dziś jesteśmy chociaż mądrzejsi? Czy ostatnia dekada zmagań z globalnym ociepleniem była lepsza niż lata 1979–1989?

Wawrzynek wilcze łyko (Olga Wróbel)

Puszcza jest piękna, nawet w wąskim, drżącym kadrze smartfona. Mimo bezśnieżnej zimy las jest wilgotny, a przynajmniej tak twierdzą przewodniczki i przewodnik – relacja ze zdalnego spaceru po Puszczy Białowieskiej

]]>
Fri, 13 Mar 2020 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2020/276]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2020/276

Film

Wszystkie oczy na Montfermeil (Marcin Stachowicz)

„Nędznicy” to wielka wojna o widzialność. Jedna strona konfliktu ma drony i smartfony, które na dłuższą metę mogą powściągnąć brutalność policji. Druga posiada monopol na użycie siły fizycznej, którą wykorzystuje szczególnie gorliwie przeciwko ekranom i obiektywom

Warszawskie łzy (Jakub Socha)

W „Hejterze” wszystko widać, tylko że widać aż za bardzo – jak w artykule świetnie piszącego publicysty, który poświęca myślenie dla wyrazistości, wyzbytego podejrzeń wobec swoich wniosków, wierzącego bardziej w siłę perswazji niż zdziwienia

Literatura

Ukochana porażka (Krzysztof Umiński)

Kwestię tytułu „Wściekłości i wrzasku” Anna Przedpełska-Trzeciakowska dyskutowała z kilkoma pisarzami w domu pracy twórczej w Oborach latem 1970 roku. Wspólnie uznali, że wierność polskim przekładom „Makbeta” jest drugorzędna, najważniejsze to oddać gniew

Drabina, fandla i willys (Paweł Dunin-Wąsowicz)

Dokumentacja zniszczeń, sporządzona zaraz po wojnie przez Biuro Odbudowy Stolicy, to wymarzony gotowiec scenografii dla ultrarealistycznego kryminału – o odbudowie Warszawy w powieściach z lat 40. i 50.

Systemy przechowywania (Marcin Wicha)

„Pamięci pamięci”: tytuł brzmi jak dedykacja. Książka Marii Stiepanowej została poświęcona pamięci – tak jak coś może być poświęcone ojcu, matce, dziadkom, zmarłym, zaginionym i zapomnianym krewnym

Mało robię zdjęć (Weronika Murek)

Odbiłam się od kilku wydawnictw, słysząc, że choć książka Stiepanowej „Pamięci pamięci” „zapowiada się ciekawie”, jest zbyt trudna na polski rynek – rozmowa z tłumaczką

Narratorka życia (Adam Pluszka)

Elena Ferrante ma niesamowitą umiejętność opowiadania zwykłych historii w taki sposób, żeby zapierały dech w piersiach. Nie unika trudnych tematów, i nawet jeśli czytelnik ma już dość i najchętniej odwróciłby wzrok, ona mu nie pozwala i na siłę ciągnie w głąb – mówi tłumaczka włoskiej pisarki

A więc wojna (Monika Ochędowska)

Widmo wojny – powracające w mierzących się z historią powieściach Michała Zygmunta czy Julii Fiedorczuk – pociąga i podnieca. Choć nasączona nim wyobraźnia ma moc zwiastowania realnego niebezpieczeństwa, jest lustrzanym odbiciem dawnego świadectwa, niczym więcej

Media

Po nitce do kłębka (Ewa Drygalska)

33. edycja transmediale nosiła tytuł „End to End. The Eternal Network” i poświęcona była postsieciowemu rozczarowaniu. Berliński festiwal to współczesna wersja domu (technologicznych) strachów

Muzyka

Symulacja muzyki (Borys Dejnarowicz)

Nowy album Tame Impala to rzecz wprost idealnie skrojona pod reguły streamingu. Chwilami przypomina bezduszny i sterylny wytwór drogiego, niedostępnego zwykłym śmiertelnikom komputerowego generatora „dobrej muzyki”. A może po prostu tak brzmi muzyka wygenerowana przez sztuczną inteligencję?

Ślepnąc od techno (DJ Fresh)

Jeśli doświadczasz na własnej skórze największej rewolucji kulturowej od czasów punk rocka, to nie ma powrotu do tego, co było „przed” – fragment książki o polskim techno przygotowywanej przez Wydawnictwo Krytyki Politycznej

Obyczaje

Wyklęci na murach (Maria Poprzęcka)

W ostatnich latach za sprawą patriotycznych murali cała Polska stała się wielkim muzeum żołnierzy wyklętych. Mamy narodziny malarstwa historycznego, po które nie trzeba chodzić ze szkolną wycieczką do muzeum

Oczy szatana (Michał R. Wiśniewski)

„Kaszpirowski. Sen o wszechmocy” Gabriela Michalika nie tylko opowiada o jednym z bohaterów polskiej transformacji. Zachęca też do podróży w głąb siebie

Połącz kropki (Renata Lis)

Klementyna Suchanow ujawnia to, co miało pozostać w ukryciu. Wytrąca fundamentalistom z rąk potężną broń: efekt zaskoczenia

Sztuka

Koniec bohaterów (Marta Czyż)

Powinniśmy robić to, co jest konieczne. Nie ma jednej recepty na wszystko. Nasze miękkie narzędzia i sztuka niespecjalnie dobrze radzą sobie z powstrzymywaniem pędu machiny zagrożenia klimatycznego

Teatr

Ciąża rozszerzona (Agata Adamiecka Sitek)

„W przypadku Stefanii i jej przyjścia na świat Akademia Teatralna stoi przed pytaniem: czy dziecko jest sprawą prywatną studentki, czy dotyczy całej szkoły? Łatwo byłoby wyprzeć tę sytuację” – opowiadają twórczynie dyplomu aktorskiego „Hymny”

Transczarownica (Katarzyna Niedurny)

„Magia to dla mnie rodzaj władzy, której jestem spragniona, a której nie potrafię innymi drogami otrzymać, możliwość zdobycia sprawczości i kształtowania rzeczywistości. Jestem transczarownicą”. Reportaż o Vali T. Foltyn

Wirus tańca (Teresa Fazan)

Używając rozmaitych choreomanii – odnotowywanych od średniowiecza epidemii tanecznych – i kolektywnych technik cielesnej partycypacji, „Trucizna” Marty Ziółek zabiera nas w ekspresyjną podróż po pozornie odległych technikach tańca

Czy da się przeżyć (Katarzyna Niedurny)

W spektaklu Magdy Szpecht „Wracać wciąż do domu” aktorzy z kronikarską dokładnością wymieniają kolejne katastrofy. Zatrzymują się dopiero w czasach, w których rozkład udało się już powstrzymać

Wiersze

Wiersze (Aldona Kopkiewicz)

Ziemia

Lata dwudzieste: Ziemia. Rozmawiamy o przyszłości (Redakcja)

Wyzerowanie licznika w kalendarzu skłania do podsumowań, ale też do myślenia o tym, co nadchodzi – zapraszamy na środową debatę w Domu Spotkań z Historią

Nie zabijaj (Marta Bałaga)

„Prawda jest taka, że o zwierzętach nie wiemy zupełnie nic, ale powiem jedno: ludzkie dziecko sika tam, gdzie je, i zupełnie mu to nie przeszkadza. Ale nie prosiak, o nie. Prosiak idzie do kąta” – mówi Wiktor Kossakowski. Reżyser, który w swoim najnowszym, pokazywanym w Berlinie czarno-białym filmie „Gunda” poświęca im całą swoją uwagę.

]]>

Film

Wszystkie oczy na Montfermeil (Marcin Stachowicz)

„Nędznicy” to wielka wojna o widzialność. Jedna strona konfliktu ma drony i smartfony, które na dłuższą metę mogą powściągnąć brutalność policji. Druga posiada monopol na użycie siły fizycznej, którą wykorzystuje szczególnie gorliwie przeciwko ekranom i obiektywom

Warszawskie łzy (Jakub Socha)

W „Hejterze” wszystko widać, tylko że widać aż za bardzo – jak w artykule świetnie piszącego publicysty, który poświęca myślenie dla wyrazistości, wyzbytego podejrzeń wobec swoich wniosków, wierzącego bardziej w siłę perswazji niż zdziwienia

Literatura

Ukochana porażka (Krzysztof Umiński)

Kwestię tytułu „Wściekłości i wrzasku” Anna Przedpełska-Trzeciakowska dyskutowała z kilkoma pisarzami w domu pracy twórczej w Oborach latem 1970 roku. Wspólnie uznali, że wierność polskim przekładom „Makbeta” jest drugorzędna, najważniejsze to oddać gniew

Drabina, fandla i willys (Paweł Dunin-Wąsowicz)

Dokumentacja zniszczeń, sporządzona zaraz po wojnie przez Biuro Odbudowy Stolicy, to wymarzony gotowiec scenografii dla ultrarealistycznego kryminału – o odbudowie Warszawy w powieściach z lat 40. i 50.

Systemy przechowywania (Marcin Wicha)

„Pamięci pamięci”: tytuł brzmi jak dedykacja. Książka Marii Stiepanowej została poświęcona pamięci – tak jak coś może być poświęcone ojcu, matce, dziadkom, zmarłym, zaginionym i zapomnianym krewnym

Mało robię zdjęć (Weronika Murek)

Odbiłam się od kilku wydawnictw, słysząc, że choć książka Stiepanowej „Pamięci pamięci” „zapowiada się ciekawie”, jest zbyt trudna na polski rynek – rozmowa z tłumaczką

Narratorka życia (Adam Pluszka)

Elena Ferrante ma niesamowitą umiejętność opowiadania zwykłych historii w taki sposób, żeby zapierały dech w piersiach. Nie unika trudnych tematów, i nawet jeśli czytelnik ma już dość i najchętniej odwróciłby wzrok, ona mu nie pozwala i na siłę ciągnie w głąb – mówi tłumaczka włoskiej pisarki

A więc wojna (Monika Ochędowska)

Widmo wojny – powracające w mierzących się z historią powieściach Michała Zygmunta czy Julii Fiedorczuk – pociąga i podnieca. Choć nasączona nim wyobraźnia ma moc zwiastowania realnego niebezpieczeństwa, jest lustrzanym odbiciem dawnego świadectwa, niczym więcej

Media

Po nitce do kłębka (Ewa Drygalska)

33. edycja transmediale nosiła tytuł „End to End. The Eternal Network” i poświęcona była postsieciowemu rozczarowaniu. Berliński festiwal to współczesna wersja domu (technologicznych) strachów

Muzyka

Symulacja muzyki (Borys Dejnarowicz)

Nowy album Tame Impala to rzecz wprost idealnie skrojona pod reguły streamingu. Chwilami przypomina bezduszny i sterylny wytwór drogiego, niedostępnego zwykłym śmiertelnikom komputerowego generatora „dobrej muzyki”. A może po prostu tak brzmi muzyka wygenerowana przez sztuczną inteligencję?

Ślepnąc od techno (DJ Fresh)

Jeśli doświadczasz na własnej skórze największej rewolucji kulturowej od czasów punk rocka, to nie ma powrotu do tego, co było „przed” – fragment książki o polskim techno przygotowywanej przez Wydawnictwo Krytyki Politycznej

Obyczaje

Wyklęci na murach (Maria Poprzęcka)

W ostatnich latach za sprawą patriotycznych murali cała Polska stała się wielkim muzeum żołnierzy wyklętych. Mamy narodziny malarstwa historycznego, po które nie trzeba chodzić ze szkolną wycieczką do muzeum

Oczy szatana (Michał R. Wiśniewski)

„Kaszpirowski. Sen o wszechmocy” Gabriela Michalika nie tylko opowiada o jednym z bohaterów polskiej transformacji. Zachęca też do podróży w głąb siebie

Połącz kropki (Renata Lis)

Klementyna Suchanow ujawnia to, co miało pozostać w ukryciu. Wytrąca fundamentalistom z rąk potężną broń: efekt zaskoczenia

Sztuka

Koniec bohaterów (Marta Czyż)

Powinniśmy robić to, co jest konieczne. Nie ma jednej recepty na wszystko. Nasze miękkie narzędzia i sztuka niespecjalnie dobrze radzą sobie z powstrzymywaniem pędu machiny zagrożenia klimatycznego

Teatr

Ciąża rozszerzona (Agata Adamiecka Sitek)

„W przypadku Stefanii i jej przyjścia na świat Akademia Teatralna stoi przed pytaniem: czy dziecko jest sprawą prywatną studentki, czy dotyczy całej szkoły? Łatwo byłoby wyprzeć tę sytuację” – opowiadają twórczynie dyplomu aktorskiego „Hymny”

Transczarownica (Katarzyna Niedurny)

„Magia to dla mnie rodzaj władzy, której jestem spragniona, a której nie potrafię innymi drogami otrzymać, możliwość zdobycia sprawczości i kształtowania rzeczywistości. Jestem transczarownicą”. Reportaż o Vali T. Foltyn

Wirus tańca (Teresa Fazan)

Używając rozmaitych choreomanii – odnotowywanych od średniowiecza epidemii tanecznych – i kolektywnych technik cielesnej partycypacji, „Trucizna” Marty Ziółek zabiera nas w ekspresyjną podróż po pozornie odległych technikach tańca

Czy da się przeżyć (Katarzyna Niedurny)

W spektaklu Magdy Szpecht „Wracać wciąż do domu” aktorzy z kronikarską dokładnością wymieniają kolejne katastrofy. Zatrzymują się dopiero w czasach, w których rozkład udało się już powstrzymać

Wiersze

Wiersze (Aldona Kopkiewicz)

Ziemia

Lata dwudzieste: Ziemia. Rozmawiamy o przyszłości (Redakcja)

Wyzerowanie licznika w kalendarzu skłania do podsumowań, ale też do myślenia o tym, co nadchodzi – zapraszamy na środową debatę w Domu Spotkań z Historią

Nie zabijaj (Marta Bałaga)

„Prawda jest taka, że o zwierzętach nie wiemy zupełnie nic, ale powiem jedno: ludzkie dziecko sika tam, gdzie je, i zupełnie mu to nie przeszkadza. Ale nie prosiak, o nie. Prosiak idzie do kąta” – mówi Wiktor Kossakowski. Reżyser, który w swoim najnowszym, pokazywanym w Berlinie czarno-białym filmie „Gunda” poświęca im całą swoją uwagę.

]]>
Fri, 28 Feb 2020 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2020/275]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2020/275

Film

100 procent (Jakub Socha)

Laura ma jędrne pośladki i doświadczenie w branży hotelarskiej. Gangster porywa ją, nie oglądając się na nic. Oznajmia porwanej, że daje sobie 365 dni, żeby go pokochała, jeśli się nie uda, to ją wypuści. Porwana początkowo trochę się boczy

Między arthouse’em a grindhouse’em (Jakub Majmurek)

Ferrara to wybitny twórca nieudany: nigdy nie nakręcił spełnionego, skończonego arcydzieła, ale właśnie w klęsce jego filmów, w ich rozedrganiu, kiczu, a nawet bełkocie, w jaki się osuwają, tkwi to, co czyni z autora „Tommaso” tak fascynującego twórcę

Na wydeptanych ścieżkach (Bartosz Żurawiecki)

Seks w „Matthiasie i Maximie” Dolana wisi w powietrzu, prawie się urzeczywistnia, w końcu jednak do rozładowania napięcia nie dochodzi. Bo czy seks jest aby na pewno tym, czego pragną bohaterowie?

Literatura

Dziesięć skrzynek, dwie bańki na mleko (Piotr Paziński)

Ringelblum widział w tym sedno historycznego posłannictwa: zaalarmować świat i powstrzymać eksterminację setek tysięcy Żydów. Te nadzieje okazały się płonne, ale Archiwum naprawdę służy dzisiaj badaczom – nie tylko zagłady Żydów, ale i kondycji ludzkiej

Przelotne spotkania (Tomasz Pstrągowski)

Bohaterowie Adriana Tominego ukazywani są w dużym zbliżeniu, a mimo to pozostają odlegli – czytelnik niewiele się o nich dowiaduje. Zostaje zmuszony do obserwowania wycinka z życia ludzi, których właściwie nie zna

Sąsiadowanie (Aldona Kopkiewicz)

O Bawołku chętnie twierdzi się, że to awangardowy pisarz z prowincji. Szala, na której waży się literacki eksperyment i małomiasteczkową egzystencję, przechylała się na różne strony w kolejnych książkach, w „Pomarli” wydaje się doskonale wyważona

Złączona końcami linia prosta (Tomasz Swoboda)

Wywrotowej sile języka przeciwstawia się w „Zazi w metrze” jego siła inercyjna. Ludowa kreatywność co rusz wpada w sidła ujednolicającej, zecerskiej i dziennikarskiej kontroli

Studium przypadków (Bartosz Sadulski)

Działalność krytyczna, której sporą próbkę otrzymujemy w tomie „Opis nieszczęścia”, jest dla Sebalda działaniem na pograniczu kryminalnego śledztwa i poezji. Najdrobniejszy trop pomaga rozwikłać każdą zagadkę, choćby dotyczyła najgłębszych spraw ducha

260 stron życia (Marta Eloy Cichocka)

Spędziłam 44 lata, pisząc jeden poemat – nie zdawałam sobie nawet sprawy z tego, że dałam się porwać czemuś, co z biegiem czasu stanie się projektem życia – mówi meksykańska poetka

Kończy się ta historia (Maciej Jakubowiak)

Czy na pewno Jezus z tytułu powieści Coetzeego to ten Jezus? W końcu bohaterowie mówią po hiszpańsku – a to właśnie w Hiszpanii i w Ameryce Łacińskiej Jesús jest po prostu popularnym imieniem nadawanym chłopcom

Sąsiedzi (Aleksandra Kumala)

Łatwość, z jaką Karpińska uderza w przeróżne narracyjne tony, sprawia, że jej krótkie formy zaskakują świeżością i fantazją. Ich lektura jest lekka i przyjemna, rzekłabym nawet, bez cienia złośliwości, doskonale niezobowiązująca

Co ma wielkie oczy (Agata Sikora)

„Testamenty” czyta się jednak nie jak dzieło Atwood, ale jakiejś pseudo-Atwood, czy wręcz fanfiction nadzwyczaj rzemieślniczo biegłej wielbicielki. Miejscami zupełnie serio przypominają telenowelę

Media

Ból za ból (Paulina Domagalska)

Historie opowiedziane w podkaście „Śledztwo Pisma” skutecznie pokazują, że ludzkie motywacje są nieuchwytne i sprzeczne, bywają odpychające. A prawda jest tylko kolejną wersją wydarzeń

ODBIORNIK (21): Oferty proszę kierować przez Tinder (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W 21. odcinku podkastu ODBIORNIK poruszamy tematy dla dorosłych. Rozmawiamy o miłości w czasach Tindera i Grindra, ogłoszeniach towarzyskich i audiopornografii

Znaleziona autostrada (Marzena Falkowska)

„Kentucky Route Zero” to dzieło kompletnie osobne, nieuchwytne. Nawet jego, jak to się nieładnie mówi, obecność na rynku nie przystaje do konwencjonalnych modeli wydawniczych

Muzyka

Beczała do łez porusza (Marcin Bogucki)

Popularność „Halki” wynika ze strawnego podania historii nierówności klasowych w formie melodramatu. Mariusz Treliński próbował wyjść nieco poza ten schemat, ale nie zrezygnował z niego do końca. Nad klasowością w Polsce można tylko uronić łzę

Typowe Seattle (Bartosz Chmielewski)

Wiedzę o grunge’u w Polsce czerpaliśmy z MTV, „Bravo” i „Popcornu”. Książka Marka Yarma pokazuje, jak była ona płytka i jak bardzo zostaliśmy wkręceni przez depresyjnych śmieszków ze Seattle

Obyczaje

ZAPLECZE KULTURY: Ten pan jest od wszystkiego (Aleksandra Boćkowska)

Trzy tygodnie dzwoniłem, dobę czekałem na odpowiedź teleksem, woziłem dewizy nocnymi pociągami. Nie denerwuję się, kiedy ktoś nie odpowiada na maila po kwadransie

Miłość jak za Gierka (Aleksandra Boćkowska)

Reportaże zebrane w książce „Kto dzisiaj kocha” nie przynoszą odpowiedzi na pytanie, jak kochali za Gierka, ale sporo mówią o tym gdzie. O codzienności, marzeniach i postawach. Ciekawie poczytać o tym, co – chcąc nie chcąc – wchłonęliśmy z zupą mleczną

Twarda 6 (Agnieszka Drotkiewicz)

Gdy przeglądałem stare numery, zdumiewałem się co chwila: ile osób dla nas pisało! Zaczynaliśmy na fali entuzjazmu, kończymy w zmierzchu, to naturalne – rozmowa z redaktorami „Midrasza”, którego działalność ustała po 22 latach

Małpie figle (Iwona Kurz)

Wszystkie atrybuty przypisywane buteleczkom podkreślają łatwość ukrycia i pozbycia się ich po piciu. Oraz mierzalną ilość alkoholu, tym bardziej łatwą do przełknięcia, że często bywa doprawiony smakiem – o modnych „małpkach”

Krew albo miąższ (Michał R. Wiśniewski)

Dużo ludzi wyjechało z Polski, ale część została, chcę pielęgnować to poletko. Jeśli mogę powiedzieć o moim marzeniu, to chciałabym nagrać płytę hiphopową jako melon – rozmowa z twórczynią internetowego komiksu

O czym mówimy, kiedy mówimy o disco polo (Łukasz Najder)

Od jakości artystycznej „Zenka” ciekawsze są reakcje przeciwników disco polo, których zbulwersowała już sama wzmianka, że zostanie nakręcona biografia Zenona Martyniuka. Kiedy mówimy o disco polo, mówimy o naszej hipokryzji

Sztuka

Jestem ze strefy (Karol Sienkiewicz)

Gdyby Staszewskiemu udało się pokazać projekt przeciw strefom wolnym od LGBT w galerii, nieporozumienia by nie nastąpiły lub łatwiej byłoby je skorygować. Wobec sztuki jesteśmy bardziej ostrożni

Nie palcie instytucji, zakładajcie własne? (Anna Pajęcka)

Jeśli polityczny marsz przez instytucje potrwa dłużej, to artyści zrzeszeni w silne środowiska będą budować kontrpropozycję dla publiczności, tworząc inne przestrzenie wystawiennicze

Kocie vertigo (Karol Sienkiewicz)

Kotka Mitusia wita wchodzących na wystawę z rysunku umieszczonego nad wejściem. Jej głowa znajduje się we wnętrzu różowego jelita-spirali – o wystawie Aleksandry Waliszewskiej

Wiersze

wiersze (Maciej Robert)

Ziemia

Nowe porządki (Paweł Mościcki)

Odległe dotychczas scenariusze katastrof trzeba potraktować wreszcie serio. Ale ta zależność działa także w odwrotnym kierunku: przeżywamy koszmar współczesności tak, jak byśmy oglądali film

]]>

Film

100 procent (Jakub Socha)

Laura ma jędrne pośladki i doświadczenie w branży hotelarskiej. Gangster porywa ją, nie oglądając się na nic. Oznajmia porwanej, że daje sobie 365 dni, żeby go pokochała, jeśli się nie uda, to ją wypuści. Porwana początkowo trochę się boczy

Między arthouse’em a grindhouse’em (Jakub Majmurek)

Ferrara to wybitny twórca nieudany: nigdy nie nakręcił spełnionego, skończonego arcydzieła, ale właśnie w klęsce jego filmów, w ich rozedrganiu, kiczu, a nawet bełkocie, w jaki się osuwają, tkwi to, co czyni z autora „Tommaso” tak fascynującego twórcę

Na wydeptanych ścieżkach (Bartosz Żurawiecki)

Seks w „Matthiasie i Maximie” Dolana wisi w powietrzu, prawie się urzeczywistnia, w końcu jednak do rozładowania napięcia nie dochodzi. Bo czy seks jest aby na pewno tym, czego pragną bohaterowie?

Literatura

Dziesięć skrzynek, dwie bańki na mleko (Piotr Paziński)

Ringelblum widział w tym sedno historycznego posłannictwa: zaalarmować świat i powstrzymać eksterminację setek tysięcy Żydów. Te nadzieje okazały się płonne, ale Archiwum naprawdę służy dzisiaj badaczom – nie tylko zagłady Żydów, ale i kondycji ludzkiej

Przelotne spotkania (Tomasz Pstrągowski)

Bohaterowie Adriana Tominego ukazywani są w dużym zbliżeniu, a mimo to pozostają odlegli – czytelnik niewiele się o nich dowiaduje. Zostaje zmuszony do obserwowania wycinka z życia ludzi, których właściwie nie zna

Sąsiadowanie (Aldona Kopkiewicz)

O Bawołku chętnie twierdzi się, że to awangardowy pisarz z prowincji. Szala, na której waży się literacki eksperyment i małomiasteczkową egzystencję, przechylała się na różne strony w kolejnych książkach, w „Pomarli” wydaje się doskonale wyważona

Złączona końcami linia prosta (Tomasz Swoboda)

Wywrotowej sile języka przeciwstawia się w „Zazi w metrze” jego siła inercyjna. Ludowa kreatywność co rusz wpada w sidła ujednolicającej, zecerskiej i dziennikarskiej kontroli

Studium przypadków (Bartosz Sadulski)

Działalność krytyczna, której sporą próbkę otrzymujemy w tomie „Opis nieszczęścia”, jest dla Sebalda działaniem na pograniczu kryminalnego śledztwa i poezji. Najdrobniejszy trop pomaga rozwikłać każdą zagadkę, choćby dotyczyła najgłębszych spraw ducha

260 stron życia (Marta Eloy Cichocka)

Spędziłam 44 lata, pisząc jeden poemat – nie zdawałam sobie nawet sprawy z tego, że dałam się porwać czemuś, co z biegiem czasu stanie się projektem życia – mówi meksykańska poetka

Kończy się ta historia (Maciej Jakubowiak)

Czy na pewno Jezus z tytułu powieści Coetzeego to ten Jezus? W końcu bohaterowie mówią po hiszpańsku – a to właśnie w Hiszpanii i w Ameryce Łacińskiej Jesús jest po prostu popularnym imieniem nadawanym chłopcom

Sąsiedzi (Aleksandra Kumala)

Łatwość, z jaką Karpińska uderza w przeróżne narracyjne tony, sprawia, że jej krótkie formy zaskakują świeżością i fantazją. Ich lektura jest lekka i przyjemna, rzekłabym nawet, bez cienia złośliwości, doskonale niezobowiązująca

Co ma wielkie oczy (Agata Sikora)

„Testamenty” czyta się jednak nie jak dzieło Atwood, ale jakiejś pseudo-Atwood, czy wręcz fanfiction nadzwyczaj rzemieślniczo biegłej wielbicielki. Miejscami zupełnie serio przypominają telenowelę

Media

Ból za ból (Paulina Domagalska)

Historie opowiedziane w podkaście „Śledztwo Pisma” skutecznie pokazują, że ludzkie motywacje są nieuchwytne i sprzeczne, bywają odpychające. A prawda jest tylko kolejną wersją wydarzeń

ODBIORNIK (21): Oferty proszę kierować przez Tinder (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W 21. odcinku podkastu ODBIORNIK poruszamy tematy dla dorosłych. Rozmawiamy o miłości w czasach Tindera i Grindra, ogłoszeniach towarzyskich i audiopornografii

Znaleziona autostrada (Marzena Falkowska)

„Kentucky Route Zero” to dzieło kompletnie osobne, nieuchwytne. Nawet jego, jak to się nieładnie mówi, obecność na rynku nie przystaje do konwencjonalnych modeli wydawniczych

Muzyka

Beczała do łez porusza (Marcin Bogucki)

Popularność „Halki” wynika ze strawnego podania historii nierówności klasowych w formie melodramatu. Mariusz Treliński próbował wyjść nieco poza ten schemat, ale nie zrezygnował z niego do końca. Nad klasowością w Polsce można tylko uronić łzę

Typowe Seattle (Bartosz Chmielewski)

Wiedzę o grunge’u w Polsce czerpaliśmy z MTV, „Bravo” i „Popcornu”. Książka Marka Yarma pokazuje, jak była ona płytka i jak bardzo zostaliśmy wkręceni przez depresyjnych śmieszków ze Seattle

Obyczaje

ZAPLECZE KULTURY: Ten pan jest od wszystkiego (Aleksandra Boćkowska)

Trzy tygodnie dzwoniłem, dobę czekałem na odpowiedź teleksem, woziłem dewizy nocnymi pociągami. Nie denerwuję się, kiedy ktoś nie odpowiada na maila po kwadransie

Miłość jak za Gierka (Aleksandra Boćkowska)

Reportaże zebrane w książce „Kto dzisiaj kocha” nie przynoszą odpowiedzi na pytanie, jak kochali za Gierka, ale sporo mówią o tym gdzie. O codzienności, marzeniach i postawach. Ciekawie poczytać o tym, co – chcąc nie chcąc – wchłonęliśmy z zupą mleczną

Twarda 6 (Agnieszka Drotkiewicz)

Gdy przeglądałem stare numery, zdumiewałem się co chwila: ile osób dla nas pisało! Zaczynaliśmy na fali entuzjazmu, kończymy w zmierzchu, to naturalne – rozmowa z redaktorami „Midrasza”, którego działalność ustała po 22 latach

Małpie figle (Iwona Kurz)

Wszystkie atrybuty przypisywane buteleczkom podkreślają łatwość ukrycia i pozbycia się ich po piciu. Oraz mierzalną ilość alkoholu, tym bardziej łatwą do przełknięcia, że często bywa doprawiony smakiem – o modnych „małpkach”

Krew albo miąższ (Michał R. Wiśniewski)

Dużo ludzi wyjechało z Polski, ale część została, chcę pielęgnować to poletko. Jeśli mogę powiedzieć o moim marzeniu, to chciałabym nagrać płytę hiphopową jako melon – rozmowa z twórczynią internetowego komiksu

O czym mówimy, kiedy mówimy o disco polo (Łukasz Najder)

Od jakości artystycznej „Zenka” ciekawsze są reakcje przeciwników disco polo, których zbulwersowała już sama wzmianka, że zostanie nakręcona biografia Zenona Martyniuka. Kiedy mówimy o disco polo, mówimy o naszej hipokryzji

Sztuka

Jestem ze strefy (Karol Sienkiewicz)

Gdyby Staszewskiemu udało się pokazać projekt przeciw strefom wolnym od LGBT w galerii, nieporozumienia by nie nastąpiły lub łatwiej byłoby je skorygować. Wobec sztuki jesteśmy bardziej ostrożni

Nie palcie instytucji, zakładajcie własne? (Anna Pajęcka)

Jeśli polityczny marsz przez instytucje potrwa dłużej, to artyści zrzeszeni w silne środowiska będą budować kontrpropozycję dla publiczności, tworząc inne przestrzenie wystawiennicze

Kocie vertigo (Karol Sienkiewicz)

Kotka Mitusia wita wchodzących na wystawę z rysunku umieszczonego nad wejściem. Jej głowa znajduje się we wnętrzu różowego jelita-spirali – o wystawie Aleksandry Waliszewskiej

Wiersze

wiersze (Maciej Robert)

Ziemia

Nowe porządki (Paweł Mościcki)

Odległe dotychczas scenariusze katastrof trzeba potraktować wreszcie serio. Ale ta zależność działa także w odwrotnym kierunku: przeżywamy koszmar współczesności tak, jak byśmy oglądali film

]]>
Fri, 14 Feb 2020 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2020/274]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2020/274

Film

Biegnij (Jakub Socha)

Sam Mendes ekscytuje się jak ktoś, kto najpierw podpalił las, a teraz patrzy, jak widowiskowo płonie. „1917” to niekończące się cudowne zbiegi okoliczności i sztafety

Miasto chaosu (Piotr Mirski)

„Nieoszlifowane diamenty” są dla braci Safdie następnym krokiem na nowej, bardziej rozrywkowej ścieżce twórczości

Literatura

Pieśni na ruderę i głos (Eliza Kącka)

Dni bohaterki „Pustostanów” wypełnia dojrzewanie do decyzji, by wstać z łóżka, może coś założyć lub przyrządzić posiłek, który zostanie niezjedzony, a w przypadkach skrajnych stawić czoła konieczności wyjścia na ulicę

Media

Królowie przegranego życia (Agnieszka Słodownik)

„Czarny romans” to pierwszy nasz, swojski i też swoisty serial audio. Obcujemy z  poetycką nawijką i subtelnie współdziałającymi z nią dźwiękami

Muzyka

Wagnerfiesty (Weronika Murek)

W Bayreuth drzwi w trakcie pokazów zamykane są na klucz, tak aby nikt nie mógł wyjść w trakcie. Krążą zresztą legendy, że ci, którzy zemdleją lub umrą, muszą pozostać na swoich miejscach aż do przerwy

Czuły drive (Adam Suprynowicz)

Płyty Jakuba Józefa Orlińskiego prezentują walory jego głosu i kulturę śpiewu, ale dopiero scena jest jego żywiołem. Świetna Haendlowska „Rodelinda” to najlepszy tego dowód

Kochankowie przeżyją (Bartosz Chmielewski)

Na płycie „Skull Echo” Julia Marcell stara się powiedzieć, że w świecie, który nie ma przyszłości, jest pewien ratunek. Nawet gdy jej słów czasem nie słychać zbyt dobrze, bo giną pod warstwami syntezatorów i efektów

Apostoł jazzu (Jakub Bożek)

Dzięki Willisowi Conoverowi człowiek siedział sobie w kawalerce, zapijał sporta kawą, słuchał rzężącego pioniera, ale czasami mógł się poczuć, jakby za chwilę miał wyjść na koncert Coltrane’a

Obyczaje

Jakby była kosmitką (Paulina Domagalska)

Kiedy Alhassane, młody Gwinejczyk, jechał do ośrodka w Podkowie Leśnej spod granicy polsko-niemieckiej, udało mu się samodzielnie dotrzeć do stacji WKD. Był środek nocy. Dalej już nie wiedział nawet, w którą stronę iść

Sztuka

Opór (Stach Szabłowski)

Po performansie ktoś musi podejść i mnie dotknąć. Nieważne, co ludzie przy tej okazji mówią, czy to jest mądre czy nie. Dotknięcie działa jak piorunochron

Teatr

Pamiętnik z piwnicy (Witold Mrozek)

Trzydziestoparoletnia Irena Sierakowska gra dwudziestoletnią w 1944 roku Irenę Sierakowską, siostrę swojego dziadka. Podstawą spektaklu „108 kostek cukru” jest pamiętnik tej drugiej Ireny

Dialogi z dyktafonu (Radosław Korzycki)

Starałam się oddać styl Czechowa, jakim go słyszę, a nie polszczyzną sprzed 120 lat. Zależało mi, żeby polski widz czuł, że Czechow mówi o nim i otaczającym go świecie

Balet z getta (Anka Herbut)

Krump zawsze był bardzo surowy i dalej dba się o tę jakość. Taki właśnie ma być. Przyszedł z ulicy i ma zostać na ulicy – opowiada Zonta: tancerz, choreograf, najbardziej znany polski krumper

Wiersze

wiersze (Joanna Bociąg)

Ziemia

Republika Szyjes (Monika Woźniak, Andrzej Frączysty)

Protest w Szyjes jest uznawany za najważniejszą inicjatywę obywatelską ostatniej dekady w Rosji. Wymierzony przeciwko budowie jednego wysypiska śmieci, zaczyna obejmować cały kraj

]]>

Film

Biegnij (Jakub Socha)

Sam Mendes ekscytuje się jak ktoś, kto najpierw podpalił las, a teraz patrzy, jak widowiskowo płonie. „1917” to niekończące się cudowne zbiegi okoliczności i sztafety

Miasto chaosu (Piotr Mirski)

„Nieoszlifowane diamenty” są dla braci Safdie następnym krokiem na nowej, bardziej rozrywkowej ścieżce twórczości

Literatura

Pieśni na ruderę i głos (Eliza Kącka)

Dni bohaterki „Pustostanów” wypełnia dojrzewanie do decyzji, by wstać z łóżka, może coś założyć lub przyrządzić posiłek, który zostanie niezjedzony, a w przypadkach skrajnych stawić czoła konieczności wyjścia na ulicę

Media

Królowie przegranego życia (Agnieszka Słodownik)

„Czarny romans” to pierwszy nasz, swojski i też swoisty serial audio. Obcujemy z  poetycką nawijką i subtelnie współdziałającymi z nią dźwiękami

Muzyka

Wagnerfiesty (Weronika Murek)

W Bayreuth drzwi w trakcie pokazów zamykane są na klucz, tak aby nikt nie mógł wyjść w trakcie. Krążą zresztą legendy, że ci, którzy zemdleją lub umrą, muszą pozostać na swoich miejscach aż do przerwy

Czuły drive (Adam Suprynowicz)

Płyty Jakuba Józefa Orlińskiego prezentują walory jego głosu i kulturę śpiewu, ale dopiero scena jest jego żywiołem. Świetna Haendlowska „Rodelinda” to najlepszy tego dowód

Kochankowie przeżyją (Bartosz Chmielewski)

Na płycie „Skull Echo” Julia Marcell stara się powiedzieć, że w świecie, który nie ma przyszłości, jest pewien ratunek. Nawet gdy jej słów czasem nie słychać zbyt dobrze, bo giną pod warstwami syntezatorów i efektów

Apostoł jazzu (Jakub Bożek)

Dzięki Willisowi Conoverowi człowiek siedział sobie w kawalerce, zapijał sporta kawą, słuchał rzężącego pioniera, ale czasami mógł się poczuć, jakby za chwilę miał wyjść na koncert Coltrane’a

Obyczaje

Jakby była kosmitką (Paulina Domagalska)

Kiedy Alhassane, młody Gwinejczyk, jechał do ośrodka w Podkowie Leśnej spod granicy polsko-niemieckiej, udało mu się samodzielnie dotrzeć do stacji WKD. Był środek nocy. Dalej już nie wiedział nawet, w którą stronę iść

Sztuka

Opór (Stach Szabłowski)

Po performansie ktoś musi podejść i mnie dotknąć. Nieważne, co ludzie przy tej okazji mówią, czy to jest mądre czy nie. Dotknięcie działa jak piorunochron

Teatr

Pamiętnik z piwnicy (Witold Mrozek)

Trzydziestoparoletnia Irena Sierakowska gra dwudziestoletnią w 1944 roku Irenę Sierakowską, siostrę swojego dziadka. Podstawą spektaklu „108 kostek cukru” jest pamiętnik tej drugiej Ireny

Dialogi z dyktafonu (Radosław Korzycki)

Starałam się oddać styl Czechowa, jakim go słyszę, a nie polszczyzną sprzed 120 lat. Zależało mi, żeby polski widz czuł, że Czechow mówi o nim i otaczającym go świecie

Balet z getta (Anka Herbut)

Krump zawsze był bardzo surowy i dalej dba się o tę jakość. Taki właśnie ma być. Przyszedł z ulicy i ma zostać na ulicy – opowiada Zonta: tancerz, choreograf, najbardziej znany polski krumper

Wiersze

wiersze (Joanna Bociąg)

Ziemia

Republika Szyjes (Monika Woźniak, Andrzej Frączysty)

Protest w Szyjes jest uznawany za najważniejszą inicjatywę obywatelską ostatniej dekady w Rosji. Wymierzony przeciwko budowie jednego wysypiska śmieci, zaczyna obejmować cały kraj

]]>
Fri, 31 Jan 2020 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2020/273]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2020/273

Film

Elia Suleiman patrzy na świat (Adam Kruk)

Suleiman jest najważniejszym palestyńskim filmowcem. Jego nowy film właśnie wszedł do kin

POP-CORE: Chłopcy z tamtych lat (Michał Walkiewicz)

Żeby pokazać mafię jak wyhodowany oddolnie organizm, który pasożytuje na społecznej tkance, trzeba pożegnać bandę buntowników z wyboru, którzy żyją i umierają w filmowym gabinecie luster

Niecała prawda (Agnieszka Jakimiak)

„Jojo Rabbit” miał być idealnym filmem na czasy, kiedy prawicowe ruchy dochodzą do głosu na całym świecie, a polityki wielu krajów karmią się nienawiścią i ostracyzmem. Film jednak zbyt uparcie uderza w pozytywną nutę. Za jednym zamachem bagatelizuje wszystko, co trudne i traumatyczne

OK, Władek (Łukasz Najder)

Finał „Psów 3” to niby bezładna, kuriozalna strzelanina z udziałem najróżniejszych formacji mundurowych i duetu Franz–Nowy plus funfle. Strzelanina ta ciągnie się tak długo, że najwyraźniej coś znaczy. Ale co?

Na szagę, przez chabazie (Adam Robiński)

W trzecim i raczej ostatnim sezonie serialu nie wszystko jest po staremu. „Wataha” zyskała dynamikę, straciła za to nieznośny imperatyw promocji mikroregionu

Literatura

Krama i mikoryza (Kamil Szuszkiewicz)

Jeśli po czasach pazernych indywiduów mamy na nowo łączyć się w hordy, to postępowa jest już walka nie o standardy języka, a o wzajemną przekładalność

Kartografia snu (Tomasz Gałązka)

Gdy Poe pisał „Relację Arthura Gordona Pyma z Nantucket”, w roku 1836, na mapach świata wciąż nie brakowało białych, całkiem zresztą rozległych plam

Coś jest pod łóżkiem (Monika Ochędowska)

W „RuRu” Joanny Rudniańskiej historia jest scenografią kameralnych obrazków. Gułag w końcówce lat 50., antysemickie nagonki na uniwersytecie i rok 1968 są krajobrazem adopcji, romansów i rozwodów, aresztowań i prób samobójczych

Robię, co mogę (Adam Pluszka)

Nie chcę narzucać interpretacji ani prawić kazań. Wciąż pociąga mnie w książce ilustrowanej to, jak niewiele trzeba opisu, aby wywołać myśli i uczucia. Chodzi o hojność wobec czytelników, o dawanie pola do popisu ich wyobraźni

Media

Biofikcje (Karolina Wajman)

Filtry na twarze zamiast po prostu ozdabiać, coraz częściej zmierzają w stronę wizualizowania jakiejś bliżej nieokreślonej przyszłości. Wirtualni mutanci i cudaczne tożsamości tworzą w chmurze kolektywną halucynację

Chropowatość (Mirosław Filiciak)

Technologiczna rewolucja „zrób to sam” – od majsterkowania przy użyciu Arduino po walkę o prawo do reperacji sprzętu elektronicznego – zaliczyła za oceanem spektakularną wywrotkę

Lord Biznes (Michał R. Wiśniewski)

Lego nie wyznacza dziś żadnych trendów, nie kreuje rzeczywistości, działa reaktywnie – tak wygląda dziecięca popkultura, musimy się dostosować. Jak rozwijać wyobraźnię w czasach, w których dorośli już wszystko wymyślili, opakowali i sprzedali?

Muzyka

Muzyka totalna (Michał Wieczorek)

Wacław Zimpel już dawno porzucił scenę jazzową na rzecz imprez szeroko pojętej muzyki eksperymentalnej. Album „Massive Oscillations” jest więc logicznym krokiem w jego karierze. Zbiera wszystkie dotychczasowe fascynacje: drony, indyjskie ragi, elektronikę, jazz, krautrock i minimalizm

Obyczaje

Bez sensu (Agata Sikora)

Miliony ludzi spędzają większość swojego życia na zajęciach niepotrzebnych, a często wręcz społecznie szkodliwych. Zdają sobie sprawę, że biorą udział w ściemie, ale muszą to ukrywać

Grochów–Moskwa (Robert Pucek)

Moje widome zagubienie na tyle wzruszyło funkcjonariuszy, że po odprawie zaprowadzili mnie do restauracji, w której mogłem zjeść śniadanie – o dzieciństwie na Grochowie i nonsensach latania

Sztuka

Sny o przemocy (Zuzanna Kowalczyk)

Wystawę Miriam Cahn można czytać jako uniwersalny manifest przeciwko przemocy. Bezradność kontrastuje z agresją, tak jak śmierć z witalnością czy upokorzenie z władzą

Teatr

Bezpieczne miejsce? (Piotr Morawski)

Wileński „Slow Motion” Anny Smolar jest eksperymentem, sprawdzeniem w działaniu strategii zapobiegania przemocy i nadużyć w miejscu pracy

Gracjan ja (Anna Łukasik)

„Gracjan Pan” Cezarego Tomaszewskiego to, wbrew pozorom, spektakl o inności, bezwarunkowej tolerancji i szacunku dla każdej, nawet niewydarzonej wizji świata

Musimy zacząć o siebie dbać (Anka Herbut)

Przez praktykę dotyku i bycie queer zrozumiałem, że nasza siła pochodzi z bycia razem. Musimy znaleźć sposób na to, jak się rozwijać, nie tylko jako jednostki, ale jako część większego ekosystemu

Wiersze

wiersze (Julek Rosiński)

]]>

Film

Elia Suleiman patrzy na świat (Adam Kruk)

Suleiman jest najważniejszym palestyńskim filmowcem. Jego nowy film właśnie wszedł do kin

POP-CORE: Chłopcy z tamtych lat (Michał Walkiewicz)

Żeby pokazać mafię jak wyhodowany oddolnie organizm, który pasożytuje na społecznej tkance, trzeba pożegnać bandę buntowników z wyboru, którzy żyją i umierają w filmowym gabinecie luster

Niecała prawda (Agnieszka Jakimiak)

„Jojo Rabbit” miał być idealnym filmem na czasy, kiedy prawicowe ruchy dochodzą do głosu na całym świecie, a polityki wielu krajów karmią się nienawiścią i ostracyzmem. Film jednak zbyt uparcie uderza w pozytywną nutę. Za jednym zamachem bagatelizuje wszystko, co trudne i traumatyczne

OK, Władek (Łukasz Najder)

Finał „Psów 3” to niby bezładna, kuriozalna strzelanina z udziałem najróżniejszych formacji mundurowych i duetu Franz–Nowy plus funfle. Strzelanina ta ciągnie się tak długo, że najwyraźniej coś znaczy. Ale co?

Na szagę, przez chabazie (Adam Robiński)

W trzecim i raczej ostatnim sezonie serialu nie wszystko jest po staremu. „Wataha” zyskała dynamikę, straciła za to nieznośny imperatyw promocji mikroregionu

Literatura

Krama i mikoryza (Kamil Szuszkiewicz)

Jeśli po czasach pazernych indywiduów mamy na nowo łączyć się w hordy, to postępowa jest już walka nie o standardy języka, a o wzajemną przekładalność

Kartografia snu (Tomasz Gałązka)

Gdy Poe pisał „Relację Arthura Gordona Pyma z Nantucket”, w roku 1836, na mapach świata wciąż nie brakowało białych, całkiem zresztą rozległych plam

Coś jest pod łóżkiem (Monika Ochędowska)

W „RuRu” Joanny Rudniańskiej historia jest scenografią kameralnych obrazków. Gułag w końcówce lat 50., antysemickie nagonki na uniwersytecie i rok 1968 są krajobrazem adopcji, romansów i rozwodów, aresztowań i prób samobójczych

Robię, co mogę (Adam Pluszka)

Nie chcę narzucać interpretacji ani prawić kazań. Wciąż pociąga mnie w książce ilustrowanej to, jak niewiele trzeba opisu, aby wywołać myśli i uczucia. Chodzi o hojność wobec czytelników, o dawanie pola do popisu ich wyobraźni

Media

Biofikcje (Karolina Wajman)

Filtry na twarze zamiast po prostu ozdabiać, coraz częściej zmierzają w stronę wizualizowania jakiejś bliżej nieokreślonej przyszłości. Wirtualni mutanci i cudaczne tożsamości tworzą w chmurze kolektywną halucynację

Chropowatość (Mirosław Filiciak)

Technologiczna rewolucja „zrób to sam” – od majsterkowania przy użyciu Arduino po walkę o prawo do reperacji sprzętu elektronicznego – zaliczyła za oceanem spektakularną wywrotkę

Lord Biznes (Michał R. Wiśniewski)

Lego nie wyznacza dziś żadnych trendów, nie kreuje rzeczywistości, działa reaktywnie – tak wygląda dziecięca popkultura, musimy się dostosować. Jak rozwijać wyobraźnię w czasach, w których dorośli już wszystko wymyślili, opakowali i sprzedali?

Muzyka

Muzyka totalna (Michał Wieczorek)

Wacław Zimpel już dawno porzucił scenę jazzową na rzecz imprez szeroko pojętej muzyki eksperymentalnej. Album „Massive Oscillations” jest więc logicznym krokiem w jego karierze. Zbiera wszystkie dotychczasowe fascynacje: drony, indyjskie ragi, elektronikę, jazz, krautrock i minimalizm

Obyczaje

Bez sensu (Agata Sikora)

Miliony ludzi spędzają większość swojego życia na zajęciach niepotrzebnych, a często wręcz społecznie szkodliwych. Zdają sobie sprawę, że biorą udział w ściemie, ale muszą to ukrywać

Grochów–Moskwa (Robert Pucek)

Moje widome zagubienie na tyle wzruszyło funkcjonariuszy, że po odprawie zaprowadzili mnie do restauracji, w której mogłem zjeść śniadanie – o dzieciństwie na Grochowie i nonsensach latania

Sztuka

Sny o przemocy (Zuzanna Kowalczyk)

Wystawę Miriam Cahn można czytać jako uniwersalny manifest przeciwko przemocy. Bezradność kontrastuje z agresją, tak jak śmierć z witalnością czy upokorzenie z władzą

Teatr

Bezpieczne miejsce? (Piotr Morawski)

Wileński „Slow Motion” Anny Smolar jest eksperymentem, sprawdzeniem w działaniu strategii zapobiegania przemocy i nadużyć w miejscu pracy

Gracjan ja (Anna Łukasik)

„Gracjan Pan” Cezarego Tomaszewskiego to, wbrew pozorom, spektakl o inności, bezwarunkowej tolerancji i szacunku dla każdej, nawet niewydarzonej wizji świata

Musimy zacząć o siebie dbać (Anka Herbut)

Przez praktykę dotyku i bycie queer zrozumiałem, że nasza siła pochodzi z bycia razem. Musimy znaleźć sposób na to, jak się rozwijać, nie tylko jako jednostki, ale jako część większego ekosystemu

Wiersze

wiersze (Julek Rosiński)

]]>
Fri, 17 Jan 2020 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2020/272]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2020/272

Film

2020: Horror rodzinny (Agnieszka Jakimiak)

Wróżenie z horrorowych fusów jest nieco prostsze niż przepowiadanie przyszłości na podstawie resztek herbaty zgromadzonych na dnie kubka, bowiem rodzinna fala w kinie nie skończy się tak prędko

Metr bieżącej legendy (Darek Arest)

W ostatniej (?) części „Gwiezdnych wojen” na ekranie pojawiają się wszyscy i dzieje się wszystko. Ale dług, który Disney zaciągał cztery lata temu u fanów, dziś spłaca w bardzo przeciętnym stylu

Stara śpiewka (Bartosz Żurawiecki)

Film Hoopera stał się bodaj najbardziej „hejtowaną” produkcją ubiegłego roku. Sam widziałem kilka bardziej idiotycznych dzieł, ale domyślam się, że chodzi w tym hejcie o odreagowanie senności, jaka towarzyszy widzowi w trakcie seansu

Literatura

Sama tej pracy nie wykonam (Marcin Pierzchliński)

Do każdej książki dopinam opowieść związaną z autorem czy wydarzeniem. Przed nami jeszcze dużo pracy w edukowaniu czytelników. Ten obowiązek spoczywa również na księgarzach – mówi właścicielka księgarni FiKa w Szczecinie

2020: Koniec miłości (Monika Ochędowska)

W najbliższych latach w polskiej literaturze nie będziemy czytać o miłości. Raczej o przemocy i depresji. Przesączający się coraz mocniej do świata fikcji smutek przyniesie niejedno jego studium wywiedzione z etnografii intymności

Konkret i wymknięcie (Eliza Kącka)

Zuzanna Ginczanka pisała i żyła tak krótko, że nie da się mówić o jej warsztacie w długim trwaniu. Książka, którą przygotowałam, ma skłonić do rozmowy raczej o zjawisku poetyckim niż o biografii, kobiecości, zmysłowości

Stan kompulsywnego zaprzeczenia (Olga Wróbel)

„Pokolenie wyżu depresyjnego” to nie jest książka o depresji, to nie jest książka pisana depresją. Ona jest wprost: mową depresji. Halo, tu mówi depresja! Ja jestem tylko medium

Media

W razie wypadku (Anna Desponds)

Inżynierowie twierdzą, że w ciągu najbliższych 6–12 miesięcy sztucznie generowane filmy staną się na oko nieodróżnialne od prawdziwych. Jedyne, co będziemy mogli zrobić, to sprawdzać wiarygodność źródła – mówi współtwórczyni „In Event of Moon Disaster”

Jawnie (Kaja Puto)

Na niskiej świadomości technologicznej użytkowników internetu żerują wszyscy watażkowie tego świata. W piątek Facebook dał im ogromny prezent, który może zniszczyć wiele żyć

Muzyka

Koniec polskiego hip-hopu (Maciej Kryński)

„Jest jedna rzecz, dla której warto żyć, a nawet kilka, ale hip-hop nie jest jedną z nich” – nawijał niegdyś raper Zioło. W październiku popełnił samobójstwo

MUZYKA 2.1: Paweł Malinowski (Jan Topolski)

Jak połączyć nostalgię, kamp, dowcip oraz odniesienia do klasycznych filmów i muzyki w dziesięciominutowym utworze na zespół instrumentalny? Paweł Malinowski, ironista i kinofil z Krakowa, potrafi to zrobić

Na zadany temat (Maciej Krawiec)

Jazzowo-elektroniczne „Dziady” High Definition Quartet są imponującym przedsięwzięciem, kolejnym dowodem na wielki talent Piotra Orzechowskiego. Jednak, mimo wybitnych momentów, ewidentnie czegoś tu brakuje. Muzyka wydaje się tekstem Mickiewicza osłabiona, a nie natchniona

Kompozytorka z misją (Wioleta Żochowska)

Projekty sceniczne Katarzyny Głowickiej wpisują się w coraz wyraźniejszą we współczesnej operze tendencję do tworzenia dzieł zaangażowanych społecznie

Dymiarka nie jest zła (Jakub Bożek)

Przestałem w ogóle myśleć gatunkami i gdyby nie dziennikarze muzyczni, ten temat by dla mnie zupełnie nie istniał. Robię dokładnie to, co mi się podoba. Chodzi mi o wywołanie konkretnego efektu: dezorientacji, pomieszania jawy i snu

Obyczaje

Miasto różnorodne (Arek Gruszczyński)

Kultura, szczególnie tak różnorodna kultura w Warszawie, ma wiele narzędzi przekonywania, wzbudzania dyskusji, edukacji i prezentowania różnych stanowisk i punktów widzenia – mówi dyrektorka koordynatorka ds. kultury i komunikacji społecznej m.st. Warszawy

2020: Pjesek (Olga Drenda)

Poluzowanie zasad poprawności językowej będzie postępować, zwłaszcza że rozwój pisemnych form potocznych w sieci jest niemożliwy do kontrolowania. Potoczne szybko staje się na poły obowiązujące

Pokolenie Adama Małysza (Bartłomiej Szwajger)

Był on tak naprawdę kimś w rodzaju przyjaciela z telewizji, ulubionego bohatera serialu, któremu, nawet jeżeli trafia na przeciwności losu i chwilowo jest w dołku, kibicuje się i wierzy, że los musi się odwrócić

Sztuka

A jednak nie jesteśmy wielbłądami (Jakub Banasiak, Ewa Dyszlewicz, Karolina Plinta, Piotr Policht)

Każdy i każda funkcjonuje w sieci zależności, każdy gra o jakieś stawki, każdy wysyła innym mniej lub bardziej zawoalowane sygnały – i sam je odbiera. W pełni niezależny jest tylko ktoś, kto nie robi nic – redakcja magazynu „Szum” polemizuje z Adamem Mazurem

2020: Na bogato, na nierówno (Stach Szabłowski)

Organizatorzy Biennale w Rydze chwalili się, że na ich wystawę nie poszedł ani jeden eurocent publicznych pieniędzy. Organizatorzy Biennale w Oslo – że nie mają w budżecie ani korony środków prywatnych. Którą ścieżką pójdzie rozwój branży artystycznej w Polsce?

Teatr

Najpierw trzeba być w undergroundzie (Anka Herbut)

Żeby powiedzieć, że zajmujesz się voguingiem, musisz być czynnym uczestnikiem albo uczestniczką ballroomu, czyli chodzić na bale, znać ludzi ze środowiska i strukturę

2020: Otwieranie kominów (Paweł Soszyński)

Czy nowa dekada będzie powrotem do teatru by tak powiedzieć teatralnego? Czy powrócą w nim sztankiety z horyzontami, obrotowe sceny, czy trzeba będzie odetkać sceniczne kominy?

Atlas przemocy (Anna Pajęcka)

Jeśli widz szuka pocieszenia po dawce okrucieństwa, które współprzeżywa przez kilka godzin w teatralnej sali, będzie zawiedziony. Skrzywanka w „Kasparze Hauserze” interesuje mroczna część zbiorowej siły, z którą jednostka nie ma szans

Temat na książkę (Maciej Jakubowiak)

Jeśli spektakl Miśkiewicza krytykuje „Serotoninę” Houellebecqa, to nie z publicystycznych pozycji, ale od środka – podążając niemal ślepo za tekstem do punktu, w którym sam ujawnia swoją nijakość

Wiersze

wiersze (Joanna Mueller)

Ziemia

Na biegunach Ziemi (Weronika Murek)

Wdrapuję się na pagórek – nie widać niczego poza parą z ust i dziwnie fosforującym w ciemności śniegiem. Żadnej zorzy, nic nie ma. Jasny, czerwony punkt w dole

2020: Rezerwat (Adam Robiński)

Państwo polskie coraz częściej tylko udaje, że chroni przyrodę. Na szczęście ktoś inny wypełnia tę lukę. To już nie jest spontaniczny zryw obrońców doliny Rospudy, tylko oddolny, pokoleniowy ruch

Gryząc powietrze (Jakub Mejer)

W globalnej dyskusji o kryzysie klimatycznym rzadko wspomina się o Polsce. Sytuacja zmienia się jednak diametralnie, gdy rozmowa zaczyna dotyczyć zanieczyszczenia powietrza

Nocą mówisz mniej (Ilona Wiśniewska)

Noc polarna wysusza skórę, ciągnie w dół podbródek i piersi, odbarwia włosy i blokuje biodra. Gdyby nie wełniany sweter, który założyłam, kiedy jeszcze mieliśmy jabłka, nie rozpoznałabym odbicia w czarnym lustrze. Nie pamiętam, kiedy zrobiłam się stara

]]>

Film

2020: Horror rodzinny (Agnieszka Jakimiak)

Wróżenie z horrorowych fusów jest nieco prostsze niż przepowiadanie przyszłości na podstawie resztek herbaty zgromadzonych na dnie kubka, bowiem rodzinna fala w kinie nie skończy się tak prędko

Metr bieżącej legendy (Darek Arest)

W ostatniej (?) części „Gwiezdnych wojen” na ekranie pojawiają się wszyscy i dzieje się wszystko. Ale dług, który Disney zaciągał cztery lata temu u fanów, dziś spłaca w bardzo przeciętnym stylu

Stara śpiewka (Bartosz Żurawiecki)

Film Hoopera stał się bodaj najbardziej „hejtowaną” produkcją ubiegłego roku. Sam widziałem kilka bardziej idiotycznych dzieł, ale domyślam się, że chodzi w tym hejcie o odreagowanie senności, jaka towarzyszy widzowi w trakcie seansu

Literatura

Sama tej pracy nie wykonam (Marcin Pierzchliński)

Do każdej książki dopinam opowieść związaną z autorem czy wydarzeniem. Przed nami jeszcze dużo pracy w edukowaniu czytelników. Ten obowiązek spoczywa również na księgarzach – mówi właścicielka księgarni FiKa w Szczecinie

2020: Koniec miłości (Monika Ochędowska)

W najbliższych latach w polskiej literaturze nie będziemy czytać o miłości. Raczej o przemocy i depresji. Przesączający się coraz mocniej do świata fikcji smutek przyniesie niejedno jego studium wywiedzione z etnografii intymności

Konkret i wymknięcie (Eliza Kącka)

Zuzanna Ginczanka pisała i żyła tak krótko, że nie da się mówić o jej warsztacie w długim trwaniu. Książka, którą przygotowałam, ma skłonić do rozmowy raczej o zjawisku poetyckim niż o biografii, kobiecości, zmysłowości

Stan kompulsywnego zaprzeczenia (Olga Wróbel)

„Pokolenie wyżu depresyjnego” to nie jest książka o depresji, to nie jest książka pisana depresją. Ona jest wprost: mową depresji. Halo, tu mówi depresja! Ja jestem tylko medium

Media

W razie wypadku (Anna Desponds)

Inżynierowie twierdzą, że w ciągu najbliższych 6–12 miesięcy sztucznie generowane filmy staną się na oko nieodróżnialne od prawdziwych. Jedyne, co będziemy mogli zrobić, to sprawdzać wiarygodność źródła – mówi współtwórczyni „In Event of Moon Disaster”

Jawnie (Kaja Puto)

Na niskiej świadomości technologicznej użytkowników internetu żerują wszyscy watażkowie tego świata. W piątek Facebook dał im ogromny prezent, który może zniszczyć wiele żyć

Muzyka

Koniec polskiego hip-hopu (Maciej Kryński)

„Jest jedna rzecz, dla której warto żyć, a nawet kilka, ale hip-hop nie jest jedną z nich” – nawijał niegdyś raper Zioło. W październiku popełnił samobójstwo

MUZYKA 2.1: Paweł Malinowski (Jan Topolski)

Jak połączyć nostalgię, kamp, dowcip oraz odniesienia do klasycznych filmów i muzyki w dziesięciominutowym utworze na zespół instrumentalny? Paweł Malinowski, ironista i kinofil z Krakowa, potrafi to zrobić

Na zadany temat (Maciej Krawiec)

Jazzowo-elektroniczne „Dziady” High Definition Quartet są imponującym przedsięwzięciem, kolejnym dowodem na wielki talent Piotra Orzechowskiego. Jednak, mimo wybitnych momentów, ewidentnie czegoś tu brakuje. Muzyka wydaje się tekstem Mickiewicza osłabiona, a nie natchniona

Kompozytorka z misją (Wioleta Żochowska)

Projekty sceniczne Katarzyny Głowickiej wpisują się w coraz wyraźniejszą we współczesnej operze tendencję do tworzenia dzieł zaangażowanych społecznie

Dymiarka nie jest zła (Jakub Bożek)

Przestałem w ogóle myśleć gatunkami i gdyby nie dziennikarze muzyczni, ten temat by dla mnie zupełnie nie istniał. Robię dokładnie to, co mi się podoba. Chodzi mi o wywołanie konkretnego efektu: dezorientacji, pomieszania jawy i snu

Obyczaje

Miasto różnorodne (Arek Gruszczyński)

Kultura, szczególnie tak różnorodna kultura w Warszawie, ma wiele narzędzi przekonywania, wzbudzania dyskusji, edukacji i prezentowania różnych stanowisk i punktów widzenia – mówi dyrektorka koordynatorka ds. kultury i komunikacji społecznej m.st. Warszawy

2020: Pjesek (Olga Drenda)

Poluzowanie zasad poprawności językowej będzie postępować, zwłaszcza że rozwój pisemnych form potocznych w sieci jest niemożliwy do kontrolowania. Potoczne szybko staje się na poły obowiązujące

Pokolenie Adama Małysza (Bartłomiej Szwajger)

Był on tak naprawdę kimś w rodzaju przyjaciela z telewizji, ulubionego bohatera serialu, któremu, nawet jeżeli trafia na przeciwności losu i chwilowo jest w dołku, kibicuje się i wierzy, że los musi się odwrócić

Sztuka

A jednak nie jesteśmy wielbłądami (Jakub Banasiak, Ewa Dyszlewicz, Karolina Plinta, Piotr Policht)

Każdy i każda funkcjonuje w sieci zależności, każdy gra o jakieś stawki, każdy wysyła innym mniej lub bardziej zawoalowane sygnały – i sam je odbiera. W pełni niezależny jest tylko ktoś, kto nie robi nic – redakcja magazynu „Szum” polemizuje z Adamem Mazurem

2020: Na bogato, na nierówno (Stach Szabłowski)

Organizatorzy Biennale w Rydze chwalili się, że na ich wystawę nie poszedł ani jeden eurocent publicznych pieniędzy. Organizatorzy Biennale w Oslo – że nie mają w budżecie ani korony środków prywatnych. Którą ścieżką pójdzie rozwój branży artystycznej w Polsce?

Teatr

Najpierw trzeba być w undergroundzie (Anka Herbut)

Żeby powiedzieć, że zajmujesz się voguingiem, musisz być czynnym uczestnikiem albo uczestniczką ballroomu, czyli chodzić na bale, znać ludzi ze środowiska i strukturę

2020: Otwieranie kominów (Paweł Soszyński)

Czy nowa dekada będzie powrotem do teatru by tak powiedzieć teatralnego? Czy powrócą w nim sztankiety z horyzontami, obrotowe sceny, czy trzeba będzie odetkać sceniczne kominy?

Atlas przemocy (Anna Pajęcka)

Jeśli widz szuka pocieszenia po dawce okrucieństwa, które współprzeżywa przez kilka godzin w teatralnej sali, będzie zawiedziony. Skrzywanka w „Kasparze Hauserze” interesuje mroczna część zbiorowej siły, z którą jednostka nie ma szans

Temat na książkę (Maciej Jakubowiak)

Jeśli spektakl Miśkiewicza krytykuje „Serotoninę” Houellebecqa, to nie z publicystycznych pozycji, ale od środka – podążając niemal ślepo za tekstem do punktu, w którym sam ujawnia swoją nijakość

Wiersze

wiersze (Joanna Mueller)

Ziemia

Na biegunach Ziemi (Weronika Murek)

Wdrapuję się na pagórek – nie widać niczego poza parą z ust i dziwnie fosforującym w ciemności śniegiem. Żadnej zorzy, nic nie ma. Jasny, czerwony punkt w dole

2020: Rezerwat (Adam Robiński)

Państwo polskie coraz częściej tylko udaje, że chroni przyrodę. Na szczęście ktoś inny wypełnia tę lukę. To już nie jest spontaniczny zryw obrońców doliny Rospudy, tylko oddolny, pokoleniowy ruch

Gryząc powietrze (Jakub Mejer)

W globalnej dyskusji o kryzysie klimatycznym rzadko wspomina się o Polsce. Sytuacja zmienia się jednak diametralnie, gdy rozmowa zaczyna dotyczyć zanieczyszczenia powietrza

Nocą mówisz mniej (Ilona Wiśniewska)

Noc polarna wysusza skórę, ciągnie w dół podbródek i piersi, odbarwia włosy i blokuje biodra. Gdyby nie wełniany sweter, który założyłam, kiedy jeszcze mieliśmy jabłka, nie rozpoznałabym odbicia w czarnym lustrze. Nie pamiętam, kiedy zrobiłam się stara

]]>
Fri, 03 Jan 2020 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2019/271]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/271

Film

Kotlet w portfelu (Marta Bałaga)

Myślę tylko o widzu. Radość sprawia mi wymyślanie filmowych historii, a nie przynudzanie o sobie – mówi reżyser filmu „Pan T.”, który 25 grudnia trafi do kin

Nieskończona liczba rzeczywistości (Agnieszka Jakimiak)

Nikt na świecie nie wie więcej o krzywdach, jakie pod pretekstem kosmicznych eskapad Ziemianie wyrządzają Ziemianom, niż Rick Sanchez (Justin Roiland), bohater genialnego serialu „Rick i Morty”

Zimne ognie (Klara Cykorz)

„Wiedźmin” jest pełen męczących sprzeczności, jednocześnie za krótki i zbyt rozwleczony, pod niektórymi względami ambitny, pod innymi płytki jak kałuża, epicki na papierze, na ekranie nie tyle skromny, ile pozbawiony jakiegokolwiek ciekawszego wizualnego konceptu

Dreyfus, Polański i Chinatown (Jakub Majmurek)

Kiedy Polański przestanie kojarzyć się z ciągle istniejącymi nierównowagami władzy i przywileju między płciami, o „Oficerze i szpiegu” i jego innych dziełach będziemy mogli podyskutować po prostu jak o ważnych filmach  

Fantazja z Pałacem w tle (Iwona Kurz)

W „Panu T.” każdy obraz pracuje i każdy jest też gotów odnosić się do innych – scen, skojarzeń, cytatów. Ma to jednak swoją cenę. Wszystkie te obrazy i sceny wydają się osobne i niekonieczne

Wróżby o przyszłości Ziemi (Jakub Socha)

Losy planety zależą już nie tylko od Amerykanów. Chińskie filmy i książki science fiction pokazują inny wariant przyszłości Ziemi

Literatura

Płeć eksperymentu (Julia Fiedorczuk)

Dla Joanny Mueller i Bianki Rolando kobiecość jest istotnym zagadnieniem poetyckim, przy czym nie chodzi tylko o tak zwane kobiece tematy, ale o świadomość płci na poziomie struktur języka i poetyki

Szrama na krajobrazie (Zofia Król)

Choć ta sprawa ani razu wprost się nie pojawia, najnowsze eseje Wojciecha Nowickiego stanowią próbę uchwycenia czasów tuż przed katastrofą

Aż tak (Aleksandra Kumala)

Przy całej wpisanej w nią wrażliwości powieść Pauliny Jóźwik jednak zbyt gładko daje się wyważyć w narracji, zamknąć w zgrabnych zdaniach, podporządkować chronologii rozdziałów

Media

Niepokojące wibracje (Mirosław Filiciak)

Wcześniejszych instrumentów, również tych wykorzystujących prąd, trzeba było dotykać. Z tereminem było inaczej. Jeden z wykonawców porównał grę na nim do uprawiania seksu z duchami. Teremin wynaleziono sto lat temu

W końcu trzeba wyjść na ulicę (Michał R. Wiśniewski)

Wiara w sieciowy aktywizm jest odbiciem wiary w internet jako taki – czy wciąż jest on wymarzoną przestrzenią wolności, czy został już doszczętnie pożarty przez państwowe i korporacyjne reżimy?

Hamletka (Mateusz Witczak)

„Elsinore” sprowadza wydarzenia „Hamleta” do równania, o którego wyniku może przesądzić najdrobniejsza zmienna. Choć szkarada oprawy odrzuca, warto zacisnąć zęby, bo adaptacja Golden Glitch przypomina, czym właściwie są gry wideo

Muzyka

Duet jak orkiestra (Maciej Krawiec)

Co robią w studiu nagraniowym kontrabasista i perkusista? Czekają na muzyków. Wbrew tego typu złośliwościom Olo Walicki i Jacek Prościński pokazują na płycie „LLovage”, że podobny duet może być autonomicznym, wyrazistym zespołem

Tej Joanny nie spalicie (Marcin Bogucki)

W „Joannie d’Arc na stosie” w reżyserii Moniki Strzępki konfrontacja dwóch politycznych plemion przyjmuje formę niegroźnej bitwy na śnieżki. Nie znajdziemy tu traumy konfliktu „dwóch Polsk”

Wyspy (Rafał Wawrzyńczyk)

Widowisko „Wyspa szalonych” Pierre'a Jodlowskiego nie ma obecnie szans choćby na cień popularności, jaką ponad 100 lat temu zyskał obraz „Wyspa umarłych” Böcklina. XXI-wieczna muzyka skazana jest na trud organizowania sobie znaczenia na własną rękę

Błędna wędrówka (Aldona Kopkiewicz)

Ian Bostridge umieszcza „Podróż zimową” Schuberta na wielu różnych tłach, które zestawia ze sobą z niezwykłą sprawnością. Każda pieśń stanowi przyczynek do opowieści: o życiu Schuberta, o ówczesnej polityce i obyczajowości, o imaginarium romantycznym, a wreszcie o muzycznej stronie dzieła

Obyczaje

Pancerz przed zarazą (Przemysław Witkowski)

To jeden z największych lęków faszysty: że zobaczy w drugim człowieka. Musi więc bardzo uważać, zachować pancerz z munduru, kontrolę ciała, ideologię, żeby być odpornym na empatię

Emil i my (Magdalena Moskal)

Kiedy urodził się Emil, nic nie wydawało się takie jak zawsze: jego stópki nie wyglądały tak jak znane nam stópki niemowlęcia, ani dłonie, ani główka nie układała się miękko pod moją ręką

Podsumowanie 2019 roku (Redakcja)

Echa zbliżającej się katastrofy, potop polski w Chinach, filmy o kościele,  horrory i sztuka zaangażowana na ulicach, opowiadanie muzyki i tańce na TikToku –  redakcja „Dwutygodnika” wskazuje najważniejsze trendy i wydarzenia mijającego roku

Sztuka

Lazurowa solidarność (Stach Szabłowski)

Wydawałoby się, że w starej Europie Rycharski jest skazany na rolę artysty egzotycznego, opowiadającego historie z odległej krainy. Nic podobnego

Lepiej już było (Adam Mazur)

Sztuka nie podporządkowuje się łatwo polityce, a wybory zwykle nie wpływają na to, co artyści akurat tworzą w pracowniach. Konsekwencji przemian, rozpoczętych w czerwcu 1989 roku, należy szukać w sposobach zarządzania, w życiu instytucji tworzących pole sztuki, wraz z obiegiem dzieł i wartościowaniem poszczególnych postaw czy wręcz artystów

Artysta, ale prawdziwy techniczny (Aleksandra Boćkowska)

„W pracy mogę zajrzeć pod podszewkę, zobaczyć, jak to jest zrobione. Czasem widzę, że gdzieś jest fatalny podkład, kogoś chwyta się grzyb, ktoś inny ma wspaniałe krosna”  – opowiada artysta i monter wystaw w galeriach

Teatr

Improwizować sobie sami (Marta Zdanowska)

Wygrany półgłosem, dowcipny i formalnie nieoczywisty „Mojżesz” Węgorzewskiego to podróż przez duchowy miszmasz XXI wieku. Od psychoanalizy do filozofii dialogu, od porozumienia bez przemocy po przeestetyzowany język projektów artystycznych

Brzęk pierścieni (Piotr Morawski)

W „Matce Joannie” Jana Klaty są efektowne sceny, nie ma niestety nowych tematów i sensów, jakie dałoby się dziś z tekstu Iwaszkiewicza wydobyć

Ucieczka z obrazu (Katarzyna Niedurny)

„PokaZ”, debiut reżyserski Justyny Wielgus, wciąga widownię w przemyślaną, inteligentną grę z oczekiwaniami. Odważny i bezkompromisowy spektakl staje się kalejdoskopem „obrazów nie do przyjęcia”

Wiersze

Wiersze (Adam Kaczanowski)

Ziemia

Katastrofa jest za progiem (Tomasz Markiewka)

Nasza sytuacja stała się tak dramatyczna, że każdy rozsądny człowiek powinien bić na alarm. Alternatywą jest Ziemia nie do życia – przegląd książek o kryzysie klimatycznym

]]>

Film

Kotlet w portfelu (Marta Bałaga)

Myślę tylko o widzu. Radość sprawia mi wymyślanie filmowych historii, a nie przynudzanie o sobie – mówi reżyser filmu „Pan T.”, który 25 grudnia trafi do kin

Nieskończona liczba rzeczywistości (Agnieszka Jakimiak)

Nikt na świecie nie wie więcej o krzywdach, jakie pod pretekstem kosmicznych eskapad Ziemianie wyrządzają Ziemianom, niż Rick Sanchez (Justin Roiland), bohater genialnego serialu „Rick i Morty”

Zimne ognie (Klara Cykorz)

„Wiedźmin” jest pełen męczących sprzeczności, jednocześnie za krótki i zbyt rozwleczony, pod niektórymi względami ambitny, pod innymi płytki jak kałuża, epicki na papierze, na ekranie nie tyle skromny, ile pozbawiony jakiegokolwiek ciekawszego wizualnego konceptu

Dreyfus, Polański i Chinatown (Jakub Majmurek)

Kiedy Polański przestanie kojarzyć się z ciągle istniejącymi nierównowagami władzy i przywileju między płciami, o „Oficerze i szpiegu” i jego innych dziełach będziemy mogli podyskutować po prostu jak o ważnych filmach  

Fantazja z Pałacem w tle (Iwona Kurz)

W „Panu T.” każdy obraz pracuje i każdy jest też gotów odnosić się do innych – scen, skojarzeń, cytatów. Ma to jednak swoją cenę. Wszystkie te obrazy i sceny wydają się osobne i niekonieczne

Wróżby o przyszłości Ziemi (Jakub Socha)

Losy planety zależą już nie tylko od Amerykanów. Chińskie filmy i książki science fiction pokazują inny wariant przyszłości Ziemi

Literatura

Płeć eksperymentu (Julia Fiedorczuk)

Dla Joanny Mueller i Bianki Rolando kobiecość jest istotnym zagadnieniem poetyckim, przy czym nie chodzi tylko o tak zwane kobiece tematy, ale o świadomość płci na poziomie struktur języka i poetyki

Szrama na krajobrazie (Zofia Król)

Choć ta sprawa ani razu wprost się nie pojawia, najnowsze eseje Wojciecha Nowickiego stanowią próbę uchwycenia czasów tuż przed katastrofą

Aż tak (Aleksandra Kumala)

Przy całej wpisanej w nią wrażliwości powieść Pauliny Jóźwik jednak zbyt gładko daje się wyważyć w narracji, zamknąć w zgrabnych zdaniach, podporządkować chronologii rozdziałów

Media

Niepokojące wibracje (Mirosław Filiciak)

Wcześniejszych instrumentów, również tych wykorzystujących prąd, trzeba było dotykać. Z tereminem było inaczej. Jeden z wykonawców porównał grę na nim do uprawiania seksu z duchami. Teremin wynaleziono sto lat temu

W końcu trzeba wyjść na ulicę (Michał R. Wiśniewski)

Wiara w sieciowy aktywizm jest odbiciem wiary w internet jako taki – czy wciąż jest on wymarzoną przestrzenią wolności, czy został już doszczętnie pożarty przez państwowe i korporacyjne reżimy?

Hamletka (Mateusz Witczak)

„Elsinore” sprowadza wydarzenia „Hamleta” do równania, o którego wyniku może przesądzić najdrobniejsza zmienna. Choć szkarada oprawy odrzuca, warto zacisnąć zęby, bo adaptacja Golden Glitch przypomina, czym właściwie są gry wideo

Muzyka

Duet jak orkiestra (Maciej Krawiec)

Co robią w studiu nagraniowym kontrabasista i perkusista? Czekają na muzyków. Wbrew tego typu złośliwościom Olo Walicki i Jacek Prościński pokazują na płycie „LLovage”, że podobny duet może być autonomicznym, wyrazistym zespołem

Tej Joanny nie spalicie (Marcin Bogucki)

W „Joannie d’Arc na stosie” w reżyserii Moniki Strzępki konfrontacja dwóch politycznych plemion przyjmuje formę niegroźnej bitwy na śnieżki. Nie znajdziemy tu traumy konfliktu „dwóch Polsk”

Wyspy (Rafał Wawrzyńczyk)

Widowisko „Wyspa szalonych” Pierre'a Jodlowskiego nie ma obecnie szans choćby na cień popularności, jaką ponad 100 lat temu zyskał obraz „Wyspa umarłych” Böcklina. XXI-wieczna muzyka skazana jest na trud organizowania sobie znaczenia na własną rękę

Błędna wędrówka (Aldona Kopkiewicz)

Ian Bostridge umieszcza „Podróż zimową” Schuberta na wielu różnych tłach, które zestawia ze sobą z niezwykłą sprawnością. Każda pieśń stanowi przyczynek do opowieści: o życiu Schuberta, o ówczesnej polityce i obyczajowości, o imaginarium romantycznym, a wreszcie o muzycznej stronie dzieła

Obyczaje

Pancerz przed zarazą (Przemysław Witkowski)

To jeden z największych lęków faszysty: że zobaczy w drugim człowieka. Musi więc bardzo uważać, zachować pancerz z munduru, kontrolę ciała, ideologię, żeby być odpornym na empatię

Emil i my (Magdalena Moskal)

Kiedy urodził się Emil, nic nie wydawało się takie jak zawsze: jego stópki nie wyglądały tak jak znane nam stópki niemowlęcia, ani dłonie, ani główka nie układała się miękko pod moją ręką

Podsumowanie 2019 roku (Redakcja)

Echa zbliżającej się katastrofy, potop polski w Chinach, filmy o kościele,  horrory i sztuka zaangażowana na ulicach, opowiadanie muzyki i tańce na TikToku –  redakcja „Dwutygodnika” wskazuje najważniejsze trendy i wydarzenia mijającego roku

Sztuka

Lazurowa solidarność (Stach Szabłowski)

Wydawałoby się, że w starej Europie Rycharski jest skazany na rolę artysty egzotycznego, opowiadającego historie z odległej krainy. Nic podobnego

Lepiej już było (Adam Mazur)

Sztuka nie podporządkowuje się łatwo polityce, a wybory zwykle nie wpływają na to, co artyści akurat tworzą w pracowniach. Konsekwencji przemian, rozpoczętych w czerwcu 1989 roku, należy szukać w sposobach zarządzania, w życiu instytucji tworzących pole sztuki, wraz z obiegiem dzieł i wartościowaniem poszczególnych postaw czy wręcz artystów

Artysta, ale prawdziwy techniczny (Aleksandra Boćkowska)

„W pracy mogę zajrzeć pod podszewkę, zobaczyć, jak to jest zrobione. Czasem widzę, że gdzieś jest fatalny podkład, kogoś chwyta się grzyb, ktoś inny ma wspaniałe krosna”  – opowiada artysta i monter wystaw w galeriach

Teatr

Improwizować sobie sami (Marta Zdanowska)

Wygrany półgłosem, dowcipny i formalnie nieoczywisty „Mojżesz” Węgorzewskiego to podróż przez duchowy miszmasz XXI wieku. Od psychoanalizy do filozofii dialogu, od porozumienia bez przemocy po przeestetyzowany język projektów artystycznych

Brzęk pierścieni (Piotr Morawski)

W „Matce Joannie” Jana Klaty są efektowne sceny, nie ma niestety nowych tematów i sensów, jakie dałoby się dziś z tekstu Iwaszkiewicza wydobyć

Ucieczka z obrazu (Katarzyna Niedurny)

„PokaZ”, debiut reżyserski Justyny Wielgus, wciąga widownię w przemyślaną, inteligentną grę z oczekiwaniami. Odważny i bezkompromisowy spektakl staje się kalejdoskopem „obrazów nie do przyjęcia”

Wiersze

Wiersze (Adam Kaczanowski)

Ziemia

Katastrofa jest za progiem (Tomasz Markiewka)

Nasza sytuacja stała się tak dramatyczna, że każdy rozsądny człowiek powinien bić na alarm. Alternatywą jest Ziemia nie do życia – przegląd książek o kryzysie klimatycznym

]]>
Fri, 20 Dec 2019 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2019/270]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/270

Film

Chłopaki, które nienawidzą kobiet (Agnieszka Jakimiak)

Nowy film braci Dardenne – klasyków społecznie zaangażowanego kina, czasem oskarżanych o moralizatorstwo i ckliwy dydaktyzm – ustanawia nieoczywistą perspektywę spojrzenia na religijny fanatyzm i jego związek ze społeczeństwem

Parakino (Iwona Kurz)

„Solid Gold” trafił na festiwal w Gdyni, potem został z niego zdjęty, potem znów wrócił. Jeśli miało to służyć podgrzaniu atmosfery wokół filmu, sukces jest połowiczny lub żaden – przede wszystkim dlatego, że „Solid Gold” składa się z odgrzewanych kawałków

Widmo krąży (Bartosz Żurawiecki)

Najsilniej przenika kino III RP coś, co Michał Piepiórka nazywa „narracją inteligencko–moralizującą”. Charakteryzuje się ona, jak sama nazwa wskazuje, nieustającym pouczaniem z pozycji elitarnych

Historie rodzinne Noah Baumbacha (Jakub Socha)

Noah Baumbach jest dzisiaj jednym z najważniejszych amerykańskich reżyserów. Jego najlepsze filmy to wyrastające z osobistych doświadczeń opowieści o artystach, którzy próbują ułożyć sobie życie rodzinne

POP-CORE: Autonomiczna planeta (Michał Walkiewicz)

Kojima, człowiek o nieposkromionej ambicji, wchodzi do świata filmu kuchennymi drzwiami – jest nie tylko łatwą w medialnej obróbce figurą ekscentrycznego wizjonera, ale też symbolem wszelkich aspiracji elektronicznej rozrywki

Literatura

Clarice nad Wisłą (Michał Lipszyc)

W świecie portugalskojęzycznym, a w pewnej mierze i w anglojęzycznym, Lispector ma dziś status pisarki kanonicznej i miejsce w kulturze popularnej, jej podobizna widnieje na brazylijskich T-shirtach i znaczkach pocztowych

Dlaczego post- (Rafał Wawrzyńczyk)

W „Torfowym ogrodzie z mostem i tygrysem” Magdaleny Bielskiej „my” to najczęściej dwoje ludzi, co najwyżej świadomych tego, że ich los układa się w formach wspólnych dla całego pokolenia

Kamień z pola bitwy (Zofia Zaleska)

Zarażenie śmiercią i przekonanie o jej wszechobecności Ungaretti przyniósł już ze sobą na wojnę. Doświadczenia z frontu były tylko potwierdzeniem przeczuć, które miał jako bardzo młody chłopak

Wszystko można wyczytać (Aleksandra Boćkowska)

Gromadzę co najmniej pięć razy więcej materiału, niż potem wchodzi do książki. Nadmiar pomaga. Ja jestem straszna mrówa i bardzo lubię takie robótki

Wstyd (Iwona Komór)

Édouard Louis, Didier Eribon i słabiej znana w Polsce Annie Ernaux – łączy ich pochodzenie z prowincji, pisarstwo o zacięciu socjologicznym i badanie własnego doświadczenia, z którego wysnuwają szerokie polityczne obserwacje

Media

Tak żyli ludzie (Andrzej Muszyński)

Im więcej widzę w sobie małpy, tym więcej czytam o ewolucji gatunku ludzkiego. Chronię się w podziemiach YouTube’a i nadrabiam parę milionów lat zaległości

Erozja (Radosław Korzycki)

Służby podczas aktualnych protestów są wyjątkowo brutalne. Ludzie uświadomili sobie, że ich losy nic nie znaczą wobec tego, jakie plany wobec Hongkongu mają władze centralne

Ostatnie dni disco (Aleksander Borszowski)

Odważne deformacje historii, zabawy językowe i szczypta weird fiction posłużyły, by w „Disco Elysium” zaprezentować nową, osobistą interpretację współczesności, w której wszyscy łakną wizji piękniejszego jutra, ale nikt nie jest w stanie jej zaoferować

Muzyka

Bądź, kimkolwiek chcesz (Piotr Szwed)

Ralph Kamiński jest jednym z najciekawiej rozwijających się polskich songwriterów oraz rewelacyjnym wokalistą. Potrafi być uwodzicielem, ale i opowiadaczem historii. Trudno zresztą nie kibicować piosenkarzowi z odważną queerową kreacją

Polska, klasyczna, radykalna (Michał Wieczorek)

Radical Polish Ansambl chce odebrać słowa „radykalność” i „polskość” grupom, które je zawłaszczają. Chcemy też jednak odebrać „ludowość” osobom, którym kojarzy się ona z biesiadą

W półmroku (Adam Wiedemann)

Może nie był to koncert moich marzeń, ale jednak warto na tego Sokołowa chodzić, mieć kontakt z czymś najwyższej jakości, bo już pomału opanowują nas jakości średnie, tyle tylko że „słuszne”

Polska młodzież śpiewa polskie piosenki (Jakub Knera)

Ostatnie miesiące 2019 roku to wysyp bardzo dobrych polskich płyt, których autorzy i autorki stawiają na śpiewanie po polsku, wszystkie też tworzą muzykę w duchu retromanii przełomu lat 80. i 90.

Obyczaje

Ostrożna pamięć (Maria Kobielska)

Mniejszościowy pomnik działa często tak, jakby nie chciał się narażać dominującej pamięci. Może być postawiony na uboczu, tymczasowy, nietrwały, eufemistyczny, ale może też zostać przywołany do porządku: zasłonięty, zmieniony, zniszczony

Karaibski łącznik (Bartosz Wójcik)

Wytwórnia płytowa widziała w nim następcę Boba Marleya. Jednak sam Linton Kwesi Johnson został aktywistą: przyczynił się do zmiany spojrzenia na emigrantów w Wielkiej Brytanii. Do dziś walczy z rasizmem i wszelkimi przejawami ksenofobii oraz niesprawiedliwości społecznej

Dwa dziwne pyski (Weronika Murek)

„Z pomników polskich najbardziej lubię ten katowicki, okropny. Piłsudski na nim dosiada: i konia, i swego wizerunku” – o koniach z pomników triumfalnych

Muszą wiedzieć, że to kryzys (Adrian Stachowski)

Osoba bezdomna rzadko czuje się bezpiecznie w przestrzeni publicznej. Nie może jeździć komunikacją publiczną, wyrzucają ją z galerii i z dworcowych poczekalni. Na ulicy jest narażona na ataki chuliganów. Nie może mieć pewności – tak jak osoba domna – że może oczekiwać pomocy

Stolik typu jamnik (Olga Drenda)

Wizytę w Muzeum Życia Codziennego w Płazie zaczynamy od kuchni, gdzie witają nas: wycięte grzybki i wiewiórki, makatki, brzytwy, emaliowane miski, papierosy Mewa, utensylia do trwałej ondulacji i przyrządy do ostrzenia żyletek

Sztuka

Rozbicie monolitu (Zuzanna Wicha)

Wystawa w Galerii Arsenał została stworzona w dialogu z artystami, którym bliskie są idee Bauhausu. Przybliża historyczny kontekst polityczno-społeczny, w którym funkcjonowała uczelnia, a także w krytyczny i wspólnotowy sposób stara się odczytać dziedzictwo Bauhausu w kontekście współczesnych praktyk twórczych, społecznych i edukacyjnych

Teatr

Po drugiej stronie ulicy (Aleksandra Boćkowska)

„Ubolewamy, że teraz wszystko jest z internetu. Młodzi bez komputera nic nie zrobią. A kiedyś scenografowie mieli wizję, wiedzieli, czego chcą” – mówią krawcowe z Teatru Zagłębia w Sosnowcu

Mur nie upadł (Piotr Morawski)

W bydgoskim „Murze” Justyny Lipko-Koniecznej i Justyny Sobczyk parodia ma siłę krytyczną, pokazuje, jak ta opowieść jest dyskontowana politycznie, gdy tymczasem pełna jest pęknięć i nieciągłości

Wiersze

wiersze (Klara Nowakowska)

Ziemia

O istotach chtonicznych (Robert Pucek)

W mikroskopijnym lesie, jaki stanowią źdźbła traw i łodyżki rozmaitych roślin, wre życie nie tylko przy samej powierzchni ziemi, ale i pod powierzchnią. Niektóre z owych Kabirów wywierają znaczny wpływ na ukształtowanie i dobrostan gleby

Stumilowy Las (Agnieszka Sowińska)

Na razie piszę o Bieszczadach, Patagonia na mnie poczeka, kiedyś się tam wybiorę, choćby piechotą. Tyle że nic o tym nie napiszę, bo po co. Łażenie po bliższej okolicy jest dużo bardziej odkrywcze i słuszne

]]>

Film

Chłopaki, które nienawidzą kobiet (Agnieszka Jakimiak)

Nowy film braci Dardenne – klasyków społecznie zaangażowanego kina, czasem oskarżanych o moralizatorstwo i ckliwy dydaktyzm – ustanawia nieoczywistą perspektywę spojrzenia na religijny fanatyzm i jego związek ze społeczeństwem

Parakino (Iwona Kurz)

„Solid Gold” trafił na festiwal w Gdyni, potem został z niego zdjęty, potem znów wrócił. Jeśli miało to służyć podgrzaniu atmosfery wokół filmu, sukces jest połowiczny lub żaden – przede wszystkim dlatego, że „Solid Gold” składa się z odgrzewanych kawałków

Widmo krąży (Bartosz Żurawiecki)

Najsilniej przenika kino III RP coś, co Michał Piepiórka nazywa „narracją inteligencko–moralizującą”. Charakteryzuje się ona, jak sama nazwa wskazuje, nieustającym pouczaniem z pozycji elitarnych

Historie rodzinne Noah Baumbacha (Jakub Socha)

Noah Baumbach jest dzisiaj jednym z najważniejszych amerykańskich reżyserów. Jego najlepsze filmy to wyrastające z osobistych doświadczeń opowieści o artystach, którzy próbują ułożyć sobie życie rodzinne

POP-CORE: Autonomiczna planeta (Michał Walkiewicz)

Kojima, człowiek o nieposkromionej ambicji, wchodzi do świata filmu kuchennymi drzwiami – jest nie tylko łatwą w medialnej obróbce figurą ekscentrycznego wizjonera, ale też symbolem wszelkich aspiracji elektronicznej rozrywki

Literatura

Clarice nad Wisłą (Michał Lipszyc)

W świecie portugalskojęzycznym, a w pewnej mierze i w anglojęzycznym, Lispector ma dziś status pisarki kanonicznej i miejsce w kulturze popularnej, jej podobizna widnieje na brazylijskich T-shirtach i znaczkach pocztowych

Dlaczego post- (Rafał Wawrzyńczyk)

W „Torfowym ogrodzie z mostem i tygrysem” Magdaleny Bielskiej „my” to najczęściej dwoje ludzi, co najwyżej świadomych tego, że ich los układa się w formach wspólnych dla całego pokolenia

Kamień z pola bitwy (Zofia Zaleska)

Zarażenie śmiercią i przekonanie o jej wszechobecności Ungaretti przyniósł już ze sobą na wojnę. Doświadczenia z frontu były tylko potwierdzeniem przeczuć, które miał jako bardzo młody chłopak

Wszystko można wyczytać (Aleksandra Boćkowska)

Gromadzę co najmniej pięć razy więcej materiału, niż potem wchodzi do książki. Nadmiar pomaga. Ja jestem straszna mrówa i bardzo lubię takie robótki

Wstyd (Iwona Komór)

Édouard Louis, Didier Eribon i słabiej znana w Polsce Annie Ernaux – łączy ich pochodzenie z prowincji, pisarstwo o zacięciu socjologicznym i badanie własnego doświadczenia, z którego wysnuwają szerokie polityczne obserwacje

Media

Tak żyli ludzie (Andrzej Muszyński)

Im więcej widzę w sobie małpy, tym więcej czytam o ewolucji gatunku ludzkiego. Chronię się w podziemiach YouTube’a i nadrabiam parę milionów lat zaległości

Erozja (Radosław Korzycki)

Służby podczas aktualnych protestów są wyjątkowo brutalne. Ludzie uświadomili sobie, że ich losy nic nie znaczą wobec tego, jakie plany wobec Hongkongu mają władze centralne

Ostatnie dni disco (Aleksander Borszowski)

Odważne deformacje historii, zabawy językowe i szczypta weird fiction posłużyły, by w „Disco Elysium” zaprezentować nową, osobistą interpretację współczesności, w której wszyscy łakną wizji piękniejszego jutra, ale nikt nie jest w stanie jej zaoferować

Muzyka

Bądź, kimkolwiek chcesz (Piotr Szwed)

Ralph Kamiński jest jednym z najciekawiej rozwijających się polskich songwriterów oraz rewelacyjnym wokalistą. Potrafi być uwodzicielem, ale i opowiadaczem historii. Trudno zresztą nie kibicować piosenkarzowi z odważną queerową kreacją

Polska, klasyczna, radykalna (Michał Wieczorek)

Radical Polish Ansambl chce odebrać słowa „radykalność” i „polskość” grupom, które je zawłaszczają. Chcemy też jednak odebrać „ludowość” osobom, którym kojarzy się ona z biesiadą

W półmroku (Adam Wiedemann)

Może nie był to koncert moich marzeń, ale jednak warto na tego Sokołowa chodzić, mieć kontakt z czymś najwyższej jakości, bo już pomału opanowują nas jakości średnie, tyle tylko że „słuszne”

Polska młodzież śpiewa polskie piosenki (Jakub Knera)

Ostatnie miesiące 2019 roku to wysyp bardzo dobrych polskich płyt, których autorzy i autorki stawiają na śpiewanie po polsku, wszystkie też tworzą muzykę w duchu retromanii przełomu lat 80. i 90.

Obyczaje

Ostrożna pamięć (Maria Kobielska)

Mniejszościowy pomnik działa często tak, jakby nie chciał się narażać dominującej pamięci. Może być postawiony na uboczu, tymczasowy, nietrwały, eufemistyczny, ale może też zostać przywołany do porządku: zasłonięty, zmieniony, zniszczony

Karaibski łącznik (Bartosz Wójcik)

Wytwórnia płytowa widziała w nim następcę Boba Marleya. Jednak sam Linton Kwesi Johnson został aktywistą: przyczynił się do zmiany spojrzenia na emigrantów w Wielkiej Brytanii. Do dziś walczy z rasizmem i wszelkimi przejawami ksenofobii oraz niesprawiedliwości społecznej

Dwa dziwne pyski (Weronika Murek)

„Z pomników polskich najbardziej lubię ten katowicki, okropny. Piłsudski na nim dosiada: i konia, i swego wizerunku” – o koniach z pomników triumfalnych

Muszą wiedzieć, że to kryzys (Adrian Stachowski)

Osoba bezdomna rzadko czuje się bezpiecznie w przestrzeni publicznej. Nie może jeździć komunikacją publiczną, wyrzucają ją z galerii i z dworcowych poczekalni. Na ulicy jest narażona na ataki chuliganów. Nie może mieć pewności – tak jak osoba domna – że może oczekiwać pomocy

Stolik typu jamnik (Olga Drenda)

Wizytę w Muzeum Życia Codziennego w Płazie zaczynamy od kuchni, gdzie witają nas: wycięte grzybki i wiewiórki, makatki, brzytwy, emaliowane miski, papierosy Mewa, utensylia do trwałej ondulacji i przyrządy do ostrzenia żyletek

Sztuka

Rozbicie monolitu (Zuzanna Wicha)

Wystawa w Galerii Arsenał została stworzona w dialogu z artystami, którym bliskie są idee Bauhausu. Przybliża historyczny kontekst polityczno-społeczny, w którym funkcjonowała uczelnia, a także w krytyczny i wspólnotowy sposób stara się odczytać dziedzictwo Bauhausu w kontekście współczesnych praktyk twórczych, społecznych i edukacyjnych

Teatr

Po drugiej stronie ulicy (Aleksandra Boćkowska)

„Ubolewamy, że teraz wszystko jest z internetu. Młodzi bez komputera nic nie zrobią. A kiedyś scenografowie mieli wizję, wiedzieli, czego chcą” – mówią krawcowe z Teatru Zagłębia w Sosnowcu

Mur nie upadł (Piotr Morawski)

W bydgoskim „Murze” Justyny Lipko-Koniecznej i Justyny Sobczyk parodia ma siłę krytyczną, pokazuje, jak ta opowieść jest dyskontowana politycznie, gdy tymczasem pełna jest pęknięć i nieciągłości

Wiersze

wiersze (Klara Nowakowska)

Ziemia

O istotach chtonicznych (Robert Pucek)

W mikroskopijnym lesie, jaki stanowią źdźbła traw i łodyżki rozmaitych roślin, wre życie nie tylko przy samej powierzchni ziemi, ale i pod powierzchnią. Niektóre z owych Kabirów wywierają znaczny wpływ na ukształtowanie i dobrostan gleby

Stumilowy Las (Agnieszka Sowińska)

Na razie piszę o Bieszczadach, Patagonia na mnie poczeka, kiedyś się tam wybiorę, choćby piechotą. Tyle że nic o tym nie napiszę, bo po co. Łażenie po bliższej okolicy jest dużo bardziej odkrywcze i słuszne

]]>
Fri, 06 Dec 2019 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2019/269]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/269

Film

Kocury (Jakub Socha)

W „Irlandczyku” Scorsese celebruje swój warsztat, jego aktorzy celebrują swoje najsłynniejsze role. Film najlepszy jest wtedy, gdy ci zaczynają ze sobą się droczyć, obrażać na siebie, coś sobie perswadować

Pocztówki z kasyna (Jakub Majmurek)

Co sprawia, że racjonalne krótkoterminowe działania mają destrukcyjne efekty? Amerykańskie kino głównego nurtu nie potrafi przekonująco tego opisać i nazwać – być może nie tylko ono

Pijackie widzenia, senne mary, natrętne domysły (Darek Arest)

Rozszalałe żywioły ekspresjonistycznego kina i gotyckiej literatury otaczają wyspę, na której dwóch mężczyzn dusi się w swym towarzystwie i ślepnie od światła tytułowej „Latarni”, która równie dobrze mogłaby emitować w przestrzeń wiązkę mroku

Literatura

Czyj ty jesteś, synku? (Jakub Zgierski)

Mniej więcej do 1965 roku – kiedy to zaczął stopniowo upadać na duchu – Baldwin wierzył, że dialog z białą Ameryką ma sens. Że odpowiednio dobrane słowa doprowadzą w końcu do tego, co terapeuci nazywają przełomem

Pisać i przepisywać (Małgorzata Łukasiewicz)

Z Robertem Walserem jest kłopot. Wiemy o nim mało, za mało jak na standardy życia literackiego i potrzeby czytelnicze. Ta twórczość słabo zaznaczyła się we współczesnej sobie krytyce – może dlatego, że zbytnio wyskakiwała poza swój czas

Ruletka Pascala (Eliza Kącka)

Maciej Miłkowski pokazuje w swojej powieści, jak odbiera świat ktoś niewyobrażalnie bystry. Z punktu ustawia to książkę w opozycji do całej niemal prozy najnowszej, skupionej na demonstracji, jak funkcjonują w świecie osoby neurotyczne lub gnuśne

Media

Sen doktora Caligari (Ewa Drygalska)

Nie chcieliśmy rekonstruować „Gabinetu doktora Caligari” ani ożywiać trupa. Chodziło nam o dodanie czegoś nowego, a jednocześnie powtórzenie gestu, jaki wykonał Wiene – mówi kurator projektu „Gabinet / Das Kabinett”

Dobrze, wybuchaczu (Kamil Fejfer)

„OK, boomer” jest kodem kulturowym generacji Z. Sposobem na pacyfikację babci czy wujka, którzy mówią: „Dzieciaku, coś ty zrobił z włosami”. Ale i przesłaniem politycznym

To nie o nas (Michał R. Wiśniewski)

TikTok przechodzi podobną ewolucję co reszta internetu – zaczęło się od kreatywnego miejsca, a potem przyszły korporacje i agencje marketingowe. Wpadnijcie zobaczyć, o co chodzi, zanim będzie za późno

Muzyka

Adresat: Nick Cave (Aleksander Wenglasz)

Start-upy próbujące zawojować branżę muzyczną oferują produkty, których celem jest nie tylko sprzedaż muzyki, ale też intensywniejszy kontakt artystów i artystek z fanami. Na tym polu śmiało eksperymentowali m.in. Nick Cave, Lady Gaga, David Bowie, Metallica czy Trent Reznor

Pod powierzchnią (Jakub Bożek)

Album „Dwunasty dom” duetu Enchanted Hunters to pop w staroszkolnym wydaniu: z muzyką na pierwszym planie, z bogatym warsztatem, pomysłowymi piosenkami, katorżniczą etyką pracy, perfekcjonizmem

Całe życie z freakami (Rafał Księżyk)

Małgorzata „Tekla” Tekiel jest światowym fenomenem. Od 30 lat nieprzerwanie gra na basie na scenie alternatywnej i rozwinęła w tym czasie swój własny niepowtarzalny styl. Świetlicki, Maleńczuk, Nika, Deriglasoff, Brylewski czy Robert Sadowski – współpracowała z nimi wszystkimi

Misja ocalenie (Anna Szudek)

Przemoc w tekstach Moor Mother jest traktowana jako część zwykłego doświadczenia Afroamerykanów. Jedyną adekwatną do niej formą ekspresji jest wokalny i instrumentalny krzyk. I utwory nieprzekraczające zwykle dwóch minut, krótkie jak punkowe manifesty

Obyczaje

Mury wyobraźni (Kacper Pobłocki)

Rok 1038 stanowić może kamień węgielny intelektualnego gmachu, którym jest pisanie o dziejach nie tych, którzy rządzą, ale tych, którzy są rządzeni. Historii, która nie jest historią władzy, ale historią zmagań z władzą

Sztuka

Piękno błędu (Monika Stelmach)

Nie zgadzam się na podział na sztukę kobiet i sztukę w ogóle – w domyśle tworzoną przez mężczyzn. Spychanie mnie w jakąś szufladkę dlatego, że jestem kobietą, jest grubo niesprawiedliwe

Chorobowe dla wszystkich (Karol Sienkiewicz)

Gdy na Zachodzie, a zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych, epidemia AIDS wywarła ogromny wpływ na sztukę, w Polsce, głównie ze względu na inną dynamikę procesów emancypacyjnych, artyści niezwykle rzadko podejmowali ten temat

Wyczucie czasu dla każdej rzeczy świadczy o geniuszu (Adam Mazur)

„O wiele historii za dużo, by zmieścić w tak małym pudełku” to wystawa melancholijnie bezwstydna, emocjonalnie poruszająca i najzwyczajniej piękna. W sam raz na zakończenie kolejnego rozdziału w instytucjonalnej historii Zamku Ujazdowskiego

Przegięta historia (Karol Sienkiewicz)

AIDS, akcja Hiacynt, pikiety i politycy – przenoszą nas w lata 80. To głównie w tej dekadzie toczy się wystawa Radziszewskiego. Karol, urodzony w 1980 roku, ma wówczas zaledwie kilka lat, ale gdzieś dzieją się już rzeczy ważne, chociaż często w podziemiu, które zaważą na jego przyszłym życiu

Mam już swoje życie (Paulina Domagalska)

Sztuka kobiet jest ciekawsza. To nigdy nie było popularne zdanie. Zawsze mi powtarzano: „człowiek! człowiek, artysta! tu nie chodzi o to, czy kobieta, czy mężczyzna”

Teatr

Nie było dragu (Katarzyna Niedurny)

Jedna z aktorek zaśpiewała piosenkę. Tam w tekście było zdanie: To Zula, to Zula w futerko się otula. I po spektaklu jeden z moich bliskich przyjaciół powiedział, że trzeba to zmienić, bo to nie Zula, tylko Lulla w futerko się otula . I tak zostałem Lullą

Nie wiem (Katarzyna Niedurny)

Dziś daję sobie margines błędu, wcześniej mi się wydawało, że aktor nie może sobie na niego pozwolić. Idealizm i perfekcjonizm powiązane z pracoholizmem zapędziły mnie do miejsca, w którym zacząłem sam siebie zwalczać

Obsesja normalności (Julia Niedziejko)

„To my jesteśmy przyszłością” Jakuba Skrzywanka nie jest wyłącznie spektaklem o inicjacji, ale kształtującej się politycznej samoświadomości, która stanowi ważny element tożsamości współczesnej młodzieży

Wiersze

Wiersze (Paweł Tomanek)

Ziemia

Depresja klimatyczna (Grzegorz Uzdański)

Mogłam poczekać pół roku i zacząć działać po maturze, ale tych lat nie zostało nam za dużo i nie można tego odwlekać. Dla niektórych nauczycieli to było abstrakcyjne – rozmowa z aktywistkami Młodzieżowego Strajku Klimatycznego

]]>

Film

Kocury (Jakub Socha)

W „Irlandczyku” Scorsese celebruje swój warsztat, jego aktorzy celebrują swoje najsłynniejsze role. Film najlepszy jest wtedy, gdy ci zaczynają ze sobą się droczyć, obrażać na siebie, coś sobie perswadować

Pocztówki z kasyna (Jakub Majmurek)

Co sprawia, że racjonalne krótkoterminowe działania mają destrukcyjne efekty? Amerykańskie kino głównego nurtu nie potrafi przekonująco tego opisać i nazwać – być może nie tylko ono

Pijackie widzenia, senne mary, natrętne domysły (Darek Arest)

Rozszalałe żywioły ekspresjonistycznego kina i gotyckiej literatury otaczają wyspę, na której dwóch mężczyzn dusi się w swym towarzystwie i ślepnie od światła tytułowej „Latarni”, która równie dobrze mogłaby emitować w przestrzeń wiązkę mroku

Literatura

Czyj ty jesteś, synku? (Jakub Zgierski)

Mniej więcej do 1965 roku – kiedy to zaczął stopniowo upadać na duchu – Baldwin wierzył, że dialog z białą Ameryką ma sens. Że odpowiednio dobrane słowa doprowadzą w końcu do tego, co terapeuci nazywają przełomem

Pisać i przepisywać (Małgorzata Łukasiewicz)

Z Robertem Walserem jest kłopot. Wiemy o nim mało, za mało jak na standardy życia literackiego i potrzeby czytelnicze. Ta twórczość słabo zaznaczyła się we współczesnej sobie krytyce – może dlatego, że zbytnio wyskakiwała poza swój czas

Ruletka Pascala (Eliza Kącka)

Maciej Miłkowski pokazuje w swojej powieści, jak odbiera świat ktoś niewyobrażalnie bystry. Z punktu ustawia to książkę w opozycji do całej niemal prozy najnowszej, skupionej na demonstracji, jak funkcjonują w świecie osoby neurotyczne lub gnuśne

Media

Sen doktora Caligari (Ewa Drygalska)

Nie chcieliśmy rekonstruować „Gabinetu doktora Caligari” ani ożywiać trupa. Chodziło nam o dodanie czegoś nowego, a jednocześnie powtórzenie gestu, jaki wykonał Wiene – mówi kurator projektu „Gabinet / Das Kabinett”

Dobrze, wybuchaczu (Kamil Fejfer)

„OK, boomer” jest kodem kulturowym generacji Z. Sposobem na pacyfikację babci czy wujka, którzy mówią: „Dzieciaku, coś ty zrobił z włosami”. Ale i przesłaniem politycznym

To nie o nas (Michał R. Wiśniewski)

TikTok przechodzi podobną ewolucję co reszta internetu – zaczęło się od kreatywnego miejsca, a potem przyszły korporacje i agencje marketingowe. Wpadnijcie zobaczyć, o co chodzi, zanim będzie za późno

Muzyka

Adresat: Nick Cave (Aleksander Wenglasz)

Start-upy próbujące zawojować branżę muzyczną oferują produkty, których celem jest nie tylko sprzedaż muzyki, ale też intensywniejszy kontakt artystów i artystek z fanami. Na tym polu śmiało eksperymentowali m.in. Nick Cave, Lady Gaga, David Bowie, Metallica czy Trent Reznor

Pod powierzchnią (Jakub Bożek)

Album „Dwunasty dom” duetu Enchanted Hunters to pop w staroszkolnym wydaniu: z muzyką na pierwszym planie, z bogatym warsztatem, pomysłowymi piosenkami, katorżniczą etyką pracy, perfekcjonizmem

Całe życie z freakami (Rafał Księżyk)

Małgorzata „Tekla” Tekiel jest światowym fenomenem. Od 30 lat nieprzerwanie gra na basie na scenie alternatywnej i rozwinęła w tym czasie swój własny niepowtarzalny styl. Świetlicki, Maleńczuk, Nika, Deriglasoff, Brylewski czy Robert Sadowski – współpracowała z nimi wszystkimi

Misja ocalenie (Anna Szudek)

Przemoc w tekstach Moor Mother jest traktowana jako część zwykłego doświadczenia Afroamerykanów. Jedyną adekwatną do niej formą ekspresji jest wokalny i instrumentalny krzyk. I utwory nieprzekraczające zwykle dwóch minut, krótkie jak punkowe manifesty

Obyczaje

Mury wyobraźni (Kacper Pobłocki)

Rok 1038 stanowić może kamień węgielny intelektualnego gmachu, którym jest pisanie o dziejach nie tych, którzy rządzą, ale tych, którzy są rządzeni. Historii, która nie jest historią władzy, ale historią zmagań z władzą

Sztuka

Piękno błędu (Monika Stelmach)

Nie zgadzam się na podział na sztukę kobiet i sztukę w ogóle – w domyśle tworzoną przez mężczyzn. Spychanie mnie w jakąś szufladkę dlatego, że jestem kobietą, jest grubo niesprawiedliwe

Chorobowe dla wszystkich (Karol Sienkiewicz)

Gdy na Zachodzie, a zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych, epidemia AIDS wywarła ogromny wpływ na sztukę, w Polsce, głównie ze względu na inną dynamikę procesów emancypacyjnych, artyści niezwykle rzadko podejmowali ten temat

Wyczucie czasu dla każdej rzeczy świadczy o geniuszu (Adam Mazur)

„O wiele historii za dużo, by zmieścić w tak małym pudełku” to wystawa melancholijnie bezwstydna, emocjonalnie poruszająca i najzwyczajniej piękna. W sam raz na zakończenie kolejnego rozdziału w instytucjonalnej historii Zamku Ujazdowskiego

Przegięta historia (Karol Sienkiewicz)

AIDS, akcja Hiacynt, pikiety i politycy – przenoszą nas w lata 80. To głównie w tej dekadzie toczy się wystawa Radziszewskiego. Karol, urodzony w 1980 roku, ma wówczas zaledwie kilka lat, ale gdzieś dzieją się już rzeczy ważne, chociaż często w podziemiu, które zaważą na jego przyszłym życiu

Mam już swoje życie (Paulina Domagalska)

Sztuka kobiet jest ciekawsza. To nigdy nie było popularne zdanie. Zawsze mi powtarzano: „człowiek! człowiek, artysta! tu nie chodzi o to, czy kobieta, czy mężczyzna”

Teatr

Nie było dragu (Katarzyna Niedurny)

Jedna z aktorek zaśpiewała piosenkę. Tam w tekście było zdanie: To Zula, to Zula w futerko się otula. I po spektaklu jeden z moich bliskich przyjaciół powiedział, że trzeba to zmienić, bo to nie Zula, tylko Lulla w futerko się otula . I tak zostałem Lullą

Nie wiem (Katarzyna Niedurny)

Dziś daję sobie margines błędu, wcześniej mi się wydawało, że aktor nie może sobie na niego pozwolić. Idealizm i perfekcjonizm powiązane z pracoholizmem zapędziły mnie do miejsca, w którym zacząłem sam siebie zwalczać

Obsesja normalności (Julia Niedziejko)

„To my jesteśmy przyszłością” Jakuba Skrzywanka nie jest wyłącznie spektaklem o inicjacji, ale kształtującej się politycznej samoświadomości, która stanowi ważny element tożsamości współczesnej młodzieży

Wiersze

Wiersze (Paweł Tomanek)

Ziemia

Depresja klimatyczna (Grzegorz Uzdański)

Mogłam poczekać pół roku i zacząć działać po maturze, ale tych lat nie zostało nam za dużo i nie można tego odwlekać. Dla niektórych nauczycieli to było abstrakcyjne – rozmowa z aktywistkami Młodzieżowego Strajku Klimatycznego

]]>
Fri, 22 Nov 2019 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2019/268]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/268

Film

Hongkong – znikające miasto (Bogna Konior)

Młodzi Hongkończycy są zżyci z popkulturą w sposób, jaki u ich społecznie zaangażowanych europejskich rówieśników może budzić zaskoczenie. Wyobraźnia Ruchu Parasolek jest przemożnie nacjonalistyczna, nostalgiczna i popkulturowa

POP-CORE: Oszukać przeznaczenie (Michał Walkiewicz)

„Jeszcze tu wrócę” – po blisko czterdziestu latach ciągłych powrotów brzmi to jak groźba. Grany przez Arnolda Schwarzeneggera cyborg na wielkim ekranie pojawia się po raz szósty, lecz tym metalom i układom scalonym recykling nie służy

Z szarości (Piotr Mirski)

Nadmierną dobrodusznością byłoby uznać, że bohater „Procederu” żyje niebezpiecznie i źle z powodu wyzysku czy braku perspektyw. Jeśli rodzime realia determinują jego postępowanie, to ich wpływ jest dyskretny, podprogowy

Literatura

Szacunki ryzyka (Anna Kałuża)

Tacy poeci jak Kopyt, Bartczak, Bąk i takie poetki jak Lubińska i Adamowicz w swoich najnowszych zbiorach przyglądają się raczej potencjalności tego, co mogłoby się wydarzyć, niż faktycznym wydarzeniom. Robią to w zupełnie nowy sposób i na nowych warunkach

Fotoplastykon (Monika Ochędowska)

Mikołaj Łoziński wycisza historię i uparcie, aż do ostatniej strony powieści oddala zło, które ma spotkać rodzinę z Tarnowa, trzymając nad Stramerami nieprzepuszczający zgiełku świata klosz nostalgii

SŁOWA: Na literkę P (Paweł Sołtys)

„Wiele zdarzeń żyje w przestrzeni, której nigdy nie naruszyło słowo” – napisał Rilke w pierwszym liście do Franza Kappusa. Napisał i muszę teraz z tym żyć

SŁOWA: Nogogłaszczki (Olga Wróbel)

Działanie na przekór systemowi języka jest przywilejem piszących, tylko w większości wypadków, żeby to robić naprawdę dobrze, trzeba doskonale wiedzieć, na przekór czemu się działa. Albo mieć doskonały słuch

Wstydliwy astronom  (Michał Tabaczyński)

Zdawałoby się, że pornografię i depresję dzieli kosmiczna odległość. Tymczasem łączy je wspólne obywatelstwo – przemożna, śmiertelna nuda świata

Media

Internet istnieje od zawsze (Maurycy Tryuk-Moczulski)

Zrobiło mi się głupio, że siedzę w domu i piszę książkę, a Małgorzata Rejmer, żeby napisać o Albanii, przeprowadziła się tam na cztery lata. Żona mi wtedy powiedziała: „Przecież mieszkasz w tym internecie 20 lat. Co to są te 4 lata w Albanii?” – rozmowa o biografiach internetu

Brud pod lukrem (Mateusz Witczak)

„Wanderlust” buduje most między reportażem a beletrystyką. Używamy fikcyjnego bohatera jako narzędzia, dzięki któremu gracz może wchodzić w osobiste interakcje z materiałem źródłowym

Czy ktoś mógłby śledzić mój lot? (Kaja Puto)

Jeśli w ramach prokrastynacji oglądacie samoloty na mapie, pomyślcie chwilę o matołach w powietrzu, które zarzekają się, że następnym razem pójdą pieszo

SŁOWA: 2.0 (Michał R. Wiśniewski)

Elo, fellow kids! Worduję ten content dla followersów vortalu Dwutygodnik, spodziewając się hejterów na fejsie i trollbotów na Twitterze, ale może ktoś da lajka albo szera, zamiast screenshotować w jakiejś piwnicy internetu?

Muzyka

Robienie hałasu (Maciej Krawiec)

Trudno mówić o nowej fali polskiego jazzu – takich muzykach jak Grzegorz Tarwid, Emil Miszk, Kamil Piotrowicz czy Kuba Więcek – bez dostrzeżenia ich aktywności wykraczających poza nagrywanie płyt i koncertowanie

Obyczaje

Ciąg dalszy kronik oporu (Inga Iwasiów)

11 listopada 2019 roku opuściłam demonstrację. A ty na ilu demonstracjach w tym stuleciu jeszcze nie byłaś/nie byłeś? Może to głupie pytanie, ale przyśniło mi się nad ranem, po nocy wypełnionej poczuciem winy – pisze dla nas autorka „Kronik oporu i miłości”

Wygaszanie pieca (Bartosz Sadulski)

Wiele wskazuje na to, że siedemdziesiąt lat po rozpoczęciu budowy Nowej Huty światło jej duszy, płomień jej lędźwi, jej grzech i dusza, czyli wielki piec, zostanie wygaszony

SŁOWA: Paczuszki i pojemniki ()

Pantofle, banieczka, dyskurs, gruczoł, tomik, ała, słowo i lol – pisarki i pisarze o słowach ulubionych i znienawidzonych

SŁOWA: Uścisk cudzysłowu (Agata Sikora)

W ramach kulturowej wojny słowa służą jako hasła wywoławcze, drużynowe emblematy i etykietki tożsamościowe. Stają się zapalnikami emocji, a nie narzędziami opisu świata

SŁOWA: W ramach dyskursu (Iwona Kurz)

Co jakiś czas pojawiają się słowa, które humaniści odmieniają przez wszystkie przypadki – wyłażą z doktoratu i z lodówki. Z zewnątrz wygląda to tak, że wszyscy mówią o tym samym i na dodatek niekoniecznie wiedzą, o czym mówią

Teatr

Utnijmy sznurki (Julia Niedziejko)

„Przyjęło się, że sztuka Terayamy jest trudna w odbiorze, bo proponuje rozwiązania fabularne i formalne wykraczające daleko poza społecznie akceptowane granice moralności” – o spektaklach legendy japońskiego kina, które można było zobaczyć w Polsce

System się chwieje (Witold Mrozek)

Bunt kobiet w Bagateli to z pewnością nie ostatnia taka sprawa w polskim teatrze repertuarowym. Ma na to pewnie wpływ zmiana pokoleniowa – dla części młodych pracownic teatrów znoszenie poniżenia i milczenie są po prostu niewyobrażalne

Zatrute wspomnienia (Monika Krawczak)

W ,,Historii przemocy” Eweliny Marciniak woda tworzy imponującą wizualnie metaforę traumy Édourda – czegoś, co jest wszędzie i nieprzerwanie, przed czym nie sposób się schować, zmieniając jedynie współrzędne

Wiersze

wiersze (Kalina Jaglarz)

Ziemia

Pamiętaj o rzekach (Adam Robiński)

Raz, że o rzekach pamiętają niektórzy ludzie, dwa – książki, trzy – muzea. I jeszcze pomniki. Flisacy mają trzy: w Grudziądzu, Kamieńczyku i Toruniu. Ale to ciągle są przecież ludzie, a nie rzeki. Kto by budował pomniki przyrodzie?

]]>

Film

Hongkong – znikające miasto (Bogna Konior)

Młodzi Hongkończycy są zżyci z popkulturą w sposób, jaki u ich społecznie zaangażowanych europejskich rówieśników może budzić zaskoczenie. Wyobraźnia Ruchu Parasolek jest przemożnie nacjonalistyczna, nostalgiczna i popkulturowa

POP-CORE: Oszukać przeznaczenie (Michał Walkiewicz)

„Jeszcze tu wrócę” – po blisko czterdziestu latach ciągłych powrotów brzmi to jak groźba. Grany przez Arnolda Schwarzeneggera cyborg na wielkim ekranie pojawia się po raz szósty, lecz tym metalom i układom scalonym recykling nie służy

Z szarości (Piotr Mirski)

Nadmierną dobrodusznością byłoby uznać, że bohater „Procederu” żyje niebezpiecznie i źle z powodu wyzysku czy braku perspektyw. Jeśli rodzime realia determinują jego postępowanie, to ich wpływ jest dyskretny, podprogowy

Literatura

Szacunki ryzyka (Anna Kałuża)

Tacy poeci jak Kopyt, Bartczak, Bąk i takie poetki jak Lubińska i Adamowicz w swoich najnowszych zbiorach przyglądają się raczej potencjalności tego, co mogłoby się wydarzyć, niż faktycznym wydarzeniom. Robią to w zupełnie nowy sposób i na nowych warunkach

Fotoplastykon (Monika Ochędowska)

Mikołaj Łoziński wycisza historię i uparcie, aż do ostatniej strony powieści oddala zło, które ma spotkać rodzinę z Tarnowa, trzymając nad Stramerami nieprzepuszczający zgiełku świata klosz nostalgii

SŁOWA: Na literkę P (Paweł Sołtys)

„Wiele zdarzeń żyje w przestrzeni, której nigdy nie naruszyło słowo” – napisał Rilke w pierwszym liście do Franza Kappusa. Napisał i muszę teraz z tym żyć

SŁOWA: Nogogłaszczki (Olga Wróbel)

Działanie na przekór systemowi języka jest przywilejem piszących, tylko w większości wypadków, żeby to robić naprawdę dobrze, trzeba doskonale wiedzieć, na przekór czemu się działa. Albo mieć doskonały słuch

Wstydliwy astronom  (Michał Tabaczyński)

Zdawałoby się, że pornografię i depresję dzieli kosmiczna odległość. Tymczasem łączy je wspólne obywatelstwo – przemożna, śmiertelna nuda świata

Media

Internet istnieje od zawsze (Maurycy Tryuk-Moczulski)

Zrobiło mi się głupio, że siedzę w domu i piszę książkę, a Małgorzata Rejmer, żeby napisać o Albanii, przeprowadziła się tam na cztery lata. Żona mi wtedy powiedziała: „Przecież mieszkasz w tym internecie 20 lat. Co to są te 4 lata w Albanii?” – rozmowa o biografiach internetu

Brud pod lukrem (Mateusz Witczak)

„Wanderlust” buduje most między reportażem a beletrystyką. Używamy fikcyjnego bohatera jako narzędzia, dzięki któremu gracz może wchodzić w osobiste interakcje z materiałem źródłowym

Czy ktoś mógłby śledzić mój lot? (Kaja Puto)

Jeśli w ramach prokrastynacji oglądacie samoloty na mapie, pomyślcie chwilę o matołach w powietrzu, które zarzekają się, że następnym razem pójdą pieszo

SŁOWA: 2.0 (Michał R. Wiśniewski)

Elo, fellow kids! Worduję ten content dla followersów vortalu Dwutygodnik, spodziewając się hejterów na fejsie i trollbotów na Twitterze, ale może ktoś da lajka albo szera, zamiast screenshotować w jakiejś piwnicy internetu?

Muzyka

Robienie hałasu (Maciej Krawiec)

Trudno mówić o nowej fali polskiego jazzu – takich muzykach jak Grzegorz Tarwid, Emil Miszk, Kamil Piotrowicz czy Kuba Więcek – bez dostrzeżenia ich aktywności wykraczających poza nagrywanie płyt i koncertowanie

Obyczaje

Ciąg dalszy kronik oporu (Inga Iwasiów)

11 listopada 2019 roku opuściłam demonstrację. A ty na ilu demonstracjach w tym stuleciu jeszcze nie byłaś/nie byłeś? Może to głupie pytanie, ale przyśniło mi się nad ranem, po nocy wypełnionej poczuciem winy – pisze dla nas autorka „Kronik oporu i miłości”

Wygaszanie pieca (Bartosz Sadulski)

Wiele wskazuje na to, że siedemdziesiąt lat po rozpoczęciu budowy Nowej Huty światło jej duszy, płomień jej lędźwi, jej grzech i dusza, czyli wielki piec, zostanie wygaszony

SŁOWA: Paczuszki i pojemniki ()

Pantofle, banieczka, dyskurs, gruczoł, tomik, ała, słowo i lol – pisarki i pisarze o słowach ulubionych i znienawidzonych

SŁOWA: Uścisk cudzysłowu (Agata Sikora)

W ramach kulturowej wojny słowa służą jako hasła wywoławcze, drużynowe emblematy i etykietki tożsamościowe. Stają się zapalnikami emocji, a nie narzędziami opisu świata

SŁOWA: W ramach dyskursu (Iwona Kurz)

Co jakiś czas pojawiają się słowa, które humaniści odmieniają przez wszystkie przypadki – wyłażą z doktoratu i z lodówki. Z zewnątrz wygląda to tak, że wszyscy mówią o tym samym i na dodatek niekoniecznie wiedzą, o czym mówią

Teatr

Utnijmy sznurki (Julia Niedziejko)

„Przyjęło się, że sztuka Terayamy jest trudna w odbiorze, bo proponuje rozwiązania fabularne i formalne wykraczające daleko poza społecznie akceptowane granice moralności” – o spektaklach legendy japońskiego kina, które można było zobaczyć w Polsce

System się chwieje (Witold Mrozek)

Bunt kobiet w Bagateli to z pewnością nie ostatnia taka sprawa w polskim teatrze repertuarowym. Ma na to pewnie wpływ zmiana pokoleniowa – dla części młodych pracownic teatrów znoszenie poniżenia i milczenie są po prostu niewyobrażalne

Zatrute wspomnienia (Monika Krawczak)

W ,,Historii przemocy” Eweliny Marciniak woda tworzy imponującą wizualnie metaforę traumy Édourda – czegoś, co jest wszędzie i nieprzerwanie, przed czym nie sposób się schować, zmieniając jedynie współrzędne

Wiersze

wiersze (Kalina Jaglarz)

Ziemia

Pamiętaj o rzekach (Adam Robiński)

Raz, że o rzekach pamiętają niektórzy ludzie, dwa – książki, trzy – muzea. I jeszcze pomniki. Flisacy mają trzy: w Grudziądzu, Kamieńczyku i Toruniu. Ale to ciągle są przecież ludzie, a nie rzeki. Kto by budował pomniki przyrodzie?

]]>
Fri, 08 Nov 2019 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2019/267]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/267

Film

Ksiądz i pianista (Jakub Socha)

Na przestrzeni dwóch tygodni weszły do kin „Boże Ciało” i „Ikar. Legenda Mietka Kosza”, filmy nagradzane i chwalone, podpisane przez reżyserów, którzy chcą i potrafią komunikować się z widzem. Filmy, które dzieli przepaść

Ach, jak pięknie piliśmy! (Bartosz Żurawiecki)

Czerkawski urodził się w pamiętnym roku 1989, dlatego też jego książka, nosząca podtytuł „Rozmowy o życiu filmowym w PRL-u”, napisana została z perspektywy „dziecka przełomu”

Literatura

Obieranie ze znaczeń (Krzysztof Cieślik)

„Chińczycy w różny sposób próbowali się uporać z traumą XX wieku, głodem i rewolucją. Właściwie cała literatura współczesna mierzy się z tym zagadnieniem, często okrężną drogą” – mówi redaktorka antologii literatury chińskiej

Zmierzch bogów (Agata Bielik-Robson)

Harold Bloom: dziwak i boom w świecie akademickiego blichtru, tak strasznie niedopasowany przez swoją ostentacyjną jidischkeit. Ale może też ostatni z bogów, wielkich bogów literatury, którzy powoli opuszczają nasz żelazny wiek

Seria wątpliwych decyzji (Katarzyna Nadana-Sokołowska)

Anna Świrszczyńska, poetka wybitna, ale wciąż nie dość rozpoznana, zasłużyła z pewnością na więcej delikatności jako człowiek i szacunku jako pisarka, niż otrzymała w tomie „Jeszcze kocham”, edycji notatek przygotowanym przez Wiolettę Bojdę

Żałoba 2.0 (Aleksandra Kumala)

Jarosław Kamiński – świetny literacki iluzjonista – ani razu nie daje się przyłapać na gorącym uczynku. W chwili gdy orientujemy się, dokąd zaprowadziła nas lektura jego nowej powieści, na środki ostrożności jest już za późno

Język lisiecki (Zofia Zaleska)

Kiedy parę lat temu dostałam ważną niemiecką nagrodę za pracę przekładową, kupiłam samochód, a za resztę pieniędzy, na swoje nieszczęście, założyłam wydawnictwo

Uciechy i zadziwienia (Olga Wróbel)

Założenie – przyjęte w „Królu, który uciekł” Jędrzeja Napiecka – że ludzie byli kiedyś dokładnie tacy jak my, tylko nosili dziwne stroje, jest błędne, chociaż atrakcyjne literacko

Media

Polska wadząca (Mateusz Witczak)

„Warsaw” traktuje powstanie warszawskie jako ramy organizacyjne rozgrywki. Ani jednak nie potrafi ich rozstawić, ani wypełnić treścią

Kiedy umieram (Bartosz Sadulski)

Im dłużej żyjesz, tym większe prawdopodobieństwo, że padniesz ofiarą własnego nekrologu. Logiką death hoax nie rządzą prawa medycyny czy prawdopodobieństwa

W sieci śmierć (Marcin Wilkowski)

Jeśli zostawimy po sobie zasoby cyfrowe, zostaną wykorzystane do utrzymania nas przy życiu. Przeżyjemy jako surowiec doskonalący algorytmy i kapitał

Muzyka

Zwyczajna dziewczyna (Piotr Szwed)

Sukces Taylor Swift wynika z połączenia trzech elementów: songwritingu, marketingu i wybitnej umiejętności korzystania ze statusu celebrytki

Słuchaj, tańcz, głosuj (Wioleta Żochowska)

Większość programu tegorocznego Unsoundu zajęła muzyka zaangażowana, jakby zaproszeni artyści i artystki chcieli udowodnić, że to nie czas i miejsce na sztukę oderwaną od rzeczywistości

Nie wiemy, co to jest siłość (Monika Borys / Piotr Fortuna)

Po raz pierwszy w życiu zacisnęłam pięść na Czarnym Proteście. Drugi raz – podczas imprezy w ramach festiwalu Unsound, za sprawą brazylijskiego kolektywu queerowego Teto Preto. Warto było jechać do Krakowa choćby na ten jeden występ

Maksimum radości (Mateusz Witkowski)

Nie chcemy w żadnym wypadku być zespołem politycznym. Czasem nawiązujemy do „Shoah” Lanzmanna, czasem piszemy jednak o czymś zupełnie intymnym, prywatnym – mówi Grzegorz Kwiatkowski z zespołu Trupa Trupa

Komunistyczna „Evita” (Marcin Bogucki)

Opera w reżyserii Jorge Antunesa, „Olga”, jest plakatowa, nie idzie to w parze z zaangażowaniem politycznym. Mieszanie stylistyk i konwencji zabiło jej rewolucyjny potencjał

Obyczaje

Ofiary sterylizacji (Joanna Ostrowska)

Zabieg sterylizacji w III Rzeszy przeprowadzano na osobach, które były rzekomo niezdolne do samodzielnego utrzymania siebie i rodziny albo zostały oskarżone o „niemoralne prowadzenie się” i zachowania aspołeczne

Teatr

Głodni (Paweł Soszyński)

Podkładamy bombę i nie potrafimy jej odpalić, więc lont zapalają inni. O tej próżni, która zasysa i dusi każdą iskrę, opowiada „Capri” Krystiana Lupy

Gołda Tencer w pierwszej osobie (Henryk Grynberg)

Gołda Tencer, Genia z najbardziej żydowskiej ulicy powojennej Łodzi, to nie tylko świetna samorodna śpiewaczka, aktorka, reżyserka. Wątpię, czy ktoś zrobił więcej, by ocalić pamięć o polskich Żydach

Koncert o życiu i śmierci (Witold Mrozek)

„Po prostu” Weroniki Szczawińskiej opowiada o trwaniu przy nieruchomym ciele, o wizytach u wróżek i ściąganiu bioenergoterapeutów. Wreszcie, o walce o urlop macierzyński dla samotnego ojca w ostatniej dekadzie PRL

Wiersze

Księżycowa miłość (Piotr Janicki)

]]>

Film

Ksiądz i pianista (Jakub Socha)

Na przestrzeni dwóch tygodni weszły do kin „Boże Ciało” i „Ikar. Legenda Mietka Kosza”, filmy nagradzane i chwalone, podpisane przez reżyserów, którzy chcą i potrafią komunikować się z widzem. Filmy, które dzieli przepaść

Ach, jak pięknie piliśmy! (Bartosz Żurawiecki)

Czerkawski urodził się w pamiętnym roku 1989, dlatego też jego książka, nosząca podtytuł „Rozmowy o życiu filmowym w PRL-u”, napisana została z perspektywy „dziecka przełomu”

Literatura

Obieranie ze znaczeń (Krzysztof Cieślik)

„Chińczycy w różny sposób próbowali się uporać z traumą XX wieku, głodem i rewolucją. Właściwie cała literatura współczesna mierzy się z tym zagadnieniem, często okrężną drogą” – mówi redaktorka antologii literatury chińskiej

Zmierzch bogów (Agata Bielik-Robson)

Harold Bloom: dziwak i boom w świecie akademickiego blichtru, tak strasznie niedopasowany przez swoją ostentacyjną jidischkeit. Ale może też ostatni z bogów, wielkich bogów literatury, którzy powoli opuszczają nasz żelazny wiek

Seria wątpliwych decyzji (Katarzyna Nadana-Sokołowska)

Anna Świrszczyńska, poetka wybitna, ale wciąż nie dość rozpoznana, zasłużyła z pewnością na więcej delikatności jako człowiek i szacunku jako pisarka, niż otrzymała w tomie „Jeszcze kocham”, edycji notatek przygotowanym przez Wiolettę Bojdę

Żałoba 2.0 (Aleksandra Kumala)

Jarosław Kamiński – świetny literacki iluzjonista – ani razu nie daje się przyłapać na gorącym uczynku. W chwili gdy orientujemy się, dokąd zaprowadziła nas lektura jego nowej powieści, na środki ostrożności jest już za późno

Język lisiecki (Zofia Zaleska)

Kiedy parę lat temu dostałam ważną niemiecką nagrodę za pracę przekładową, kupiłam samochód, a za resztę pieniędzy, na swoje nieszczęście, założyłam wydawnictwo

Uciechy i zadziwienia (Olga Wróbel)

Założenie – przyjęte w „Królu, który uciekł” Jędrzeja Napiecka – że ludzie byli kiedyś dokładnie tacy jak my, tylko nosili dziwne stroje, jest błędne, chociaż atrakcyjne literacko

Media

Polska wadząca (Mateusz Witczak)

„Warsaw” traktuje powstanie warszawskie jako ramy organizacyjne rozgrywki. Ani jednak nie potrafi ich rozstawić, ani wypełnić treścią

Kiedy umieram (Bartosz Sadulski)

Im dłużej żyjesz, tym większe prawdopodobieństwo, że padniesz ofiarą własnego nekrologu. Logiką death hoax nie rządzą prawa medycyny czy prawdopodobieństwa

W sieci śmierć (Marcin Wilkowski)

Jeśli zostawimy po sobie zasoby cyfrowe, zostaną wykorzystane do utrzymania nas przy życiu. Przeżyjemy jako surowiec doskonalący algorytmy i kapitał

Muzyka

Zwyczajna dziewczyna (Piotr Szwed)

Sukces Taylor Swift wynika z połączenia trzech elementów: songwritingu, marketingu i wybitnej umiejętności korzystania ze statusu celebrytki

Słuchaj, tańcz, głosuj (Wioleta Żochowska)

Większość programu tegorocznego Unsoundu zajęła muzyka zaangażowana, jakby zaproszeni artyści i artystki chcieli udowodnić, że to nie czas i miejsce na sztukę oderwaną od rzeczywistości

Nie wiemy, co to jest siłość (Monika Borys / Piotr Fortuna)

Po raz pierwszy w życiu zacisnęłam pięść na Czarnym Proteście. Drugi raz – podczas imprezy w ramach festiwalu Unsound, za sprawą brazylijskiego kolektywu queerowego Teto Preto. Warto było jechać do Krakowa choćby na ten jeden występ

Maksimum radości (Mateusz Witkowski)

Nie chcemy w żadnym wypadku być zespołem politycznym. Czasem nawiązujemy do „Shoah” Lanzmanna, czasem piszemy jednak o czymś zupełnie intymnym, prywatnym – mówi Grzegorz Kwiatkowski z zespołu Trupa Trupa

Komunistyczna „Evita” (Marcin Bogucki)

Opera w reżyserii Jorge Antunesa, „Olga”, jest plakatowa, nie idzie to w parze z zaangażowaniem politycznym. Mieszanie stylistyk i konwencji zabiło jej rewolucyjny potencjał

Obyczaje

Ofiary sterylizacji (Joanna Ostrowska)

Zabieg sterylizacji w III Rzeszy przeprowadzano na osobach, które były rzekomo niezdolne do samodzielnego utrzymania siebie i rodziny albo zostały oskarżone o „niemoralne prowadzenie się” i zachowania aspołeczne

Teatr

Głodni (Paweł Soszyński)

Podkładamy bombę i nie potrafimy jej odpalić, więc lont zapalają inni. O tej próżni, która zasysa i dusi każdą iskrę, opowiada „Capri” Krystiana Lupy

Gołda Tencer w pierwszej osobie (Henryk Grynberg)

Gołda Tencer, Genia z najbardziej żydowskiej ulicy powojennej Łodzi, to nie tylko świetna samorodna śpiewaczka, aktorka, reżyserka. Wątpię, czy ktoś zrobił więcej, by ocalić pamięć o polskich Żydach

Koncert o życiu i śmierci (Witold Mrozek)

„Po prostu” Weroniki Szczawińskiej opowiada o trwaniu przy nieruchomym ciele, o wizytach u wróżek i ściąganiu bioenergoterapeutów. Wreszcie, o walce o urlop macierzyński dla samotnego ojca w ostatniej dekadzie PRL

Wiersze

Księżycowa miłość (Piotr Janicki)

]]>
Fri, 25 Oct 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/266]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/266

Film

Nadrabianie miną (Jakub Socha)

„Joker” to kino grubo ciosane, wykalkulowane i poskładane z odpadów, jego autor jest niezainteresowany ani swoim bohaterem, ani światem, w którym on żyje

Wolność, równość, siostrzeństwo (Marta Bałaga)

Bez względu na wszystko i tak cieszę się, że żyję teraz, w 2019 roku. Nie powtarzamy tego wystarczająco często – mówi autorka nagrodzonego w Cannes „Portretu z kobietą w ogniu”

Gra w zielone (Jakub Socha)

W „Wysokiej dziewczynie” Bałagow bierze albumy z klasycznym malarstwem, zestawia je z książką „Wojna nie ma w sobie nic z kobiety” Swietłany Aleksijewicz, historią II wojny opowiedzianą głosami rosyjskich kobiet, i jakimś cudem nie wywraca się przy tym szpagacie

Literatura

Duchowy dobrostan (Aldona Kopkiewicz)

Jestem przekonana, że wiersze i umiejętności wróżbiarskie rodzą się w jednej przestrzeni, prowadzi je ten sam rodzaj intuicji. W obu przypadkach chodzi przecież o odnalezienie niepowtarzalnego słowa lub zdania

Nowe częstotliwości (Julia Fiedorczuk)

Chciałabym użyć pojęcia ekopoetyki do przyglądania się najnowszej polskiej poezji i światom powoływanym w niej do istnienia za pomocą eksperymentu – dziś o poezji Krupskiej i Topolskiego

Skóra świata (Monika Ochędowska)

„Mapa” Barbary Sadurskiej to opowieść o wspólnocie ludzi walczących o zobrazowanie świata, który wciąż się wymyka i rozprasza. Świata, który w momencie, gdy próbujemy go odwzorować, już nie istnieje

Cuda się nie odbyły (Olga Wróbel)

„Zimowla” Dominiki Słowik to ponad 600 stron opowieści o Historii, historii i herstorii, sposobach ich konstruowania, przechowywania i odtwarzania

Nagroda zwymyślana (Monika Muskała)

Kim jest Handke? Poetą czy idiotą, humanistą czy faszystą, wolnym duchem czy „apologetą zbrodni wojennych”? Trudno w jego przypadku oddzielić postawę od pisania, są ze sobą egzystencjalnie powiązane

Kibicowskie emocje (Maciej Jakubowiak)

O sukcesach mówi się czasem, że zamykają usta krytykom. W kontekście literatury brzmi to jednak złowrogo. Byłoby świetnie, gdyby Literacka Nagroda Nobla dla Olgi Tokarczuk prowokowała do poważnej, rzetelnej i wciągającej dyskusji

Na kolanach śpi pies (Zofia Król)

Mówienie o empatii jako ważnym elemencie pisania i czytania literatury nie jest w ustach Olgi Tokarczuk pustym komunałem – przekonanie, że literatura pomaga zrozumieć drugiego człowieka, wywodzi się wprost z jej pisarskiego wysiłku

Media

Awatary i marionetki (Ewa Drygalska)

Jako dziecko widziałem jedno z ostatnich przedstawień „Umarłej klasy”, zrobiło mi to fizia do końca życia. Pracując nad „Gymnasią”, próbowaliśmy zbliżyć się do problemów, które Kantor otworzył

Muzyka

Nadzieja w Filadelfii (Jakub Bożek)

Muzyka Alexa Giannascoliego wręcz kipi od pomysłów, niecodziennych rozwiązań harmonicznych, intrygujących warstw i brzmień. Trudno złapać jakąś esencję, tak wiele tu niedopowiedzeń

Pod troskliwą opieką sierżanta (Bartosz Żurawiecki)

W epoce Edwarda Gierka festiwale w Zielonej Górze i Kołobrzegu, oglądane masowo na jeszcze czarno-białych telewizorach, nabrały rozmachu i splendoru. „Telewizor, meble, mały fiat – oto marzeń szczyt”, zaśpiewa dekadę później zespół Perfect. Prezentujemy fragment książki „Festiwale wyklęte”

Chodząc po mieście (Michał Wieczorek)

Tegoroczna edycja festiwalu Sacrum Profanum 0kazała się bardzo zróżnicowana tematycznie i formalnie. Byliśmy świadkami występów nieśmiałych minimalistów i politycznych manifestów – czasem w ramach jednego dzieła

Kwadrat magiczny (Jan Topolski)

Opera „Drach” Aleksandra Nowaka na podstawie libretta Szczepana Twardocha łączy w zaskakującej syntezie barok z ekspresjonizmem i Śląsk z Indiami. Kompozytor buduje nią pozycję najwybitniejszego po Krzysztofie Pendereckim polskiego twórcy opery współczesnej

Obyczaje

Powrót do Polski (Renata Lis)

Trudno o bardziej dwutygodnikowy gatunek niż przegląd duszy, nawet jeśli ma to być przegląd duszy po czterech latach życia w warunkach „dobrej zmiany”. Jak się dzisiaj w Polsce czujemy?

Stres histeryczny, czyli fałsz frunie, a prawda kuśtyka za nim (Michał Paweł Markowski)

„Fałsz frunie, a prawda kuśtyka za nim” – powiedział ponad dwieście lat temu Jonathan Swift i nic się w tej mierze nie zmieniło. Jak jest z tą prawdą, zwłaszcza w środowisku medialnym?

Drżyjcie, drżyjcie, czarownice powróciły! (Anka Herbut)

Książka Mony Chollet może odczarować disneyowską wizję historii czarownic, jaką zalewa nas kultura popularna. Ostatnie lata to powrót czarownic w przestrzeń sztuki i myśli feministycznej

Sztuka

Cztery regały, jeden krótszy (Aleksandra Boćkowska)

„Kiedyś przyszła do nas znana artystka, przejrzała swoją teczkę i powiedziała: «Już nie zajmuję się tymi projektami. Nie może ich tutaj być». Odparłam, że niestety nie możemy usunąć tej dokumentacji tylko dlatego, że zmieniła zainteresowania” – wspomina archiwistka z warszawskiego CSW

Inaczej niż w raju (Stach Szabłowski)

Kosmopolityczne Oslo może momentami przypominać Berlin, ale w tym bogatym mieście trudno trafić na galerię komercyjną. Łatwo za to potknąć się o rzeźbę – reportaż z Oslo Biennale

Powtórzysz mnie jak echo (Karol Sienkiewicz)

Wystawa w lokalu_30 opowiada o relacji dorosłych córek z matkami. To moment, w którym można już powiedzieć rodzicom: sprawdzam. „Echo” z tytułowej piosenki Nosowskiej może odbić się od córek i powrócić do matek

Chłopi, realizm i ateizm (Stach Szabłowski)

Jakim językiem sztuka powinna dyskutować ze światem w czasach, kiedy poczucie rzeczywistości jest coraz bardziej chwiejne? Wilhelm Sasnal odpowiada: spróbujmy językiem realizmu

Teatr

40 milionów widzów (Witold Mrozek)

W Rosji ludzie tacy jak Bogomołow czy Sieriebriennikow, ludzie kultury, którzy są na świeczniku, zaczynają obracać się też w kręgach klasy wyższej i oligarchów. Mogą więc przekierowywać strumień pieniędzy w dobrym kierunku

Polki nadają z kosmosu (Teresa Fazan)

Retro futuryzm znowu staje się modny, kultura nostalgicznie powraca do swoich własnych spojrzeń w przyszłość. Nawiązuje do niego spektakl „Pole Reports from Space”, łączący tęsknotę za pierwszymi lotami w kosmos z dokonaniami Studia Eksperymentalnego Polskiego Radia

Hormonalny huragan (Anna Łukasik)

„Woyzeck” Jaremki to niezwykle autentyczny spektakl. Terapeutyczna perspektywa dla młodzieży, nostalgiczny powrót do młodości dla starszych. Najstraszniejsza walka z samym sobą, cieniem, który nie ma jeszcze ukształtowanej formy

Wiersze

wiersze (Urszula Honek)

Ziemia

Wysyp (Łukasz Najder)

Prócz epifanii, spa dla płuc i grzybowej edycji Pokémon Go las ma do zaoferowania i uciechy z gatunku psycho-socjologicznych. To tylna kieszeń Polski, jej podświadomość, w której znikają rzeczy dziwne, niechciane

]]>

Film

Nadrabianie miną (Jakub Socha)

„Joker” to kino grubo ciosane, wykalkulowane i poskładane z odpadów, jego autor jest niezainteresowany ani swoim bohaterem, ani światem, w którym on żyje

Wolność, równość, siostrzeństwo (Marta Bałaga)

Bez względu na wszystko i tak cieszę się, że żyję teraz, w 2019 roku. Nie powtarzamy tego wystarczająco często – mówi autorka nagrodzonego w Cannes „Portretu z kobietą w ogniu”

Gra w zielone (Jakub Socha)

W „Wysokiej dziewczynie” Bałagow bierze albumy z klasycznym malarstwem, zestawia je z książką „Wojna nie ma w sobie nic z kobiety” Swietłany Aleksijewicz, historią II wojny opowiedzianą głosami rosyjskich kobiet, i jakimś cudem nie wywraca się przy tym szpagacie

Literatura

Duchowy dobrostan (Aldona Kopkiewicz)

Jestem przekonana, że wiersze i umiejętności wróżbiarskie rodzą się w jednej przestrzeni, prowadzi je ten sam rodzaj intuicji. W obu przypadkach chodzi przecież o odnalezienie niepowtarzalnego słowa lub zdania

Nowe częstotliwości (Julia Fiedorczuk)

Chciałabym użyć pojęcia ekopoetyki do przyglądania się najnowszej polskiej poezji i światom powoływanym w niej do istnienia za pomocą eksperymentu – dziś o poezji Krupskiej i Topolskiego

Skóra świata (Monika Ochędowska)

„Mapa” Barbary Sadurskiej to opowieść o wspólnocie ludzi walczących o zobrazowanie świata, który wciąż się wymyka i rozprasza. Świata, który w momencie, gdy próbujemy go odwzorować, już nie istnieje

Cuda się nie odbyły (Olga Wróbel)

„Zimowla” Dominiki Słowik to ponad 600 stron opowieści o Historii, historii i herstorii, sposobach ich konstruowania, przechowywania i odtwarzania

Nagroda zwymyślana (Monika Muskała)

Kim jest Handke? Poetą czy idiotą, humanistą czy faszystą, wolnym duchem czy „apologetą zbrodni wojennych”? Trudno w jego przypadku oddzielić postawę od pisania, są ze sobą egzystencjalnie powiązane

Kibicowskie emocje (Maciej Jakubowiak)

O sukcesach mówi się czasem, że zamykają usta krytykom. W kontekście literatury brzmi to jednak złowrogo. Byłoby świetnie, gdyby Literacka Nagroda Nobla dla Olgi Tokarczuk prowokowała do poważnej, rzetelnej i wciągającej dyskusji

Na kolanach śpi pies (Zofia Król)

Mówienie o empatii jako ważnym elemencie pisania i czytania literatury nie jest w ustach Olgi Tokarczuk pustym komunałem – przekonanie, że literatura pomaga zrozumieć drugiego człowieka, wywodzi się wprost z jej pisarskiego wysiłku

Media

Awatary i marionetki (Ewa Drygalska)

Jako dziecko widziałem jedno z ostatnich przedstawień „Umarłej klasy”, zrobiło mi to fizia do końca życia. Pracując nad „Gymnasią”, próbowaliśmy zbliżyć się do problemów, które Kantor otworzył

Muzyka

Nadzieja w Filadelfii (Jakub Bożek)

Muzyka Alexa Giannascoliego wręcz kipi od pomysłów, niecodziennych rozwiązań harmonicznych, intrygujących warstw i brzmień. Trudno złapać jakąś esencję, tak wiele tu niedopowiedzeń

Pod troskliwą opieką sierżanta (Bartosz Żurawiecki)

W epoce Edwarda Gierka festiwale w Zielonej Górze i Kołobrzegu, oglądane masowo na jeszcze czarno-białych telewizorach, nabrały rozmachu i splendoru. „Telewizor, meble, mały fiat – oto marzeń szczyt”, zaśpiewa dekadę później zespół Perfect. Prezentujemy fragment książki „Festiwale wyklęte”

Chodząc po mieście (Michał Wieczorek)

Tegoroczna edycja festiwalu Sacrum Profanum 0kazała się bardzo zróżnicowana tematycznie i formalnie. Byliśmy świadkami występów nieśmiałych minimalistów i politycznych manifestów – czasem w ramach jednego dzieła

Kwadrat magiczny (Jan Topolski)

Opera „Drach” Aleksandra Nowaka na podstawie libretta Szczepana Twardocha łączy w zaskakującej syntezie barok z ekspresjonizmem i Śląsk z Indiami. Kompozytor buduje nią pozycję najwybitniejszego po Krzysztofie Pendereckim polskiego twórcy opery współczesnej

Obyczaje

Powrót do Polski (Renata Lis)

Trudno o bardziej dwutygodnikowy gatunek niż przegląd duszy, nawet jeśli ma to być przegląd duszy po czterech latach życia w warunkach „dobrej zmiany”. Jak się dzisiaj w Polsce czujemy?

Stres histeryczny, czyli fałsz frunie, a prawda kuśtyka za nim (Michał Paweł Markowski)

„Fałsz frunie, a prawda kuśtyka za nim” – powiedział ponad dwieście lat temu Jonathan Swift i nic się w tej mierze nie zmieniło. Jak jest z tą prawdą, zwłaszcza w środowisku medialnym?

Drżyjcie, drżyjcie, czarownice powróciły! (Anka Herbut)

Książka Mony Chollet może odczarować disneyowską wizję historii czarownic, jaką zalewa nas kultura popularna. Ostatnie lata to powrót czarownic w przestrzeń sztuki i myśli feministycznej

Sztuka

Cztery regały, jeden krótszy (Aleksandra Boćkowska)

„Kiedyś przyszła do nas znana artystka, przejrzała swoją teczkę i powiedziała: «Już nie zajmuję się tymi projektami. Nie może ich tutaj być». Odparłam, że niestety nie możemy usunąć tej dokumentacji tylko dlatego, że zmieniła zainteresowania” – wspomina archiwistka z warszawskiego CSW

Inaczej niż w raju (Stach Szabłowski)

Kosmopolityczne Oslo może momentami przypominać Berlin, ale w tym bogatym mieście trudno trafić na galerię komercyjną. Łatwo za to potknąć się o rzeźbę – reportaż z Oslo Biennale

Powtórzysz mnie jak echo (Karol Sienkiewicz)

Wystawa w lokalu_30 opowiada o relacji dorosłych córek z matkami. To moment, w którym można już powiedzieć rodzicom: sprawdzam. „Echo” z tytułowej piosenki Nosowskiej może odbić się od córek i powrócić do matek

Chłopi, realizm i ateizm (Stach Szabłowski)

Jakim językiem sztuka powinna dyskutować ze światem w czasach, kiedy poczucie rzeczywistości jest coraz bardziej chwiejne? Wilhelm Sasnal odpowiada: spróbujmy językiem realizmu

Teatr

40 milionów widzów (Witold Mrozek)

W Rosji ludzie tacy jak Bogomołow czy Sieriebriennikow, ludzie kultury, którzy są na świeczniku, zaczynają obracać się też w kręgach klasy wyższej i oligarchów. Mogą więc przekierowywać strumień pieniędzy w dobrym kierunku

Polki nadają z kosmosu (Teresa Fazan)

Retro futuryzm znowu staje się modny, kultura nostalgicznie powraca do swoich własnych spojrzeń w przyszłość. Nawiązuje do niego spektakl „Pole Reports from Space”, łączący tęsknotę za pierwszymi lotami w kosmos z dokonaniami Studia Eksperymentalnego Polskiego Radia

Hormonalny huragan (Anna Łukasik)

„Woyzeck” Jaremki to niezwykle autentyczny spektakl. Terapeutyczna perspektywa dla młodzieży, nostalgiczny powrót do młodości dla starszych. Najstraszniejsza walka z samym sobą, cieniem, który nie ma jeszcze ukształtowanej formy

Wiersze

wiersze (Urszula Honek)

Ziemia

Wysyp (Łukasz Najder)

Prócz epifanii, spa dla płuc i grzybowej edycji Pokémon Go las ma do zaoferowania i uciechy z gatunku psycho-socjologicznych. To tylna kieszeń Polski, jej podświadomość, w której znikają rzeczy dziwne, niechciane

]]>
Fri, 11 Oct 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/265]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/265

Film

Marsz ku Historii. Dekonstrukcja (Iwona Kurz)

Antonescu, nie on pierwszy i nie ostatni, uznawał, że odpowiada „przed Historią”. Ale to my, dziś, jesteśmy historią – i wobec niego, i wobec innych dyktatorów czy zbrodni przeszłości. Ostrożnie zatem z rekonstrukcjami

POP-CORE: Dom, który zbudował John (Michał Walkiewicz)

„Widziałem Rambo i jest republikaninem” – mawiał Reagan i choć sam Sylvester Stallone lubił wyprowadzać go z błędu, „prawda czasu” była po stronie prezydenta

Antyszkoła polska (Jakub Majmurek)

Kino „dobrej zmiany” wpisuje się w szereg zabiegów współczesnej władzy, dążącej do swoistej „militaryzacji” polskiej pamięci historycznej

Napinka (Michał Oleszczyk)

Premiera nastąpiła, fakt jest nagi. Film „Ad astra” arcydziełem na kubrickowską miarę nie jest

Niebezpieczne związki (Jakub Socha)

Pokazana w „Klerze” Smarzowskiego kościelna machina, która do perfekcji opanowała sztukę zarządzania kryzysem, przypominała bulteriera. U Ozona przypomina pudla. Ale wcale nie jest mniej skuteczna

Coś z zupełnie innej beczki (Jakub Majmurek)

Pythoni z pewnością nie byli marksistami. Cenili jednak myśl, która potrafi zauważyć, że bramka padła ze spalonego  – 50 lat temu wystartował Latający cyrk Monty Pythona

Literatura

Tokarczuk jak Agatha Christie (Eliza Szybowicz)

Olga Tokarczuk napisała świetny kryminał o „starej wariatce” walczącej z myśliwymi. Przy okazji rozbiła wyobrażenie o demokracji jako rynku idei, na którym wszyscy mają równe szanse

Doskonałość form nieprecyzyjnych (Zofia Król)

Do regału przypięłam żółtą karteczkę: „Nie ma żadnej historii, istnieją tylko życia ludzi”. Zaczynałam pracę od pojedynczych postaci. Przyjęłam perspektywę żaby – mówi laureatka Literackiej Nagrody Nobla

Melancholia zbawienia (Adam Lipszyc)

Zwariowana historia frankistów zasłużyła na nieco odważniejszą, dzikszą formę. Ale Olga Tokarczuk z niebywałym wyczuciem pokazuje melancholię dogasających marzeń, gnicie i zezwyczajnienie sekciarskiego żywota

Opowieści zwyczajne (Maciej Jakubowiak)

„Opowiadania bizarne” Olgi Tokarczuk wcale bizarne nie są, wprost przeciwnie, są całkiem oswojone. Niesamowity sztafaż przesłania w nich to, co najbardziej swojskie: zwykłą samotność

Wrzask nie wychodzi na ulice (Łukasz Żurek)

W nowej książce Adama Kaczanowskiego rodzice boją się prawie wszystkiego: oceniającego spojrzenia przedszkolanki, reklam zabawek, reakcji córki na rzeczywistość. Ale także samego strachu

Diagnoza porządkuje chaos (Paulina Małochleb)

Przez wiele lat czułam się zdecydowanie lepiej jako osoba nierozpoznawalna. Anonimowość pozwala mi obserwować ludzi, zamiast być obserwowaną. Znalazłam w tym więcej swobody – mówi autorka „Absolutnej amnezji”, powracająca do pisania po wieloletniej przerwie

W sobotę wstaję wcześnie (Michał Sowiński)

Zaczęła się jesień, a ja jestem jesieniarą. Ciepła herbatka, kocyk, książka. W biurze też pielęgnujemy jesieniarstwo – wszyscy przyszli dziś do pracy w swetrach i czapkach. Nawet poleciała Katie Melua, więc możesz sobie wyobrazić, jak było źle

Resztki inteligencji (Przemysław Czapliński)

Bohater Hena nie ma problemu z chłopskością własnej genealogii, pamięta o tradycji zaangażowania, doskwiera mu cudza bieda. Ten inteligent wie więcej, widzi szerzej, pamięta głębiej. Ale chce mniej

Media

Filmy, w które można grać (Marzena Falkowska)

Powszechność treści wideo oraz oczekiwania publiczności prawdopodobnie sprawią, że interaktywnych filmów albo filmowych gier – takich jak „Bandersnatch” i „Telling Lies” – będzie coraz więcej

Muzyka

Opór w disco (Bartosz Nowicki)

W ostatnich latach pojawiło się wiele inicjatyw przywracających wymiar polityczny muzyce klubowej

Dzieciństwo maszyny (Wioleta Żochowska)

Wbrew deklaracjom o bliskiej relacji z komputerem i wykorzystaniu sztucznej inteligencji do tworzenia muzyki, w centrum zainteresowań Holly Herndon wciąż pozostają cielesność i ludzka potrzeba doświadczenia wspólnotowego

Pieśni wojenne (Jan Topolski)

Zespół zeitkratzer przykłada do „muzyki ludowej” swoją oryginalną praktykę twórczą, wypracowaną w starciu z klasykami muzyki współczesnej i noise’owej. Tu nie chodzi o „dialog z tradycją etniczną”, ale o jej twórcze zawłaszczenie. Nikt już nie podchodzi do muzyki źródeł na klęczkach

Na co warto iść na Warszawską Jesień (Krzysztof Marciniak)

Warszawska Jesień jest jak brytyjski serial science fiction „Doctor Who”. Mijają dekady, ewoluują środki wyrazu, wciąż aktualizują się zbiorowe lęki, potrzeby i pragnienia. Zarówno festiwal, jak i serial próbują za tym nadążyć

Banany na Placu Wilsona (Rafał Księżyk)

Plan był taki: złożyć kapelę już bez tych kabaretowych klimatów, tylko grać rock and rolla. Bez socjologii, bez śpiewania o systemie. Miałem świadomość, że wchodzimy w nowe czasy. Swoje w undergroundzie przeorałem, byłem gotów do skoku – fragment wywiadu-rzeki z Muńkiem Staszczykiem

Obyczaje

Zwierzęta ludzkie i nie (Katarzyna Kuszyńska)

Pytanie o zwierzę wisiało w powietrzu. W tym samym przecież czasie, nic o sobie nie wiedząc, powstawały: wystawa w Zachęcie, „kryminał myśliwski” Olgi Tokarczuk oraz nowy numer pisma „Konteksty”. Czyżby nowy Zeitgeist?

O pochodzeniu turbopatriotów (Jerzy Franczak)

Zabawa w husarię i gra w wyklętych to podsunięte przez zręcznych manipulatorów sposoby samooszukiwania się, przemyślnie spreparowane techniki milczenia o tym, co wstydliwe: o przemocy, o strachu i o pochodzeniu

Aktor prowincjonalny (Alex Freiheit)

Boguś to Mojżesz, który zimą kupuje skarpetki i ciepłe gacie na targowisku od pani Mirki i wpełza na sam środek jeziora po lodzie, by podgrzać lód i w ten sposób podnieść poziom wody – nieznana historia gnieźnieńskiego aktywisty

Teatr

BACKSTAGE: Księgi Jakubowe (Magda Kupryjanowicz)

„Co działo się w Iwaniu po zgaszeniu świec? Czego przestraszyli się jasnogórscy mnisi? Jakiego rodzaju przekroczenie miało tam miejsce? O rytuałach tych milczała nie tylko Tokarczuk, ale i reszta źródeł” – pisze dramaturżka przed premierą  spektaklu Eweliny Marciniak

Frajda (Witold Mrozek)

Chciałabym spróbować różnych nowych rzeczy, ale nie umiem się pchać i przypominać o swoim istnieniu. Ale to pewnie pretensja bardziej do mnie samej

Pytania naiwne, a przez to smutne (Katarzyna Niedurny)

W spektaklu „Złota skała. Opowieść o Robercie Brylewskim” Laszuka najlepszy jest finał, w którym cała naiwność teatralnej sytuacji – spotkanie starego i młodego artysty – zaczyna nakręcać jej rzeczywiście tragiczny wymiar

Krytyk ekumeniczny (Paweł Soszyński)

Sieradzki jest szanowany przez ludzi zarówno z prawej, jak i z lewej strony. To jego największe osiągnięcie – szczególnie teraz, w skonfliktowanej Polsce

HIV pozytywnie (Paweł Soszyński)

„An Ongoing Song” Szymona Adamczaka to bezpretensjonalny, a jednocześnie czuły i szczery performans o tym, jak to jest żyć z HIV, może nawet pokochać wirusa

Wiersze

Ludzie kultury (Darek Foks)

Ziemia

Coś albo nic (Adrian Stachowski)

Jeśli powiem ci, żebyś spróbował jeść mięso tylko kilka razy w tygodniu, a nie codziennie, to dla wielu wegan będzie tak, jakbym pozwalał ci bić żonę, ale tylko pięć razy w tygodniu, a w końcu może przestaniesz w ogóle – mówi wegański aktywista

Głód na chłód (Marta Sapała)

Lodówka współczesnych rozmiarów jest jak przechowalnia wyrzutów sumienia, rozświetlony arktycznym światłem sarkofag; zdeponowane w niej emocje towarzyszące wyrzucaniu – wstyd, zakłopotanie, złość, żal – szybko stygną

Nikt nie chce jeść myszy (Michał R. Wiśniewski)

Zadaniem projektantów będzie wyobrażenie sobie możliwych zastosowań mięsa in vitro czy żywności funkcjonalnej i sprawienie, że będą smaczne. W przyszłości tradycyjne jedzenie wciąż mogłoby istnieć – na specjalne okazje

]]>

Film

Marsz ku Historii. Dekonstrukcja (Iwona Kurz)

Antonescu, nie on pierwszy i nie ostatni, uznawał, że odpowiada „przed Historią”. Ale to my, dziś, jesteśmy historią – i wobec niego, i wobec innych dyktatorów czy zbrodni przeszłości. Ostrożnie zatem z rekonstrukcjami

POP-CORE: Dom, który zbudował John (Michał Walkiewicz)

„Widziałem Rambo i jest republikaninem” – mawiał Reagan i choć sam Sylvester Stallone lubił wyprowadzać go z błędu, „prawda czasu” była po stronie prezydenta

Antyszkoła polska (Jakub Majmurek)

Kino „dobrej zmiany” wpisuje się w szereg zabiegów współczesnej władzy, dążącej do swoistej „militaryzacji” polskiej pamięci historycznej

Napinka (Michał Oleszczyk)

Premiera nastąpiła, fakt jest nagi. Film „Ad astra” arcydziełem na kubrickowską miarę nie jest

Niebezpieczne związki (Jakub Socha)

Pokazana w „Klerze” Smarzowskiego kościelna machina, która do perfekcji opanowała sztukę zarządzania kryzysem, przypominała bulteriera. U Ozona przypomina pudla. Ale wcale nie jest mniej skuteczna

Coś z zupełnie innej beczki (Jakub Majmurek)

Pythoni z pewnością nie byli marksistami. Cenili jednak myśl, która potrafi zauważyć, że bramka padła ze spalonego  – 50 lat temu wystartował Latający cyrk Monty Pythona

Literatura

Tokarczuk jak Agatha Christie (Eliza Szybowicz)

Olga Tokarczuk napisała świetny kryminał o „starej wariatce” walczącej z myśliwymi. Przy okazji rozbiła wyobrażenie o demokracji jako rynku idei, na którym wszyscy mają równe szanse

Doskonałość form nieprecyzyjnych (Zofia Król)

Do regału przypięłam żółtą karteczkę: „Nie ma żadnej historii, istnieją tylko życia ludzi”. Zaczynałam pracę od pojedynczych postaci. Przyjęłam perspektywę żaby – mówi laureatka Literackiej Nagrody Nobla

Melancholia zbawienia (Adam Lipszyc)

Zwariowana historia frankistów zasłużyła na nieco odważniejszą, dzikszą formę. Ale Olga Tokarczuk z niebywałym wyczuciem pokazuje melancholię dogasających marzeń, gnicie i zezwyczajnienie sekciarskiego żywota

Opowieści zwyczajne (Maciej Jakubowiak)

„Opowiadania bizarne” Olgi Tokarczuk wcale bizarne nie są, wprost przeciwnie, są całkiem oswojone. Niesamowity sztafaż przesłania w nich to, co najbardziej swojskie: zwykłą samotność

Wrzask nie wychodzi na ulice (Łukasz Żurek)

W nowej książce Adama Kaczanowskiego rodzice boją się prawie wszystkiego: oceniającego spojrzenia przedszkolanki, reklam zabawek, reakcji córki na rzeczywistość. Ale także samego strachu

Diagnoza porządkuje chaos (Paulina Małochleb)

Przez wiele lat czułam się zdecydowanie lepiej jako osoba nierozpoznawalna. Anonimowość pozwala mi obserwować ludzi, zamiast być obserwowaną. Znalazłam w tym więcej swobody – mówi autorka „Absolutnej amnezji”, powracająca do pisania po wieloletniej przerwie

W sobotę wstaję wcześnie (Michał Sowiński)

Zaczęła się jesień, a ja jestem jesieniarą. Ciepła herbatka, kocyk, książka. W biurze też pielęgnujemy jesieniarstwo – wszyscy przyszli dziś do pracy w swetrach i czapkach. Nawet poleciała Katie Melua, więc możesz sobie wyobrazić, jak było źle

Resztki inteligencji (Przemysław Czapliński)

Bohater Hena nie ma problemu z chłopskością własnej genealogii, pamięta o tradycji zaangażowania, doskwiera mu cudza bieda. Ten inteligent wie więcej, widzi szerzej, pamięta głębiej. Ale chce mniej

Media

Filmy, w które można grać (Marzena Falkowska)

Powszechność treści wideo oraz oczekiwania publiczności prawdopodobnie sprawią, że interaktywnych filmów albo filmowych gier – takich jak „Bandersnatch” i „Telling Lies” – będzie coraz więcej

Muzyka

Opór w disco (Bartosz Nowicki)

W ostatnich latach pojawiło się wiele inicjatyw przywracających wymiar polityczny muzyce klubowej

Dzieciństwo maszyny (Wioleta Żochowska)

Wbrew deklaracjom o bliskiej relacji z komputerem i wykorzystaniu sztucznej inteligencji do tworzenia muzyki, w centrum zainteresowań Holly Herndon wciąż pozostają cielesność i ludzka potrzeba doświadczenia wspólnotowego

Pieśni wojenne (Jan Topolski)

Zespół zeitkratzer przykłada do „muzyki ludowej” swoją oryginalną praktykę twórczą, wypracowaną w starciu z klasykami muzyki współczesnej i noise’owej. Tu nie chodzi o „dialog z tradycją etniczną”, ale o jej twórcze zawłaszczenie. Nikt już nie podchodzi do muzyki źródeł na klęczkach

Na co warto iść na Warszawską Jesień (Krzysztof Marciniak)

Warszawska Jesień jest jak brytyjski serial science fiction „Doctor Who”. Mijają dekady, ewoluują środki wyrazu, wciąż aktualizują się zbiorowe lęki, potrzeby i pragnienia. Zarówno festiwal, jak i serial próbują za tym nadążyć

Banany na Placu Wilsona (Rafał Księżyk)

Plan był taki: złożyć kapelę już bez tych kabaretowych klimatów, tylko grać rock and rolla. Bez socjologii, bez śpiewania o systemie. Miałem świadomość, że wchodzimy w nowe czasy. Swoje w undergroundzie przeorałem, byłem gotów do skoku – fragment wywiadu-rzeki z Muńkiem Staszczykiem

Obyczaje

Zwierzęta ludzkie i nie (Katarzyna Kuszyńska)

Pytanie o zwierzę wisiało w powietrzu. W tym samym przecież czasie, nic o sobie nie wiedząc, powstawały: wystawa w Zachęcie, „kryminał myśliwski” Olgi Tokarczuk oraz nowy numer pisma „Konteksty”. Czyżby nowy Zeitgeist?

O pochodzeniu turbopatriotów (Jerzy Franczak)

Zabawa w husarię i gra w wyklętych to podsunięte przez zręcznych manipulatorów sposoby samooszukiwania się, przemyślnie spreparowane techniki milczenia o tym, co wstydliwe: o przemocy, o strachu i o pochodzeniu

Aktor prowincjonalny (Alex Freiheit)

Boguś to Mojżesz, który zimą kupuje skarpetki i ciepłe gacie na targowisku od pani Mirki i wpełza na sam środek jeziora po lodzie, by podgrzać lód i w ten sposób podnieść poziom wody – nieznana historia gnieźnieńskiego aktywisty

Teatr

BACKSTAGE: Księgi Jakubowe (Magda Kupryjanowicz)

„Co działo się w Iwaniu po zgaszeniu świec? Czego przestraszyli się jasnogórscy mnisi? Jakiego rodzaju przekroczenie miało tam miejsce? O rytuałach tych milczała nie tylko Tokarczuk, ale i reszta źródeł” – pisze dramaturżka przed premierą  spektaklu Eweliny Marciniak

Frajda (Witold Mrozek)

Chciałabym spróbować różnych nowych rzeczy, ale nie umiem się pchać i przypominać o swoim istnieniu. Ale to pewnie pretensja bardziej do mnie samej

Pytania naiwne, a przez to smutne (Katarzyna Niedurny)

W spektaklu „Złota skała. Opowieść o Robercie Brylewskim” Laszuka najlepszy jest finał, w którym cała naiwność teatralnej sytuacji – spotkanie starego i młodego artysty – zaczyna nakręcać jej rzeczywiście tragiczny wymiar

Krytyk ekumeniczny (Paweł Soszyński)

Sieradzki jest szanowany przez ludzi zarówno z prawej, jak i z lewej strony. To jego największe osiągnięcie – szczególnie teraz, w skonfliktowanej Polsce

HIV pozytywnie (Paweł Soszyński)

„An Ongoing Song” Szymona Adamczaka to bezpretensjonalny, a jednocześnie czuły i szczery performans o tym, jak to jest żyć z HIV, może nawet pokochać wirusa

Wiersze

Ludzie kultury (Darek Foks)

Ziemia

Coś albo nic (Adrian Stachowski)

Jeśli powiem ci, żebyś spróbował jeść mięso tylko kilka razy w tygodniu, a nie codziennie, to dla wielu wegan będzie tak, jakbym pozwalał ci bić żonę, ale tylko pięć razy w tygodniu, a w końcu może przestaniesz w ogóle – mówi wegański aktywista

Głód na chłód (Marta Sapała)

Lodówka współczesnych rozmiarów jest jak przechowalnia wyrzutów sumienia, rozświetlony arktycznym światłem sarkofag; zdeponowane w niej emocje towarzyszące wyrzucaniu – wstyd, zakłopotanie, złość, żal – szybko stygną

Nikt nie chce jeść myszy (Michał R. Wiśniewski)

Zadaniem projektantów będzie wyobrażenie sobie możliwych zastosowań mięsa in vitro czy żywności funkcjonalnej i sprawienie, że będą smaczne. W przyszłości tradycyjne jedzenie wciąż mogłoby istnieć – na specjalne okazje

]]>
Fri, 27 Sep 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/264]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/264

Film

Na Lido, leniwie (Klara Cykorz)

Jest coś wyrachowanego w „Jokerze”; kiedy na gali ogłoszono go wielkim zwycięzcą, nagle ta wygrana wydała się dziwnie oczywista, jak zbyt wykoncypowany trolling

Czytanka (Jakub Socha)

„Piłsudski” emanuje prostotą rodem z czytanki dla pierwszoroczniaków – sekwencje przedzielają animowane plansze, na planszach idą śródleady, przygotowane chyba po to, żebyśmy się nie zgubili w meandrach historii

Rybiki (Darek Arest)

W świetnym „Parasite” biedacy nie czują do bogaczy ani nienawiści, ani zazdrości. Zderzenie klas przypomina tu spotkanie odległych cywilizacji, które prowadzą na swój temat badania etnograficzne, mówią wspólnym językiem, ale są sobie niemal biologicznie obce

Kino do użytku wewnętrznego (Adam Kruk)

Mówiło się w tym roku o reformie gdyńskiej imprezy, której tożsamość jest bardzo efemeryczna. Bo nie wiadomo właściwie, dla kogo jest ten festiwal. Dla filmowców? Organizatorów? Widzów? Na pewno nie dla sztuki filmowej

Literatura

Patoprzyjaciele (Tomasz Pstrągowski)

Weźcie najbardziej dołujący odcinek „BoJacka Horsmena”. Dodajcie prostą undergroundową kreskę, psychodeliczną kolorystykę. Dorzućcie narkotykowe jazdy Huntera S. Thompsona, ale ilość narkotyków pomnóżcie przez trzy. To „Czary zjary” Simona Hanselmanna

Cudowne dzieci (Anna Marchewka)

Ewa Kuryluk prowadzi nomadyczny tryb życia, między kontynentami, między krajami: Polską, Francją, Stanami Zjednoczonymi. Ta ruchliwość jest widoczna w jej dziełach: praca znaczeń stanowiły przez lata spore wyzwanie dla odbiorców

Życie Natalki (Monika Ochędowska)

Bohaterki Natalki Suszczyńskiej żyją w świecie niedorzeczności zasad i nadmiaru bodźców. Zbyt niechętne światopoglądowej wojnie plemion, by faktycznie przejmować się polityką, ale i zbyt znudzone, by w cokolwiek innego naprawę się zaangażować

Trzy litery (Aleksandra Kumala)

Tomasz Nalewajk ma czytelnikom do zaoferowania niekończącą się opowieść. Żadnych zwrotów akcji, żadnych fajerwerków. Czyta się to wszystko bez zarzutu, ale i bez zachwytu

Opcja na Kosińskiego (Krzysztof Umiński)

Kiedy zajechaliśmy pod księgarnię Czytelnika na spotkanie autorskie, kłębił się tam potworny tłum. Milicja kierowała ruchem, kolejka sięgała aż do ulicy Prusa. Kosiński spytał: „To do sklepu mięsnego?”. A to było po „Malowanego ptaka”

Aktywność kompulsywna (Olga Wróbel)

Pisanie, wbrew pozorom, to wcale nie jest samotnicza aktywność. Jest głęboko osadzone w życiu, czerpie z mnóstwa rzeczy, które czytaliśmy, które ukształtowały nas pośrednio, z setek czy tysięcy osób, które spotkaliśmy – rozmawiają autorzy „Nieradości” i „Zaraz będzie po wszystkim”

Szatkowanie (Kamila Dzika-Jurek)

Bohaterowie „Doktora Bianko” Maćka Bielawskiego ciągle wzdychają za czymś lepszym, nigdy nie dotkniętym śmiertelną ręką. Czymś nie z tego świata, który trzeba non stop łatać

Media

ODBIORNIK (20): Romantyzm dla ludzi, robota dla bota (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

Gdzie są roboty, które miały wykonywać za nas ciężką pracę? I jak to jest, kiedy sztuczna inteligencja przejmuje twoją tożsamość? W odcinku rozmawiamy z trzema kobietami o imieniu Alexa – od kilku lat ich imię nosi wirtualny asystent Amazona

Muzyka

Muzycy widzialni (Adam Suprynowicz)

Młodzi, przystojni śpiewacy często cieszą się zainteresowaniem, jednak sukces Jakuba Józefa Orlińskiego to coś więcej. Cztery miliony wyświetleń na YouTube i dwadzieścia pięć tysięcy lajków na Facebooku France Musique zmieniły polskiego kontratenora w jedną z najbardziej pożądanych postaci muzyki klasycznej

Wyjąwszy Moniuszkę (Adam Wiedemann)

Zestawianie Chopina i Moniuszki wydaje mi się pomysłem dość chybionym. Całą tę „moniuszkowskość” uważam za pójście na łatwiznę, podczas gdy pozostają do odrobienia takie tematy jak „Chopin a wieś”, „Chopin a rewolucja” czy „Chopin a awangarda” – relacja z XV edycji Chopin i Jego Europa

Uwodzenie samych siebie (Olga Drenda)

Żeby powiedzieć cokolwiek nowego o disco polo, należy radykalnie otworzyć uszy. Nawet jeśli miałoby to nas zaboleć. Trudno bowiem udawać, że znajdziemy w tym nurcie same emancypacyjne wątki i brzmieniowe eksperymenty. Natomiast ironia jest w przypadku disco polo postawą zupełnie nieciekawą

W krainie dziwności (Jakub Bożek)

Charli XCX znalazła swój nowy pop i trwa przy nim na przekór mainstreamowi. Nie umie porzucić pociągu do dziwacznych rozwiązań. Wcielanie się w Britney wychodzi jej już gorzej

Muzyka nie-ludzka (Radek Pulkowski)

Żeby nazywać się cyborgiem, nie trzeba być Terminatorem ani Robocopem – wystarczy rozrusznik serca. Albo autotune. Przykłady tego, że również współczesna muzyka rozrywkowa nie jest do końca ludzka, znajdziemy w niemal każdej stacji radiowej

Nowy model (Michał Wieczorek)

Za dnia filharmonia, wieczorem klub. Pisanie kompozycji na rozmaite składy i granie z własnym zespołem. To codzienność coraz większej liczby muzyków i kompozytorów, dla których podziały na muzykę poważną i rozrywkową są pieśnią przeszłości

Potężna stopa (Krzysztof Krześnicki)

Serce południowoafrykańskiej muzyki elektronicznej bije obecnie w Durbanie, gdzie narodził się styl gqom – odarty, aż do samego rytmicznego szkieletu, z wszelkich ozdobników

Obyczaje

Zakazany strach (Agata Sikora)

Współczesny kult ekspresji za źródło „prawdy” o osobie uznaje myśli, sny i wewnętrzne drgnienia. A przecież można sobie wyobrazić, że rasizm nie wynika z tego, co ktokolwiek z nas sobie pomyśli lub poczuje, ale z konkretnych zachowań

Źle już było (Paulina Domagalska)

Ten kryzys nie jest tylko „ich” kryzysem, on jest też nasz, rozgrywa się na obszarze naszej wspólnoty. To u nas jest możliwe, że migrantka w ciąży nie będzie mieć zimą stałego dachu nad głową. Tymczasem odwracamy głowę – i w końcu kryzys mija

Sztuka

Kadrowanie przestrzeni (Julia Golachowska | Jagoda Kwiatkowska)

Instalacje artystyczne w przestrzeni publicznej powstają na kilka miesięcy, najwyżej parę lat, a potem niszczeją. Wiele projektów tak przepada. Jeśli praca nie jest pomnikiem, to nie ostaje się zbyt długo w przestrzeni – mówią autor „Prostej tęczy” i kuratorka działań na placu Małachowskiego

Kostiumy i struktury (Joanna Mytkowska i Katarzyna Szotkowska-Beylin)

O antyfaszystowskiej tradycji, sensowności historycznych analogii i sztuce przeciwko faszyzmowi – dyskusja wokół wystawy „Nigdy więcej” w warszawskim MSN

Teatr

Czym go skusić, gdzie go złamać (Aleksandra Boćkowska)

„Teatralny bufet jest przestrzenią, w której ekipie ma nic nie grozić. Każdy może przyjść, bo mu coś w życiu nie tak poszło, może się złościć, bo mu nie wyszło na próbie” – mówi bufetowa z Teatru Powszechnego w Warszawie

Wojna zastępcza (Witold Mrozek)

Błędne jest mówienie o wojnie w Syrii jako „wojnie domowej”. To typowa wojna zastępcza. Owszem, walczą miejscowe siły, ale rozgrywane są konflikty między zewnętrznymi mocarstwami – mówi dramaturg spektaklu „Damaszek 2045”

Krew i błoto (Witold Mrozek)

Chciałbym, żeby prawicową sztuką, z którą się kłócę, były nie pornograficzne i nieudolne powieści, ale inteligentne, nieoczywiste spektakle, takie jak „Dobrze ci tego nie opowiem” Anny Karasińskiej

Wiersze

wiersze (Małgorzata Lebda)

Ziemia

Modna katastrofa (Zuzanna Kowalczyk)

Nowoczesna sztuka ekologiczna powinna łączyć ideę tworzenia w zgodzie z naturą z kontrolowaną ingerencją w środowisko. Jeśli chce być spójna i klarowna etycznie, powinna cofnąć się do własnych źródeł

]]>

Film

Na Lido, leniwie (Klara Cykorz)

Jest coś wyrachowanego w „Jokerze”; kiedy na gali ogłoszono go wielkim zwycięzcą, nagle ta wygrana wydała się dziwnie oczywista, jak zbyt wykoncypowany trolling

Czytanka (Jakub Socha)

„Piłsudski” emanuje prostotą rodem z czytanki dla pierwszoroczniaków – sekwencje przedzielają animowane plansze, na planszach idą śródleady, przygotowane chyba po to, żebyśmy się nie zgubili w meandrach historii

Rybiki (Darek Arest)

W świetnym „Parasite” biedacy nie czują do bogaczy ani nienawiści, ani zazdrości. Zderzenie klas przypomina tu spotkanie odległych cywilizacji, które prowadzą na swój temat badania etnograficzne, mówią wspólnym językiem, ale są sobie niemal biologicznie obce

Kino do użytku wewnętrznego (Adam Kruk)

Mówiło się w tym roku o reformie gdyńskiej imprezy, której tożsamość jest bardzo efemeryczna. Bo nie wiadomo właściwie, dla kogo jest ten festiwal. Dla filmowców? Organizatorów? Widzów? Na pewno nie dla sztuki filmowej

Literatura

Patoprzyjaciele (Tomasz Pstrągowski)

Weźcie najbardziej dołujący odcinek „BoJacka Horsmena”. Dodajcie prostą undergroundową kreskę, psychodeliczną kolorystykę. Dorzućcie narkotykowe jazdy Huntera S. Thompsona, ale ilość narkotyków pomnóżcie przez trzy. To „Czary zjary” Simona Hanselmanna

Cudowne dzieci (Anna Marchewka)

Ewa Kuryluk prowadzi nomadyczny tryb życia, między kontynentami, między krajami: Polską, Francją, Stanami Zjednoczonymi. Ta ruchliwość jest widoczna w jej dziełach: praca znaczeń stanowiły przez lata spore wyzwanie dla odbiorców

Życie Natalki (Monika Ochędowska)

Bohaterki Natalki Suszczyńskiej żyją w świecie niedorzeczności zasad i nadmiaru bodźców. Zbyt niechętne światopoglądowej wojnie plemion, by faktycznie przejmować się polityką, ale i zbyt znudzone, by w cokolwiek innego naprawę się zaangażować

Trzy litery (Aleksandra Kumala)

Tomasz Nalewajk ma czytelnikom do zaoferowania niekończącą się opowieść. Żadnych zwrotów akcji, żadnych fajerwerków. Czyta się to wszystko bez zarzutu, ale i bez zachwytu

Opcja na Kosińskiego (Krzysztof Umiński)

Kiedy zajechaliśmy pod księgarnię Czytelnika na spotkanie autorskie, kłębił się tam potworny tłum. Milicja kierowała ruchem, kolejka sięgała aż do ulicy Prusa. Kosiński spytał: „To do sklepu mięsnego?”. A to było po „Malowanego ptaka”

Aktywność kompulsywna (Olga Wróbel)

Pisanie, wbrew pozorom, to wcale nie jest samotnicza aktywność. Jest głęboko osadzone w życiu, czerpie z mnóstwa rzeczy, które czytaliśmy, które ukształtowały nas pośrednio, z setek czy tysięcy osób, które spotkaliśmy – rozmawiają autorzy „Nieradości” i „Zaraz będzie po wszystkim”

Szatkowanie (Kamila Dzika-Jurek)

Bohaterowie „Doktora Bianko” Maćka Bielawskiego ciągle wzdychają za czymś lepszym, nigdy nie dotkniętym śmiertelną ręką. Czymś nie z tego świata, który trzeba non stop łatać

Media

ODBIORNIK (20): Romantyzm dla ludzi, robota dla bota (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

Gdzie są roboty, które miały wykonywać za nas ciężką pracę? I jak to jest, kiedy sztuczna inteligencja przejmuje twoją tożsamość? W odcinku rozmawiamy z trzema kobietami o imieniu Alexa – od kilku lat ich imię nosi wirtualny asystent Amazona

Muzyka

Muzycy widzialni (Adam Suprynowicz)

Młodzi, przystojni śpiewacy często cieszą się zainteresowaniem, jednak sukces Jakuba Józefa Orlińskiego to coś więcej. Cztery miliony wyświetleń na YouTube i dwadzieścia pięć tysięcy lajków na Facebooku France Musique zmieniły polskiego kontratenora w jedną z najbardziej pożądanych postaci muzyki klasycznej

Wyjąwszy Moniuszkę (Adam Wiedemann)

Zestawianie Chopina i Moniuszki wydaje mi się pomysłem dość chybionym. Całą tę „moniuszkowskość” uważam za pójście na łatwiznę, podczas gdy pozostają do odrobienia takie tematy jak „Chopin a wieś”, „Chopin a rewolucja” czy „Chopin a awangarda” – relacja z XV edycji Chopin i Jego Europa

Uwodzenie samych siebie (Olga Drenda)

Żeby powiedzieć cokolwiek nowego o disco polo, należy radykalnie otworzyć uszy. Nawet jeśli miałoby to nas zaboleć. Trudno bowiem udawać, że znajdziemy w tym nurcie same emancypacyjne wątki i brzmieniowe eksperymenty. Natomiast ironia jest w przypadku disco polo postawą zupełnie nieciekawą

W krainie dziwności (Jakub Bożek)

Charli XCX znalazła swój nowy pop i trwa przy nim na przekór mainstreamowi. Nie umie porzucić pociągu do dziwacznych rozwiązań. Wcielanie się w Britney wychodzi jej już gorzej

Muzyka nie-ludzka (Radek Pulkowski)

Żeby nazywać się cyborgiem, nie trzeba być Terminatorem ani Robocopem – wystarczy rozrusznik serca. Albo autotune. Przykłady tego, że również współczesna muzyka rozrywkowa nie jest do końca ludzka, znajdziemy w niemal każdej stacji radiowej

Nowy model (Michał Wieczorek)

Za dnia filharmonia, wieczorem klub. Pisanie kompozycji na rozmaite składy i granie z własnym zespołem. To codzienność coraz większej liczby muzyków i kompozytorów, dla których podziały na muzykę poważną i rozrywkową są pieśnią przeszłości

Potężna stopa (Krzysztof Krześnicki)

Serce południowoafrykańskiej muzyki elektronicznej bije obecnie w Durbanie, gdzie narodził się styl gqom – odarty, aż do samego rytmicznego szkieletu, z wszelkich ozdobników

Obyczaje

Zakazany strach (Agata Sikora)

Współczesny kult ekspresji za źródło „prawdy” o osobie uznaje myśli, sny i wewnętrzne drgnienia. A przecież można sobie wyobrazić, że rasizm nie wynika z tego, co ktokolwiek z nas sobie pomyśli lub poczuje, ale z konkretnych zachowań

Źle już było (Paulina Domagalska)

Ten kryzys nie jest tylko „ich” kryzysem, on jest też nasz, rozgrywa się na obszarze naszej wspólnoty. To u nas jest możliwe, że migrantka w ciąży nie będzie mieć zimą stałego dachu nad głową. Tymczasem odwracamy głowę – i w końcu kryzys mija

Sztuka

Kadrowanie przestrzeni (Julia Golachowska | Jagoda Kwiatkowska)

Instalacje artystyczne w przestrzeni publicznej powstają na kilka miesięcy, najwyżej parę lat, a potem niszczeją. Wiele projektów tak przepada. Jeśli praca nie jest pomnikiem, to nie ostaje się zbyt długo w przestrzeni – mówią autor „Prostej tęczy” i kuratorka działań na placu Małachowskiego

Kostiumy i struktury (Joanna Mytkowska i Katarzyna Szotkowska-Beylin)

O antyfaszystowskiej tradycji, sensowności historycznych analogii i sztuce przeciwko faszyzmowi – dyskusja wokół wystawy „Nigdy więcej” w warszawskim MSN

Teatr

Czym go skusić, gdzie go złamać (Aleksandra Boćkowska)

„Teatralny bufet jest przestrzenią, w której ekipie ma nic nie grozić. Każdy może przyjść, bo mu coś w życiu nie tak poszło, może się złościć, bo mu nie wyszło na próbie” – mówi bufetowa z Teatru Powszechnego w Warszawie

Wojna zastępcza (Witold Mrozek)

Błędne jest mówienie o wojnie w Syrii jako „wojnie domowej”. To typowa wojna zastępcza. Owszem, walczą miejscowe siły, ale rozgrywane są konflikty między zewnętrznymi mocarstwami – mówi dramaturg spektaklu „Damaszek 2045”

Krew i błoto (Witold Mrozek)

Chciałbym, żeby prawicową sztuką, z którą się kłócę, były nie pornograficzne i nieudolne powieści, ale inteligentne, nieoczywiste spektakle, takie jak „Dobrze ci tego nie opowiem” Anny Karasińskiej

Wiersze

wiersze (Małgorzata Lebda)

Ziemia

Modna katastrofa (Zuzanna Kowalczyk)

Nowoczesna sztuka ekologiczna powinna łączyć ideę tworzenia w zgodzie z naturą z kontrolowaną ingerencją w środowisko. Jeśli chce być spójna i klarowna etycznie, powinna cofnąć się do własnych źródeł

]]>
Fri, 13 Sep 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/263]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/263

Film

KULTURA ZWIERZĄT: Macki, odnóża, kamery (Marcin Stachowicz)

„Kino dla zwierząt”, jakąkolwiek technologiczną formę by przyjęło, zawsze będzie tylko kinem dla zwierząt człowieka

Ból, biel i blask (Adam Kruk)

„Ból i blask” jest dziełem hiperalmodóvarowskim, pełnym ikonograficznych zapożyczeń z jego wcześniejszej twórczości. Almodóvar tworzy dziś raczej historię kina niż filmy

Przyjemności „Zniewolonej” (Renata Lis)

Pomysł, by wymieszana z seksem udręka kobiet sprzedawała „Zniewoloną”, jest oburzający i niesmaczny, jednak w serialu – przy całej dwuznaczności – sadyzm odgrywa pewną istotną rolę

Veni, Vidi, Vega (Łukasz Najder)

Tak jak Trump jest prezydentem doby postprawdy, tak Vega tychże czasów reżyserem. Wytrawnym, znającym potrzeby swojej klienteli barmanem, który serwuje koktajl faktów, pogłosek, ściem, bluzgów, patosu i tabloidowej pseudotroski o szarego człowieczka

Literatura

Pomnik Naukowego Błędu (Bartosz Sadulski)

Odkąd wiadomo, że nie zbadamy świata, trzeba wymyślać własne. A do serca krain fantastycznych nie sposób dojść inaczej jak przez bibliotekę – mówi jeden z tłumaczy „Słownika miejsc wyobrażonych”

KULTURA ZWIERZĄT: Animalizm (Jan Gondowicz)

Cóż właściwie mamy do zarzucenia zwierzętom? Że nie są ludźmi. Wie to każdy, kto celuje kapciem w kota paskudzącego na dywan – o kulturach zwierząt u Kiplinga, Wellsa i Orwella

KULTURA ZWIERZĄT: Gapiąc się w klawiaturę (Łukasz Zawada)

Psy ziewają przeciągle, przeczuwając, że nie uda się wyjść naprzeciw oczekiwaniom redakcji Dwutygodnika i napisać tekstu o kulturze dla zwierząt

Muzyka

Nieuchwytny przeciwnik (Krzysztof Krześnicki)

Muzyk nie tworzy w szale uniesień. Jego zawód jest dość podobny do pracy biurowej – wymaga skrupulatności i sumienności. Nic dziwnego, że niestabilne warunki pracy mają przełożenie na problemy ze zdrowiem psychicznym

Muzyka na zgliszczach (Krzysztof Marciniak)

Mam wątpliwości, czy w świecie katastrofy klimatycznej muzyka eksperymentalna pozbawiona wyraźnej funkcji społecznej będzie jeszcze komukolwiek potrzebna – relacja z tegorocznej odsłony Sanatorium Dźwięku

Wojna przeklęta (Rafał Wawrzyńczyk)

W 80. rocznicę wybuchu II wojny światowej swoje prawykonanie miał utwór Lidii Zielińskiej, a polską premierę kompozycja Olgi Neuwirth. Oba z pacyfistyczną wymową. Budowanie empatii przez muzykę współczesną? Szalone, mesjańskie niemal działanie

Obyczaje

Codzienny antyfaszyzm (Mark Bray)

Za każdym razem, gdy ktoś podejmuje działania przeciwko transfobii czy rasizmowi – wskazując konkretne osoby, bojkotując ich firmy, zawstydzając je za to, co robią, kończąc znajomość, jeśli ktoś nie weźmie się w garść – korzysta z antyfaszystowskiej perspektywy

Porażka nie wchodzi w grę (Kamil Fejfer)

W sumie do Księżyca zbliżyło się dwudziestu czterech ludzi. I tylko oni, spośród 107 miliardów kiedykolwiek noszonych przez Ziemię, opuścili orbitę naszej planety – esej o podboju kosmosu w 50 lat po pierwszym lądowaniu na Księżycu

Przedział bez miejscówki (Olga Wróbel)

Może w krajach, gdzie dobrze działa kolej, ludzie więcej czytają? Nie da się wyjąć książki w ciasnym busie, którym trzęsie, albo w samochodzie. Taki transportowo-kulturowy wniosek: w Polsce jest niski poziom czytelnictwa, bo jest za mało pociągów

Sztuka

KULTURA ZWIERZĄT: Taniec pod kocem (Monika Stelmach)

Zrobiliśmy kilkupiętrowy tort dla owadów, składający się z kompostu, torfu, materiałów budulcowych, które mogły wykorzystać do budowania gniazd na zimę – rozmowa ze współtwórczynią performansu międzygatunkowego

Zwycięstwo Zofii (Monika Stelmach)

Zrobiłam fejkowe, alternatywne wydanie „Wiadomości ASP”. Mianowałam się rektorą, wszystkie nazwiska miały żeńską końcówkę, przerobiłam logo, wymieniłam skład Senatu na same kobiety. W ten sposób sporo osób dowiedziało się o 100-leciu przyjęcia kobiet na akademię

Teatr

Choreografie queerowych utopii (Anka Herbut)

Gdyby Lady Gaga czytała ten tekst, toby się dowiedziała, że nie do końca kupuję kawałek „Born This Way”, który wypuściła w 2011 roku, ustanawiając nieoficjalny hymn środowiska LGBTQ+

Pochwała dziwności (Anka Herbut)

Często mówi się, żeby wygaszać gniew – mnie z kolei interesuje sytuacja, kiedy gniew w ciele narasta i narasta aż do momentu rozładowania: eksplozji i rozluźnienia

Casting na Ukrainkę (Witold Mrozek)

Zawsze gdy pracuję nad spektaklem, to jestem w manii. Muszę dużo robić, gadać… Moi partnerzy z Rzeszowa byli przyzwyczajeni, że dostają tekst i go grają. A ja sama mówiłam reżyserce, że mój monolog mi nie pasuje, że coś sobie napiszę

Wiersze

wiersze (Tomasz Gromadka)

Ziemia

Będą lokalne końce świata (Tomasz Markiewka)

Jeżeli na granicach Europy stanie miliard Afrykanów, powiedzą, że to my naszymi emisjami zmieniliśmy klimat, a oni nie mogą mieszkać tam, gdzie ich przodkowie. Czy będziemy w stanie przyjąć więcej ludzi niż liczy populacja Europy?

KULTURA ZWIERZĄT: Świnie leżą w słońcu (Maciej Jakubowiak)

Miałem przyglądać się kulturze dla zwierząt, ale w Chrumkowie odkrywam kulturę samych zwierząt. Świnie nie są tu po prostu przedmiotem troski. To one troszczą się o siebie. I innych

KULTURA ZWIERZĄT: Krowa w stadium larwy (Adam Robiński)

Wolne krowy z Deszczna uratowano tak jak koalę – wymyślając im nową twarz. Znajdując nowe zastosowanie. Wolne krowy zostały symbolem, memem. Przyczynkiem do tekstów takich jak ten

KULTURA ZWIERZĄT: Atrakcje w plenerze (Dariusz Gzyra)

Czy ktokolwiek używa sformułowań w rodzaju „muzyka dla ludzi”, „koncert dla ludzi” lub „pokaz filmu dla ludzi”? Znamienne, że w przypadku psów pozwalamy sobie na takie uogólnienie

]]>

Film

KULTURA ZWIERZĄT: Macki, odnóża, kamery (Marcin Stachowicz)

„Kino dla zwierząt”, jakąkolwiek technologiczną formę by przyjęło, zawsze będzie tylko kinem dla zwierząt człowieka

Ból, biel i blask (Adam Kruk)

„Ból i blask” jest dziełem hiperalmodóvarowskim, pełnym ikonograficznych zapożyczeń z jego wcześniejszej twórczości. Almodóvar tworzy dziś raczej historię kina niż filmy

Przyjemności „Zniewolonej” (Renata Lis)

Pomysł, by wymieszana z seksem udręka kobiet sprzedawała „Zniewoloną”, jest oburzający i niesmaczny, jednak w serialu – przy całej dwuznaczności – sadyzm odgrywa pewną istotną rolę

Veni, Vidi, Vega (Łukasz Najder)

Tak jak Trump jest prezydentem doby postprawdy, tak Vega tychże czasów reżyserem. Wytrawnym, znającym potrzeby swojej klienteli barmanem, który serwuje koktajl faktów, pogłosek, ściem, bluzgów, patosu i tabloidowej pseudotroski o szarego człowieczka

Literatura

Pomnik Naukowego Błędu (Bartosz Sadulski)

Odkąd wiadomo, że nie zbadamy świata, trzeba wymyślać własne. A do serca krain fantastycznych nie sposób dojść inaczej jak przez bibliotekę – mówi jeden z tłumaczy „Słownika miejsc wyobrażonych”

KULTURA ZWIERZĄT: Animalizm (Jan Gondowicz)

Cóż właściwie mamy do zarzucenia zwierzętom? Że nie są ludźmi. Wie to każdy, kto celuje kapciem w kota paskudzącego na dywan – o kulturach zwierząt u Kiplinga, Wellsa i Orwella

KULTURA ZWIERZĄT: Gapiąc się w klawiaturę (Łukasz Zawada)

Psy ziewają przeciągle, przeczuwając, że nie uda się wyjść naprzeciw oczekiwaniom redakcji Dwutygodnika i napisać tekstu o kulturze dla zwierząt

Muzyka

Nieuchwytny przeciwnik (Krzysztof Krześnicki)

Muzyk nie tworzy w szale uniesień. Jego zawód jest dość podobny do pracy biurowej – wymaga skrupulatności i sumienności. Nic dziwnego, że niestabilne warunki pracy mają przełożenie na problemy ze zdrowiem psychicznym

Muzyka na zgliszczach (Krzysztof Marciniak)

Mam wątpliwości, czy w świecie katastrofy klimatycznej muzyka eksperymentalna pozbawiona wyraźnej funkcji społecznej będzie jeszcze komukolwiek potrzebna – relacja z tegorocznej odsłony Sanatorium Dźwięku

Wojna przeklęta (Rafał Wawrzyńczyk)

W 80. rocznicę wybuchu II wojny światowej swoje prawykonanie miał utwór Lidii Zielińskiej, a polską premierę kompozycja Olgi Neuwirth. Oba z pacyfistyczną wymową. Budowanie empatii przez muzykę współczesną? Szalone, mesjańskie niemal działanie

Obyczaje

Codzienny antyfaszyzm (Mark Bray)

Za każdym razem, gdy ktoś podejmuje działania przeciwko transfobii czy rasizmowi – wskazując konkretne osoby, bojkotując ich firmy, zawstydzając je za to, co robią, kończąc znajomość, jeśli ktoś nie weźmie się w garść – korzysta z antyfaszystowskiej perspektywy

Porażka nie wchodzi w grę (Kamil Fejfer)

W sumie do Księżyca zbliżyło się dwudziestu czterech ludzi. I tylko oni, spośród 107 miliardów kiedykolwiek noszonych przez Ziemię, opuścili orbitę naszej planety – esej o podboju kosmosu w 50 lat po pierwszym lądowaniu na Księżycu

Przedział bez miejscówki (Olga Wróbel)

Może w krajach, gdzie dobrze działa kolej, ludzie więcej czytają? Nie da się wyjąć książki w ciasnym busie, którym trzęsie, albo w samochodzie. Taki transportowo-kulturowy wniosek: w Polsce jest niski poziom czytelnictwa, bo jest za mało pociągów

Sztuka

KULTURA ZWIERZĄT: Taniec pod kocem (Monika Stelmach)

Zrobiliśmy kilkupiętrowy tort dla owadów, składający się z kompostu, torfu, materiałów budulcowych, które mogły wykorzystać do budowania gniazd na zimę – rozmowa ze współtwórczynią performansu międzygatunkowego

Zwycięstwo Zofii (Monika Stelmach)

Zrobiłam fejkowe, alternatywne wydanie „Wiadomości ASP”. Mianowałam się rektorą, wszystkie nazwiska miały żeńską końcówkę, przerobiłam logo, wymieniłam skład Senatu na same kobiety. W ten sposób sporo osób dowiedziało się o 100-leciu przyjęcia kobiet na akademię

Teatr

Choreografie queerowych utopii (Anka Herbut)

Gdyby Lady Gaga czytała ten tekst, toby się dowiedziała, że nie do końca kupuję kawałek „Born This Way”, który wypuściła w 2011 roku, ustanawiając nieoficjalny hymn środowiska LGBTQ+

Pochwała dziwności (Anka Herbut)

Często mówi się, żeby wygaszać gniew – mnie z kolei interesuje sytuacja, kiedy gniew w ciele narasta i narasta aż do momentu rozładowania: eksplozji i rozluźnienia

Casting na Ukrainkę (Witold Mrozek)

Zawsze gdy pracuję nad spektaklem, to jestem w manii. Muszę dużo robić, gadać… Moi partnerzy z Rzeszowa byli przyzwyczajeni, że dostają tekst i go grają. A ja sama mówiłam reżyserce, że mój monolog mi nie pasuje, że coś sobie napiszę

Wiersze

wiersze (Tomasz Gromadka)

Ziemia

Będą lokalne końce świata (Tomasz Markiewka)

Jeżeli na granicach Europy stanie miliard Afrykanów, powiedzą, że to my naszymi emisjami zmieniliśmy klimat, a oni nie mogą mieszkać tam, gdzie ich przodkowie. Czy będziemy w stanie przyjąć więcej ludzi niż liczy populacja Europy?

KULTURA ZWIERZĄT: Świnie leżą w słońcu (Maciej Jakubowiak)

Miałem przyglądać się kulturze dla zwierząt, ale w Chrumkowie odkrywam kulturę samych zwierząt. Świnie nie są tu po prostu przedmiotem troski. To one troszczą się o siebie. I innych

KULTURA ZWIERZĄT: Krowa w stadium larwy (Adam Robiński)

Wolne krowy z Deszczna uratowano tak jak koalę – wymyślając im nową twarz. Znajdując nowe zastosowanie. Wolne krowy zostały symbolem, memem. Przyczynkiem do tekstów takich jak ten

KULTURA ZWIERZĄT: Atrakcje w plenerze (Dariusz Gzyra)

Czy ktokolwiek używa sformułowań w rodzaju „muzyka dla ludzi”, „koncert dla ludzi” lub „pokaz filmu dla ludzi”? Znamienne, że w przypadku psów pozwalamy sobie na takie uogólnienie

]]>
Thu, 29 Aug 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/262]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/262

Film

Matka ognia (Adam Kruk)

Ważne jest, by przesuwać dyskusję z rejonów łóżka w stronę salonu i pytać, kto może w nim zasiadać i kto rości sobie prawo, by o tym decydować – mówi głośna argentyńska reżyserka, której retrospektywa twórczości odbyła się w trakcie tegorocznych Nowych Horyzontów

Sól ziemi (Jakub Socha)

Tarantino nieustannie poszerza swój świat, chce go uczynić tak dużym, żeby przysłonił ten rzeczywisty. Ekrany obrastają tu wszystko, bohaterowie odgradzają się nimi od życia

Seksualne wykroczenia skorupiaków (Marta Bałaga)

Fajnie być wściekłym, zbuntowanym dwudziestolatkiem. Ale teraz? Jeśli masz na karku siedemdziesiątkę i wszystko cię wkurza, jesteś tylko zwykłym dupkiem. Życie jest niesprawiedliwe, to prawda, ale chyba zdążyłeś się już do tego przyzwyczaić? – mówi legendarny amerykański reżyser

Literatura

Przekarmieni nienawiścią (Sebastian Frąckiewicz)

Trudno być prorokiem we własnym kraju, a jeszcze trudniej przyglądać się z dystansu, gdy jego mieszkańcy podrzynają sobie gardła i podpalają domy. Scenarzysta i współautor „Powrotu do Kosowa” musiał się z tym problemem zmierzyć

Za późno (Maciej Jakubowiak)

„Poniewczasie” Wita Szostaka to dziennik twórczej niemocy. Jednak z niedomagania wpisanego w samą formę dziennika autor próbuje wycisnąć własny pomysł na literaturę. Albo inaczej: dorabia kryzysowi, w który wpadł, poważnie brzmiące wymówki

Martwe fale (Kasper Bajon)

W „Falach” A.J. Dungo bezpardonowo zderzył surfing ze śmiercią, odchodzeniem i przemijaniem. Bo wbrew pozorom surfowanie to nie ślizg, szybkość i manewry, tylko czekanie godzinami na moment i ćwiczenie z melancholii

Mniej (Ilona Wiśniewska)

Chętnie powielamy opinię, że północne kraje wydają na świat zamkniętych, zdystansowanych i mrukliwych obywateli, a przecież to Polska jest klimatyzowana międzyludzkim chłodem – esej na marginesie nowej książki Filipa Springera

Magik na bar micwie (Michał Tabaczyński)

Literatura amerykańska musi znosić brzemię, któremu na imię Wielka Amerykańska Powieść. Michael Chabon – czy tego chce czy nie – staje do tego konkursu ze swoimi „Niesamowitymi przygodami Kavaliera i Claya”

Media

Twoja waifu nie istnieje (Michał R. Wiśniewski)

Miquela Sousa robi karierę, nagrywa piosenki, ma 1,6 miliona obserwujących. To perfekcyjnie wystudiowana normalność wprost z doliny niesamowitości. Sieć pełna jest dziewczyn z komputera

Muzyka

Mydełko Fa (Monika Borys)

Własne życie „Mydełko Fa” zaczęło wieść podobno już trzy dni od nagrania płyty – materiał wykradziono z wytwórni, zanim pojawił się na rynku na legalnych nośnikach, i trafił on do obiegu bazarowego

Wielki synthpopowy szwindel? (Mateusz Witkowski)

Grupa Papa Dance padła ofiarą kultu autentyczności i powagi, jaki w latach 80. panował w polskiej muzyce pop-rockowej. Stąd wzięło się nieporozumienie polegające na szukaniu w Papa Dance protoplastów disco polo

Ku przyszłości (Paweł Klimczak)

Kiedy wracamy do klasycznego electro, nie odrzuca nas archaizm rozwiązań muzycznych ani ideologiczna parafina. To wciąż aktualna muzyka, zarówno pod względem rozwiązań brzmieniowych, jak i otoczki, na poły zafascynowanej technologią, na poły wobec niej sceptycznej

Metronom kosmicznej grawitacji (Tomasz Cyz)

Wytwórnia ECM skutecznie podsyca obecność Keitha Jarretta na rynku płytowym, wyciągając z archiwum coraz to nowe skarby. Teraz wybór padł na bachowski koncert z marca 1987

Obyczaje

Pękła bańka (Aleksandra Boćkowska)

Najważniejsze słowo dla białostockiego świata kultury to „tolerancja”. Na Marsz Równości stawili się niemal wszyscy. A potem płakali

Sztuka

Instrukcja użycia placu (Ola Rusinek)

Nie chodzi nam jedynie o wprowadzenie dzieł sztuki w przestrzeń miasta. Rekomendujemy udział artystów w projektowaniu przestrzeni publicznych, nie tylko przyszłych placów – rozmowa z kuratorkami wystawy „Place. Instrukcja użycia”

Apokaliptyczny prorok (Karolina Plinta)

Stałem pod Sejmem, z kartonem „Coś poszło nie tak”. Innym razem na Patelni z napisem „The End is near”. Wtedy zdałem sobie sprawę, że bardzo dobrze czuję się w sytuacji osoby oddającej nastrój czasów. Psuję nastrój ludziom i to mnie jakoś kręci

Zajawka (Stach Szabłowski)

W jakich realiach rodził się hip-hop? Jest na „Zajawce” zdjęcie, które przedstawia podniszczony socmodernistyczny pawilon katowickiego kina Kosmos. Aura jest szara, kolory zbrudzone. Po ulicy toczą się maluchy. Scena jak z PRL, ale w kinie Kosmos grają „Jurassic Park”. Jest rok 1993

Chiński sen (Karol Sienkiewicz)

By sprawdzić, jak aktualnie wygląda chińska sztuka zgodna z linią partii, wybrałem się na 12. Ogólnokrajowy Festiwal Sztuki w Szanghaju. Gdzie, jeśli nie na tej przekrojowej wystawie, przekonam się, jak dzisiejsza propaganda przekłada się na sztukę?

Teatr

Rozrabiaka, czystej krwi artysta (Katarzyna Niedurny)

„Był taki niewybredny żart, że nawet deskę klozetową zagram. A ja bym się tego podjął, chociaż nie wiem, jak bym to zrobił. Tego się nauczyłem od Schaeffera, awangardy i zespołu MW2” – rozmowa o zmarłym niedawno twórcy metody aktora instrumentalnego

Złota Maja (Piotr Morawski)

Aktorzy są gwiazdami w teatrze. Wszyscy jesteśmy gwiazdami. To nasza wspólna moc. Ważne tylko, żeby nie spać na scenie. Czasem mi się zdarza zasnąć

Jeśli nie mogę tańczyć, to nie moja rewolucja (Anka Herbut)

W ciągu ostatniego roku taniec stał się kluczowym elementem protestów i radykalnych ruchów demokratycznych. Dość wspomnieć antynazistowskie rejwowe protesty w Berlinie, majowe protesty w Armenii, czy tegoroczne demonstracje, jakie pod hasłem „opór disco” odbyły się w Dzień Kobiet w Polsce.

Wiersze

wiersze (Agata Jabłońska)

]]>

Film

Matka ognia (Adam Kruk)

Ważne jest, by przesuwać dyskusję z rejonów łóżka w stronę salonu i pytać, kto może w nim zasiadać i kto rości sobie prawo, by o tym decydować – mówi głośna argentyńska reżyserka, której retrospektywa twórczości odbyła się w trakcie tegorocznych Nowych Horyzontów

Sól ziemi (Jakub Socha)

Tarantino nieustannie poszerza swój świat, chce go uczynić tak dużym, żeby przysłonił ten rzeczywisty. Ekrany obrastają tu wszystko, bohaterowie odgradzają się nimi od życia

Seksualne wykroczenia skorupiaków (Marta Bałaga)

Fajnie być wściekłym, zbuntowanym dwudziestolatkiem. Ale teraz? Jeśli masz na karku siedemdziesiątkę i wszystko cię wkurza, jesteś tylko zwykłym dupkiem. Życie jest niesprawiedliwe, to prawda, ale chyba zdążyłeś się już do tego przyzwyczaić? – mówi legendarny amerykański reżyser

Literatura

Przekarmieni nienawiścią (Sebastian Frąckiewicz)

Trudno być prorokiem we własnym kraju, a jeszcze trudniej przyglądać się z dystansu, gdy jego mieszkańcy podrzynają sobie gardła i podpalają domy. Scenarzysta i współautor „Powrotu do Kosowa” musiał się z tym problemem zmierzyć

Za późno (Maciej Jakubowiak)

„Poniewczasie” Wita Szostaka to dziennik twórczej niemocy. Jednak z niedomagania wpisanego w samą formę dziennika autor próbuje wycisnąć własny pomysł na literaturę. Albo inaczej: dorabia kryzysowi, w który wpadł, poważnie brzmiące wymówki

Martwe fale (Kasper Bajon)

W „Falach” A.J. Dungo bezpardonowo zderzył surfing ze śmiercią, odchodzeniem i przemijaniem. Bo wbrew pozorom surfowanie to nie ślizg, szybkość i manewry, tylko czekanie godzinami na moment i ćwiczenie z melancholii

Mniej (Ilona Wiśniewska)

Chętnie powielamy opinię, że północne kraje wydają na świat zamkniętych, zdystansowanych i mrukliwych obywateli, a przecież to Polska jest klimatyzowana międzyludzkim chłodem – esej na marginesie nowej książki Filipa Springera

Magik na bar micwie (Michał Tabaczyński)

Literatura amerykańska musi znosić brzemię, któremu na imię Wielka Amerykańska Powieść. Michael Chabon – czy tego chce czy nie – staje do tego konkursu ze swoimi „Niesamowitymi przygodami Kavaliera i Claya”

Media

Twoja waifu nie istnieje (Michał R. Wiśniewski)

Miquela Sousa robi karierę, nagrywa piosenki, ma 1,6 miliona obserwujących. To perfekcyjnie wystudiowana normalność wprost z doliny niesamowitości. Sieć pełna jest dziewczyn z komputera

Muzyka

Mydełko Fa (Monika Borys)

Własne życie „Mydełko Fa” zaczęło wieść podobno już trzy dni od nagrania płyty – materiał wykradziono z wytwórni, zanim pojawił się na rynku na legalnych nośnikach, i trafił on do obiegu bazarowego

Wielki synthpopowy szwindel? (Mateusz Witkowski)

Grupa Papa Dance padła ofiarą kultu autentyczności i powagi, jaki w latach 80. panował w polskiej muzyce pop-rockowej. Stąd wzięło się nieporozumienie polegające na szukaniu w Papa Dance protoplastów disco polo

Ku przyszłości (Paweł Klimczak)

Kiedy wracamy do klasycznego electro, nie odrzuca nas archaizm rozwiązań muzycznych ani ideologiczna parafina. To wciąż aktualna muzyka, zarówno pod względem rozwiązań brzmieniowych, jak i otoczki, na poły zafascynowanej technologią, na poły wobec niej sceptycznej

Metronom kosmicznej grawitacji (Tomasz Cyz)

Wytwórnia ECM skutecznie podsyca obecność Keitha Jarretta na rynku płytowym, wyciągając z archiwum coraz to nowe skarby. Teraz wybór padł na bachowski koncert z marca 1987

Obyczaje

Pękła bańka (Aleksandra Boćkowska)

Najważniejsze słowo dla białostockiego świata kultury to „tolerancja”. Na Marsz Równości stawili się niemal wszyscy. A potem płakali

Sztuka

Instrukcja użycia placu (Ola Rusinek)

Nie chodzi nam jedynie o wprowadzenie dzieł sztuki w przestrzeń miasta. Rekomendujemy udział artystów w projektowaniu przestrzeni publicznych, nie tylko przyszłych placów – rozmowa z kuratorkami wystawy „Place. Instrukcja użycia”

Apokaliptyczny prorok (Karolina Plinta)

Stałem pod Sejmem, z kartonem „Coś poszło nie tak”. Innym razem na Patelni z napisem „The End is near”. Wtedy zdałem sobie sprawę, że bardzo dobrze czuję się w sytuacji osoby oddającej nastrój czasów. Psuję nastrój ludziom i to mnie jakoś kręci

Zajawka (Stach Szabłowski)

W jakich realiach rodził się hip-hop? Jest na „Zajawce” zdjęcie, które przedstawia podniszczony socmodernistyczny pawilon katowickiego kina Kosmos. Aura jest szara, kolory zbrudzone. Po ulicy toczą się maluchy. Scena jak z PRL, ale w kinie Kosmos grają „Jurassic Park”. Jest rok 1993

Chiński sen (Karol Sienkiewicz)

By sprawdzić, jak aktualnie wygląda chińska sztuka zgodna z linią partii, wybrałem się na 12. Ogólnokrajowy Festiwal Sztuki w Szanghaju. Gdzie, jeśli nie na tej przekrojowej wystawie, przekonam się, jak dzisiejsza propaganda przekłada się na sztukę?

Teatr

Rozrabiaka, czystej krwi artysta (Katarzyna Niedurny)

„Był taki niewybredny żart, że nawet deskę klozetową zagram. A ja bym się tego podjął, chociaż nie wiem, jak bym to zrobił. Tego się nauczyłem od Schaeffera, awangardy i zespołu MW2” – rozmowa o zmarłym niedawno twórcy metody aktora instrumentalnego

Złota Maja (Piotr Morawski)

Aktorzy są gwiazdami w teatrze. Wszyscy jesteśmy gwiazdami. To nasza wspólna moc. Ważne tylko, żeby nie spać na scenie. Czasem mi się zdarza zasnąć

Jeśli nie mogę tańczyć, to nie moja rewolucja (Anka Herbut)

W ciągu ostatniego roku taniec stał się kluczowym elementem protestów i radykalnych ruchów demokratycznych. Dość wspomnieć antynazistowskie rejwowe protesty w Berlinie, majowe protesty w Armenii, czy tegoroczne demonstracje, jakie pod hasłem „opór disco” odbyły się w Dzień Kobiet w Polsce.

Wiersze

wiersze (Agata Jabłońska)

]]>
Fri, 16 Aug 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/261]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/261

Film

Rodzina człowiecza 2034 (Iwona Kurz)

Serial „Rok za rokiem” przekonuje, że właściwym zagrożeniem nie jest koniec świata (w końcu nic po nim nie będzie), ale życie w świecie końca

Czego nie widać (Agnieszka Jakimiak)

Nowohoryzontalni nowicjusze często przyjeżdżają do Wrocławia z przekonaniem, że czeka ich maraton filmowych arcydzieł. Szybko muszą dokonać rewizji oczekiwań – na Nowych Horyzontach pojęcie arcydzieła jest chybotliwym konstruktem

Literatura

Pamięć Alojzego (Piotr Paziński)

Czytana wciąż od nowa, „Akademia pana Kleksa” nie przestaje zaskakiwać i przerażać. Żyje, obrasta w nowe sensy, okazuje się zagadką metafizyczną, zbiorowym olśnieniem, marą senną, zwierciadłem, w którym pobłyskuje historia najnowsza

Kłopoty z zieloną dziewczyną (Zofia Zaleska)

W utworach, które sam przełożyłem, starałem się pokazać, że Lorca wcale nie jest taki słodki i natchniony – rozmowa z tłumaczem

遣波使 czyli wysłannicy (Sara Manasterska)

W ostatnich latach ukazało się po polsku sporo przekładów z japońskiego. Po raz pierwszy od wielu lat pojawiła się szansa, by zapoznać się z wycinkiem współczesnej japońskiej literatury w przystępnym i niejednokrotnie znakomitym tłumaczeniu

Media

Przyszłość, na jaką zasługujemy (Filip Konopczyński)

Gdyby Facebook, Google czy Amazon ogłosili, że stają się państwami, liczba ich obywateli przekroczyłaby populację Chin, Indii czy krajów Europy. W sporach z koncernami internetowymi państwa są bezsilne. A bycie krytykantem nikomu się nie opłaca

Muzyka

Nagłe zjawienie się Pobłockiej (Adam Wiedemann)

Mam w domu kilkanaście wykonań cyklu Bacha Das Wohltemperierte Klavier i zwykle nie wiem, które wybrać, gdyż wszystkie są na swój sposób najdoskonalsze. Ewa Pobłocka swoją wersją WTK powoduje niezłe zamieszanie, postanawia nam bowiem przywrócić „Bacha romantycznego”

Szczerość i profesjonalizm (Maciej Krawiec)

Muzyka Tercetu Kamili Drabek wcale nie jest naiwna, jak sugerowałby tytuł jego debiutanckiej płyty. Na „Muzyce Naiwnej” słyszymy kompetentnych jazzmanów kreatywnie przetwarzających inspiracje, od Duke’a Ellingtona i Milesa Davisa po muzykę ludową

Obyczaje

20 tysięcy za samo nazwisko (Przemysław Witkowski)

Największe zagrożenie widzę nie w bezpośredniej groźbie zdobycia przez faszystów i nazistów władzy, bo na to się nie zapowiada, a we wpływie ich idei na główny nurt polskiej polityki. Zaczyna się od tego, że ONR podejmuje temat uchodźców i stosuje do jego opisu retorykę rodem z III Rzeszy

Sztuka

Po drugiej stronie obrazu (Stach Szabłowski)

Kiedy zaczynam pracę nad wystawą, patrzę na nią jak ogrodniczka – wystawa jest działką domagającą się uprawy, trzeba pilnie pielęgnować kiełkującą na niej fabułę. Moje wystawy są zazwyczaj jedną historią, wszystkie prace przenikają się ze sobą, odbijają się jedna w drugiej, każda zależy od tego, co zdarzyło się przedtem i zdarzy się potem

Teatr

Jak śpiewać w teatrze państwo (nie)narodowe (Krystyna Duniec)

Angażując do spektaklu „Staff Only” mieszkających w Warszawie imigrantów, artystki i artystów, Katarzyna Kalwat podjęła problem autentyczności zaangażowania politycznego teatru

Wiersze

wiersze (Michał Koza)

Ziemia

Pokątnik złowieszczek: koniec (Karolina Iwaszkiewicz)

Owady były tu przed nami. Pojawiły się jakieś 400 milionów lat temu, na długo przed dinozaurami. Jako pierwsze ze zwierząt zaczęły latać. Przetrwały pięć masowych wymierań. Teraz padają ofiarą szóstego, które spowodowaliśmy my – czwarta i ostatnia część eseju o fascynującym życiu insektów

]]>

Film

Rodzina człowiecza 2034 (Iwona Kurz)

Serial „Rok za rokiem” przekonuje, że właściwym zagrożeniem nie jest koniec świata (w końcu nic po nim nie będzie), ale życie w świecie końca

Czego nie widać (Agnieszka Jakimiak)

Nowohoryzontalni nowicjusze często przyjeżdżają do Wrocławia z przekonaniem, że czeka ich maraton filmowych arcydzieł. Szybko muszą dokonać rewizji oczekiwań – na Nowych Horyzontach pojęcie arcydzieła jest chybotliwym konstruktem

Literatura

Pamięć Alojzego (Piotr Paziński)

Czytana wciąż od nowa, „Akademia pana Kleksa” nie przestaje zaskakiwać i przerażać. Żyje, obrasta w nowe sensy, okazuje się zagadką metafizyczną, zbiorowym olśnieniem, marą senną, zwierciadłem, w którym pobłyskuje historia najnowsza

Kłopoty z zieloną dziewczyną (Zofia Zaleska)

W utworach, które sam przełożyłem, starałem się pokazać, że Lorca wcale nie jest taki słodki i natchniony – rozmowa z tłumaczem

遣波使 czyli wysłannicy (Sara Manasterska)

W ostatnich latach ukazało się po polsku sporo przekładów z japońskiego. Po raz pierwszy od wielu lat pojawiła się szansa, by zapoznać się z wycinkiem współczesnej japońskiej literatury w przystępnym i niejednokrotnie znakomitym tłumaczeniu

Media

Przyszłość, na jaką zasługujemy (Filip Konopczyński)

Gdyby Facebook, Google czy Amazon ogłosili, że stają się państwami, liczba ich obywateli przekroczyłaby populację Chin, Indii czy krajów Europy. W sporach z koncernami internetowymi państwa są bezsilne. A bycie krytykantem nikomu się nie opłaca

Muzyka

Nagłe zjawienie się Pobłockiej (Adam Wiedemann)

Mam w domu kilkanaście wykonań cyklu Bacha Das Wohltemperierte Klavier i zwykle nie wiem, które wybrać, gdyż wszystkie są na swój sposób najdoskonalsze. Ewa Pobłocka swoją wersją WTK powoduje niezłe zamieszanie, postanawia nam bowiem przywrócić „Bacha romantycznego”

Szczerość i profesjonalizm (Maciej Krawiec)

Muzyka Tercetu Kamili Drabek wcale nie jest naiwna, jak sugerowałby tytuł jego debiutanckiej płyty. Na „Muzyce Naiwnej” słyszymy kompetentnych jazzmanów kreatywnie przetwarzających inspiracje, od Duke’a Ellingtona i Milesa Davisa po muzykę ludową

Obyczaje

20 tysięcy za samo nazwisko (Przemysław Witkowski)

Największe zagrożenie widzę nie w bezpośredniej groźbie zdobycia przez faszystów i nazistów władzy, bo na to się nie zapowiada, a we wpływie ich idei na główny nurt polskiej polityki. Zaczyna się od tego, że ONR podejmuje temat uchodźców i stosuje do jego opisu retorykę rodem z III Rzeszy

Sztuka

Po drugiej stronie obrazu (Stach Szabłowski)

Kiedy zaczynam pracę nad wystawą, patrzę na nią jak ogrodniczka – wystawa jest działką domagającą się uprawy, trzeba pilnie pielęgnować kiełkującą na niej fabułę. Moje wystawy są zazwyczaj jedną historią, wszystkie prace przenikają się ze sobą, odbijają się jedna w drugiej, każda zależy od tego, co zdarzyło się przedtem i zdarzy się potem

Teatr

Jak śpiewać w teatrze państwo (nie)narodowe (Krystyna Duniec)

Angażując do spektaklu „Staff Only” mieszkających w Warszawie imigrantów, artystki i artystów, Katarzyna Kalwat podjęła problem autentyczności zaangażowania politycznego teatru

Wiersze

wiersze (Michał Koza)

Ziemia

Pokątnik złowieszczek: koniec (Karolina Iwaszkiewicz)

Owady były tu przed nami. Pojawiły się jakieś 400 milionów lat temu, na długo przed dinozaurami. Jako pierwsze ze zwierząt zaczęły latać. Przetrwały pięć masowych wymierań. Teraz padają ofiarą szóstego, które spowodowaliśmy my – czwarta i ostatnia część eseju o fascynującym życiu insektów

]]>
Fri, 02 Aug 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/260]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/260

Film

Wajda i muzeum (Jakub Majmurek)

W Krakowie można oglądać monograficzną wystawę poświęconą Andrzejowi Wajdzie. Udowadnia ona, że kino Wajdy – ironiczne, dialektyczne, przeprowadzające nas na drugą stronę narodowych fantazmatów – jest dziś, w dobie kapłanów polskich mitów, ciągle ważne i potrzebne

Wszyscy ludzie będą siostrami (Klaudia Rachubińska)

„Midsommar” to historia nie zemsty, ale wyzwolenia – i nie z nieudanego związku, ale z opresyjnego, patriarchalnego scenariusza

Bezkrólewie (Darek Arest)

W nowym „Królu Lwie” zwierzęta ciągle gadają, ale trochę jakby miały zadrutowane szczęki. Efekt przypomina czasem te bezdennie smutne cyrkowe widowiska, w których niedźwiedzie grają w karty i siadają na krzesłach

POP-CORE: Gwiazdy muszą płonąć (Michał Walkiewicz)

Filmy Kapadii to bajki o współczesnych superbohaterach, które układają się w nową, celebrycką mitologię

Literatura

Eskapizm i ufoludki (Michał R. Wiśniewski)

Później mówiono, że fandom powstał, gdy na skrzyżowaniu dróg dwóch miłośników fantastyki zaczęło dyskutować o ulubionych książkach. Legenda nie odnotowuje, kiedy zaczęli się kłócić i kto pierwszy wrócił do domu z podbitym okiem

Pod drzwiami Hermesa (Aldona Kopkiewicz)

Tomaž Šalamun był słoweńskim Allenem Ginsbergiem występującym w teledysku Boba Dylana, a w jakiejś mierze może i samym Bobem Dylanem, tyle że bez gitary i harmonijki. Jego wpływ na pokolenie obecnych trzydziesto- i czterdziestolatków piszących poezję w Polsce był ogromny

Na skrzyżowaniach pajęczyn (Zofia Król)

Dlaczego tak atrakcyjne stają się dzisiaj opowieści o organizmach odległych od psów i kotów, z którymi zaprzyjaźniamy się wciąż częściej niż z mchami i sumami? Jak wobec narastającej od niedawna lawinowo świadomości, że nie żyjemy na planecie ludzi, a tylko przez chwilę nam się tak zdawało, zachowuje się i przekształca literatura?

21 groszy od słowa (Maciej Jakubowiak)

Skoro literatura to finansowe nieporozumienie, budżetowa otchłań, ekonomiczna studnia bez dna – to nasuwa się pytanie oszałamiające w swej prostocie: dlaczego ktoś w ogóle bierze się za pisanie?

Wiersz musi być wszystkim (Marta Eloy Cichocka / Mikołaj Spodaryk)

W referendum w 1988 roku na temat tego, czy Pinochet powinien zachować władzę, stworzony przez kolektyw CADA znak „NO+” pojawił się jako odpowiedź na setkach tysięcy kart do głosowania. Rzeczywistość społeczna przerosła intencje artystyczne – mówi chilijski poeta

Obcy stwór (Bartosz Sadulski)

Wiersze Marcina Świetlickiego nigdy nie były tak dalekie od świata. Manifestacje pojedynczości zmieniły się w lament rozkładającego się ciała. Nastroje niegdyś cieniowane, w „Ale o co ci chodzi?” są jednoznacznie czarne

Media

Po co nam ten Internet? (Marcin Wilkowski)

Pierwsze polskie książki o Internecie uczyły sprawnie klikać w linki, ale dziś ciekawsze jest, jak oswajały sieć, pokazywały jej dobre strony i możliwości działania. To cenne świadectwa oczekiwań wobec tego, czym Internet miał się stać

Muzyka

Świat się przesterował (Dominik Gac)

Mamy specyficzny klimat nad Wisłą. Chyba wyostrza zmysły na – nazwijmy to w uproszczeniu – cierpienie. Chociaż właściwie może za dużo pompy w tym określeniu

Thom w późnym kapitalizmie (Piotr Kowalczyk)

Co z tego, że nowa płyta wokalisty Radiohead przypomina zły trip lewicującego studenta? Lepszego soundtracku do najczarniejszych scenariuszy nie znajdziemy. Thom Yorke nie boi się łatki panikarza. Sam mówi, że to płyta o rozpadzie społeczeństwa

Obyczaje

Dekalog Kojota (Renata Lis)

Nie należy się wzdymać i napinać, tylko rozluźnić biodra i robić, co trzeba, pokładając nadzieję w roztańczonym Kojocie – esej o współczesnej nadziei na marginesie książki Rebeki Solnit

Tutaj nie ma kwiatów (Lidia Pańków)

Jeden z moich rozmówców stracił na skutek wojny prosperujący biznes, fabrykę mydła w Aleppo. Spotkałem go na Lesbos, ale podkreślał, że on i jego rodzina nie są uchodźcami. Zbiło mnie to z tropu. Zadałem sobie pytanie, co ten mężczyzna próbuje mi powiedzieć

Test jednokrotnego wyboru (Agata Sikora)

Jak mamy się zachowywać, jakie relacje stwarzać, jakie instytucje tworzyć, jak pisać i mówić, by świat społeczny nie redukował się do ról bijącego i bitego, okazującego pogardę i pogardzanego? Jak opowiedzieć sobie o przemocy, która wydarzyła się w Białymstoku?

Smutny jest ten świat (Zbigniew Mentzel)

Leszek Kołakowski nie przypominał sobie, aby czegoś szczególnego mu w dzieciństwie zabraniano. Dobrze natomiast zapamiętał, że „nie zdarzyło się nigdy – nigdy, ani razu! – żeby ktoś ze starszych w rodzinie go uderzył” – przedpremierowy fragment biografii zmarłego 10 lat temu filozofa

Nienawiść pozostanie (Radosław Korzycki)

To było po prostu polowanie. Od 2014 roku chodzę na parady równości, ale też marsze niepodległości. Byłem świadkiem naprawdę strasznych rzeczy. Nigdy jednak nie widziałem tak gwałtownej eskalacji nienawiści, dosłownej wojny na ulicy. Bo to była najprawdziwsza wojna – mówi fotoreporter, uczestnik Marszu Równości w Białymstoku

Nie da się wyłgać żartem (Witold Mrozek)

Parę dni wystarczyło, by historia dopisała brutalną, ironiczną puentę do mądrości tych, którzy przemoc faszyzmu tłumaczyli „dzikim Wschodem“. Tych, którzy mówili, że dzieje się to gdzieś tam, w Białymstoku, o którym dalibógże wiedzą mniej niż o Chinach

Sztuka

W kontrze do normy (Arek Gruszczyński)

Czuję się niedopasowany. I przestałem się tym krępować. Nie maluję obrazów o stoczniowcach i motoryzacji, bo to mnie nie interesuje

Teatr

Świat z drukarki 3D (Witold Mrozek)

Tegoroczne Biennale Sztuki w Wenecji wygrała… opera. Jeśli ktoś szuka łatwego i dobitnego dowodu na triumf zwrotu performatywnego w sztuce – proszę bardzo

Wiersze

wiersze (Kacper Bartczak)

Ziemia

Pokątnik złowieszczek: zowadzenie (Karolina Iwaszkiewicz)

„Obcość próbuje się oswajać, zawłaszczać i wykorzystywać do swoich celów. Zwierzętom przypisuje się ludzkie cechy, uczucia i motywacje. Ale bywa też tak, że owadzią tożsamość się komuś przykleja” – trzecia część eseju o niebywałym życiu insektów

]]>

Film

Wajda i muzeum (Jakub Majmurek)

W Krakowie można oglądać monograficzną wystawę poświęconą Andrzejowi Wajdzie. Udowadnia ona, że kino Wajdy – ironiczne, dialektyczne, przeprowadzające nas na drugą stronę narodowych fantazmatów – jest dziś, w dobie kapłanów polskich mitów, ciągle ważne i potrzebne

Wszyscy ludzie będą siostrami (Klaudia Rachubińska)

„Midsommar” to historia nie zemsty, ale wyzwolenia – i nie z nieudanego związku, ale z opresyjnego, patriarchalnego scenariusza

Bezkrólewie (Darek Arest)

W nowym „Królu Lwie” zwierzęta ciągle gadają, ale trochę jakby miały zadrutowane szczęki. Efekt przypomina czasem te bezdennie smutne cyrkowe widowiska, w których niedźwiedzie grają w karty i siadają na krzesłach

POP-CORE: Gwiazdy muszą płonąć (Michał Walkiewicz)

Filmy Kapadii to bajki o współczesnych superbohaterach, które układają się w nową, celebrycką mitologię

Literatura

Eskapizm i ufoludki (Michał R. Wiśniewski)

Później mówiono, że fandom powstał, gdy na skrzyżowaniu dróg dwóch miłośników fantastyki zaczęło dyskutować o ulubionych książkach. Legenda nie odnotowuje, kiedy zaczęli się kłócić i kto pierwszy wrócił do domu z podbitym okiem

Pod drzwiami Hermesa (Aldona Kopkiewicz)

Tomaž Šalamun był słoweńskim Allenem Ginsbergiem występującym w teledysku Boba Dylana, a w jakiejś mierze może i samym Bobem Dylanem, tyle że bez gitary i harmonijki. Jego wpływ na pokolenie obecnych trzydziesto- i czterdziestolatków piszących poezję w Polsce był ogromny

Na skrzyżowaniach pajęczyn (Zofia Król)

Dlaczego tak atrakcyjne stają się dzisiaj opowieści o organizmach odległych od psów i kotów, z którymi zaprzyjaźniamy się wciąż częściej niż z mchami i sumami? Jak wobec narastającej od niedawna lawinowo świadomości, że nie żyjemy na planecie ludzi, a tylko przez chwilę nam się tak zdawało, zachowuje się i przekształca literatura?

21 groszy od słowa (Maciej Jakubowiak)

Skoro literatura to finansowe nieporozumienie, budżetowa otchłań, ekonomiczna studnia bez dna – to nasuwa się pytanie oszałamiające w swej prostocie: dlaczego ktoś w ogóle bierze się za pisanie?

Wiersz musi być wszystkim (Marta Eloy Cichocka / Mikołaj Spodaryk)

W referendum w 1988 roku na temat tego, czy Pinochet powinien zachować władzę, stworzony przez kolektyw CADA znak „NO+” pojawił się jako odpowiedź na setkach tysięcy kart do głosowania. Rzeczywistość społeczna przerosła intencje artystyczne – mówi chilijski poeta

Obcy stwór (Bartosz Sadulski)

Wiersze Marcina Świetlickiego nigdy nie były tak dalekie od świata. Manifestacje pojedynczości zmieniły się w lament rozkładającego się ciała. Nastroje niegdyś cieniowane, w „Ale o co ci chodzi?” są jednoznacznie czarne

Media

Po co nam ten Internet? (Marcin Wilkowski)

Pierwsze polskie książki o Internecie uczyły sprawnie klikać w linki, ale dziś ciekawsze jest, jak oswajały sieć, pokazywały jej dobre strony i możliwości działania. To cenne świadectwa oczekiwań wobec tego, czym Internet miał się stać

Muzyka

Świat się przesterował (Dominik Gac)

Mamy specyficzny klimat nad Wisłą. Chyba wyostrza zmysły na – nazwijmy to w uproszczeniu – cierpienie. Chociaż właściwie może za dużo pompy w tym określeniu

Thom w późnym kapitalizmie (Piotr Kowalczyk)

Co z tego, że nowa płyta wokalisty Radiohead przypomina zły trip lewicującego studenta? Lepszego soundtracku do najczarniejszych scenariuszy nie znajdziemy. Thom Yorke nie boi się łatki panikarza. Sam mówi, że to płyta o rozpadzie społeczeństwa

Obyczaje

Dekalog Kojota (Renata Lis)

Nie należy się wzdymać i napinać, tylko rozluźnić biodra i robić, co trzeba, pokładając nadzieję w roztańczonym Kojocie – esej o współczesnej nadziei na marginesie książki Rebeki Solnit

Tutaj nie ma kwiatów (Lidia Pańków)

Jeden z moich rozmówców stracił na skutek wojny prosperujący biznes, fabrykę mydła w Aleppo. Spotkałem go na Lesbos, ale podkreślał, że on i jego rodzina nie są uchodźcami. Zbiło mnie to z tropu. Zadałem sobie pytanie, co ten mężczyzna próbuje mi powiedzieć

Test jednokrotnego wyboru (Agata Sikora)

Jak mamy się zachowywać, jakie relacje stwarzać, jakie instytucje tworzyć, jak pisać i mówić, by świat społeczny nie redukował się do ról bijącego i bitego, okazującego pogardę i pogardzanego? Jak opowiedzieć sobie o przemocy, która wydarzyła się w Białymstoku?

Smutny jest ten świat (Zbigniew Mentzel)

Leszek Kołakowski nie przypominał sobie, aby czegoś szczególnego mu w dzieciństwie zabraniano. Dobrze natomiast zapamiętał, że „nie zdarzyło się nigdy – nigdy, ani razu! – żeby ktoś ze starszych w rodzinie go uderzył” – przedpremierowy fragment biografii zmarłego 10 lat temu filozofa

Nienawiść pozostanie (Radosław Korzycki)

To było po prostu polowanie. Od 2014 roku chodzę na parady równości, ale też marsze niepodległości. Byłem świadkiem naprawdę strasznych rzeczy. Nigdy jednak nie widziałem tak gwałtownej eskalacji nienawiści, dosłownej wojny na ulicy. Bo to była najprawdziwsza wojna – mówi fotoreporter, uczestnik Marszu Równości w Białymstoku

Nie da się wyłgać żartem (Witold Mrozek)

Parę dni wystarczyło, by historia dopisała brutalną, ironiczną puentę do mądrości tych, którzy przemoc faszyzmu tłumaczyli „dzikim Wschodem“. Tych, którzy mówili, że dzieje się to gdzieś tam, w Białymstoku, o którym dalibógże wiedzą mniej niż o Chinach

Sztuka

W kontrze do normy (Arek Gruszczyński)

Czuję się niedopasowany. I przestałem się tym krępować. Nie maluję obrazów o stoczniowcach i motoryzacji, bo to mnie nie interesuje

Teatr

Świat z drukarki 3D (Witold Mrozek)

Tegoroczne Biennale Sztuki w Wenecji wygrała… opera. Jeśli ktoś szuka łatwego i dobitnego dowodu na triumf zwrotu performatywnego w sztuce – proszę bardzo

Wiersze

wiersze (Kacper Bartczak)

Ziemia

Pokątnik złowieszczek: zowadzenie (Karolina Iwaszkiewicz)

„Obcość próbuje się oswajać, zawłaszczać i wykorzystywać do swoich celów. Zwierzętom przypisuje się ludzkie cechy, uczucia i motywacje. Ale bywa też tak, że owadzią tożsamość się komuś przykleja” – trzecia część eseju o niebywałym życiu insektów

]]>
Fri, 19 Jul 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/259]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/259

Film

Milczenie Forda (Monika Talarczyk)

„Ford. Reżyser” to napisana z pasją opowieść o „mężczyźnie, w którego żyłach płynęła zamiast krwi zimna woda”, z udziałem pierwszoplanowych aktorów historii polskiego filmu. Tę książkę ogląda się jak biopic!

Bączek (Jakub Socha)

„Ja teraz kłamię” powstawało z bólem, przez długie lata, ale Borowski dopiął swego – zrobił film po swojemu, tak jak chciał. Inny od wszystkiego, co się kręci nad Wisłą

Literatura

Prawdy i fikcje (Tomasz Pstrągowski)

W „Sylwetkach i cieniach” Michał Rzecznik zdaje się kwestionować sensowność poszukiwania prawdy w osobistych narracjach. Przekornie komplikując opowieść o PRL-u, podważa prostackie spojrzenie na historię

Media

Suma wszystkich strachów (Krzysztof Cieślik)

Powoli zaczynaliśmy myśleć o struganiu memów z patyków. Tak właśnie powinno się to skończyć: nie żadnym hukiem ani skomleniem. Najpierw zabrali nam obrazki

Ktoś czuwa (Paweł Schreiber)

Wizja Opatrzności, która nas dręczy, a jednocześnie czule się nami opiekuje, dobrze się wpisuje w podstawowe mechanizmy gier wideo: muszą stawiać konkretne wyzwania, ale w końcu pozwalają wygrać

Muzyka

Opera demokratyczna (Stefan Drajewski)

„Paria” Moniuszki w reżyserii Grahama Vicka daje fanowi opery rzadką okazję, by znaleźć się naprawdę blisko wykonawcy. Odbiorca może wybrać bohatera i śledzić go, jak w teatrze ulicznym. Widzi pot spływający z czoła śpiewaka

Widmo rave'u (Paweł Klimczak)

30 lat po Drugim Lecie Miłości rave wciąż obecny jest we współczesnej muzyce tanecznej. Mimo różnych przykładów żenującego zawłaszczania tej kultury nadal pojawiają się inicjatywy, które kontynuują jej pierwotnego ducha

Wywracanie stolika (Wiktor Rusin)

O twórczości teatralnej i kompozytorskiej zmarłego niedawno Bogusława Schaeffera powiedziano wiele. Czy ktoś natomiast pamięta dwa tomy „Kompozytorów XX wieku”? To być może najinteligentniejszy i najdokładniejszy przewodnik nie tylko po nowej muzyce, ale po jakiejkolwiek dziedzinie sztuki XX wieku

Obyczaje

Ciemne, głupie, doskonałe (Maciej Topolski)

Kolekcjoner albumów fotograficznych bez końca podgląda intymne światy, których już nie ma, widzi śpiące kobiety, zmęczonych chłopców z karabinami, mężczyzn w wodzie w odcieniach bieli, czerni i szarości. Podglądacz nie ma dla siebie żadnego usprawiedliwienia

Sztuka

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Poruszone widzenie (Karol Sienkiewicz)

Bez zadania pytań o Zagładę, o jej wizualne ślady i świadectwa, o reakcje polskich artystów i artystek, o jej następstwa dokonujemy „wielkiego retuszu” historii sztuki w Polsce – mówi autorka „Afektu Strzemińskiego”

Przeciw wojnie i faszyzmowi (Aleksy Wójtowicz)

„Guernika” nie tylko opowiada o bombardowaniu miasta Guernika y Luno, ale – proroczo – tworzy opowieść o Hiroszimie, My Lai, Warszawie i każdym innym miejscu, które doświadcza piekła wojny

Teatr

Więź (Piotr Morawski)

W „Lipie w cukrze” Magdy Szpecht, przedstawieniu zrobionym z grupą TERAZ POLIŻ, nie ma żadnej rywalizacji. Seks nie jest tu narzędziem władzy

Pływanie w pustym basenie (Katarzyna Niedurny)

W najnowszym spektaklu Janiczak i Rubin analizują strategię hitlerowskiej propagandy. Postaci zakorzenione są w rzeczywistości, jednak na scenie zostają przedstawione sztucznie i fasadowo

Klara gra Klarę (Katarzyna Niedurny)

Postanowiłam ostatnio, że nie zagram już więcej Klary, chyba że w „Ślubach panieńskich”. Kiedyś w szkole teatralnej na zajęciach z dykcji pani wymyśliła takie ćwiczenie dla mnie: Klara gra Klarę. I teraz to stało się moją klątwą…

Wiersze

Arabska wiosna (Agnieszka Mirahina)

Ziemia

Pokątnik złowieszczek: obrzydliwość (Karolina Iwaszkiewicz)

„Entomofobia przybiera tak zaskakujące postaci jak isopterofobia – lęk przed owadami jedzącymi drewno, czy lepidopterofobia – lęk przed motylami. W wielu wypadkach obawy są zupełnie nieuzasadnione. Ale nie we wszystkich” – druga część eseju o niebywałym życiu insektów

]]>

Film

Milczenie Forda (Monika Talarczyk)

„Ford. Reżyser” to napisana z pasją opowieść o „mężczyźnie, w którego żyłach płynęła zamiast krwi zimna woda”, z udziałem pierwszoplanowych aktorów historii polskiego filmu. Tę książkę ogląda się jak biopic!

Bączek (Jakub Socha)

„Ja teraz kłamię” powstawało z bólem, przez długie lata, ale Borowski dopiął swego – zrobił film po swojemu, tak jak chciał. Inny od wszystkiego, co się kręci nad Wisłą

Literatura

Prawdy i fikcje (Tomasz Pstrągowski)

W „Sylwetkach i cieniach” Michał Rzecznik zdaje się kwestionować sensowność poszukiwania prawdy w osobistych narracjach. Przekornie komplikując opowieść o PRL-u, podważa prostackie spojrzenie na historię

Media

Suma wszystkich strachów (Krzysztof Cieślik)

Powoli zaczynaliśmy myśleć o struganiu memów z patyków. Tak właśnie powinno się to skończyć: nie żadnym hukiem ani skomleniem. Najpierw zabrali nam obrazki

Ktoś czuwa (Paweł Schreiber)

Wizja Opatrzności, która nas dręczy, a jednocześnie czule się nami opiekuje, dobrze się wpisuje w podstawowe mechanizmy gier wideo: muszą stawiać konkretne wyzwania, ale w końcu pozwalają wygrać

Muzyka

Opera demokratyczna (Stefan Drajewski)

„Paria” Moniuszki w reżyserii Grahama Vicka daje fanowi opery rzadką okazję, by znaleźć się naprawdę blisko wykonawcy. Odbiorca może wybrać bohatera i śledzić go, jak w teatrze ulicznym. Widzi pot spływający z czoła śpiewaka

Widmo rave'u (Paweł Klimczak)

30 lat po Drugim Lecie Miłości rave wciąż obecny jest we współczesnej muzyce tanecznej. Mimo różnych przykładów żenującego zawłaszczania tej kultury nadal pojawiają się inicjatywy, które kontynuują jej pierwotnego ducha

Wywracanie stolika (Wiktor Rusin)

O twórczości teatralnej i kompozytorskiej zmarłego niedawno Bogusława Schaeffera powiedziano wiele. Czy ktoś natomiast pamięta dwa tomy „Kompozytorów XX wieku”? To być może najinteligentniejszy i najdokładniejszy przewodnik nie tylko po nowej muzyce, ale po jakiejkolwiek dziedzinie sztuki XX wieku

Obyczaje

Ciemne, głupie, doskonałe (Maciej Topolski)

Kolekcjoner albumów fotograficznych bez końca podgląda intymne światy, których już nie ma, widzi śpiące kobiety, zmęczonych chłopców z karabinami, mężczyzn w wodzie w odcieniach bieli, czerni i szarości. Podglądacz nie ma dla siebie żadnego usprawiedliwienia

Sztuka

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Poruszone widzenie (Karol Sienkiewicz)

Bez zadania pytań o Zagładę, o jej wizualne ślady i świadectwa, o reakcje polskich artystów i artystek, o jej następstwa dokonujemy „wielkiego retuszu” historii sztuki w Polsce – mówi autorka „Afektu Strzemińskiego”

Przeciw wojnie i faszyzmowi (Aleksy Wójtowicz)

„Guernika” nie tylko opowiada o bombardowaniu miasta Guernika y Luno, ale – proroczo – tworzy opowieść o Hiroszimie, My Lai, Warszawie i każdym innym miejscu, które doświadcza piekła wojny

Teatr

Więź (Piotr Morawski)

W „Lipie w cukrze” Magdy Szpecht, przedstawieniu zrobionym z grupą TERAZ POLIŻ, nie ma żadnej rywalizacji. Seks nie jest tu narzędziem władzy

Pływanie w pustym basenie (Katarzyna Niedurny)

W najnowszym spektaklu Janiczak i Rubin analizują strategię hitlerowskiej propagandy. Postaci zakorzenione są w rzeczywistości, jednak na scenie zostają przedstawione sztucznie i fasadowo

Klara gra Klarę (Katarzyna Niedurny)

Postanowiłam ostatnio, że nie zagram już więcej Klary, chyba że w „Ślubach panieńskich”. Kiedyś w szkole teatralnej na zajęciach z dykcji pani wymyśliła takie ćwiczenie dla mnie: Klara gra Klarę. I teraz to stało się moją klątwą…

Wiersze

Arabska wiosna (Agnieszka Mirahina)

Ziemia

Pokątnik złowieszczek: obrzydliwość (Karolina Iwaszkiewicz)

„Entomofobia przybiera tak zaskakujące postaci jak isopterofobia – lęk przed owadami jedzącymi drewno, czy lepidopterofobia – lęk przed motylami. W wielu wypadkach obawy są zupełnie nieuzasadnione. Ale nie we wszystkich” – druga część eseju o niebywałym życiu insektów

]]>
Fri, 05 Jul 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/258]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/258

Film

Miczura, Adamus i Rączka (Justyna Sobolewska)

Zespół filmowy Miczura był primaaprilisowym żartem Kornela Filipowicza, Tadeusza i Stanisława Różewiczów. Kornel z Tadeuszem pisali scenariusze, Stanisław reżyserował

Stara baśń (Bartosz Żurawiecki)

Z „Krwi Boga” wyciągam jeden wniosek: wiara stała się dzisiaj sprawą bardziej intymną i bardziej wstydliwą niż seks. Nikt więc nie umie – albo nie ma śmiałości – powiedzieć o niej nic konkretnego

To jest (prawdziwa) opowieść (Klaudia Rachubińska)

Twórcy „Czarnobyla” nie twierdzą, że przedstawiają prawdziwą historię. Nie muszą. Zamiast tego zadają pytanie o „cenę kłamstw” i o ryzyko związane z zastępowaniem prawdy opowieściami

BRAK DYSCYPLINY: Z biegiem strumienia (Marcin Stachowicz)

Kolejne rewolucje techniczne – kamery wideo, VHS-y, DVD, internet, platformy streamingowe – dogłębnie przeorały uświęconą przestrzeń sali kinowej, „kinematograficznym” czyniąc także to, co nie daje się sprowadzić do samych właściwości aparatury i miejsca

Literatura

Po co pytać, kiedy można kłamać (Urszula Honek i Grzegorz Bogdał)

W pisaniu najbardziej wartościowe jest to, że jest się nikim i niczym. Musisz mieć wszystko puste. Nie startujesz z pozycji mędrca, ale z pustki wewnętrznej. Nie mam ochoty dostarczać czytelnikowi żadnej przyjemności. Sobie chcę robić przyjemność

Po huku, po szumie, po piśmie (Michał Tabaczyński)

Ostatecznym żyrantem cyfrowego odcieleśnienia pozostają nasze ciała – skazane na głód, cierpienie czy zagładę. Tego się chyba nie spodziewali obrońcy metafizyki pisma – także Jacek Dukaj, który w „Po piśmie” jest takim właśnie metafizykiem, a może nawet mistykiem

Muzyka

Poptymista (Krzysztof Cieślik)

Moim celem jest pisać o popie tak, jak nikt do tej pory tego w Polsce nie robił. Chciałbym, żeby moja lista przebojów była skarbnicą muzycznej wiedzy dla każdego i platformą życzliwej, niewykluczającej nikogo dyskusji

Wideonarkomania (Kazimierz Rajnerowicz)

Młody Kuba Wandachowicz całe dzieciństwo przeżywa przez pryzmat popkultury – wideoklipów, piosenek, audycji radiowych i programów telewizyjnych. Gdy wraca do wspomnień, mimowolnie schodzi na filmy, które oglądał i płyty, których słuchał. To one są najważniejszymi punktami odniesienia

Ariadna z Moskwy Granicznej (Konstanty Usenko)

Jana Kedrina, nostalgiczna eksploratorka, przyznaje się do fascynacji radziecką elektroniką końca lat 80. Dziennikarze porównują jej piosenki do „zmutowanego elektro-popu czasów późnej pierestrojki”

Statek kosmiczny „Scratch” (Rafał Księżyk)

Lee „Scratch” Perry – święty szaleniec, który kilka razy zmienił historię muzyki. Ojciec założyciel reggae. Ostatni żyjący pionier afrofuturyzmu. Wizjoner, który pokazał, jak ujarzmiać postkolonialną traumę metodą trickstera

Wielkie marzenie (Monika Pasiecznik)

Niedawne amsterdamskie wykonanie obszernych fragmentów „Licht”, monumentalnego dzieła Karlheinza Stockhausena, brzmiało wprost oszałamiająco. Wraz z upływem czasu jego muzyka szlachetnieje, by nie rzec: klasycznieje, przechodząc z awangardy do szeroko pojętego kanonu kultury XX stulecia

BRAK DYSCYPLINY: Lubrykant do rzeczywistości (Justyna Stasiowska)

Zapraszanie do  przestrzeni i przepędzanie z nich. Wspomaganie koncentracji i programowanie narkotycznych odlotów. Muzyka jako design to już nie tylko soundtrack do wind i, jak ogłosił 102 lata temu Erik Satie, element wystroju mieszkania

Zamknąłem się w pokoju (Piotr Szwed)

Bałtyk i Normal Echo są reprezentantami popu introwertycznego. To nie tyle gatunek, ile konwencja, w ramach której odbiorca, choćby stał w festiwalowym tłumie, ma poczucie, że wykonawca dzieli się z nim skrywaną tajemnicą

Obyczaje

BRAK DYSCYPLINY: Pod włos (Paweł Mościcki)

Warto może powiedzieć to wprost: nie ma już i nigdy nie było autonomicznych dyscyplin, ponieważ wszystkie powstawały w ramach złożonych procesów i dzięki pomocy zapożyczeń albo przekładów z innych dziedzin

Trolle, poganie, nacjonaliści (Przemysław Witkowski)

„Na skrajnej prawicy spotkamy synów prawników czy biznesmenów, chłopców z dobrych domów. W pewnym momencie życia włącza im się tożsamościowe wzmożenie i nagle czują, że są predestynowani do bycia elitą tego narodu” – rozmowa z byłym skrajnym prawicowcem

Sztuka zmiany (Katarzyna Niedurny)

Sztukę i studia traktujemy jako jedne z wielu praktyk kulturowych, co oznacza, że nie da się ich wyizolować – rzeczywistość na nie oddziałuje, a one wpływają na rzeczywistość. Instytut Kultury Polskiej otwiera nowy kierunek studiów

BRAK DYSCYPLINY: Szkaradne teorie (Adrian Stachowski)

Czasami odnoszę wrażenie, że współcześni filozofowie parodiują naukę. Dawniej, w zamierzchłych czasach filozofia była w zasadzie fizyką

Sztuka

Oberwanie chmury (Jakub Socha)

W sobotę nieznany sprawca zniszczył pracę Wojciecha Bąkowskiego, która powstała w bloku, gdzie swoje ostatnie lata przeżył Miron Białoszewski

BRAK DYSCYPLINY: Próba sił (Adam Mazur)

Zawsze chciałam być reżyserką. Choć nie posługuję się filmem, a obrazem, układając go w znaczenia. Ustawiam narrację oraz osoby, z którymi widz może się identyfikować – artystka opowiada o tworzeniu pomiędzy dziedzinami

BRAK DYSCYPLINY: Przynależność mieszana (Maria Poprzęcka)

„Piękne” pozostały tylko w nazwach akademii, „plastyczne” w ministerialnych formularzach, „wizualne” stały się nieadekwatne wobec inwazji dźwięku. Czy aby opanować sztuki, musimy wciąż znajdować nowe pojęcia, terminy, klasyfikacje, systemy?

Przyjemność nakładania farby (Monika Stelmach)

„Nie ma we mnie zgody na utożsamianie figury feministki z zezłoszczoną kobietą ze złamanym sercem. To argument Trumpa, który nazwał Hilary Clinton „wredną babą”. Takie terminy mają konstruować inność i stygmatyzować kobiecy gniew” – rozmowa z Natalią Sielewicz

Teatr

Baranek Boży i Saturn (Witold Mrozek)

Jest w tym spektaklu coś bardzo tkliwego, tematem „Psychozy” Węgorzewskiego jest głęboko ludzka potrzeba tłumaczenia, porządkowania, opowiadania świata

Porozumienie (Agnieszka Jakimiak)

„Trzy osoby przez cały rok spotkają się na indywidualne rozmowy z ponad połową pracowników teatru. Przejrzą wszystkie dokumenty i dotrą do list wynagrodzeń, porównają je i zanalizują” – o działalności intermediatorów w Teatrze Powszechnym w Warszawie i potrzebie zmian w polskich teatrach

BRAK DYSCYPLINY: Rzeczy, które grają (Witold Mrozek)

Coraz częściej w polskim teatrze zamiast liniowej narracji i foteli widzowie dostają szansę decydowania, którą scenę chcą obejrzeć i z której strony. Przedstawienia coraz bardziej przypominają galerie

Wiersze

wiersze (Jan Rojewski)

Ziemia

Pokątnik złowieszczek: owadzi seks (Karolina Iwaszkiewicz)

„Owady to obcy, którzy mieszkają w naszych domach, jedzą z naszych miseczek i śpią w naszych łóżkach” – pierwsza część eseju o niebywałym życiu insektów

Przewinienia (Stanisław Łubieński)

W idealnym świecie śmieciowe siedliska w ogóle by nie powstały. Sprzątanie oznaczałoby dla mszaków zagładę, ale byłoby dla ekosystemu cenniejsze niż rozczulanie się nad pędzliczkiem – kilka uwag na marginesie eseju Urszuli Zajączkowskiej

]]>

Film

Miczura, Adamus i Rączka (Justyna Sobolewska)

Zespół filmowy Miczura był primaaprilisowym żartem Kornela Filipowicza, Tadeusza i Stanisława Różewiczów. Kornel z Tadeuszem pisali scenariusze, Stanisław reżyserował

Stara baśń (Bartosz Żurawiecki)

Z „Krwi Boga” wyciągam jeden wniosek: wiara stała się dzisiaj sprawą bardziej intymną i bardziej wstydliwą niż seks. Nikt więc nie umie – albo nie ma śmiałości – powiedzieć o niej nic konkretnego

To jest (prawdziwa) opowieść (Klaudia Rachubińska)

Twórcy „Czarnobyla” nie twierdzą, że przedstawiają prawdziwą historię. Nie muszą. Zamiast tego zadają pytanie o „cenę kłamstw” i o ryzyko związane z zastępowaniem prawdy opowieściami

BRAK DYSCYPLINY: Z biegiem strumienia (Marcin Stachowicz)

Kolejne rewolucje techniczne – kamery wideo, VHS-y, DVD, internet, platformy streamingowe – dogłębnie przeorały uświęconą przestrzeń sali kinowej, „kinematograficznym” czyniąc także to, co nie daje się sprowadzić do samych właściwości aparatury i miejsca

Literatura

Po co pytać, kiedy można kłamać (Urszula Honek i Grzegorz Bogdał)

W pisaniu najbardziej wartościowe jest to, że jest się nikim i niczym. Musisz mieć wszystko puste. Nie startujesz z pozycji mędrca, ale z pustki wewnętrznej. Nie mam ochoty dostarczać czytelnikowi żadnej przyjemności. Sobie chcę robić przyjemność

Po huku, po szumie, po piśmie (Michał Tabaczyński)

Ostatecznym żyrantem cyfrowego odcieleśnienia pozostają nasze ciała – skazane na głód, cierpienie czy zagładę. Tego się chyba nie spodziewali obrońcy metafizyki pisma – także Jacek Dukaj, który w „Po piśmie” jest takim właśnie metafizykiem, a może nawet mistykiem

Muzyka

Poptymista (Krzysztof Cieślik)

Moim celem jest pisać o popie tak, jak nikt do tej pory tego w Polsce nie robił. Chciałbym, żeby moja lista przebojów była skarbnicą muzycznej wiedzy dla każdego i platformą życzliwej, niewykluczającej nikogo dyskusji

Wideonarkomania (Kazimierz Rajnerowicz)

Młody Kuba Wandachowicz całe dzieciństwo przeżywa przez pryzmat popkultury – wideoklipów, piosenek, audycji radiowych i programów telewizyjnych. Gdy wraca do wspomnień, mimowolnie schodzi na filmy, które oglądał i płyty, których słuchał. To one są najważniejszymi punktami odniesienia

Ariadna z Moskwy Granicznej (Konstanty Usenko)

Jana Kedrina, nostalgiczna eksploratorka, przyznaje się do fascynacji radziecką elektroniką końca lat 80. Dziennikarze porównują jej piosenki do „zmutowanego elektro-popu czasów późnej pierestrojki”

Statek kosmiczny „Scratch” (Rafał Księżyk)

Lee „Scratch” Perry – święty szaleniec, który kilka razy zmienił historię muzyki. Ojciec założyciel reggae. Ostatni żyjący pionier afrofuturyzmu. Wizjoner, który pokazał, jak ujarzmiać postkolonialną traumę metodą trickstera

Wielkie marzenie (Monika Pasiecznik)

Niedawne amsterdamskie wykonanie obszernych fragmentów „Licht”, monumentalnego dzieła Karlheinza Stockhausena, brzmiało wprost oszałamiająco. Wraz z upływem czasu jego muzyka szlachetnieje, by nie rzec: klasycznieje, przechodząc z awangardy do szeroko pojętego kanonu kultury XX stulecia

BRAK DYSCYPLINY: Lubrykant do rzeczywistości (Justyna Stasiowska)

Zapraszanie do  przestrzeni i przepędzanie z nich. Wspomaganie koncentracji i programowanie narkotycznych odlotów. Muzyka jako design to już nie tylko soundtrack do wind i, jak ogłosił 102 lata temu Erik Satie, element wystroju mieszkania

Zamknąłem się w pokoju (Piotr Szwed)

Bałtyk i Normal Echo są reprezentantami popu introwertycznego. To nie tyle gatunek, ile konwencja, w ramach której odbiorca, choćby stał w festiwalowym tłumie, ma poczucie, że wykonawca dzieli się z nim skrywaną tajemnicą

Obyczaje

BRAK DYSCYPLINY: Pod włos (Paweł Mościcki)

Warto może powiedzieć to wprost: nie ma już i nigdy nie było autonomicznych dyscyplin, ponieważ wszystkie powstawały w ramach złożonych procesów i dzięki pomocy zapożyczeń albo przekładów z innych dziedzin

Trolle, poganie, nacjonaliści (Przemysław Witkowski)

„Na skrajnej prawicy spotkamy synów prawników czy biznesmenów, chłopców z dobrych domów. W pewnym momencie życia włącza im się tożsamościowe wzmożenie i nagle czują, że są predestynowani do bycia elitą tego narodu” – rozmowa z byłym skrajnym prawicowcem

Sztuka zmiany (Katarzyna Niedurny)

Sztukę i studia traktujemy jako jedne z wielu praktyk kulturowych, co oznacza, że nie da się ich wyizolować – rzeczywistość na nie oddziałuje, a one wpływają na rzeczywistość. Instytut Kultury Polskiej otwiera nowy kierunek studiów

BRAK DYSCYPLINY: Szkaradne teorie (Adrian Stachowski)

Czasami odnoszę wrażenie, że współcześni filozofowie parodiują naukę. Dawniej, w zamierzchłych czasach filozofia była w zasadzie fizyką

Sztuka

Oberwanie chmury (Jakub Socha)

W sobotę nieznany sprawca zniszczył pracę Wojciecha Bąkowskiego, która powstała w bloku, gdzie swoje ostatnie lata przeżył Miron Białoszewski

BRAK DYSCYPLINY: Próba sił (Adam Mazur)

Zawsze chciałam być reżyserką. Choć nie posługuję się filmem, a obrazem, układając go w znaczenia. Ustawiam narrację oraz osoby, z którymi widz może się identyfikować – artystka opowiada o tworzeniu pomiędzy dziedzinami

BRAK DYSCYPLINY: Przynależność mieszana (Maria Poprzęcka)

„Piękne” pozostały tylko w nazwach akademii, „plastyczne” w ministerialnych formularzach, „wizualne” stały się nieadekwatne wobec inwazji dźwięku. Czy aby opanować sztuki, musimy wciąż znajdować nowe pojęcia, terminy, klasyfikacje, systemy?

Przyjemność nakładania farby (Monika Stelmach)

„Nie ma we mnie zgody na utożsamianie figury feministki z zezłoszczoną kobietą ze złamanym sercem. To argument Trumpa, który nazwał Hilary Clinton „wredną babą”. Takie terminy mają konstruować inność i stygmatyzować kobiecy gniew” – rozmowa z Natalią Sielewicz

Teatr

Baranek Boży i Saturn (Witold Mrozek)

Jest w tym spektaklu coś bardzo tkliwego, tematem „Psychozy” Węgorzewskiego jest głęboko ludzka potrzeba tłumaczenia, porządkowania, opowiadania świata

Porozumienie (Agnieszka Jakimiak)

„Trzy osoby przez cały rok spotkają się na indywidualne rozmowy z ponad połową pracowników teatru. Przejrzą wszystkie dokumenty i dotrą do list wynagrodzeń, porównają je i zanalizują” – o działalności intermediatorów w Teatrze Powszechnym w Warszawie i potrzebie zmian w polskich teatrach

BRAK DYSCYPLINY: Rzeczy, które grają (Witold Mrozek)

Coraz częściej w polskim teatrze zamiast liniowej narracji i foteli widzowie dostają szansę decydowania, którą scenę chcą obejrzeć i z której strony. Przedstawienia coraz bardziej przypominają galerie

Wiersze

wiersze (Jan Rojewski)

Ziemia

Pokątnik złowieszczek: owadzi seks (Karolina Iwaszkiewicz)

„Owady to obcy, którzy mieszkają w naszych domach, jedzą z naszych miseczek i śpią w naszych łóżkach” – pierwsza część eseju o niebywałym życiu insektów

Przewinienia (Stanisław Łubieński)

W idealnym świecie śmieciowe siedliska w ogóle by nie powstały. Sprzątanie oznaczałoby dla mszaków zagładę, ale byłoby dla ekosystemu cenniejsze niż rozczulanie się nad pędzliczkiem – kilka uwag na marginesie eseju Urszuli Zajączkowskiej

]]>
Fri, 21 Jun 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/257]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/257

Film

Zbiorowy stan wrzenia (Marta Bałaga)

Czas w naszej polityce jest tak gorący, że ciągle zmienia się kontekst rozmów o moim filmie. Chciałbym jednak, żeby za kilka lat nie było już tak gorąco. Chciałbym wreszcie odetchnąć z ulgą – rozmowa z reżyserem dokumentu „1989”

Tajemnica ruchu (Michał Danielewicz)

Aleksander Ford naprawdę nazywa się Aleksander Ford, ale na świat przychodzi jako Mosze Lifszyc. Prawda dokumentów zaczyna się w tym punkcie rozjeżdżać: przyszły reżyser urodził się w 1907 albo 1908 roku

POP-CORE: Show Must Go On? (Michał Walkiewicz)

W kinach rządzą dziś komiksowi superbohaterowie oraz odkrywane na nowo legendy muzyki. Obydwie grupy mają sporo wspólnego: poza zamiłowaniem do pstrokatych strojów oraz półboskim statusem w popkulturze łączy je marketingowy potencjał

Literatura

Życie z klisz (Tomasz Pstrągowski)

Bohaterowie „Nieznajomego”, często ukazywani w trakcie seksu czy załatwiania potrzeb fizjologicznych, są po ludzku niedoskonali. Anna Sommer posługuje się neutralnym stylem, przywodzącym na myśl instrukcje do mebli Ikei

Parę podań ze środka pola (Rafał Wawrzyńczyk)

Tom Simona Armitage’a dopisuje kolejny rozdział do historii poetyckich spraw polsko-brytyjskich. Przez wiele lat to poeci z Wysp byli dla naszej młodej sceny istotnym punktem odniesienia

Jestem kobietą (Zofia Zaleska)

Staramy się przede wszystkim wyrwać literaturę jidysz ze schematów lektury. Gramy z oczekiwaniami wobec żydowskiej poezji, podkreślając specyfikę kobiecego doświadczenia świata – rozmowa z tłumaczką i redaktorką antologii „Moja dzika koza”

Miękkie granie (Monika Ochędowska)

Debiut Tomasza Organka to książka nierówna, egzaltowana. Interesujące rozwiązania fabularne psuje naiwna, publicystyczna poza

Muzyka

Bez marynarek (Maciej Krawiec)

Po sukcesie albumu „Repetitions” z utworami Komedy EABS najwyraźniej uwierzyli, że stanowią zespół jazzowy z prawdziwego zdarzenia. Do tego brakuje im jednak jeszcze nieco jakości i wyrafinowania

Nie wiem, czy pomogłem (Piotr Strzemieczny)

Mam nadzieję, że kiedy zacznie się dźwiękowa rewolucja w Polsce, artyści z wytwórni Trzy Szóstki staną na barykadach. A ja zapewnię prowiant

Obyczaje

Nosy transformacji (Witold Mrozek)

Gipsowe nosy, dekoracyjne ananasy, zeszyty w myszkę miki, pożar GS-u i banknoty z Kopernikiem – rozmawiamy z artystkami i artystami, dla których transformacja była doświadczeniem dzieciństwa

Smutna dziewczyna (Arek Gruszczyński)

Wtedy nie kopaliśmy pod sobą dołków, choć zwykle fotograf nie dzieli się z innymi informacjami o wydarzeniach. Po pracy spotykaliśmy się i porównywaliśmy efekty, konkurowaliśmy w lepszych ujęciach − opowieść o fotografkach i fotografach, którzy dokumentowali 1989 rok

Sztuka

Martwa natura (Urszula Zajączkowska)

Rośliny nie uciekają z miejsca zagrożenia, rozpoznają jednak częstotliwości wibracji liścia, gdy nadgryza je chrząszcz. Dlaczego nie wolno znęcać się nad kotem albo myszą, ale z roślinami w sztuce współczesnej można zrobić wszystko?

Olimpiada sztuki (Matylda Taszycka)

Tytuł weneckiego Biennale okazuje się kontrolowanym fake newsem, sensacyjną fałszywą wiadomością, która ma wprowadzić nas w błąd. „May You Live in Interesting Times” to chwytliwy nagłówek, za którym kryje się wszystko i nic

Teatr

W stanie oblężenia (Monika Krawczak)

Mike Urbaniak wraz z Grupą Stonewall wystawili w Scenie Roboczej w Poznaniu monodram o profesorze Michale Głowińskim — Żydzie i geju. Powstał poruszający spektakl

Plastikowe drzewa (Witold Mrozek)

„Rozmowa o drzewach” Szczawińskiej to nie jest spektakl z tezą, przedstawienie z „przesłaniem”. To las znaczeń, powiew świeżości

Kłopoty z kulturą (Paweł Soszyński)

„Hamlet” to wielkie widowisko, festyn i gigantyczna atrakcja. Wielka szkoda, że ucierpieli na tym aktorzy, których odmienność twórcy zaznaczają w każdej chwili

Hamlet rezygnuje z roli (Liubov Ilnytska)

Czy „Hamlet” w reżyserii Kleczewskiej tworzy wielokulturową wypowiedź na temat końca Europy? Moim zdaniem – nie. Przedstawiciele różnych kultur, którzy wchodzą na końcu jako zbiorowa postać Fortynbrasa, niestety są tutaj tylko przedmiotami reżyserskiej wizji

Lo (Monika Krawczak)

Wszystko, co najlepsze w „Lolicie” Tomasza Cyza, jest na drugim planie, poza tekstem sztuki. Scenografia, muzyka, kostiumy. Wady spektaklu to dosłowność oraz granice wyznaczone przez dramat Albeego

Wiersze

Okno na skrzydle (Hanna Janczak)

]]>

Film

Zbiorowy stan wrzenia (Marta Bałaga)

Czas w naszej polityce jest tak gorący, że ciągle zmienia się kontekst rozmów o moim filmie. Chciałbym jednak, żeby za kilka lat nie było już tak gorąco. Chciałbym wreszcie odetchnąć z ulgą – rozmowa z reżyserem dokumentu „1989”

Tajemnica ruchu (Michał Danielewicz)

Aleksander Ford naprawdę nazywa się Aleksander Ford, ale na świat przychodzi jako Mosze Lifszyc. Prawda dokumentów zaczyna się w tym punkcie rozjeżdżać: przyszły reżyser urodził się w 1907 albo 1908 roku

POP-CORE: Show Must Go On? (Michał Walkiewicz)

W kinach rządzą dziś komiksowi superbohaterowie oraz odkrywane na nowo legendy muzyki. Obydwie grupy mają sporo wspólnego: poza zamiłowaniem do pstrokatych strojów oraz półboskim statusem w popkulturze łączy je marketingowy potencjał

Literatura

Życie z klisz (Tomasz Pstrągowski)

Bohaterowie „Nieznajomego”, często ukazywani w trakcie seksu czy załatwiania potrzeb fizjologicznych, są po ludzku niedoskonali. Anna Sommer posługuje się neutralnym stylem, przywodzącym na myśl instrukcje do mebli Ikei

Parę podań ze środka pola (Rafał Wawrzyńczyk)

Tom Simona Armitage’a dopisuje kolejny rozdział do historii poetyckich spraw polsko-brytyjskich. Przez wiele lat to poeci z Wysp byli dla naszej młodej sceny istotnym punktem odniesienia

Jestem kobietą (Zofia Zaleska)

Staramy się przede wszystkim wyrwać literaturę jidysz ze schematów lektury. Gramy z oczekiwaniami wobec żydowskiej poezji, podkreślając specyfikę kobiecego doświadczenia świata – rozmowa z tłumaczką i redaktorką antologii „Moja dzika koza”

Miękkie granie (Monika Ochędowska)

Debiut Tomasza Organka to książka nierówna, egzaltowana. Interesujące rozwiązania fabularne psuje naiwna, publicystyczna poza

Muzyka

Bez marynarek (Maciej Krawiec)

Po sukcesie albumu „Repetitions” z utworami Komedy EABS najwyraźniej uwierzyli, że stanowią zespół jazzowy z prawdziwego zdarzenia. Do tego brakuje im jednak jeszcze nieco jakości i wyrafinowania

Nie wiem, czy pomogłem (Piotr Strzemieczny)

Mam nadzieję, że kiedy zacznie się dźwiękowa rewolucja w Polsce, artyści z wytwórni Trzy Szóstki staną na barykadach. A ja zapewnię prowiant

Obyczaje

Nosy transformacji (Witold Mrozek)

Gipsowe nosy, dekoracyjne ananasy, zeszyty w myszkę miki, pożar GS-u i banknoty z Kopernikiem – rozmawiamy z artystkami i artystami, dla których transformacja była doświadczeniem dzieciństwa

Smutna dziewczyna (Arek Gruszczyński)

Wtedy nie kopaliśmy pod sobą dołków, choć zwykle fotograf nie dzieli się z innymi informacjami o wydarzeniach. Po pracy spotykaliśmy się i porównywaliśmy efekty, konkurowaliśmy w lepszych ujęciach − opowieść o fotografkach i fotografach, którzy dokumentowali 1989 rok

Sztuka

Martwa natura (Urszula Zajączkowska)

Rośliny nie uciekają z miejsca zagrożenia, rozpoznają jednak częstotliwości wibracji liścia, gdy nadgryza je chrząszcz. Dlaczego nie wolno znęcać się nad kotem albo myszą, ale z roślinami w sztuce współczesnej można zrobić wszystko?

Olimpiada sztuki (Matylda Taszycka)

Tytuł weneckiego Biennale okazuje się kontrolowanym fake newsem, sensacyjną fałszywą wiadomością, która ma wprowadzić nas w błąd. „May You Live in Interesting Times” to chwytliwy nagłówek, za którym kryje się wszystko i nic

Teatr

W stanie oblężenia (Monika Krawczak)

Mike Urbaniak wraz z Grupą Stonewall wystawili w Scenie Roboczej w Poznaniu monodram o profesorze Michale Głowińskim — Żydzie i geju. Powstał poruszający spektakl

Plastikowe drzewa (Witold Mrozek)

„Rozmowa o drzewach” Szczawińskiej to nie jest spektakl z tezą, przedstawienie z „przesłaniem”. To las znaczeń, powiew świeżości

Kłopoty z kulturą (Paweł Soszyński)

„Hamlet” to wielkie widowisko, festyn i gigantyczna atrakcja. Wielka szkoda, że ucierpieli na tym aktorzy, których odmienność twórcy zaznaczają w każdej chwili

Hamlet rezygnuje z roli (Liubov Ilnytska)

Czy „Hamlet” w reżyserii Kleczewskiej tworzy wielokulturową wypowiedź na temat końca Europy? Moim zdaniem – nie. Przedstawiciele różnych kultur, którzy wchodzą na końcu jako zbiorowa postać Fortynbrasa, niestety są tutaj tylko przedmiotami reżyserskiej wizji

Lo (Monika Krawczak)

Wszystko, co najlepsze w „Lolicie” Tomasza Cyza, jest na drugim planie, poza tekstem sztuki. Scenografia, muzyka, kostiumy. Wady spektaklu to dosłowność oraz granice wyznaczone przez dramat Albeego

Wiersze

Okno na skrzydle (Hanna Janczak)

]]>
Fri, 07 Jun 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/256]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/256

Film

Mękoła (Jakub Socha)

W najnowszym filmie Ceylana jest wszystko to, co było w jego poprzednim: trzy godziny rozmów poprzetykane obserwacją przyrody i kilkoma taktami muzyki klasycznej. Jakimś cudem jednak „Dzika grusza” jest filmem fascynującym

Poetka w ray-banach (Jakub Socha)

Do napisania scenariusza „Słodkiego końca dnia” reżyser zaprosił pisarza Szczepana Twardocha – znanego powszechnie króla stylu. Spotkania tych dwóch estetów materia filmowa zwyczajnie nie wytrzymała, powstało dzieło co najwyżej śmieszne, wysławiające wolność i równocześnie pragnące się wszystkim podobać

Pogorzelisko (Klara Cykorz)

Twórcom „Gry o tron” pomylił się rozmach z batalistyką. Serialowość czerpie siłę z miejsca i czasu na szczegół – miłość widzów rodzi się z rzeczy małych. Kiedy tego zabraknie, wielowątkowość okazuje się pozorna, zamienia się w obrzydliwe smoothie, kulę brunatnej plasteliny

Zmiana warty (Michał Walkiewicz)

Poprzednie edycje festiwalu w Cannes stały pod znakiem przepracowywania europejskich traum. Tegoroczna odbyła się w momencie, gdy rzeczywistość odstawiła reżyserski peleton na kilka długości

Mankamenty (Jakub Socha)

Ktoś wstrzykuje sobie wywrotkę botoksu, ktoś pilotuje uzbrojone w bomby drony. Kryzys antropocenu i kryzys demokracji, kryzys zaufania i energetyczny. Wszystko to czeka w domu i za oknem. I siłą rzeczy wdziera się do współczesnego dokumentu

Fajer i fajerwerki (Darek Arest)

Ona jest skromna, cicha i zamknięta w sobie, on pewny siebie, nonszalancki i tak spontaniczny, że pewnego dnia wychodzi kupić buty i już nie wraca. „Asako. Dzień i noc” to ironiczna love story, która zamienia się w dziwnie pogodną opowieść o rozczarowaniu

Wybory nieprzedstawione (Jakub Majmurek)

Jeśli filmowcy znad Wisły kierowali kamerę na wyborczą walkę, to na ogół po to, by powiedzieć widzom, że od polityki najlepiej trzymać się z daleka. Kino nie tylko przegapiło fascynujący temat, ale też zawiodło polską sferę publiczną

Literatura

Czynny żal (Jakub Zgierski)

Cichą współautorką „Bladego Króla” była fenelzyna – stworzona w latach 50. substancja antydepresyjna, którą obecnie stosuje się wyłącznie jako lek ostatniej szansy. Wallace przyjmował ją w pomarańczowych tabletkach opatrzonych nazwą handlową Nardil

Wyje, wyje, wyje (Łukasz Żurek)

W „Kokonie” Joanny Lech studium patriarchatu spłyca się i wykoślawia za sprawą konwencji dreszczowca. W efekcie powieść jest zapisem uników, jakie wykonuje literatura, aby trzymać na dystans rzeczywistość

Wszystkie reklamówki spod zlewu (Paweł Kaczmarski)

Bartosz Sadulski nie chce się przed nami popisać, nic nie jest tu wysilone – pozostaje pod wieloma względami poetą niskiej intensywności, stroniącym od prowokacji i zbędnych fajerwerków

Żyjemy w epoce bezwstydu (Michał Sowiński)

Dobre chęci to dziś za mało. Nikt już nikogo nie słucha, a każda wypowiedź, która wykracza poza prostą wymianę ciosów, jest ignorowana

Pasta w czasach nowoczesnej miłości (Michał R. Wiśniewski)

Literatura krąży po internecie – kopiowana, linkowana, szerowana i dyskutowana. W końcu jednak przybiera klasyczną formę książki wydrukowanej na pulpie ze zmielonych drzew

Muzyka

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Czym jest nagranie? (Antoni Michnik)

Grupie badaczy udało się wydobyć audialne ślady z nowych źródeł. Dziś możemy wsłuchać się w ślad głosu sprzed niemal 160 lat, zarejestrowanego na długo przed pojawieniem się fonografu

Morderstwo z czułością (Piotr Szwed)

Co da się powiedzieć o mieście za pomocą starych pocztówek? Słuchając produkcji Siksy, Młodego Kotka i grupy Tryp, zaglądamy na ich odwrotną stronę

Kompozytor totalny (Wioleta Żochowska)

Alexander Schubert nie przytłacza odbiorców wymyślnymi ideami. Uwzględnia w swojej muzyce ich lęki, oczekiwania i zmieniającą się wrażliwość. Jednocześnie pochłania słuchaczy i osacza bodźcami

Kampowe serce Europy (Marcin Bogucki)

Łatwo jest krytykować Eurowizję, dużo trudniej dostrzec jej potencjał. Jest to jedna z niewielu muzycznych utopii skupionych wokół idei europejskiej, która w silny sposób jednoczy ludzi

Wspomnienia wspomnień (Michał Wieczorek)

Albumy grup Panowie, D A V I C I I oraz Adōnis istnieją w jednym, wymyślonym dźwiękowym świecie. Trochę rajsko-nostalgicznym, a trochę dystopijnym. Może to i koniec cywilizacji, ale i tak jest pięknie

Obyczaje

Mapa nieznanego terytorium (Iwona Kurz)

Nie sposób przecenić znaczenia „Kleru” i „Tylko nie mów nikomu”, niezależnie od różnicy rodzaju i formy. Oba wprowadziły w sferę publiczną to, co było dotąd domeną prywatnych przemilczeń

Pierwszy raz (Aleksandra Boćkowska)

Poszliśmy głosować. Bardzo wcześnie. W komisji siedziało wiele osób, które same nie wiedziały, jak się zachować, kto co może powiedzieć, co wypada, a co nie – opowieść o 4 czerwca 1989 roku

Sztuka

Błędne przyrządy (Karol Sienkiewicz)

Moc fotografii Joanny Piotrowskiej leży w tym, jak łatwo można się w nich odnaleźć, mimo wyraźnej sztuczności aranżowanych przez nią sytuacji. Przeglądamy się w zdjęciach, instynktownie wyczuwając w sobie podobne, trudne do zwerbalizowania lęki

Wyjście z bąbla sztuki (Karol Sienkiewicz)

Spojrzenia to konkurs, który ma nas poruszać: od nominacji, przez wystawę, po przyznanie nagród. Tymczasem nie wydają się nim bardzo podnieceni nawet sami artyści, a i fałszywy alarm bombowy podczas wernisażu wystawy w Zachęcie nikogo specjalnie nie wzruszył

Teatr

Po co zabijać króla? (Witold Mrozek)

„Teraz każdy z was jest rzeczpospolitą” Podstawnego pokazuje, że jeśli do zupy wrzucisz Polskę, nawet świeżo uduszoną, i po szczypcie wielu innych rzeczy, a w dodatku mieszanina się odpowiednio nie przeżre, to istnieje ryzyko, że w smaku znów wyjdzie Polska. I tak kręcimy się w kółko

Kurs uciekania dla początkujących (Arek Gruszczyński)

„W Bolonii zobaczyłam teatr, który był jednocześnie dobry artystycznie i zaangażowany politycznie, poruszał ważne społeczne tematy, ale nie językiem tyrady filozoficznej” – mówi współtwórczyni Stołu Powszechnego

BACKSTAGE: Lo-li-ta! (Tomasz Cyz)

„Nabokov uważał, że jeśli w kinie reżyser chce mieć małe dziecko jako Lolitę, niech weźmie karlicę. Sue Lyon grająca Lolitę w wersji Stanleya Kubricka z 1962 roku, według scenariusza Nabokova, miała wówczas 15 lat” – pisze reżyser przed premierą „Lolity” w Łodzi

Wiersze

wiersze (Patrycja Sikora)

]]>

Film

Mękoła (Jakub Socha)

W najnowszym filmie Ceylana jest wszystko to, co było w jego poprzednim: trzy godziny rozmów poprzetykane obserwacją przyrody i kilkoma taktami muzyki klasycznej. Jakimś cudem jednak „Dzika grusza” jest filmem fascynującym

Poetka w ray-banach (Jakub Socha)

Do napisania scenariusza „Słodkiego końca dnia” reżyser zaprosił pisarza Szczepana Twardocha – znanego powszechnie króla stylu. Spotkania tych dwóch estetów materia filmowa zwyczajnie nie wytrzymała, powstało dzieło co najwyżej śmieszne, wysławiające wolność i równocześnie pragnące się wszystkim podobać

Pogorzelisko (Klara Cykorz)

Twórcom „Gry o tron” pomylił się rozmach z batalistyką. Serialowość czerpie siłę z miejsca i czasu na szczegół – miłość widzów rodzi się z rzeczy małych. Kiedy tego zabraknie, wielowątkowość okazuje się pozorna, zamienia się w obrzydliwe smoothie, kulę brunatnej plasteliny

Zmiana warty (Michał Walkiewicz)

Poprzednie edycje festiwalu w Cannes stały pod znakiem przepracowywania europejskich traum. Tegoroczna odbyła się w momencie, gdy rzeczywistość odstawiła reżyserski peleton na kilka długości

Mankamenty (Jakub Socha)

Ktoś wstrzykuje sobie wywrotkę botoksu, ktoś pilotuje uzbrojone w bomby drony. Kryzys antropocenu i kryzys demokracji, kryzys zaufania i energetyczny. Wszystko to czeka w domu i za oknem. I siłą rzeczy wdziera się do współczesnego dokumentu

Fajer i fajerwerki (Darek Arest)

Ona jest skromna, cicha i zamknięta w sobie, on pewny siebie, nonszalancki i tak spontaniczny, że pewnego dnia wychodzi kupić buty i już nie wraca. „Asako. Dzień i noc” to ironiczna love story, która zamienia się w dziwnie pogodną opowieść o rozczarowaniu

Wybory nieprzedstawione (Jakub Majmurek)

Jeśli filmowcy znad Wisły kierowali kamerę na wyborczą walkę, to na ogół po to, by powiedzieć widzom, że od polityki najlepiej trzymać się z daleka. Kino nie tylko przegapiło fascynujący temat, ale też zawiodło polską sferę publiczną

Literatura

Czynny żal (Jakub Zgierski)

Cichą współautorką „Bladego Króla” była fenelzyna – stworzona w latach 50. substancja antydepresyjna, którą obecnie stosuje się wyłącznie jako lek ostatniej szansy. Wallace przyjmował ją w pomarańczowych tabletkach opatrzonych nazwą handlową Nardil

Wyje, wyje, wyje (Łukasz Żurek)

W „Kokonie” Joanny Lech studium patriarchatu spłyca się i wykoślawia za sprawą konwencji dreszczowca. W efekcie powieść jest zapisem uników, jakie wykonuje literatura, aby trzymać na dystans rzeczywistość

Wszystkie reklamówki spod zlewu (Paweł Kaczmarski)

Bartosz Sadulski nie chce się przed nami popisać, nic nie jest tu wysilone – pozostaje pod wieloma względami poetą niskiej intensywności, stroniącym od prowokacji i zbędnych fajerwerków

Żyjemy w epoce bezwstydu (Michał Sowiński)

Dobre chęci to dziś za mało. Nikt już nikogo nie słucha, a każda wypowiedź, która wykracza poza prostą wymianę ciosów, jest ignorowana

Pasta w czasach nowoczesnej miłości (Michał R. Wiśniewski)

Literatura krąży po internecie – kopiowana, linkowana, szerowana i dyskutowana. W końcu jednak przybiera klasyczną formę książki wydrukowanej na pulpie ze zmielonych drzew

Muzyka

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Czym jest nagranie? (Antoni Michnik)

Grupie badaczy udało się wydobyć audialne ślady z nowych źródeł. Dziś możemy wsłuchać się w ślad głosu sprzed niemal 160 lat, zarejestrowanego na długo przed pojawieniem się fonografu

Morderstwo z czułością (Piotr Szwed)

Co da się powiedzieć o mieście za pomocą starych pocztówek? Słuchając produkcji Siksy, Młodego Kotka i grupy Tryp, zaglądamy na ich odwrotną stronę

Kompozytor totalny (Wioleta Żochowska)

Alexander Schubert nie przytłacza odbiorców wymyślnymi ideami. Uwzględnia w swojej muzyce ich lęki, oczekiwania i zmieniającą się wrażliwość. Jednocześnie pochłania słuchaczy i osacza bodźcami

Kampowe serce Europy (Marcin Bogucki)

Łatwo jest krytykować Eurowizję, dużo trudniej dostrzec jej potencjał. Jest to jedna z niewielu muzycznych utopii skupionych wokół idei europejskiej, która w silny sposób jednoczy ludzi

Wspomnienia wspomnień (Michał Wieczorek)

Albumy grup Panowie, D A V I C I I oraz Adōnis istnieją w jednym, wymyślonym dźwiękowym świecie. Trochę rajsko-nostalgicznym, a trochę dystopijnym. Może to i koniec cywilizacji, ale i tak jest pięknie

Obyczaje

Mapa nieznanego terytorium (Iwona Kurz)

Nie sposób przecenić znaczenia „Kleru” i „Tylko nie mów nikomu”, niezależnie od różnicy rodzaju i formy. Oba wprowadziły w sferę publiczną to, co było dotąd domeną prywatnych przemilczeń

Pierwszy raz (Aleksandra Boćkowska)

Poszliśmy głosować. Bardzo wcześnie. W komisji siedziało wiele osób, które same nie wiedziały, jak się zachować, kto co może powiedzieć, co wypada, a co nie – opowieść o 4 czerwca 1989 roku

Sztuka

Błędne przyrządy (Karol Sienkiewicz)

Moc fotografii Joanny Piotrowskiej leży w tym, jak łatwo można się w nich odnaleźć, mimo wyraźnej sztuczności aranżowanych przez nią sytuacji. Przeglądamy się w zdjęciach, instynktownie wyczuwając w sobie podobne, trudne do zwerbalizowania lęki

Wyjście z bąbla sztuki (Karol Sienkiewicz)

Spojrzenia to konkurs, który ma nas poruszać: od nominacji, przez wystawę, po przyznanie nagród. Tymczasem nie wydają się nim bardzo podnieceni nawet sami artyści, a i fałszywy alarm bombowy podczas wernisażu wystawy w Zachęcie nikogo specjalnie nie wzruszył

Teatr

Po co zabijać króla? (Witold Mrozek)

„Teraz każdy z was jest rzeczpospolitą” Podstawnego pokazuje, że jeśli do zupy wrzucisz Polskę, nawet świeżo uduszoną, i po szczypcie wielu innych rzeczy, a w dodatku mieszanina się odpowiednio nie przeżre, to istnieje ryzyko, że w smaku znów wyjdzie Polska. I tak kręcimy się w kółko

Kurs uciekania dla początkujących (Arek Gruszczyński)

„W Bolonii zobaczyłam teatr, który był jednocześnie dobry artystycznie i zaangażowany politycznie, poruszał ważne społeczne tematy, ale nie językiem tyrady filozoficznej” – mówi współtwórczyni Stołu Powszechnego

BACKSTAGE: Lo-li-ta! (Tomasz Cyz)

„Nabokov uważał, że jeśli w kinie reżyser chce mieć małe dziecko jako Lolitę, niech weźmie karlicę. Sue Lyon grająca Lolitę w wersji Stanleya Kubricka z 1962 roku, według scenariusza Nabokova, miała wówczas 15 lat” – pisze reżyser przed premierą „Lolity” w Łodzi

Wiersze

wiersze (Patrycja Sikora)

]]>
Fri, 24 May 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/255]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/255

Film

Superbohaterka (Jakub Majmurek)

W dokumencie „Podbić Kongres” Ocasio-Cortez odkrywa w sobie siłę do politycznego działania. Uczy się donośnym głosem przemawiać w sprawie ludzi takich jak ona – ciężko pracujących Amerykanów

Fatalne zauroczenie (Agnieszka Jakimiak)

Jeśli historia Teda Bundy'ego jest warta opowiedzenia, to tylko z tego powodu: żeby zobaczyć, jak spektakl przejmuje władzę nad sprawiedliwością, a jeden uśmiech seryjnego mordercy przekreśla jego winę w oczach tysięcy widzów i widzek przed telewizorami

Islam prób i błędów (Marta Bałaga)

Sherin Khankan przyciągnęła uwagę świata w 2016 roku. To właśnie wtedy postanowiła założyć meczet prowadzony wyłącznie przez kobiety. Rozmawiamy z reżyserką, która nakręciła o niej film

Literatura

Kwadratura koła (Agata Sikora)

W centrum zainteresowania „Taśm rodzinnych” Macieja Marcisza leży uzdrawianie jednostek i rodzin należących do nowej polskiej klasy średniej, a nie opowieść o społeczeństwie, roli pieniądza czy napięciach międzypokoleniowych

Kwestia tężca (Olga Wróbel)

„Rado Boy”, debiut Doroty Jaworskiej, to powieść o ludziach, którzy nienawidzą wszelkiej odmienności, i o ponurych tego konsekwencjach. Czy taki cel wart jest przymknięcia oczu na stylistyczne kiksy?

Nowa księga urwisów (Monika Ochędowska)

„Gigusie” Jakuba Michalczeni to prosta, ale wybuchowa mieszanka pieśni podwórkowej i powieści łotrzykowskiej dopełniona pantagruelicznym bezwstydem

Oczy szeroko rozstawione (Grzegorz Bogdał)

Łaska w historiach O’Connor jest szorstka i brutalna. Spada na człowieka wtedy, gdy jest już za późno na nadzieję. Równie dobrze można nazwać ją przemocą. Bo czym innym jest siła, która oddziałuje na człowieka, choć ten nie chce się jej poddać?

Nie umieraj (Małgorzata Łukasiewicz)

Jak z krucjaty przeciwko śmierci zrobić literaturę? Bo jasne jest, że literatura stanowi główne pole bitwy w wojnie, którą prowadzi Elias Canetti

Tak żyją ludzie (Zofia Król)

Co znaczy dla literatury, że ma ona być dokumentem degrengolady i rozkładu, końcowego aktu, w którym Europejczyk – biały mężczyzna, gatunek, jak wiadomo, raczej na wymarciu – próbuje opowiedzieć swoje ostatnie dni?

Media

Poszukiwaczka zaginionych translacji (Marzena Falkowska)

„Heaven’s Vault” to gra stworzona przez osoby kochające słowa i dla takich przeznaczona. Zamiast śmiertelnych pułapek – badanie starożytnych ruin i artefaktów. Zamiast depczących po piętach łotrów – odcyfrowywanie hieroglificznych inskrypcji

Duch i maszyny (Michał R. Wiśniewski)

Jest coś mylącego w terminie „cyfrowa rozrywka” – skojarzenie z nierzeczywistym bytem software’u. Ale historia gier wideo to coś więcej – emocji zaklętych w zerach i jedynkach doświadczało się przez kontakt ze sprzętem

Zadymiarze internetu i jedna zadymiara (Monika Borys)

Patostreamerzy wykorzystują popyt na obrazy „odrażających, brudnych, złych” i jednocześnie się za nie rewanżują. Z tą różnicą, że pracują na własny rachunek. Internetowe zadymy są odpowiedzią na pragnienie hardkorowego reality w późnym kapitalizmie

Zaklinaczka botów (Piotr Szostak)

Istnieją boty, które mają być przyjaciółmi. Pytają, co u ciebie słychać, pokazują, że o tobie pamiętają, wysyłają ci GIF-y i memy. Są zbudowane tak, żeby osiągać coraz dłuższe interakcje. Żebyś czekał na ich odpowiedź. Dla osób samotnych tego typu rozwiązania mogą być wkręcające

Muzyka

Program rozwoju dyskotek (Łukasz Strzelczyk)

Założony w 1973 roku Riviera Remont, klub studencki Politechniki Warszawskiej, szybko stał się mekką artystyczną stolicy i miejscem wyjątkowym dla całego regionu za żelazną kurtyną. Centrum życia kulturalnego, towarzyskiego i alkoholowego. Niestety nie jest to historia z happy endem

Strawiński w jaskini (Stefan Drajewski)

Każdy choreograf, który mierzy się z baletami Strawińskiego, musi sobie odpowiedzieć na pytanie, o czym chce rozmawiać z publicznością. Twórców wrocławskiej inscenizacji „Święta wiosny” nie interesuje jego fabuła ani rytuał płodności. Pokazują w nim za to walkę o przetrwanie

Chodź, pokażę ci coś jeszcze (Maciej Krawiec)

Młodzi jazzmani w rodzaju Jerzego Mączyńskiego to już nie „muzyczne brudasy”, jak mówiło o sobie pokolenie yassu. Są wykształceni i świadomi. Nie dziwią u nich poszatkowane formy, przeskoki z freejazzu do szkolnej etiudy czy hiphopowy groove. Nie dziwią, ale czy interesują?

Mamo, nie płacz (Aleksander Wenglasz)

Muzyczne crossovery muzyki współczesnej z popularną zbyt często przypominają naklejenie na utwór pierwotny własnego nazwiska. Płyta z Beth Gibbons śpiewającą III Symfonię Góreckiego jest tutaj chlubnym wyjątkiem

Obyczaje

Megafon miałkich mózgów (George Saunders)

Kulturze do przetrwania niezbędna jest zdolność rozumienia – i świata, i siebie samej. Dziś jednak na arenę debaty publicznej prowadzą nas wizjonerzy, których głównym darem jest zdolność skłaniania ludzi, by wciąż ich oglądali

Witajcie w przedwojniu (Przemysław Witkowski)

Kiedy chcesz akumulować, musisz mieć spokój. Aktywiści społeczni, związki zawodowe czy centra socjalne stoją temu na drodze. Trzeba ich usunąć albo czymś zająć. Likwidowane są miejsca działające na rzecz wspólnoty. Znikają jedno po drugim w europejskich metropoliach

To, co było (Roma Sendyka)

„Przez ruiny i zgliszcza” Mordechaja Canina to zapis rzeczywistości, która tylko na pierwszy rzut oka już nas nie dotyczy. Dopóki wyznanie: „Weźcie, Żydzi, swoje rzeczy”, nie będzie w Polsce możliwe, dopóty wojna wciąż będzie modelować nasze interakcje

Zdrajca klasy musi odejść (Olga Byrska)

„Powrót do Reims” Didiera Eribona jest opisem zmiany jednego stylu życia, klasy robotniczej, w drugi, intelektualny. Awansu społecznego i ceny, którą się zań płaci

Sztuka

Ruski sobór na Saskim placu (Maria Poprzęcka)

Warszawa jest znaczona wieloma miejscami głęboko nasyconymi symbolicznie. Żadne z nich nie może się jednak równać z placem nazywanym kolejno Saskim, Adolf Hitler Platz, Zwycięstwa, dziś Marszałka Józefa Piłsudskiego

Lot (Arek Gruszczyński)

Robię katastrofę, a potem ją naprawiam. Zniszczyłem nowy, piękny samolot. Przeciąłem go na pół, a potem rozłożyłem na czynniki pierwsze, dotknąłem jego każdej części. Na emigracji w Wenecji złożę go z powrotem, tylko na odwrót – mówi autor Polskiego Pawilonu na otwierającym się właśnie Biennale w Wenecji

W kałuży (Stach Szabłowski)

Sztuka to nie widowisko masowe. Jeżeli jest zrobiona naprawdę dobrze, jak „Kałuża neurotyków” Rafała Bujnowskiego, można w nią dosłownie wdepnąć i pomyśleć, że wlazło się w kałużę

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Geografia przemytu (Arek Gruszczyński)

Siedzę sporo w internecie, od którego zawsze zaczynam swoje poszukiwania. Dopiero jak się okazuje, że czegoś w nim nie ma, to odwiedzam Bibliotekę Narodową. Dryfuję po forach, Wikipedii. Mam sposoby, jak szukać na OLX-ie

Teatr

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Wchodzimy i robimy bałagan (Paweł Soszyński)

To, co jest najbardziej pasjonujące w archiwum, to dobór słów: jakie słowa się pojawiają w wywiadzie, jaki jest rytm tych słów, które się powtarzają

Czy macie z tym kłopot? (Witold Mrozek)

Można powiedzieć, że od nastoletniości jestem politycznym zwierzęciem. Mam taki rodzaj dziennikarskiej „nerwiczki”. Od razu reaguję na to, co się dzieje

I jedna nie ruszy bez drugiej (Agata Adamiecka Sitek)

Maria Klassenberg to najbardziej radykalna twórczyni polskiej, a może nawet światowej sztuki współczesnej. To postać fantazmatyczna z wymyślonym archiwum

Jesteśmy na siebie skazani (Witold Mrozek)

Dlaczego „Kowboje”? Dziki Zachód w spektaklu Smolar staje się symbolem stanu przemocy, wojny wszystkich ze wszystkimi

Kamera, siekiera (Piotr Morawski)

„Kino moralnego niepokoju” Borczucha jest myślowo szlachetnie vintage’owe. Snująca się dramaturgia Śpiewaka może wciągać lub drażnić. Sam spektakl skutecznie uchyla się jednak od pytań o współczesność, rekonstruując strategie niemocy

Wiersze

wiersze (Konrad Góra)

]]>

Film

Superbohaterka (Jakub Majmurek)

W dokumencie „Podbić Kongres” Ocasio-Cortez odkrywa w sobie siłę do politycznego działania. Uczy się donośnym głosem przemawiać w sprawie ludzi takich jak ona – ciężko pracujących Amerykanów

Fatalne zauroczenie (Agnieszka Jakimiak)

Jeśli historia Teda Bundy'ego jest warta opowiedzenia, to tylko z tego powodu: żeby zobaczyć, jak spektakl przejmuje władzę nad sprawiedliwością, a jeden uśmiech seryjnego mordercy przekreśla jego winę w oczach tysięcy widzów i widzek przed telewizorami

Islam prób i błędów (Marta Bałaga)

Sherin Khankan przyciągnęła uwagę świata w 2016 roku. To właśnie wtedy postanowiła założyć meczet prowadzony wyłącznie przez kobiety. Rozmawiamy z reżyserką, która nakręciła o niej film

Literatura

Kwadratura koła (Agata Sikora)

W centrum zainteresowania „Taśm rodzinnych” Macieja Marcisza leży uzdrawianie jednostek i rodzin należących do nowej polskiej klasy średniej, a nie opowieść o społeczeństwie, roli pieniądza czy napięciach międzypokoleniowych

Kwestia tężca (Olga Wróbel)

„Rado Boy”, debiut Doroty Jaworskiej, to powieść o ludziach, którzy nienawidzą wszelkiej odmienności, i o ponurych tego konsekwencjach. Czy taki cel wart jest przymknięcia oczu na stylistyczne kiksy?

Nowa księga urwisów (Monika Ochędowska)

„Gigusie” Jakuba Michalczeni to prosta, ale wybuchowa mieszanka pieśni podwórkowej i powieści łotrzykowskiej dopełniona pantagruelicznym bezwstydem

Oczy szeroko rozstawione (Grzegorz Bogdał)

Łaska w historiach O’Connor jest szorstka i brutalna. Spada na człowieka wtedy, gdy jest już za późno na nadzieję. Równie dobrze można nazwać ją przemocą. Bo czym innym jest siła, która oddziałuje na człowieka, choć ten nie chce się jej poddać?

Nie umieraj (Małgorzata Łukasiewicz)

Jak z krucjaty przeciwko śmierci zrobić literaturę? Bo jasne jest, że literatura stanowi główne pole bitwy w wojnie, którą prowadzi Elias Canetti

Tak żyją ludzie (Zofia Król)

Co znaczy dla literatury, że ma ona być dokumentem degrengolady i rozkładu, końcowego aktu, w którym Europejczyk – biały mężczyzna, gatunek, jak wiadomo, raczej na wymarciu – próbuje opowiedzieć swoje ostatnie dni?

Media

Poszukiwaczka zaginionych translacji (Marzena Falkowska)

„Heaven’s Vault” to gra stworzona przez osoby kochające słowa i dla takich przeznaczona. Zamiast śmiertelnych pułapek – badanie starożytnych ruin i artefaktów. Zamiast depczących po piętach łotrów – odcyfrowywanie hieroglificznych inskrypcji

Duch i maszyny (Michał R. Wiśniewski)

Jest coś mylącego w terminie „cyfrowa rozrywka” – skojarzenie z nierzeczywistym bytem software’u. Ale historia gier wideo to coś więcej – emocji zaklętych w zerach i jedynkach doświadczało się przez kontakt ze sprzętem

Zadymiarze internetu i jedna zadymiara (Monika Borys)

Patostreamerzy wykorzystują popyt na obrazy „odrażających, brudnych, złych” i jednocześnie się za nie rewanżują. Z tą różnicą, że pracują na własny rachunek. Internetowe zadymy są odpowiedzią na pragnienie hardkorowego reality w późnym kapitalizmie

Zaklinaczka botów (Piotr Szostak)

Istnieją boty, które mają być przyjaciółmi. Pytają, co u ciebie słychać, pokazują, że o tobie pamiętają, wysyłają ci GIF-y i memy. Są zbudowane tak, żeby osiągać coraz dłuższe interakcje. Żebyś czekał na ich odpowiedź. Dla osób samotnych tego typu rozwiązania mogą być wkręcające

Muzyka

Program rozwoju dyskotek (Łukasz Strzelczyk)

Założony w 1973 roku Riviera Remont, klub studencki Politechniki Warszawskiej, szybko stał się mekką artystyczną stolicy i miejscem wyjątkowym dla całego regionu za żelazną kurtyną. Centrum życia kulturalnego, towarzyskiego i alkoholowego. Niestety nie jest to historia z happy endem

Strawiński w jaskini (Stefan Drajewski)

Każdy choreograf, który mierzy się z baletami Strawińskiego, musi sobie odpowiedzieć na pytanie, o czym chce rozmawiać z publicznością. Twórców wrocławskiej inscenizacji „Święta wiosny” nie interesuje jego fabuła ani rytuał płodności. Pokazują w nim za to walkę o przetrwanie

Chodź, pokażę ci coś jeszcze (Maciej Krawiec)

Młodzi jazzmani w rodzaju Jerzego Mączyńskiego to już nie „muzyczne brudasy”, jak mówiło o sobie pokolenie yassu. Są wykształceni i świadomi. Nie dziwią u nich poszatkowane formy, przeskoki z freejazzu do szkolnej etiudy czy hiphopowy groove. Nie dziwią, ale czy interesują?

Mamo, nie płacz (Aleksander Wenglasz)

Muzyczne crossovery muzyki współczesnej z popularną zbyt często przypominają naklejenie na utwór pierwotny własnego nazwiska. Płyta z Beth Gibbons śpiewającą III Symfonię Góreckiego jest tutaj chlubnym wyjątkiem

Obyczaje

Megafon miałkich mózgów (George Saunders)

Kulturze do przetrwania niezbędna jest zdolność rozumienia – i świata, i siebie samej. Dziś jednak na arenę debaty publicznej prowadzą nas wizjonerzy, których głównym darem jest zdolność skłaniania ludzi, by wciąż ich oglądali

Witajcie w przedwojniu (Przemysław Witkowski)

Kiedy chcesz akumulować, musisz mieć spokój. Aktywiści społeczni, związki zawodowe czy centra socjalne stoją temu na drodze. Trzeba ich usunąć albo czymś zająć. Likwidowane są miejsca działające na rzecz wspólnoty. Znikają jedno po drugim w europejskich metropoliach

To, co było (Roma Sendyka)

„Przez ruiny i zgliszcza” Mordechaja Canina to zapis rzeczywistości, która tylko na pierwszy rzut oka już nas nie dotyczy. Dopóki wyznanie: „Weźcie, Żydzi, swoje rzeczy”, nie będzie w Polsce możliwe, dopóty wojna wciąż będzie modelować nasze interakcje

Zdrajca klasy musi odejść (Olga Byrska)

„Powrót do Reims” Didiera Eribona jest opisem zmiany jednego stylu życia, klasy robotniczej, w drugi, intelektualny. Awansu społecznego i ceny, którą się zań płaci

Sztuka

Ruski sobór na Saskim placu (Maria Poprzęcka)

Warszawa jest znaczona wieloma miejscami głęboko nasyconymi symbolicznie. Żadne z nich nie może się jednak równać z placem nazywanym kolejno Saskim, Adolf Hitler Platz, Zwycięstwa, dziś Marszałka Józefa Piłsudskiego

Lot (Arek Gruszczyński)

Robię katastrofę, a potem ją naprawiam. Zniszczyłem nowy, piękny samolot. Przeciąłem go na pół, a potem rozłożyłem na czynniki pierwsze, dotknąłem jego każdej części. Na emigracji w Wenecji złożę go z powrotem, tylko na odwrót – mówi autor Polskiego Pawilonu na otwierającym się właśnie Biennale w Wenecji

W kałuży (Stach Szabłowski)

Sztuka to nie widowisko masowe. Jeżeli jest zrobiona naprawdę dobrze, jak „Kałuża neurotyków” Rafała Bujnowskiego, można w nią dosłownie wdepnąć i pomyśleć, że wlazło się w kałużę

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Geografia przemytu (Arek Gruszczyński)

Siedzę sporo w internecie, od którego zawsze zaczynam swoje poszukiwania. Dopiero jak się okazuje, że czegoś w nim nie ma, to odwiedzam Bibliotekę Narodową. Dryfuję po forach, Wikipedii. Mam sposoby, jak szukać na OLX-ie

Teatr

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Wchodzimy i robimy bałagan (Paweł Soszyński)

To, co jest najbardziej pasjonujące w archiwum, to dobór słów: jakie słowa się pojawiają w wywiadzie, jaki jest rytm tych słów, które się powtarzają

Czy macie z tym kłopot? (Witold Mrozek)

Można powiedzieć, że od nastoletniości jestem politycznym zwierzęciem. Mam taki rodzaj dziennikarskiej „nerwiczki”. Od razu reaguję na to, co się dzieje

I jedna nie ruszy bez drugiej (Agata Adamiecka Sitek)

Maria Klassenberg to najbardziej radykalna twórczyni polskiej, a może nawet światowej sztuki współczesnej. To postać fantazmatyczna z wymyślonym archiwum

Jesteśmy na siebie skazani (Witold Mrozek)

Dlaczego „Kowboje”? Dziki Zachód w spektaklu Smolar staje się symbolem stanu przemocy, wojny wszystkich ze wszystkimi

Kamera, siekiera (Piotr Morawski)

„Kino moralnego niepokoju” Borczucha jest myślowo szlachetnie vintage’owe. Snująca się dramaturgia Śpiewaka może wciągać lub drażnić. Sam spektakl skutecznie uchyla się jednak od pytań o współczesność, rekonstruując strategie niemocy

Wiersze

wiersze (Konrad Góra)

]]>
Thu, 09 May 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2019/254]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2019/254

Film

W labiryncie (super)ludzkich spraw (Darek Arest)

Chociaż znaczną część metrażu „Avengers. Koniec gry” wypełnia wielka bitwa, mniej tu mordobicia, a więcej przytulania i klepania po ramieniu. Seans na kacu grozi śmiertelnym przedawkowaniem płytkich wzruszeń

Ręka, noga, mózg (Paulina Kwiatkowska)

Mroczny profeta, który drąży pod powierzchnią, i pogodna staruszka, która wędruje po powierzchni, to tylko figury potrzebne Godardowi i Vardzie, by opowiedzieć o doświadczeniu obcowania z obrazami

Literatura

Świat, jego kwadrat i pierwiastek (Rafał Wawrzyńczyk)

W „Feinweinblein” tylko tekst tytułowy brzmi jak „Weronika Murek z opowiadań”, a jednocześnie ma się wrażenie, że jest on napisany w stylistyce, którą autorka właśnie przekroczyła. Kto jeszcze takie rzeczy ma za sobą?

Drewno na opał (Wells Tower)

W czasie, gdy mama umierała, przerąbałem bardzo dużo drewna na całej naszej posesji. Po zakończeniu dniówki szedłem posiedzieć przy niej, a pył drzewny i drzazgi drapały mnie w wilgotnych zagłębieniach skóry na karku

Jesteś samo śpiewa (Jarosław Borowiec)

Co mi z fregaty i Morza Śródziemnego, którego w życiu nie widziałam? Do dziś nie potrafiłabym się zmusić do napisania tekstu, dla którego punktem odniesienia jest sztuka i kultura

Każdy ludzik jest chiński (Agnieszka Wolny-Hamkało)

Nie zajmuję się tylko pisaniem, muszę odprowadzić dziecko do szkoły, iść na spacer z psem, żeby się wyszczał. Inne rzeczy, inne przyjemności. Dobrze jest zajmować się czymś innym niż pisanie, żeby nie zwariować

Media

Kultura 3.0: internet dla ludzi (Mirek Filiciak / Alek Tarkowski)

Dziesięć lat temu sformułowaliśmy na łamach „Dwutygodnika” wizję Kultury 2.0, która dziś wygląda naiwnie i niewinnie. Dziś potrzebujemy działań, które pozwolą ujarzmić cyfrowe obiegi danych. Kultura 3.0 jest wizją, w której użytkownicy świadomie odzyskują ludzki wymiar technologii

ODBIORNIK (19): #dwutygodnikzostaje (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W nowym odcinku podkastu rozmawiamy z Irą Glassem i Brianem Reedem – twórcami podkastu „This American Life” i „S-Town” oraz opowiadamy o festiwalu SXSW w Teksasie

Śmierć idzie rządkiem (Kaja Puto)

„Zima” to wszystko, co kocha rosyjski internet, a reszta internetu kocha w nim, czyli beznadzieja prowincjonalnego blokowiska

Muzyka

Populizmy nowej muzyki (Wioleta Żochowska)

Scena muzyki współczesnej w dużym stopniu przypomina to, co dzieje się w krajowej polityce. Dominują ścierające się „prawica” i „lewica”, każda traktująca słuchaczy jak potencjalnych wyborców

Obyczaje

Jak zwierzę (Renata Lis)

Nie czytać tygodniami albo miesiącami, nie czytać z pełną świadomością nieczytania. Namawiam was, umiłowani logosferzanie, do okresowego uzwierzęcenia

Szkoda miejsca (Filip Springer)

Miejsca kultury, te realne i te wirtualne, muszą ciągle walczyć o przetrwanie. Z ich zniknięć i zamknięć płynie często nauka nie mniej ważna niż ta, która wynika z samego ich działania

Przedmioty jednego weekendu (Paweł Sołtys)

Zapracowana rynna na stacji Shell przy Autostradzie Wolności. Winda mówiąca głosem czterdziestoletniej śląskiej kobiety. Niewzruszony, poważny kran w hotelu Tychy w Tychach. Okrągła różowa tabletka, którą biorę na noc

Gra w klasę (Joanna Roszak)

Nie można sprowadzić roli nauczycielek i nauczycieli do pilnowania młodzieży podczas egzaminów. Jesteśmy z dziećmi na co dzień: w radościach, czasem w depresjach, rozwodach rodziców, chorobach, samookaleczaniu, niedowartościowaniu, buncie, pogubieniu i strachu

Inwazja barbarzyńców (Bartosz Żurawiecki)

Gdy podrosłem, zrozumiałem, że piosenkarką nie zostanę. Straciłem dar imitacji, u dzieci tak naturalny i pozbawiony moralnych obciążeń. Niestety, im bardziej dorastasz, tym więcej świat ci tych obciążeń dorzuca. Aż wreszcie mówi ci, że to niemoralne, by mężczyzna był Jarocką. Albo Jantar

Rzeczy, z którymi nie chcę już mieszkać (Jacek Dehnel)

I rosła hałda, hałdy. Najpierw nieśmiało, na kanapie, na łóżku, na podłodze, potem z drobnych górek łączyła się w megahałdę, to znów dzieliła na podhałdki

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Ślady (Iwona Kurz)

W gorączkę archiwum trudno uwierzyć, kiedy się siedzi w czytelni. Bywa kurz i zaduch, ale dziś częściej chłód i jednostajny szum klimatyzacji. Pierwszą czynnością jest wpisanie się do zeszytu – potwierdzenie bytności w archiwum tworzy jego własne archiwum

Perpetua (Marcin Wicha)

Zawsze trochę nieśmiały. Jakby się obawiał, że nie znajdzie właściwych słów. Przecież sam był uczniem. To uczyniło z niego najlepszego nauczyciela, jakiego spotkałem. Nigdy później już nie zobaczyłem, żeby komuś zaparło dech na widok litery

Siedem moich klas (Zofia Zaleska)

„Jestem pewna, że warto inwestować w nauczycieli. Mogą być dobre programy, najlepsze podręczniki i metody, najlepsze szkolenia, ale to wszystko na nic bez zaangażowanego człowieka” – mówi nauczycielka, która przepracowała w zawodzie kilkadziesiąt lat

Zboczek z boczkiem (Michał Paweł Markowski)

Nie wstydzę się własnych przyjemności, stanowią o tym, za kogo się uważam. A cały teoretyczno-historyczny wstęp potrzebny mi jest po to tylko, żeby wprowadzić was do mojej kuchni, mówić o gotowaniu

Osierocone fotografie (Maciej Topolski)

Kiedy otwieram album, widzę pożółkłą bibułę oddzielającą karty, pod nią resztki pajęczyny. Następnie pojawia się kapryśna historia jakiejś pary. On jest całkiem przystojnym marynarzem. A ona?

Kontakt (Aldona Kopkiewicz)

Może jednak posłucham, bo coś za długo już gada o tym Marksie. Co proszę? He, he. Usiłuje zniszczyć całą myśl marksistowską zdroworozsądkowym close readingiem „Manifestu komunistycznego”? Poczciwina. Słodziak. Szczeniaczek – swobodna rekonstrukcja debaty Žižka i Petersona

Polakiem się bywa (Maria Magdalena Kozłowska)

Annefleur Schep marzy o zostaniu Polką. Nie ma z Polską absolutnie nic wspólnego. Żadnej rodziny, korzeni. Swoją performerską personę nazywa Ambasadorką IOOTCP, instytutu mającego za zadanie szerzenie informacji na temat języka i kultury Polski

Bonbon Bal (Weronika Murek)

Torebkę swą reklamową producenta wafelków Manner będę trzymać przy sobie przez cały bal. Między białymi posągami migają żółte, czerwone M&M'sy, w koronach, w czerwonych zbrojach, w niebieskich pelerynach roją się książęta reklamujący herbatniki Prinzen Rolle

Sztuka

Antyczna przyjaźń (Łukasz Gorczyca)

Jako pomnik powojennej tożsamości i transformacji ostatecznego ćwierćwiecza, dojrzewania i samoupokorzeń „Przyjaźń” Szapocznikow powinna dziś stanąć w muzeum. Bez rąk i bez sztandaru, ale z naszymi odwiecznymi, antycznymi obsesjami ukrytymi w ciemnych otworach po odciętych ramionach

Lubiłem to robić (Monika Stelmach)

Propaganda partyjna to nie było moje główne zajęcie. Jako plastyk dużo pracowałem dla handlu i rozrywki. A w latach 70. projektowałem nawet ołtarze na Boże Ciało. Zlecenia płynęły i z partii, i z kościoła

Wiersze

Wiersze (Julia Fiedorczuk)

]]>

Film

W labiryncie (super)ludzkich spraw (Darek Arest)

Chociaż znaczną część metrażu „Avengers. Koniec gry” wypełnia wielka bitwa, mniej tu mordobicia, a więcej przytulania i klepania po ramieniu. Seans na kacu grozi śmiertelnym przedawkowaniem płytkich wzruszeń

Ręka, noga, mózg (Paulina Kwiatkowska)

Mroczny profeta, który drąży pod powierzchnią, i pogodna staruszka, która wędruje po powierzchni, to tylko figury potrzebne Godardowi i Vardzie, by opowiedzieć o doświadczeniu obcowania z obrazami

Literatura

Świat, jego kwadrat i pierwiastek (Rafał Wawrzyńczyk)

W „Feinweinblein” tylko tekst tytułowy brzmi jak „Weronika Murek z opowiadań”, a jednocześnie ma się wrażenie, że jest on napisany w stylistyce, którą autorka właśnie przekroczyła. Kto jeszcze takie rzeczy ma za sobą?

Drewno na opał (Wells Tower)

W czasie, gdy mama umierała, przerąbałem bardzo dużo drewna na całej naszej posesji. Po zakończeniu dniówki szedłem posiedzieć przy niej, a pył drzewny i drzazgi drapały mnie w wilgotnych zagłębieniach skóry na karku

Jesteś samo śpiewa (Jarosław Borowiec)

Co mi z fregaty i Morza Śródziemnego, którego w życiu nie widziałam? Do dziś nie potrafiłabym się zmusić do napisania tekstu, dla którego punktem odniesienia jest sztuka i kultura

Każdy ludzik jest chiński (Agnieszka Wolny-Hamkało)

Nie zajmuję się tylko pisaniem, muszę odprowadzić dziecko do szkoły, iść na spacer z psem, żeby się wyszczał. Inne rzeczy, inne przyjemności. Dobrze jest zajmować się czymś innym niż pisanie, żeby nie zwariować

Media

Kultura 3.0: internet dla ludzi (Mirek Filiciak / Alek Tarkowski)

Dziesięć lat temu sformułowaliśmy na łamach „Dwutygodnika” wizję Kultury 2.0, która dziś wygląda naiwnie i niewinnie. Dziś potrzebujemy działań, które pozwolą ujarzmić cyfrowe obiegi danych. Kultura 3.0 jest wizją, w której użytkownicy świadomie odzyskują ludzki wymiar technologii

ODBIORNIK (19): #dwutygodnikzostaje (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W nowym odcinku podkastu rozmawiamy z Irą Glassem i Brianem Reedem – twórcami podkastu „This American Life” i „S-Town” oraz opowiadamy o festiwalu SXSW w Teksasie

Śmierć idzie rządkiem (Kaja Puto)

„Zima” to wszystko, co kocha rosyjski internet, a reszta internetu kocha w nim, czyli beznadzieja prowincjonalnego blokowiska

Muzyka

Populizmy nowej muzyki (Wioleta Żochowska)

Scena muzyki współczesnej w dużym stopniu przypomina to, co dzieje się w krajowej polityce. Dominują ścierające się „prawica” i „lewica”, każda traktująca słuchaczy jak potencjalnych wyborców

Obyczaje

Jak zwierzę (Renata Lis)

Nie czytać tygodniami albo miesiącami, nie czytać z pełną świadomością nieczytania. Namawiam was, umiłowani logosferzanie, do okresowego uzwierzęcenia

Szkoda miejsca (Filip Springer)

Miejsca kultury, te realne i te wirtualne, muszą ciągle walczyć o przetrwanie. Z ich zniknięć i zamknięć płynie często nauka nie mniej ważna niż ta, która wynika z samego ich działania

Przedmioty jednego weekendu (Paweł Sołtys)

Zapracowana rynna na stacji Shell przy Autostradzie Wolności. Winda mówiąca głosem czterdziestoletniej śląskiej kobiety. Niewzruszony, poważny kran w hotelu Tychy w Tychach. Okrągła różowa tabletka, którą biorę na noc

Gra w klasę (Joanna Roszak)

Nie można sprowadzić roli nauczycielek i nauczycieli do pilnowania młodzieży podczas egzaminów. Jesteśmy z dziećmi na co dzień: w radościach, czasem w depresjach, rozwodach rodziców, chorobach, samookaleczaniu, niedowartościowaniu, buncie, pogubieniu i strachu

Inwazja barbarzyńców (Bartosz Żurawiecki)

Gdy podrosłem, zrozumiałem, że piosenkarką nie zostanę. Straciłem dar imitacji, u dzieci tak naturalny i pozbawiony moralnych obciążeń. Niestety, im bardziej dorastasz, tym więcej świat ci tych obciążeń dorzuca. Aż wreszcie mówi ci, że to niemoralne, by mężczyzna był Jarocką. Albo Jantar

Rzeczy, z którymi nie chcę już mieszkać (Jacek Dehnel)

I rosła hałda, hałdy. Najpierw nieśmiało, na kanapie, na łóżku, na podłodze, potem z drobnych górek łączyła się w megahałdę, to znów dzieliła na podhałdki

ARTYSTKA W ARCHIWUM: Ślady (Iwona Kurz)

W gorączkę archiwum trudno uwierzyć, kiedy się siedzi w czytelni. Bywa kurz i zaduch, ale dziś częściej chłód i jednostajny szum klimatyzacji. Pierwszą czynnością jest wpisanie się do zeszytu – potwierdzenie bytności w archiwum tworzy jego własne archiwum

Perpetua (Marcin Wicha)

Zawsze trochę nieśmiały. Jakby się obawiał, że nie znajdzie właściwych słów. Przecież sam był uczniem. To uczyniło z niego najlepszego nauczyciela, jakiego spotkałem. Nigdy później już nie zobaczyłem, żeby komuś zaparło dech na widok litery

Siedem moich klas (Zofia Zaleska)

„Jestem pewna, że warto inwestować w nauczycieli. Mogą być dobre programy, najlepsze podręczniki i metody, najlepsze szkolenia, ale to wszystko na nic bez zaangażowanego człowieka” – mówi nauczycielka, która przepracowała w zawodzie kilkadziesiąt lat

Zboczek z boczkiem (Michał Paweł Markowski)

Nie wstydzę się własnych przyjemności, stanowią o tym, za kogo się uważam. A cały teoretyczno-historyczny wstęp potrzebny mi jest po to tylko, żeby wprowadzić was do mojej kuchni, mówić o gotowaniu

Osierocone fotografie (Maciej Topolski)

Kiedy otwieram album, widzę pożółkłą bibułę oddzielającą karty, pod nią resztki pajęczyny. Następnie pojawia się kapryśna historia jakiejś pary. On jest całkiem przystojnym marynarzem. A ona?

Kontakt (Aldona Kopkiewicz)

Może jednak posłucham, bo coś za długo już gada o tym Marksie. Co proszę? He, he. Usiłuje zniszczyć całą myśl marksistowską zdroworozsądkowym close readingiem „Manifestu komunistycznego”? Poczciwina. Słodziak. Szczeniaczek – swobodna rekonstrukcja debaty Žižka i Petersona

Polakiem się bywa (Maria Magdalena Kozłowska)

Annefleur Schep marzy o zostaniu Polką. Nie ma z Polską absolutnie nic wspólnego. Żadnej rodziny, korzeni. Swoją performerską personę nazywa Ambasadorką IOOTCP, instytutu mającego za zadanie szerzenie informacji na temat języka i kultury Polski

Bonbon Bal (Weronika Murek)

Torebkę swą reklamową producenta wafelków Manner będę trzymać przy sobie przez cały bal. Między białymi posągami migają żółte, czerwone M&M'sy, w koronach, w czerwonych zbrojach, w niebieskich pelerynach roją się książęta reklamujący herbatniki Prinzen Rolle

Sztuka

Antyczna przyjaźń (Łukasz Gorczyca)

Jako pomnik powojennej tożsamości i transformacji ostatecznego ćwierćwiecza, dojrzewania i samoupokorzeń „Przyjaźń” Szapocznikow powinna dziś stanąć w muzeum. Bez rąk i bez sztandaru, ale z naszymi odwiecznymi, antycznymi obsesjami ukrytymi w ciemnych otworach po odciętych ramionach

Lubiłem to robić (Monika Stelmach)

Propaganda partyjna to nie było moje główne zajęcie. Jako plastyk dużo pracowałem dla handlu i rozrywki. A w latach 70. projektowałem nawet ołtarze na Boże Ciało. Zlecenia płynęły i z partii, i z kościoła

Wiersze

Wiersze (Julia Fiedorczuk)

]]>
Fri, 19 Apr 2019 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/253]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/253

Film

Warstwy (Jakub Socha)

„Roma” to film duchowo i artystycznie bliski „Nocom Cabirii” Felliniego. Aż trudno uwierzyć, że takie kino jest dzisiaj ciągle możliwe. To bez wątpienia jedno z wydarzeń mijającego roku

Syn Polski (Jakub Socha)

„1983”, pierwsza polska producja przygotowana dla Netflixa, potyka się bez przerwy o własne nogi, a właściwie – potyka się o nieudolny scenariusz

Bijące liczniki władzy (Krzysztof Świrek)

Sorrentino potrafi uwodzić widzów dzięki wybujałej, barokowej wyobraźni, realizującej się w nadmiarowych, niewytłumaczalnych z fabularnego punktu widzenia sekwencjach. Potrafi też ich dezorientować. I jedno, i drugie znajdziemy w „Onych”

Literatura

W towarzystwie piszących (Jakub Zgierski)

Kolonia Yaddo, której rezydenci zdobyli  66 nagród Pulitzera i 61 National Book Awards była wyposażona w ogród różany, fontannę z rzeźbami nimf oraz jadalnię w stylu późnofeudalnym, w której podawało się rolowane ręcznie kulki masła – o „Lucinelli” Lore Segal

Życie seksualne prekariuszy (Maciej Jakubowiak)

Postaciom z debiutanckiej książki Iana Kempa nawet wygrana na loterii niewiele może pomóc. Bo też prekariat to nie tylko debet na koncie, ale przede wszystkim stan ducha, sposób życia, horyzont wyobraźni

Był sobie tłumacz (Adam Pluszka)

Warto zajrzeć przez ramię tłumaczom, którzy wykonują naprawdę barwną pracę. Ten, kto to przeczyta, po prostu zrozumie, na czym ona polega: zarówno w sensie procesu twórczego, jak i realiów praktycznych  – mówią twórcy komiksu o przekładzie

10 śladów (Maciej Woźniak)

Emigracja wewnętrzna, na którą udawała się polszczyzna w 2018 roku, przebiegała rozmaitymi szlakami, ale jej szlak poetycki – dzięki śladom w postaci tomików – da się akurat z perspektywy końca roku prześledzić

Ten tekst miał nazywać się „Dzicy” (Rafał Wawrzyńczyk)

Jeśli po polsku pisane jest jeszcze coś, co pamięta zapach starodawnego terminu „awangarda”, to jest to twórczość Adama Kaczanowskiego i Andrzeja Szpindlera

Z otchłani w otchłań (Olga Byrska)

„Ostępy nocy” Djuny Barnes to powieść zupełnie szalona, miejscami jadowicie ironiczna, miejscami osobliwie wzniosła, a przy tym jakoś heroicznie wsobna, kolczasta, wolna od troski o to, czy się komukolwiek spodoba

Gorąco, środek lata (Maciej Jakubowiak)

Można co najwyżej opowiadać o swojej zmarłej matce, dołączając do innych, którzy opowiadają o swoich matkach, nawet jeśli podstawa porównania jest chwiejna. Te opowieści nigdy się nie kończą

Brudnopisy nie płoną (Darek Arest)

Niepowstałe arcydzieła pobudzają wyobraźnię w podobnym stopniu, co arcydzieła zaginione. „Morderstwo w szybie windy” to komiksowa adaptacja powieści kryminalnej nienapisanej do spółki przez Bertolda Brechta i Waltera Benjamina w 1933 roku

Media

Dobrze opowiedziane (Anna Desponds)

Nasz program bardzo się przeobraził w ciągu 20 lat. Mamy otwartą formułę i właściwie w każdej chwili możemy eksperymentować z czymś nowym. „This American Life” może stać się, czym tylko chcemy – mówią producenci najpopularniejszego podkastu na świecie

Mroczna ideologia z garażu (Piotr Szostak)

Ludzie nie są równi, niewolnictwo jest naturalną relacją międzyludzką, a najważniejszą cechą jest inteligencja, która daje elitom technologicznym prawo do rządzenia innymi – tak przynajmniej twierdzą neoreakcjoniści

Gry na zdrowie (Piotr Kubiński)

Gdy w jednym zdaniu padają słowa „gry” oraz „zdrowie”, to ich nieuchronnym towarzyszem jest „uzależnienie”. Ale gry mogą też służyć poprawie ludzkiego zdrowia. Również psychicznego

„Dwutygodnik” zostaje (Redakcja)

Wracamy z offline’owych zaświatów! Kolejny numer ukaże się 27 kwietnia na nasze dziesiąte urodziny. Będziemy je obchodzić hucznie razem z Wami. Bo to Wy nas uratowaliście

10. urodziny Dwutygodnika! (Redakcja)

Kiedy w grudniu zamykaliśmy ostatni numer, pisaliśmy, że mamy wielką nadzieję spotkać się i świętować wspólnie dziesiąte urodziny Dwutygodnika. I udało się! 27 kwietnia po raz 254. klikniemy „opublikuj numer” – i zrobimy to razem z Wami

Muzyka

Flet jest ważny (Rafał Wawrzyńczyk)

Utwory na flet miały w XX wieku kluczowe znaczenie dla rozwoju muzyki współczesnej. Ewa Liebchen i Bôłt Records na płycie z muzyką środkowoeuropejskich kompozytorów dopisują do tej historii własny rozdział

Raj na chwilę (Tomasz Cyz)

Tak właśnie brzmi śpiew wszędzie tam, gdzie w biedzie, wojennej pożodze, wśród ruin i trupów kobieta – matka – próbuje uśpić małe dziecko. Kolędy Barbary Kingi Majewskiej i Marcina Maseckiego

P O T Ę Ż N E algorytmy (Michał Wieczorek)

Wraz z rosnącą popularnością serwisów streamingowych wszechobecne stają się (meta)dane, big data i algorytmy polecające. Mają one coraz większy wpływ na muzykę i jej otoczkę

MUZYKA 2.1: Teoniki Rożynek (Jan Topolski)

Swobodnie czuje się na czterech kontynentach: muzyki współczesnej, nieakademickiej elektroniki, muzyki teatralnej i filmowego sound designu. Kompozytorkę napędza  niecodzienna chęć działania w kolektywach oraz swoiste twórcze ADHD

Chamy i psychopaci (Piotr Kowalczyk)

Nowa generacja polskiego rapu kpi z hiphopowej mitologii,  podkręcając ją lub czyniąc z niej groteskowy internetowy spektakl. Świat w piosenkach newschoolowych polskich raperów jest jak w dwuwymiarowej grze przygodowej. Ta dwuwymiarowość jest niezrozumiale pociągająca

Obyczaje

Wielogłos i przemilczenia (Agata Sikora)

Istota paradoksu, w którym znaleźliśmy się w dobie #metoo, polega na tym, że to właśnie kryteria wiarygodności – a nie tylko wypowiedzi i zachowania poszczególnych ludzi – muszą zostać poddane krytycznej weryfikacji

Nie jesteśmy idealistami (Zofia Król)

Walczymy o komunikację. Nie chcemy gwarancji, że dany autor wyżyje z pisania. Chcemy, żeby mógł spojrzeć w kalendarz, w wyceny tekstów i sam ocenić, czy wyżyje – rozmowa z sygnatariuszami listu otwartego dziennikarek i dziennikarzy freelancerów

Derrida na Filtrowej (Renata Lis)

Schodzimy się jedno po drugim. W końcu zostajemy sami. Scena w mieszkaniu na Filtrowej wydaje się egzotyczna. Prawdopodobnie była to jedna z wielu rozproszonych chwil, w których rodził się współczesny polski feminizm

Do zobaczenia (Redakcja)

Mamy nadzieję, że stworzyliśmy pismo na tyle ważne i liczące się w polskim życiu kulturalnym, że przetrwa chwilowe trudności, znajdzie nowe źródło finansowania i nadal będzie żywym miejscem wymiany myśli. To nie jest pożegnanie

Postne uczty (Bogusław Deptuła)

Ostatnio kucharze coraz częściej powracają do potraw historycznych, ludowych. Tymczasem mamy przepisy na zwierzęta, które zwyczajnie już wymarły, bo jedliśmy ich zbyt dużo

Mech między płytkami trylinki (Olga Drenda)

Perspektywa zrzucenia sobie dodatkowych kłopotów na głowę skutecznie zniechęciła mnie do zostania adeptką minimalizmu. Ale samo zjawisko zwróciło moją uwagę na magiczny charakter relacji ludzi z przedmiotami i obecność zaklęć w naszym życiu

Podsumowanie 2018 roku (Redakcja)

Szturm tańców na galerie sztuki, folkofobia i folkofilia, ucieczki od niepodległości, pomieszanie języków w prozie i poezji, powódź RODO-spamu i świetne piosenki o przegrywie. Redaktorzy „Dwutygodnika” wskazują najważniejsze trendy i wydarzenia mijającego roku

Jak likwidowano świat (Kaja Puto)

„Ziemia jałowa” to po prostu Polska powiatowa. Zawiercie jest modelowym przykładem miasta średniej wielkości, które transformację przeżyło fatalnie. W książce chciałam pokazać, jak zakłady zwijały się jeden po drugim

Lucyna zamiast internetu (Jakub Socha)

Przez kolejne lata pani od kuchni szła jak walec, zagarniała kolejne obszary, stała się specjalistką od wszystkiego i dla każdego, miała rady i dla klasy średniej, i dla arystokracji, nie rezygnowała też z edukowania biedoty. Była jak internet

Obrót rzeczy (Łukasz Najder)

Parę lat temu od jednej z cioć dostałem pod choinkę krawat. Zielony kwasowym szmaragdem Jokera. Krawat okazał się multimedialny. W rezultacie kwestia, która dzisiaj mnie zajmuje, brzmi: dlaczego jeszcze nie wywaliłem tego badziewia?

Zamiast końca świata (Arek Gruszczyński)

Konieczna jest przebudowa podstaw myślenia o kulturze i społeczeństwie. Wartości uznawane tradycyjnie za kobiece, takie jak troska czy współpraca, powinny być fundamentalne dla całej konstrukcji życia społecznego – mówią organizatorki Forum Przyszłości Kultury

Sztuka

Kopiuję, więc jestem (Karol Sienkiewicz)

Szerując ten tekst, jednocześnie go kopiujesz. Ale kopiowanie stanowi fundament naszej globalnej kultury. Nie ma lepszego miejsca, by tego dowieść, niż Chiny, i lepszego artysty niż Maurizio Cattelan

Sztuka w czasach populizmu (Adam Mazur)

Wbrew oczekiwaniom od jesieni 2015 roku nie doszło do żadnego trzęsienia ziemi. Ani jedna dyrektorka galerii nie została odwołana, nie wymieniono rektorów akademii ani nie wprowadzono ręcznego sterowania do finansowania pola sztuki

Wielki realista (Stach Szabłowski)

Kim jest Szlaga? Wielkim realistą, który podejmuje próbę zmieszczenia w kadrze współczesnej rzeczywistości, czy też ostatnim nowym dokumentalistą utrwalającym obraz Polski transformacyjnej, czyli świata, który właśnie znika z teraźniejszości i przechodzi do historii?

Oszczędzanie przestrzeni (Monika Stelmach)

Klasyczne formy upamiętniania od dawna wydają się anachroniczne. Mówienie społeczeństwu monumentalnymi postaciami ze spiżu, kogo ma czcić i o kim pamiętać zbyt mocno przypomina totalitarną inżynierię społeczną

Teatr

Tęsknota za realizmem (Witold Mrozek)

Nie mam pretensji do Mundruczó, że chciał robić teatr „po bożemu”. Gorzej, że postaci „z krwi i kości” okazują się w „Cząstkach kobiety” zrobione z papierowego stereotypu

Projektowanie sytuacji (Piotr Morawski)

Kierownik literacki to taki kurator na poziomie instytucji, który czuwa nad poszerzaniem pola kontekstowego, a pedagog teatru jest kuratorem reprezentującym widza. Pilnującym relacji teatru z otoczeniem

Wszystkie moje sukienki (Katarzyna Niedurny)

Na początku było nas bardzo mało. Może 10 osób, a w tej chwili jest nas około 50–60. To i tak niewiele w porównaniu z innymi krajami. W samym Londynie jest 2 tysiące drag queens

Nokaut (Piotr Morawski)

Spektakl Teatru 21 pokazuje narracje na temat niepełnosprawności, wyrywa ją z bezpiecznej prywatności i ostentacyjnie demonstruje praktyki dyskursywne, które w istocie wytwarzają niepełnosprawność

Drugi plan rusza mnie bardziej (Katarzyna Niedurny)

Zawsze fascynował mnie drugi plan. Daje możliwość obserwacji zdarzeń i wpływania na spektakl, tworzenia takiego drugiego kręgu. Jest coś takiego jak rola performatywana, a nawet superformatywna

Stwarzać, powtarzać (Witold Mrozek)

Samodzielność przydaje się, gdy reżyser podczas pracy czasem nie wie. I czeka. Rozumiesz? Czeka aż coś zaproponujesz – i to jest nieuczciwe czasem, a czasem daje wolność

Dużo z „Reksia” (Witold Mrozek)

Najpierw grałam w „Nie-boskiej komedii” Strzępki za Martę Ojrzyńską, potem za Martę Nieradkiewicz, gdy Ojrzyńska wróciła. Miałam sceny z Martą Ojrzyńską, za którą grałam miesiąc wcześniej – to było strasznie śmieszne. Miałam pierwszy raz percepcyjne problemy – w co ja teraz wchodzę?

Wiersze

wiersze (Maria Bigoszewska)

wiersze (Tomasz Różycki)

Ziemia

Nimfy przeciwko harvesterom (Jaś Kapela)

Obrona Puszczy zaktywizowała artystów i artystki wizualne. Czy sztuka może uratować przyrodę? Nie wiem, czy może. Wiem, że musi

I tak się właśnie kończy świat (Kaja Puto)

Szczyt klimatyczny był typowo ONZ-owskim wydarzeniem: bezsilnym wobec sprzecznych interesów i wątłym politycznie, ale heroicznym w próbie poszukiwania kompromisu między jednoczesnymi sprawcami i ofiarami. Ziemi tym kompromisem nie uratujemy

]]>

Film

Warstwy (Jakub Socha)

„Roma” to film duchowo i artystycznie bliski „Nocom Cabirii” Felliniego. Aż trudno uwierzyć, że takie kino jest dzisiaj ciągle możliwe. To bez wątpienia jedno z wydarzeń mijającego roku

Syn Polski (Jakub Socha)

„1983”, pierwsza polska producja przygotowana dla Netflixa, potyka się bez przerwy o własne nogi, a właściwie – potyka się o nieudolny scenariusz

Bijące liczniki władzy (Krzysztof Świrek)

Sorrentino potrafi uwodzić widzów dzięki wybujałej, barokowej wyobraźni, realizującej się w nadmiarowych, niewytłumaczalnych z fabularnego punktu widzenia sekwencjach. Potrafi też ich dezorientować. I jedno, i drugie znajdziemy w „Onych”

Literatura

W towarzystwie piszących (Jakub Zgierski)

Kolonia Yaddo, której rezydenci zdobyli  66 nagród Pulitzera i 61 National Book Awards była wyposażona w ogród różany, fontannę z rzeźbami nimf oraz jadalnię w stylu późnofeudalnym, w której podawało się rolowane ręcznie kulki masła – o „Lucinelli” Lore Segal

Życie seksualne prekariuszy (Maciej Jakubowiak)

Postaciom z debiutanckiej książki Iana Kempa nawet wygrana na loterii niewiele może pomóc. Bo też prekariat to nie tylko debet na koncie, ale przede wszystkim stan ducha, sposób życia, horyzont wyobraźni

Był sobie tłumacz (Adam Pluszka)

Warto zajrzeć przez ramię tłumaczom, którzy wykonują naprawdę barwną pracę. Ten, kto to przeczyta, po prostu zrozumie, na czym ona polega: zarówno w sensie procesu twórczego, jak i realiów praktycznych  – mówią twórcy komiksu o przekładzie

10 śladów (Maciej Woźniak)

Emigracja wewnętrzna, na którą udawała się polszczyzna w 2018 roku, przebiegała rozmaitymi szlakami, ale jej szlak poetycki – dzięki śladom w postaci tomików – da się akurat z perspektywy końca roku prześledzić

Ten tekst miał nazywać się „Dzicy” (Rafał Wawrzyńczyk)

Jeśli po polsku pisane jest jeszcze coś, co pamięta zapach starodawnego terminu „awangarda”, to jest to twórczość Adama Kaczanowskiego i Andrzeja Szpindlera

Z otchłani w otchłań (Olga Byrska)

„Ostępy nocy” Djuny Barnes to powieść zupełnie szalona, miejscami jadowicie ironiczna, miejscami osobliwie wzniosła, a przy tym jakoś heroicznie wsobna, kolczasta, wolna od troski o to, czy się komukolwiek spodoba

Gorąco, środek lata (Maciej Jakubowiak)

Można co najwyżej opowiadać o swojej zmarłej matce, dołączając do innych, którzy opowiadają o swoich matkach, nawet jeśli podstawa porównania jest chwiejna. Te opowieści nigdy się nie kończą

Brudnopisy nie płoną (Darek Arest)

Niepowstałe arcydzieła pobudzają wyobraźnię w podobnym stopniu, co arcydzieła zaginione. „Morderstwo w szybie windy” to komiksowa adaptacja powieści kryminalnej nienapisanej do spółki przez Bertolda Brechta i Waltera Benjamina w 1933 roku

Media

Dobrze opowiedziane (Anna Desponds)

Nasz program bardzo się przeobraził w ciągu 20 lat. Mamy otwartą formułę i właściwie w każdej chwili możemy eksperymentować z czymś nowym. „This American Life” może stać się, czym tylko chcemy – mówią producenci najpopularniejszego podkastu na świecie

Mroczna ideologia z garażu (Piotr Szostak)

Ludzie nie są równi, niewolnictwo jest naturalną relacją międzyludzką, a najważniejszą cechą jest inteligencja, która daje elitom technologicznym prawo do rządzenia innymi – tak przynajmniej twierdzą neoreakcjoniści

Gry na zdrowie (Piotr Kubiński)

Gdy w jednym zdaniu padają słowa „gry” oraz „zdrowie”, to ich nieuchronnym towarzyszem jest „uzależnienie”. Ale gry mogą też służyć poprawie ludzkiego zdrowia. Również psychicznego

„Dwutygodnik” zostaje (Redakcja)

Wracamy z offline’owych zaświatów! Kolejny numer ukaże się 27 kwietnia na nasze dziesiąte urodziny. Będziemy je obchodzić hucznie razem z Wami. Bo to Wy nas uratowaliście

10. urodziny Dwutygodnika! (Redakcja)

Kiedy w grudniu zamykaliśmy ostatni numer, pisaliśmy, że mamy wielką nadzieję spotkać się i świętować wspólnie dziesiąte urodziny Dwutygodnika. I udało się! 27 kwietnia po raz 254. klikniemy „opublikuj numer” – i zrobimy to razem z Wami

Muzyka

Flet jest ważny (Rafał Wawrzyńczyk)

Utwory na flet miały w XX wieku kluczowe znaczenie dla rozwoju muzyki współczesnej. Ewa Liebchen i Bôłt Records na płycie z muzyką środkowoeuropejskich kompozytorów dopisują do tej historii własny rozdział

Raj na chwilę (Tomasz Cyz)

Tak właśnie brzmi śpiew wszędzie tam, gdzie w biedzie, wojennej pożodze, wśród ruin i trupów kobieta – matka – próbuje uśpić małe dziecko. Kolędy Barbary Kingi Majewskiej i Marcina Maseckiego

P O T Ę Ż N E algorytmy (Michał Wieczorek)

Wraz z rosnącą popularnością serwisów streamingowych wszechobecne stają się (meta)dane, big data i algorytmy polecające. Mają one coraz większy wpływ na muzykę i jej otoczkę

MUZYKA 2.1: Teoniki Rożynek (Jan Topolski)

Swobodnie czuje się na czterech kontynentach: muzyki współczesnej, nieakademickiej elektroniki, muzyki teatralnej i filmowego sound designu. Kompozytorkę napędza  niecodzienna chęć działania w kolektywach oraz swoiste twórcze ADHD

Chamy i psychopaci (Piotr Kowalczyk)

Nowa generacja polskiego rapu kpi z hiphopowej mitologii,  podkręcając ją lub czyniąc z niej groteskowy internetowy spektakl. Świat w piosenkach newschoolowych polskich raperów jest jak w dwuwymiarowej grze przygodowej. Ta dwuwymiarowość jest niezrozumiale pociągająca

Obyczaje

Wielogłos i przemilczenia (Agata Sikora)

Istota paradoksu, w którym znaleźliśmy się w dobie #metoo, polega na tym, że to właśnie kryteria wiarygodności – a nie tylko wypowiedzi i zachowania poszczególnych ludzi – muszą zostać poddane krytycznej weryfikacji

Nie jesteśmy idealistami (Zofia Król)

Walczymy o komunikację. Nie chcemy gwarancji, że dany autor wyżyje z pisania. Chcemy, żeby mógł spojrzeć w kalendarz, w wyceny tekstów i sam ocenić, czy wyżyje – rozmowa z sygnatariuszami listu otwartego dziennikarek i dziennikarzy freelancerów

Derrida na Filtrowej (Renata Lis)

Schodzimy się jedno po drugim. W końcu zostajemy sami. Scena w mieszkaniu na Filtrowej wydaje się egzotyczna. Prawdopodobnie była to jedna z wielu rozproszonych chwil, w których rodził się współczesny polski feminizm

Do zobaczenia (Redakcja)

Mamy nadzieję, że stworzyliśmy pismo na tyle ważne i liczące się w polskim życiu kulturalnym, że przetrwa chwilowe trudności, znajdzie nowe źródło finansowania i nadal będzie żywym miejscem wymiany myśli. To nie jest pożegnanie

Postne uczty (Bogusław Deptuła)

Ostatnio kucharze coraz częściej powracają do potraw historycznych, ludowych. Tymczasem mamy przepisy na zwierzęta, które zwyczajnie już wymarły, bo jedliśmy ich zbyt dużo

Mech między płytkami trylinki (Olga Drenda)

Perspektywa zrzucenia sobie dodatkowych kłopotów na głowę skutecznie zniechęciła mnie do zostania adeptką minimalizmu. Ale samo zjawisko zwróciło moją uwagę na magiczny charakter relacji ludzi z przedmiotami i obecność zaklęć w naszym życiu

Podsumowanie 2018 roku (Redakcja)

Szturm tańców na galerie sztuki, folkofobia i folkofilia, ucieczki od niepodległości, pomieszanie języków w prozie i poezji, powódź RODO-spamu i świetne piosenki o przegrywie. Redaktorzy „Dwutygodnika” wskazują najważniejsze trendy i wydarzenia mijającego roku

Jak likwidowano świat (Kaja Puto)

„Ziemia jałowa” to po prostu Polska powiatowa. Zawiercie jest modelowym przykładem miasta średniej wielkości, które transformację przeżyło fatalnie. W książce chciałam pokazać, jak zakłady zwijały się jeden po drugim

Lucyna zamiast internetu (Jakub Socha)

Przez kolejne lata pani od kuchni szła jak walec, zagarniała kolejne obszary, stała się specjalistką od wszystkiego i dla każdego, miała rady i dla klasy średniej, i dla arystokracji, nie rezygnowała też z edukowania biedoty. Była jak internet

Obrót rzeczy (Łukasz Najder)

Parę lat temu od jednej z cioć dostałem pod choinkę krawat. Zielony kwasowym szmaragdem Jokera. Krawat okazał się multimedialny. W rezultacie kwestia, która dzisiaj mnie zajmuje, brzmi: dlaczego jeszcze nie wywaliłem tego badziewia?

Zamiast końca świata (Arek Gruszczyński)

Konieczna jest przebudowa podstaw myślenia o kulturze i społeczeństwie. Wartości uznawane tradycyjnie za kobiece, takie jak troska czy współpraca, powinny być fundamentalne dla całej konstrukcji życia społecznego – mówią organizatorki Forum Przyszłości Kultury

Sztuka

Kopiuję, więc jestem (Karol Sienkiewicz)

Szerując ten tekst, jednocześnie go kopiujesz. Ale kopiowanie stanowi fundament naszej globalnej kultury. Nie ma lepszego miejsca, by tego dowieść, niż Chiny, i lepszego artysty niż Maurizio Cattelan

Sztuka w czasach populizmu (Adam Mazur)

Wbrew oczekiwaniom od jesieni 2015 roku nie doszło do żadnego trzęsienia ziemi. Ani jedna dyrektorka galerii nie została odwołana, nie wymieniono rektorów akademii ani nie wprowadzono ręcznego sterowania do finansowania pola sztuki

Wielki realista (Stach Szabłowski)

Kim jest Szlaga? Wielkim realistą, który podejmuje próbę zmieszczenia w kadrze współczesnej rzeczywistości, czy też ostatnim nowym dokumentalistą utrwalającym obraz Polski transformacyjnej, czyli świata, który właśnie znika z teraźniejszości i przechodzi do historii?

Oszczędzanie przestrzeni (Monika Stelmach)

Klasyczne formy upamiętniania od dawna wydają się anachroniczne. Mówienie społeczeństwu monumentalnymi postaciami ze spiżu, kogo ma czcić i o kim pamiętać zbyt mocno przypomina totalitarną inżynierię społeczną

Teatr

Tęsknota za realizmem (Witold Mrozek)

Nie mam pretensji do Mundruczó, że chciał robić teatr „po bożemu”. Gorzej, że postaci „z krwi i kości” okazują się w „Cząstkach kobiety” zrobione z papierowego stereotypu

Projektowanie sytuacji (Piotr Morawski)

Kierownik literacki to taki kurator na poziomie instytucji, który czuwa nad poszerzaniem pola kontekstowego, a pedagog teatru jest kuratorem reprezentującym widza. Pilnującym relacji teatru z otoczeniem

Wszystkie moje sukienki (Katarzyna Niedurny)

Na początku było nas bardzo mało. Może 10 osób, a w tej chwili jest nas około 50–60. To i tak niewiele w porównaniu z innymi krajami. W samym Londynie jest 2 tysiące drag queens

Nokaut (Piotr Morawski)

Spektakl Teatru 21 pokazuje narracje na temat niepełnosprawności, wyrywa ją z bezpiecznej prywatności i ostentacyjnie demonstruje praktyki dyskursywne, które w istocie wytwarzają niepełnosprawność

Drugi plan rusza mnie bardziej (Katarzyna Niedurny)

Zawsze fascynował mnie drugi plan. Daje możliwość obserwacji zdarzeń i wpływania na spektakl, tworzenia takiego drugiego kręgu. Jest coś takiego jak rola performatywana, a nawet superformatywna

Stwarzać, powtarzać (Witold Mrozek)

Samodzielność przydaje się, gdy reżyser podczas pracy czasem nie wie. I czeka. Rozumiesz? Czeka aż coś zaproponujesz – i to jest nieuczciwe czasem, a czasem daje wolność

Dużo z „Reksia” (Witold Mrozek)

Najpierw grałam w „Nie-boskiej komedii” Strzępki za Martę Ojrzyńską, potem za Martę Nieradkiewicz, gdy Ojrzyńska wróciła. Miałam sceny z Martą Ojrzyńską, za którą grałam miesiąc wcześniej – to było strasznie śmieszne. Miałam pierwszy raz percepcyjne problemy – w co ja teraz wchodzę?

Wiersze

wiersze (Maria Bigoszewska)

wiersze (Tomasz Różycki)

Ziemia

Nimfy przeciwko harvesterom (Jaś Kapela)

Obrona Puszczy zaktywizowała artystów i artystki wizualne. Czy sztuka może uratować przyrodę? Nie wiem, czy może. Wiem, że musi

I tak się właśnie kończy świat (Kaja Puto)

Szczyt klimatyczny był typowo ONZ-owskim wydarzeniem: bezsilnym wobec sprzecznych interesów i wątłym politycznie, ale heroicznym w próbie poszukiwania kompromisu między jednoczesnymi sprawcami i ofiarami. Ziemi tym kompromisem nie uratujemy

]]>
Fri, 21 Dec 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/252]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/252

Film

Ucieczka (Anka Herbut)

„Fuga” ma w sobie potężny emancypacyjny ładunek, który szczególnie mocno manifestuje się tu na poziomie kobiecego ciała i wyobraźni

Jazdy i jazdeczki (Jakub Socha)

W „Krainie wielkiego nieba” Paul Dano pokazuje drobne tąpnięcia, małe eksplozje i większe implozje, które są solą mieszczańskiego życia, rzeczywistość, która nie dorasta do marzeń, ludzi, którzy nie dorastają do rzeczywistości

Literatura

Nie jestem badziewiarzem (Adrian Stachowski)

Zawsze szukałem czegoś, co odróżni moje teksty od innych. Może dlatego, że jestem jedynakiem, może dlatego, że jestem człowiekiem estrady, nie mam tremy? A może ta wybujała czasem forma bierze się z egotyzmu i narcyzmu?

Senna rewolucja (Olga Wróbel)

Nikt w tym roku nie opowiedział tak ładnie i zwięźle o tęsknocie, o samotności, o codzienności, z której nie bardzo jest dokąd uciec – o debiucie Katarzyny Pochmary-Balcer

Niepodległość, nieuprzejmość (Monika Ochędowska)

Katarzyna Kochmańska postanowiła zrobić nam wszystkim zmyślną nieuprzejmość, pisząc rzecz do bólu trywialną, pełną pospolitych koleżeńskich zwierzeń i codziennych nieszczęść. Co prawda takie było założenie, ale przecież dobra książka zasadniczo różni się od książki słabej

Czy możemy wreszcie porozmawiać o Wittgensteinie? (Adam Lipszyc)

Kraus, Roth, Musil, Canetti, Celan i Wittgenstein – wszyscy bohaterowie mojej książki byli jacyś inni. Na swój sposób kochali Austrię, ale nie mieli poczucia przynależności. I byli świadomi swojego outsiderstwa. To czyni ich skrajnymi ironistami

Czarne znaczki (Zofia Król)

Literatura to akt wiary. Jedno z miliardów istnień na powierzchni Ziemi chce przelać na papier coś, co będzie warte wydrukowania i przeczytania – przecież trudno sobie wytłumaczyć, że to rzecz warta zachodu

Media

Smutek kowboja (Marzena Falkowska)

Nazywanie „Red Dead Redemption 2” „GTA na Dzikim Zachodzie” to nieporozumienie. Inspiracji należy raczej szukać w antywesternach pokroju „Krwawego południka” McCarthy’ego czy „Aż poleje się krew” Andersona. To gra niespodziewanie poważna i smutna

Zdrowifikacja gier (Michał R. Wiśniewski)

Najważniejsze, aby tworzone aplikacje były zgodne z wiedzą medyczną, żeby proces ich powstawania był poparty badaniami, żeby ich używanie dawało prawdziwe efekty – mówią specjaliści zaangażowani w tworzenie terapeutycznych gier

Muzyka

Chemia grime'u (Konstanty Usenko)

U progu XXI wieku na Wyspach wykluł się grime, najbardziej wyrazisty i najmniej zrozumiany brytyjski styl muzyczny ostatnich dwóch dekad

Niepozorny gigant (Piotr Szwed)

„Małomiasteczkowy” Dawida Podsiadły to album bardzo zachowawczy, muzycznie i tekstowo nieprzekonujący. Ot, jedna z kilku przyjemnych, popowych produkcji. Żadne wydarzenie roku

Kto zabił króla Rogera? (Marcin Bogucki)

„Król Roger” Szymanowskiego, jedno z nielicznych arcydzieł w polskim repertuarze operowym, został w Teatrze Wielkim dosłownie zamordowany – rozjechany przez nietrafione zabiegi reżyserskie i ukatrupiony ciężką ręką dyrygenta

Ta pustka wciąga (Borys Dejnarowicz)

Robyn po raz kolejny udowodniła, że działa w popowym mainstreamie na ustalonych przez siebie zasadach. Jej nowa płyta „Honey” nie jest produktem o natychmiastowym działaniu, ale hipnotyzuje i powoli uwodzi

Gorzowski splin (Piotr Kowalczyk)

Kameralną płytę Orła i Reszki przenika melancholia, a nawet atmosfera pewnego bezruchu. To muzyka dla ludzi, którym nie chce się opuszczać mieszkania

Muzyka niczego nie zmienia (Krzysztof Cieślik)

John Lydon powiedział: „Nie chcę, żeby określała mnie moda”. Punk to nie jest moda, punk jest właściwie przeciwko wszystkiemu

Obyczaje

Co tam się dzieje, w tym Białogardzie? (Paulina Wrocławska)

Tworzymy tu w Bibliotece Miejskiej alternatywną rzeczywistość, strefę bez podłości, bez szumu medialnego. Więc jeśli komuś jest w Białogardzie źle, to zapraszam do nas, może będzie mu lepiej

Tym samym autobusem (Piotr Kowalczyk)

Dotychczasowy model polegał na tym, że Szostakowicz i Czajkowski są dobrzy dla ciebie. Masz ich słuchać, żeby stać się lepszym człowiekiem. Nie mam nic przeciwko operze. Ale kultura nie jest wystarczająco demokratyczna

Elegia dla samoróbek (Maria Poprzęcka)

Olga Drenda, autorka „Wyrobów”, jest antropolożką kultury ze świetnym okiem, wyczuciem, empatią. Świadoma wszystkiego, co stanowi samorodną twórczością internetową, pozostaje jednak wierna rzeczom

Sztuka

Najważniejsze obrazy malują artystki (Stach Szabłowski)

Solo show w Rastrze to dla Karoliny Jabłońskiej godzina prawdy. Aura Potencji i atmosfera  wspólnych przedsięwzięć grupy schodzą na dalekie tło. Malarka wydaje się być w momencie, w którym wszystko jej wychodzi

Sztuka w ogniu historii (Karol Sienkiewicz)

Odkrycie kolekcji Hildebranda Gurlitta, marszanda nazistów, kilka lat temu wstrząsnęło Niemcami. Wystawa w Berlinie pokazuje wielowarstwowość problemu. I daje odpowiedź na to, jak się z nimi mierzyć: badania, głupcze!

Teatr

Głos w ciele (Piotr Morawski)

W teatrze miga się coraz częściej. Miga się nie tylko na scenie. Miganie służy twórcom w budowaniu języka spektakli i może służyć widzom wykluczanym z klasycznego modelu uczestnictwa w kulturze

Spektakl średniej klasy (Katarzyna Niedurny)

Najnowszy spektakl Strzępki i Demirskiego zrobiono zgodnie z zasadą: „Z czego się śmiejecie? Z samych siebie się śmiejecie”, a wszystko zbudowane jest na niezbyt wyszukanych stereotypach

Wiersze

wiersze (Bianka Rolando)

]]>

Film

Ucieczka (Anka Herbut)

„Fuga” ma w sobie potężny emancypacyjny ładunek, który szczególnie mocno manifestuje się tu na poziomie kobiecego ciała i wyobraźni

Jazdy i jazdeczki (Jakub Socha)

W „Krainie wielkiego nieba” Paul Dano pokazuje drobne tąpnięcia, małe eksplozje i większe implozje, które są solą mieszczańskiego życia, rzeczywistość, która nie dorasta do marzeń, ludzi, którzy nie dorastają do rzeczywistości

Literatura

Nie jestem badziewiarzem (Adrian Stachowski)

Zawsze szukałem czegoś, co odróżni moje teksty od innych. Może dlatego, że jestem jedynakiem, może dlatego, że jestem człowiekiem estrady, nie mam tremy? A może ta wybujała czasem forma bierze się z egotyzmu i narcyzmu?

Senna rewolucja (Olga Wróbel)

Nikt w tym roku nie opowiedział tak ładnie i zwięźle o tęsknocie, o samotności, o codzienności, z której nie bardzo jest dokąd uciec – o debiucie Katarzyny Pochmary-Balcer

Niepodległość, nieuprzejmość (Monika Ochędowska)

Katarzyna Kochmańska postanowiła zrobić nam wszystkim zmyślną nieuprzejmość, pisząc rzecz do bólu trywialną, pełną pospolitych koleżeńskich zwierzeń i codziennych nieszczęść. Co prawda takie było założenie, ale przecież dobra książka zasadniczo różni się od książki słabej

Czy możemy wreszcie porozmawiać o Wittgensteinie? (Adam Lipszyc)

Kraus, Roth, Musil, Canetti, Celan i Wittgenstein – wszyscy bohaterowie mojej książki byli jacyś inni. Na swój sposób kochali Austrię, ale nie mieli poczucia przynależności. I byli świadomi swojego outsiderstwa. To czyni ich skrajnymi ironistami

Czarne znaczki (Zofia Król)

Literatura to akt wiary. Jedno z miliardów istnień na powierzchni Ziemi chce przelać na papier coś, co będzie warte wydrukowania i przeczytania – przecież trudno sobie wytłumaczyć, że to rzecz warta zachodu

Media

Smutek kowboja (Marzena Falkowska)

Nazywanie „Red Dead Redemption 2” „GTA na Dzikim Zachodzie” to nieporozumienie. Inspiracji należy raczej szukać w antywesternach pokroju „Krwawego południka” McCarthy’ego czy „Aż poleje się krew” Andersona. To gra niespodziewanie poważna i smutna

Zdrowifikacja gier (Michał R. Wiśniewski)

Najważniejsze, aby tworzone aplikacje były zgodne z wiedzą medyczną, żeby proces ich powstawania był poparty badaniami, żeby ich używanie dawało prawdziwe efekty – mówią specjaliści zaangażowani w tworzenie terapeutycznych gier

Muzyka

Chemia grime'u (Konstanty Usenko)

U progu XXI wieku na Wyspach wykluł się grime, najbardziej wyrazisty i najmniej zrozumiany brytyjski styl muzyczny ostatnich dwóch dekad

Niepozorny gigant (Piotr Szwed)

„Małomiasteczkowy” Dawida Podsiadły to album bardzo zachowawczy, muzycznie i tekstowo nieprzekonujący. Ot, jedna z kilku przyjemnych, popowych produkcji. Żadne wydarzenie roku

Kto zabił króla Rogera? (Marcin Bogucki)

„Król Roger” Szymanowskiego, jedno z nielicznych arcydzieł w polskim repertuarze operowym, został w Teatrze Wielkim dosłownie zamordowany – rozjechany przez nietrafione zabiegi reżyserskie i ukatrupiony ciężką ręką dyrygenta

Ta pustka wciąga (Borys Dejnarowicz)

Robyn po raz kolejny udowodniła, że działa w popowym mainstreamie na ustalonych przez siebie zasadach. Jej nowa płyta „Honey” nie jest produktem o natychmiastowym działaniu, ale hipnotyzuje i powoli uwodzi

Gorzowski splin (Piotr Kowalczyk)

Kameralną płytę Orła i Reszki przenika melancholia, a nawet atmosfera pewnego bezruchu. To muzyka dla ludzi, którym nie chce się opuszczać mieszkania

Muzyka niczego nie zmienia (Krzysztof Cieślik)

John Lydon powiedział: „Nie chcę, żeby określała mnie moda”. Punk to nie jest moda, punk jest właściwie przeciwko wszystkiemu

Obyczaje

Co tam się dzieje, w tym Białogardzie? (Paulina Wrocławska)

Tworzymy tu w Bibliotece Miejskiej alternatywną rzeczywistość, strefę bez podłości, bez szumu medialnego. Więc jeśli komuś jest w Białogardzie źle, to zapraszam do nas, może będzie mu lepiej

Tym samym autobusem (Piotr Kowalczyk)

Dotychczasowy model polegał na tym, że Szostakowicz i Czajkowski są dobrzy dla ciebie. Masz ich słuchać, żeby stać się lepszym człowiekiem. Nie mam nic przeciwko operze. Ale kultura nie jest wystarczająco demokratyczna

Elegia dla samoróbek (Maria Poprzęcka)

Olga Drenda, autorka „Wyrobów”, jest antropolożką kultury ze świetnym okiem, wyczuciem, empatią. Świadoma wszystkiego, co stanowi samorodną twórczością internetową, pozostaje jednak wierna rzeczom

Sztuka

Najważniejsze obrazy malują artystki (Stach Szabłowski)

Solo show w Rastrze to dla Karoliny Jabłońskiej godzina prawdy. Aura Potencji i atmosfera  wspólnych przedsięwzięć grupy schodzą na dalekie tło. Malarka wydaje się być w momencie, w którym wszystko jej wychodzi

Sztuka w ogniu historii (Karol Sienkiewicz)

Odkrycie kolekcji Hildebranda Gurlitta, marszanda nazistów, kilka lat temu wstrząsnęło Niemcami. Wystawa w Berlinie pokazuje wielowarstwowość problemu. I daje odpowiedź na to, jak się z nimi mierzyć: badania, głupcze!

Teatr

Głos w ciele (Piotr Morawski)

W teatrze miga się coraz częściej. Miga się nie tylko na scenie. Miganie służy twórcom w budowaniu języka spektakli i może służyć widzom wykluczanym z klasycznego modelu uczestnictwa w kulturze

Spektakl średniej klasy (Katarzyna Niedurny)

Najnowszy spektakl Strzępki i Demirskiego zrobiono zgodnie z zasadą: „Z czego się śmiejecie? Z samych siebie się śmiejecie”, a wszystko zbudowane jest na niezbyt wyszukanych stereotypach

Wiersze

wiersze (Bianka Rolando)

]]>
Fri, 07 Dec 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/251]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/251

Film

Pewien zgrzyt (Marta Bałaga)

Nasze postawy, postawy Europejczyków, są nudne i zwyczajne, wynikają z najprostszego zaniedbania. To nie są jakieś wielkie grzechy  – mówią autorzy filmu o uchodźcach „Via Carpatia”

Potwór i ćmy (Jakub Socha)

Odnaleziony po latach ostatni film Orsona Wellesa to przykład pięknej porażki – opowieść o prokrastynacji, którą zjada prokrastynacja

W pół drogi (Iwona Kurz)

„Via Carpatia” opisuje współczesnych jako niezdolnych do wyrazistych idei i działań. Zaniechanie i niedokonanie określają styl bycia (polskiej?) klasy średniej, resztę można zajeść czekoladą albo zagadać rozmową z żółwiem

Oj, dana, dana, nie ma Szatana (Bartosz Żurawiecki)

Przesłanie „Eteru” nie zostawia żadnych wątpliwości. Arogancji naukowców, zbrodniom nauki, wynoszeniu rozumu na poziom absolutu przeciwstawia Zanussi… nie, nawet nie wiarę, ale po prostu religię

Jak nie poddać się rozpaczy w Ameryce Trumpa (Jakub Majmurek)

Filmowy dokument Michaela Moore'a ma więcej wspólnego z politycznym felietonem niż z reportażem. Nie chodzi o to, by utrwalić rzeczywistość, ale ją zrozumieć, ocenić i zmobilizować widzów do zmiany

POP-CORE: Odmienny Stan świadomości (Michał Walkiewicz)

Od kontrowersji narosłych wokół zmarłego niedawno Stana Lee ciekawszy wydaje się  jego sukces – wykonany z nawiązką plan przebudowy kultury popularnej

Literatura

Wymyślanie kraju (Maciej Jakubowiak)

Bułgarzy mają silne poczucie, że nikt ich nie rozumie, ale nie dlatego, że robią słabszą kulturę albo że nie mają polityki kulturalnej, tylko dlatego, że ich kultura jest po prostu nieprzekładalna – mówi tłumaczka literatury bułgarskiej wyróżniona nagrodą „Literatury na Świecie”

Pożyczona maszyna do szycia (Aldona Kopkiewicz)

Elizabeth Bishop nie jest seryjną morderczynią mrzonek, fikcji, pragnień i pobożnych życzeń. Chciałaby w miarę dostępnych możliwości dobrze się czuć, a lubiąc życie, lubi przekornie fantazjować

Trzydzieści sześć lat (Krzysztof Umiński)

W tej chwili robimy ostatni numer. Chciałabym umieścić w nim protesty, żeby został ślad, że likwidacja nie przeszła w ciszy – rozmowa z redaktorką naczelną  „Zeszytów Literackich”

Muzyka

600 uderzeń na minutę (Michał Wieczorek)

W kościołach w Malawi głośniki rozkręca się na maksa, muzyka obejmuje całe miasto. W nocy, podczas obrzędów vimbuzy, bębny wybrzmiewają jak najgłośniej. Każda forma dźwięku zostaje w Afryce podniesiona do kwadratu

Widok z daleka (Olga Drenda)

Album „Hej!” Felicity ukazał się w szczycie internetowej mody na słowiańską automemizację – hardbass, przykuce i dresiarskie sztamy. Felicita tutaj pokazuje nieco inny wariant słowiańszczyzny – kruchy i sięgający śmiało do babcinej szuflady

Jaśniejsza strona (Artur Szarecki)

Płyty „Radiohedonistycznie” Moniki Borzym najlepiej słucha się, gdy nie pamiętamy, że to utwory Radiohead. Można delektować się wtedy świetnie zagranym orkiestrowym popem

#85 Penderecki (Tomasz Cyz)

Już dwudziestopięcioletni Penderecki był w stanie na niewielkiej przestrzeni zrobić z nutami wszystko – od fantastycznych pulsujących połączeń harmonii, melodii i barwy, przez najgłębszą medytację, po erupcję rytmiczną z ducha Strawińskiego i Orffa

Obyczaje

Nie chcę ładnej Polski (Anna Pajęcka)

Polska kultura wizualna jest przede wszystkim dziwna, ciekawa. Czy ładna? To niekoniecznie jest najważniejsze pytanie, które należy zadawać obrazom

Ludziom się coś nie składa (Marta Szarejko)

Może żydowska historia mojej rodziny nie miała skończyć się wraz z przedwojenną asymilacją ani w trakcie II wojny światowej? Może końcem jest powrót do korzeni i ponowne założenie tałesu?

Sztuka

Marsz muzealny (Stach Szabłowski)

Maszerować? Blokować? Siedzieć w domu? Na szczęście z odpowiedzią pośpieszyły muzea. Po zeszłorocznej fali wystaw o polskości nadeszła jeszcze większa fala projektów o niepodległości

Znaki szczególne (Marcin Wicha)

Jesienią warto pomyśleć o twórcach polskiej ortografii. Ktoś musiał znaleźć graficzny obraz pluchy, człapania po grząskim gruncie. Zapisać odgłosy polszczyzny

Teatr

Przyjemność teatru (Paweł Soszyński)

Dwie wspaniałe ekipy aktorskie dwóch najważniejszych w Warszawie teatrów, dezynwoltura, odklejenie od życia. Zabawa. „Neron” Rubina i „2118” Karasińskiej to wspomnienie o czymś takim, jak przyjemność teatru

Trzeba zabić tę miłość (Piotr Morawski)

Jeśli „Instytut Goethego” Cezarego Tomaszewskiego jest spektaklem o miłości, to przede wszystkim o miłości własnej. O tym, jak mężczyźni kochają samych siebie

Próba „Wampira” (Witold Mrozek)

Tomasz Węgorzewski rzuca trudne wyzwanie sobie, aktorom i widzom. Jego „Wampir” w Bydgoszczy jest także trochę opowieścią o niemożliwości zrealizowania spektaklu na podstawie powieści Reymonta

Allo (Paweł Soszyński)

Dopiero narażając na śmieszność swoją babcię, Szczawińska uderza w centrum wojennej legendy. „Nigdy więcej wojny” to oczywiście zabawa na granicy, jednak przez to znacznie dotkliwsza niż bezpośredni i jawny pacyfizm

Wiersze

Za horyzontem zdarzeń – ballada (Dominik Żyburtowicz)

]]>

Film

Pewien zgrzyt (Marta Bałaga)

Nasze postawy, postawy Europejczyków, są nudne i zwyczajne, wynikają z najprostszego zaniedbania. To nie są jakieś wielkie grzechy  – mówią autorzy filmu o uchodźcach „Via Carpatia”

Potwór i ćmy (Jakub Socha)

Odnaleziony po latach ostatni film Orsona Wellesa to przykład pięknej porażki – opowieść o prokrastynacji, którą zjada prokrastynacja

W pół drogi (Iwona Kurz)

„Via Carpatia” opisuje współczesnych jako niezdolnych do wyrazistych idei i działań. Zaniechanie i niedokonanie określają styl bycia (polskiej?) klasy średniej, resztę można zajeść czekoladą albo zagadać rozmową z żółwiem

Oj, dana, dana, nie ma Szatana (Bartosz Żurawiecki)

Przesłanie „Eteru” nie zostawia żadnych wątpliwości. Arogancji naukowców, zbrodniom nauki, wynoszeniu rozumu na poziom absolutu przeciwstawia Zanussi… nie, nawet nie wiarę, ale po prostu religię

Jak nie poddać się rozpaczy w Ameryce Trumpa (Jakub Majmurek)

Filmowy dokument Michaela Moore'a ma więcej wspólnego z politycznym felietonem niż z reportażem. Nie chodzi o to, by utrwalić rzeczywistość, ale ją zrozumieć, ocenić i zmobilizować widzów do zmiany

POP-CORE: Odmienny Stan świadomości (Michał Walkiewicz)

Od kontrowersji narosłych wokół zmarłego niedawno Stana Lee ciekawszy wydaje się  jego sukces – wykonany z nawiązką plan przebudowy kultury popularnej

Literatura

Wymyślanie kraju (Maciej Jakubowiak)

Bułgarzy mają silne poczucie, że nikt ich nie rozumie, ale nie dlatego, że robią słabszą kulturę albo że nie mają polityki kulturalnej, tylko dlatego, że ich kultura jest po prostu nieprzekładalna – mówi tłumaczka literatury bułgarskiej wyróżniona nagrodą „Literatury na Świecie”

Pożyczona maszyna do szycia (Aldona Kopkiewicz)

Elizabeth Bishop nie jest seryjną morderczynią mrzonek, fikcji, pragnień i pobożnych życzeń. Chciałaby w miarę dostępnych możliwości dobrze się czuć, a lubiąc życie, lubi przekornie fantazjować

Trzydzieści sześć lat (Krzysztof Umiński)

W tej chwili robimy ostatni numer. Chciałabym umieścić w nim protesty, żeby został ślad, że likwidacja nie przeszła w ciszy – rozmowa z redaktorką naczelną  „Zeszytów Literackich”

Muzyka

600 uderzeń na minutę (Michał Wieczorek)

W kościołach w Malawi głośniki rozkręca się na maksa, muzyka obejmuje całe miasto. W nocy, podczas obrzędów vimbuzy, bębny wybrzmiewają jak najgłośniej. Każda forma dźwięku zostaje w Afryce podniesiona do kwadratu

Widok z daleka (Olga Drenda)

Album „Hej!” Felicity ukazał się w szczycie internetowej mody na słowiańską automemizację – hardbass, przykuce i dresiarskie sztamy. Felicita tutaj pokazuje nieco inny wariant słowiańszczyzny – kruchy i sięgający śmiało do babcinej szuflady

Jaśniejsza strona (Artur Szarecki)

Płyty „Radiohedonistycznie” Moniki Borzym najlepiej słucha się, gdy nie pamiętamy, że to utwory Radiohead. Można delektować się wtedy świetnie zagranym orkiestrowym popem

#85 Penderecki (Tomasz Cyz)

Już dwudziestopięcioletni Penderecki był w stanie na niewielkiej przestrzeni zrobić z nutami wszystko – od fantastycznych pulsujących połączeń harmonii, melodii i barwy, przez najgłębszą medytację, po erupcję rytmiczną z ducha Strawińskiego i Orffa

Obyczaje

Nie chcę ładnej Polski (Anna Pajęcka)

Polska kultura wizualna jest przede wszystkim dziwna, ciekawa. Czy ładna? To niekoniecznie jest najważniejsze pytanie, które należy zadawać obrazom

Ludziom się coś nie składa (Marta Szarejko)

Może żydowska historia mojej rodziny nie miała skończyć się wraz z przedwojenną asymilacją ani w trakcie II wojny światowej? Może końcem jest powrót do korzeni i ponowne założenie tałesu?

Sztuka

Marsz muzealny (Stach Szabłowski)

Maszerować? Blokować? Siedzieć w domu? Na szczęście z odpowiedzią pośpieszyły muzea. Po zeszłorocznej fali wystaw o polskości nadeszła jeszcze większa fala projektów o niepodległości

Znaki szczególne (Marcin Wicha)

Jesienią warto pomyśleć o twórcach polskiej ortografii. Ktoś musiał znaleźć graficzny obraz pluchy, człapania po grząskim gruncie. Zapisać odgłosy polszczyzny

Teatr

Przyjemność teatru (Paweł Soszyński)

Dwie wspaniałe ekipy aktorskie dwóch najważniejszych w Warszawie teatrów, dezynwoltura, odklejenie od życia. Zabawa. „Neron” Rubina i „2118” Karasińskiej to wspomnienie o czymś takim, jak przyjemność teatru

Trzeba zabić tę miłość (Piotr Morawski)

Jeśli „Instytut Goethego” Cezarego Tomaszewskiego jest spektaklem o miłości, to przede wszystkim o miłości własnej. O tym, jak mężczyźni kochają samych siebie

Próba „Wampira” (Witold Mrozek)

Tomasz Węgorzewski rzuca trudne wyzwanie sobie, aktorom i widzom. Jego „Wampir” w Bydgoszczy jest także trochę opowieścią o niemożliwości zrealizowania spektaklu na podstawie powieści Reymonta

Allo (Paweł Soszyński)

Dopiero narażając na śmieszność swoją babcię, Szczawińska uderza w centrum wojennej legendy. „Nigdy więcej wojny” to oczywiście zabawa na granicy, jednak przez to znacznie dotkliwsza niż bezpośredni i jawny pacyfizm

Wiersze

Za horyzontem zdarzeń – ballada (Dominik Żyburtowicz)

]]>
Fri, 23 Nov 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/250]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/250

Film

Confusão (Jakub Socha)

Powinniśmy skakać pod niebiosa za możliwość emigracji, czy raczej za to, że nie urodziliśmy się w Rosji? Współodczuwać z duńskimi dresiarzami, którzy wygrzewają się w Turcji, czy wierzyć tym, którzy potrafią najładniej kłamać? W tym roku Nowe Horyzonty obchodziły osiemnastkę

Wożąc się po mieście (Jakub Socha)

Serial „Ślepnąc od świateł” zabiera nas na nocną przejażdżkę po Warszawie. Przejażdżka miejscami jest efektowna, wraca się z niej jednak z poczuciem dużego znużenia

Ręce przy sobie (Agnieszka Jakimiak)

Bohaterowie i bohaterki „Touch Me Not” przechodzą jakąś drogę, coś do nich dociera, coś niewątpliwie odkrywają – ale nie zostajemy do tego dopuszczone, między salą a ekranem biegnie szklany mur

Ofiary „templariusza” (Krzysztof Świrek)

Film  „Utoya, 22 lipca” ma  jedną wielką zaletę. Kierując kamerę na Kaję i innych młodych ludzi z wyspy, gdzie doszło do tragedii, twórcy skutecznie wystrzegają się heroizowania mordercy

Literatura

Musze larwy żerują na cielsku historii (Maciej Jakubowiak)

Nowa powieść Twardocha jest jak hollywoodzkie filmy o amerykańskim rasizmie, wypuszczane z wielkimi fanfarami dla zamaskowania faktu, że w samym Hollywood panuje ten sam rasizm

Literaci są najgorsi (Krzysztof Sztafa)

„To, co zostaje” – debiut Wojciecha Pieniążka – idealnie zdaje sprawę z wyczerpania pewnej literackiej formuły, która z jakichś powodów wciąż ma się w Polsce całkiem nieźle

Wszystko o naszych ciotkach (Monika Ochędowska)

Historii z „Brzucha Matki Boskiej” Marty Handschke dobywa się mnóstwo, a każda z nich referowana jest z najdrobniejszymi szczegółami. Zebranym tu w roztargnieniu „fotografiom” zdecydowanie brak obiecanej „aranżacji”

Zwrotność (Rafał Wawrzyńczyk)

Poezji się nie czyta, owszem, ale jest taka jej część, o której istnieniu przynajmniej się wie, jak i taka, która omija nawet zainteresowanych tematem

Biel i żar (Aldona Kopkiewicz)

Emily Dickinson nie goniła za rozgłosem, ale nie była też amatorką, pisała świadomie. Mogła obawiać się werdyktu publiczności, mogła też uważać, że wcale go nie potrzebuje. Może nie chciała marnować energii na przekonywanie redaktorów, którzy zupełnie nie poznali się na wielkości jej talentu

Media

ODBIORNIK (18): Opowieści na soszialach (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W 18. odcinku podkastu oglądamy mukbang, rozmawiamy o serialu facebookowym „Skam Austin” i instagramowej „Sufferosie”. Jak media społecznościowe sprawdzają się jako przestrzeń do opowiadania historii?

Koszty uzyskania rozrywki (Marzena Falkowska)

Studia deweloperskie od lat wykorzystują zaangażowanie i entuzjazm nowicjuszy, polegając na mitycznej pasji jako paliwie napędowym. To klasyczna sytuacja: nie podoba się, droga wolna, na twoje miejsce czeka długa kolejka chętnych

Sprawdzian gumowej ręki (Agnieszka Słodownik)

Dostaliśmy medium, w którym główną rolę gra przestrzeń – tak jak w rzeźbie czy architekturze. Nagle ludzie zajmujący się wideo, sztukami wizualnymi – szeroko rozumianą plastyką i narracją – mogą tworzyć środowiska, w których nadrzędną cechą jest rozciągłość przestrzeni oraz obecność

Muzyka

Mistrz empatii (Michał Wieczorek)

John Darnielle potrafiłby napisać piosenkę chyba na każdy możliwy temat. Album koncepcyjny o profesjonalnym wrestlingu? Proszę bardzo. Każdy dla niego zasługuje na zrozumienie, nawet ojczym przemocowiec. I zawsze jest nadzieja na lepsze jutro

Manewry taktyczne (Piotr Kowalczyk)

Disco to coś więcej niż kilka patentów aranżacyjnych. To stan ducha.Trzeba mieć tego rodzaju muzykę w sobie. A Pablopavo bliżej do melancholijnego barda z kwartyrnika niż do młodego Johna Travolty

Nieznośny ciężar wąsów (Piotr Szwed)

Najsłynniejsi rockmani często maskują upływ czasu. Operacje plastyczne, koncerty i teledyski mają pokazywać, że dalej są emanującymi młodzieńczą witalnością bogami gitary. Muzycy Psychocukru wypisują się z tak rozumianego rock'n'rolla. Ich strategią jest demitologizacja

Obyczaje

Durnostojka (Olga Drenda)

Durnostojka zagraca, jest nieprzydatna, ale im bardziej ostentacyjna jej niepraktyczność, tym jest ciekawsza. Durnostojka staje na przekór statecznemu światu, w którym wszystko musi mieć swoje miejsce i cel

Historie, których nie ma (Zofia Zaleska)

Trudno opowiadać historie, po których zostały tylko strzępy – źle zapisane nazwisko, krótka wzmianka, niepodpisane zdjęcie. Opisywanie życia i pracy opiekunek i służących jest równoznaczne z dawaniem świadectwa pominięciu

Sztuka

Wszyscy chcą mieszkać nad morzem (Beata Chomątowska)

Tegoroczna Warszawa w budowie przypomina, że Kijów i Warszawa są bliżej siebie, niż można by przypuszczać na podstawie miar geograficznych czy geopolitycznych

Nie huśtać łódką (Adam Mazur)

Polski jest za mało, Polska jest nie taka, jaką ktoś chciałby mieć, jaka powinna być, wszyscy krzyczą „Polska”, pytanie jaka?

Mirabelkami w husarię (Karol Sienkiewicz)

Z daleka łatwo się nabrać. Pod czarnym, żałobnym baldachimem wiszą portrety trumienne. Wystarczy jednak zbliżyć się do nich o kilka kroków, by ujawniło się naszym oczom więcej szczegółów

Gorączka alkoromantyczna (Iwona Kurz)

Z książki i wystawy w Rastrze o związkach sztuki i wódki wyłania się obraz całkowicie męskiej kultury w zdeformowany sposób romantycznej – szablę zastępuje tu szklanka, zawsze pełna, ale zawsze oznaczająca pustkę

Teatr

Odzyskać Konopnicką, odzyskać Dulębiankę (Piotr Morawski)

Twórcy i twórczynie „O mężnym Pietrku i sierotce Marysi” starają się z jednej strony badać queerową wyporność instytucjonalnego teatru, z drugiej – szukać wyjścia z patowej sytuacji, bo działalność poza instytucjami wiąże się z mniejszą widzialnością

Pies suka (Anka Herbut)

Dużo w „ Świętej Klusce” Agnieszki Smoczyńskiej slapsticku, kreskówki, zabawy kinem gatunkowym. Tylko szkoda, że to, co do pewnego stopnia sprawdza się na poziomie ruchu, nie sprawdza się już na poziomie aktorstwa

Nowe spojrzenia (Witold Mrozek)

Inni ludzie zmieniają teatry, a mi się w teatrze zmieniają zespoły. W sumie mam wrażenie, że jestem ciągle w jakimś innym kociołku. Przychodzi nowy dyrektor, inne twarze, inni aktorzy i inne spojrzenia. Wbrew pozorom, będąc w jednym miejscu, ciągle doświadczam zmiany

Wiersze

wiersze (Zofia Bałdyga)

]]>

Film

Confusão (Jakub Socha)

Powinniśmy skakać pod niebiosa za możliwość emigracji, czy raczej za to, że nie urodziliśmy się w Rosji? Współodczuwać z duńskimi dresiarzami, którzy wygrzewają się w Turcji, czy wierzyć tym, którzy potrafią najładniej kłamać? W tym roku Nowe Horyzonty obchodziły osiemnastkę

Wożąc się po mieście (Jakub Socha)

Serial „Ślepnąc od świateł” zabiera nas na nocną przejażdżkę po Warszawie. Przejażdżka miejscami jest efektowna, wraca się z niej jednak z poczuciem dużego znużenia

Ręce przy sobie (Agnieszka Jakimiak)

Bohaterowie i bohaterki „Touch Me Not” przechodzą jakąś drogę, coś do nich dociera, coś niewątpliwie odkrywają – ale nie zostajemy do tego dopuszczone, między salą a ekranem biegnie szklany mur

Ofiary „templariusza” (Krzysztof Świrek)

Film  „Utoya, 22 lipca” ma  jedną wielką zaletę. Kierując kamerę na Kaję i innych młodych ludzi z wyspy, gdzie doszło do tragedii, twórcy skutecznie wystrzegają się heroizowania mordercy

Literatura

Musze larwy żerują na cielsku historii (Maciej Jakubowiak)

Nowa powieść Twardocha jest jak hollywoodzkie filmy o amerykańskim rasizmie, wypuszczane z wielkimi fanfarami dla zamaskowania faktu, że w samym Hollywood panuje ten sam rasizm

Literaci są najgorsi (Krzysztof Sztafa)

„To, co zostaje” – debiut Wojciecha Pieniążka – idealnie zdaje sprawę z wyczerpania pewnej literackiej formuły, która z jakichś powodów wciąż ma się w Polsce całkiem nieźle

Wszystko o naszych ciotkach (Monika Ochędowska)

Historii z „Brzucha Matki Boskiej” Marty Handschke dobywa się mnóstwo, a każda z nich referowana jest z najdrobniejszymi szczegółami. Zebranym tu w roztargnieniu „fotografiom” zdecydowanie brak obiecanej „aranżacji”

Zwrotność (Rafał Wawrzyńczyk)

Poezji się nie czyta, owszem, ale jest taka jej część, o której istnieniu przynajmniej się wie, jak i taka, która omija nawet zainteresowanych tematem

Biel i żar (Aldona Kopkiewicz)

Emily Dickinson nie goniła za rozgłosem, ale nie była też amatorką, pisała świadomie. Mogła obawiać się werdyktu publiczności, mogła też uważać, że wcale go nie potrzebuje. Może nie chciała marnować energii na przekonywanie redaktorów, którzy zupełnie nie poznali się na wielkości jej talentu

Media

ODBIORNIK (18): Opowieści na soszialach (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W 18. odcinku podkastu oglądamy mukbang, rozmawiamy o serialu facebookowym „Skam Austin” i instagramowej „Sufferosie”. Jak media społecznościowe sprawdzają się jako przestrzeń do opowiadania historii?

Koszty uzyskania rozrywki (Marzena Falkowska)

Studia deweloperskie od lat wykorzystują zaangażowanie i entuzjazm nowicjuszy, polegając na mitycznej pasji jako paliwie napędowym. To klasyczna sytuacja: nie podoba się, droga wolna, na twoje miejsce czeka długa kolejka chętnych

Sprawdzian gumowej ręki (Agnieszka Słodownik)

Dostaliśmy medium, w którym główną rolę gra przestrzeń – tak jak w rzeźbie czy architekturze. Nagle ludzie zajmujący się wideo, sztukami wizualnymi – szeroko rozumianą plastyką i narracją – mogą tworzyć środowiska, w których nadrzędną cechą jest rozciągłość przestrzeni oraz obecność

Muzyka

Mistrz empatii (Michał Wieczorek)

John Darnielle potrafiłby napisać piosenkę chyba na każdy możliwy temat. Album koncepcyjny o profesjonalnym wrestlingu? Proszę bardzo. Każdy dla niego zasługuje na zrozumienie, nawet ojczym przemocowiec. I zawsze jest nadzieja na lepsze jutro

Manewry taktyczne (Piotr Kowalczyk)

Disco to coś więcej niż kilka patentów aranżacyjnych. To stan ducha.Trzeba mieć tego rodzaju muzykę w sobie. A Pablopavo bliżej do melancholijnego barda z kwartyrnika niż do młodego Johna Travolty

Nieznośny ciężar wąsów (Piotr Szwed)

Najsłynniejsi rockmani często maskują upływ czasu. Operacje plastyczne, koncerty i teledyski mają pokazywać, że dalej są emanującymi młodzieńczą witalnością bogami gitary. Muzycy Psychocukru wypisują się z tak rozumianego rock'n'rolla. Ich strategią jest demitologizacja

Obyczaje

Durnostojka (Olga Drenda)

Durnostojka zagraca, jest nieprzydatna, ale im bardziej ostentacyjna jej niepraktyczność, tym jest ciekawsza. Durnostojka staje na przekór statecznemu światu, w którym wszystko musi mieć swoje miejsce i cel

Historie, których nie ma (Zofia Zaleska)

Trudno opowiadać historie, po których zostały tylko strzępy – źle zapisane nazwisko, krótka wzmianka, niepodpisane zdjęcie. Opisywanie życia i pracy opiekunek i służących jest równoznaczne z dawaniem świadectwa pominięciu

Sztuka

Wszyscy chcą mieszkać nad morzem (Beata Chomątowska)

Tegoroczna Warszawa w budowie przypomina, że Kijów i Warszawa są bliżej siebie, niż można by przypuszczać na podstawie miar geograficznych czy geopolitycznych

Nie huśtać łódką (Adam Mazur)

Polski jest za mało, Polska jest nie taka, jaką ktoś chciałby mieć, jaka powinna być, wszyscy krzyczą „Polska”, pytanie jaka?

Mirabelkami w husarię (Karol Sienkiewicz)

Z daleka łatwo się nabrać. Pod czarnym, żałobnym baldachimem wiszą portrety trumienne. Wystarczy jednak zbliżyć się do nich o kilka kroków, by ujawniło się naszym oczom więcej szczegółów

Gorączka alkoromantyczna (Iwona Kurz)

Z książki i wystawy w Rastrze o związkach sztuki i wódki wyłania się obraz całkowicie męskiej kultury w zdeformowany sposób romantycznej – szablę zastępuje tu szklanka, zawsze pełna, ale zawsze oznaczająca pustkę

Teatr

Odzyskać Konopnicką, odzyskać Dulębiankę (Piotr Morawski)

Twórcy i twórczynie „O mężnym Pietrku i sierotce Marysi” starają się z jednej strony badać queerową wyporność instytucjonalnego teatru, z drugiej – szukać wyjścia z patowej sytuacji, bo działalność poza instytucjami wiąże się z mniejszą widzialnością

Pies suka (Anka Herbut)

Dużo w „ Świętej Klusce” Agnieszki Smoczyńskiej slapsticku, kreskówki, zabawy kinem gatunkowym. Tylko szkoda, że to, co do pewnego stopnia sprawdza się na poziomie ruchu, nie sprawdza się już na poziomie aktorstwa

Nowe spojrzenia (Witold Mrozek)

Inni ludzie zmieniają teatry, a mi się w teatrze zmieniają zespoły. W sumie mam wrażenie, że jestem ciągle w jakimś innym kociołku. Przychodzi nowy dyrektor, inne twarze, inni aktorzy i inne spojrzenia. Wbrew pozorom, będąc w jednym miejscu, ciągle doświadczam zmiany

Wiersze

wiersze (Zofia Bałdyga)

]]>
Fri, 09 Nov 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/249]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/249

Film

Harder, better, faster (Adam Kruk)

Swoim najnowszym filmem francuski ekstremista, Gaspar Noé udowodnił, że jak nikt potrafi strząsnąć powagę i potrząsnąć uładzonymi konwencjami europejskiego art-house’u. „Climax” bije na głowę wszystko, co wcześniej stworzył

Przeciążenia (Jakub Socha)

Rewelacyjny „Pierwszy człowiek” Damiena Chazelle'a opowiada o rożnego rodzaju przeciążeniach – tych wewnątrz statku kosmicznego i tych, którym podlegają ludzie w życiu rodzinnym

Niedźwiedź i żaba (Jakub Socha)

„Jak pies z kotem” Janusza Kondratiuka to niezwykłe kino. Nie ma w Polsce równie odważnego i równie prawdziwego filmu, który opowiadałby o tym, co natura robi z ludzkim ciałem i jak choroba infekuje chorego i jego najbliższe otoczenie

Delegaci i delegatki (Monika Talarczyk)

W programie tegorocznego Warszawskiego Festiwalu Filmowego wyróżniało się kino byłego bloku wschodniego. Grand Prix w konkursie międzynarodowym zdobyła albańska „Delegacja”

Szkoła uwodzenia (Agnieszka Jakimiak)

W swojej „Suspirii” Guadagnino skupia się na tym, co potrafi robić najlepiej, kiedy opowiada historię – na stopniowym, niespiesznym uwodzeniu widzek i widzów, uwodzeniu pozbawionym kokieterii i chęci przypodobania się

POP-CORE: Cukierek albo psikus! (Michał Walkiewicz)

Nowe „Halloween” to w dużej mierze opowieść o przekazywaniu sobie traumy niczym rodzinnej pamiątki. No i o ludziach, którzy byli na tyle głupi, by w halloweenową noc zostawić otwarte drzwi

Literatura

Spalić, sprzedać, usiąść (Artur Madaliński)

Język „Krzesła Diavellego”, debiutu Michała Wasilewskiego, zachowuje balans między archaizującą stylizacją, zakorzenionym w konkrecie opisem i dyskretną podszewką ironii

Jedenaście lat z Proustem (Adam Pluszka)

Obawiać się? Osobliwe pytanie. Że będę przedmiotem ataków? Jak śmiałam zamachnąć się na świętość? Na wielkie nazwisko tłumacza Balzaca, Stendhala i Montaigne’a? – mówi autorka nowego przekładu „W stronę Swanna” Prousta

Rozmowa dwóch samotności (Jerzy Franczak)

Epoka literatury zaangażowanej przeminęła wraz z epoką jasnych horyzontów politycznych. Dzisiaj, w czasach zawiłych gier o niejawnych stawkach, literatura może jedynie skupić się na idei solidarności. Idea zmienia się w sprawę intymną

Media

Matematyka uprzedzeń (Kamil Fejfer)

Sztuczna inteligencja może być pomocna w tworzeniu polityk publicznych opartych na danych. Problem pojawia się wtedy, kiedy zamiast działać na naszą korzyść algorytmy utrwalają płciowe, klasowe lub rasowe uprzedzenia

Muzyka

Podwójnie nie (Borys Dejnarowicz)

„Double Negative” grupy Low to dzieło bardzo na czasie. Recenzenci porównują je do postapokaliptycznej powieści „Droga” Cormaca McCarthy'ego, a jego słuchanie do zwiedzania starożytnych ruin

Granica groteski (Marta Januszkiewicz)

„Manru”, jedyna opera Ignacego Jana Paderewskiego, po latach nieobecności powraca w pełnej wersji na sceny polskich teatrów operowych

Doświadczanie pieśni (Piotr Szwed)

Michał Górczyński interpretuje poezję Williama Blake'a z niezwykłym wyczuciem, zrozumieniem jej rytmu. Jazzowe czy elektroniczne motywy współistnieją tu z naprawdę doskonałymi, różnorodnymi piosenkami

Obyczaje

Żony dobre (Anna Marchewka)

Nieme niegdyś żony – współautorki sukcesów, dźwigające rachunki wystawiane przez działalność zawodową mężów – od niedawna zabierają głos, prowokując niewygodne pytania kwestionujące współczesną formę małżeństwa

Centrum chaosu (Dominika Klimek)

Żadna z komercyjnych stacji radiowych lat 90. nie prezentowała tak szerokiego spektrum gatunków muzycznych co Radiostacja. W ciągu dnia, w głównej playliście pojawiały się obok siebie hip-hop, drum’n’bass, britpop, house, reggae, trip-hop czy heavy metal

Sztuka

Ludzie czekali na jej rysunki (Arek Gruszczyński)

Maja Berezowska osiągała efekt bez wulgarności, a przecież pokazywała seks bez tabu. Była orędowniczką kobiecej przyjemności. W większości scen erotycznych to kobieta dostaje kilku partnerów, a nie odwrotnie. Pokazywała, że to kobiecie należy się rozkosz, a faceci mają jej ją dać

Nieleczone kompleksy (Karol Sienkiewicz)

Jeśli istnieje coś takiego jak tożsamość środkowoeuropejska, zdaje się mówić kurator „Orientu” Michal Novotný, to jest to zbiór resentymentów

Teatr

Od Alaski po Patagonię (Katarzyna Niedurny)

Kantor pracował tyle, ile było trzeba. Potrzebował dwóch godzin, to siedzieliśmy dwie godziny, czasem przychodził i mówił: mam to wszystko w dupie, chodźmy na kawę

Bunt wojowników piękna (Katarzyna Tórz)

Od kilku tygodni Belgia żyje listem otwartym, w którym tancerze Jana Fabre’a – legendy europejskiego teatru – opisują swoje doświadczenia pracy z reżyserem: szykanowanie, seksizm i mizoginię

Wiersze

wiersze (Samantha Kitsch)

]]>

Film

Harder, better, faster (Adam Kruk)

Swoim najnowszym filmem francuski ekstremista, Gaspar Noé udowodnił, że jak nikt potrafi strząsnąć powagę i potrząsnąć uładzonymi konwencjami europejskiego art-house’u. „Climax” bije na głowę wszystko, co wcześniej stworzył

Przeciążenia (Jakub Socha)

Rewelacyjny „Pierwszy człowiek” Damiena Chazelle'a opowiada o rożnego rodzaju przeciążeniach – tych wewnątrz statku kosmicznego i tych, którym podlegają ludzie w życiu rodzinnym

Niedźwiedź i żaba (Jakub Socha)

„Jak pies z kotem” Janusza Kondratiuka to niezwykłe kino. Nie ma w Polsce równie odważnego i równie prawdziwego filmu, który opowiadałby o tym, co natura robi z ludzkim ciałem i jak choroba infekuje chorego i jego najbliższe otoczenie

Delegaci i delegatki (Monika Talarczyk)

W programie tegorocznego Warszawskiego Festiwalu Filmowego wyróżniało się kino byłego bloku wschodniego. Grand Prix w konkursie międzynarodowym zdobyła albańska „Delegacja”

Szkoła uwodzenia (Agnieszka Jakimiak)

W swojej „Suspirii” Guadagnino skupia się na tym, co potrafi robić najlepiej, kiedy opowiada historię – na stopniowym, niespiesznym uwodzeniu widzek i widzów, uwodzeniu pozbawionym kokieterii i chęci przypodobania się

POP-CORE: Cukierek albo psikus! (Michał Walkiewicz)

Nowe „Halloween” to w dużej mierze opowieść o przekazywaniu sobie traumy niczym rodzinnej pamiątki. No i o ludziach, którzy byli na tyle głupi, by w halloweenową noc zostawić otwarte drzwi

Literatura

Spalić, sprzedać, usiąść (Artur Madaliński)

Język „Krzesła Diavellego”, debiutu Michała Wasilewskiego, zachowuje balans między archaizującą stylizacją, zakorzenionym w konkrecie opisem i dyskretną podszewką ironii

Jedenaście lat z Proustem (Adam Pluszka)

Obawiać się? Osobliwe pytanie. Że będę przedmiotem ataków? Jak śmiałam zamachnąć się na świętość? Na wielkie nazwisko tłumacza Balzaca, Stendhala i Montaigne’a? – mówi autorka nowego przekładu „W stronę Swanna” Prousta

Rozmowa dwóch samotności (Jerzy Franczak)

Epoka literatury zaangażowanej przeminęła wraz z epoką jasnych horyzontów politycznych. Dzisiaj, w czasach zawiłych gier o niejawnych stawkach, literatura może jedynie skupić się na idei solidarności. Idea zmienia się w sprawę intymną

Media

Matematyka uprzedzeń (Kamil Fejfer)

Sztuczna inteligencja może być pomocna w tworzeniu polityk publicznych opartych na danych. Problem pojawia się wtedy, kiedy zamiast działać na naszą korzyść algorytmy utrwalają płciowe, klasowe lub rasowe uprzedzenia

Muzyka

Podwójnie nie (Borys Dejnarowicz)

„Double Negative” grupy Low to dzieło bardzo na czasie. Recenzenci porównują je do postapokaliptycznej powieści „Droga” Cormaca McCarthy'ego, a jego słuchanie do zwiedzania starożytnych ruin

Granica groteski (Marta Januszkiewicz)

„Manru”, jedyna opera Ignacego Jana Paderewskiego, po latach nieobecności powraca w pełnej wersji na sceny polskich teatrów operowych

Doświadczanie pieśni (Piotr Szwed)

Michał Górczyński interpretuje poezję Williama Blake'a z niezwykłym wyczuciem, zrozumieniem jej rytmu. Jazzowe czy elektroniczne motywy współistnieją tu z naprawdę doskonałymi, różnorodnymi piosenkami

Obyczaje

Żony dobre (Anna Marchewka)

Nieme niegdyś żony – współautorki sukcesów, dźwigające rachunki wystawiane przez działalność zawodową mężów – od niedawna zabierają głos, prowokując niewygodne pytania kwestionujące współczesną formę małżeństwa

Centrum chaosu (Dominika Klimek)

Żadna z komercyjnych stacji radiowych lat 90. nie prezentowała tak szerokiego spektrum gatunków muzycznych co Radiostacja. W ciągu dnia, w głównej playliście pojawiały się obok siebie hip-hop, drum’n’bass, britpop, house, reggae, trip-hop czy heavy metal

Sztuka

Ludzie czekali na jej rysunki (Arek Gruszczyński)

Maja Berezowska osiągała efekt bez wulgarności, a przecież pokazywała seks bez tabu. Była orędowniczką kobiecej przyjemności. W większości scen erotycznych to kobieta dostaje kilku partnerów, a nie odwrotnie. Pokazywała, że to kobiecie należy się rozkosz, a faceci mają jej ją dać

Nieleczone kompleksy (Karol Sienkiewicz)

Jeśli istnieje coś takiego jak tożsamość środkowoeuropejska, zdaje się mówić kurator „Orientu” Michal Novotný, to jest to zbiór resentymentów

Teatr

Od Alaski po Patagonię (Katarzyna Niedurny)

Kantor pracował tyle, ile było trzeba. Potrzebował dwóch godzin, to siedzieliśmy dwie godziny, czasem przychodził i mówił: mam to wszystko w dupie, chodźmy na kawę

Bunt wojowników piękna (Katarzyna Tórz)

Od kilku tygodni Belgia żyje listem otwartym, w którym tancerze Jana Fabre’a – legendy europejskiego teatru – opisują swoje doświadczenia pracy z reżyserem: szykanowanie, seksizm i mizoginię

Wiersze

wiersze (Samantha Kitsch)

]]>
Fri, 26 Oct 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/248]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/248

Film

Plac zabaw (Jakub Socha)

W „7 uczuciach” dostajemy dzieciństwo jak ze słabego filmu przyrodniczego –  banalną historyjkę o pierwszej miłości i pierwszym zabiciu psa, poprzetykaną żartami

Sceny z życia (okupowanej) prowincji (Iwona Kurz)

Siergiej Łoźnica nakręcił „Donbas” z dokumentalnym zacięciem, w stylu reporterskim, pozornie od niechcenia, jak gdyby w istocie podglądał jedynie rzeczywistość i pokazywał ją saute

Literatura

Kilka anegdot (Olga Byrska)

Bezkrytyczność autora i mielizna materiału źródłowego książki, która mieni się reportażem, jest obecna w „Dziwniejszej historii” na wielu poziomach, tak strukturze, jak w stylu

Otwarta książka (Ewa Stusińska)

Samotna lektura, która od renesansu miała umożliwić bardziej bezpośrednią relację z Bogiem poprzez kontemplację tekstów religijnych, zapewniła również większy dostęp do materiałów erotycznych

Gin i jałowcówka (Krzysztof Umiński)

Oto pojawia się facet z południa. Outsider spod pełnego słońca. Pod przejrzystym niebem inaczej się kształtuje spojrzenie na świat niż w zamglonej północnej Francji – rozmawiamy z tłumaczami dwóch nowych przekładów Camusa

Media

Rytm miasta (Bartłomiej Nagórski)

Zawsze buduję znacznie większy świat niż to, czego doświadczy gracz. Tworząc miasto do gry, trzeba znać jego historię, wiedzieć, co wydarzyło się dziesięć, pięćdziesiąt i sto lat temu – mówi światowej sławy projektant growej architektury

Muzyka

Jakby coś wisiało w powietrzu (Artur Szarecki)

Tomasz Stańko był mistrzem atmosfery. Kluczowa dla uchwycenia ducha jego muzyki jest metafora cienia. Był on w niej zawsze obecny, niezależnie od tego, czy Stańko tworzył akurat hałaśliwy, rozchwiany free-jazz, czy liryczną muzykę w klimacie wytwórni ECM

Obyczaje

HUMOR: Wdzięk roztargnionej ludzkości (Paweł Mościcki)

W sytuacji rozpowszechnionego trollingu i bezradnych prób ironizowania coraz bardziej mrocznej rzeczywistości potrzebne są historie o ożywczym i uwalniającym potencjale komedii. O jej rewolucyjnej mocy

HUMOR: ***!!!! (Karolina Plinta)

Kobiety w polskim stand upie najczęściej wchodzą w stereotypowe role seksbomb, jednostek próżnych i przebiegłych, głupiutkich mieszczanek lub typowych Halinek Kiepskich. Zmieniają to artystki, a tych o komediowych predyspozycjach w polskiej sztuce coraz więcej

HUMOR: Nieskończony karnawał (Michał R. Wiśniewski)

Kiedy stajesz się puentą żartu, przestajesz być człowiekiem. Wiedzą o tym od setek lat twórcy politycznych memów, które przecież są po prostu śmiesznymi obrazkami, utrwalającymi i kolportującymi stereotypy

HUMOR: Uwikłani w śmiech (Grzegorz Stępniak)

Warto pamiętać, że kampowa estetyka i humor to strategie oporu. Tymczasem doprowadzona do skrajności poprawność polityczna, choć prowadzi do budowania ultra-tolerancyjnych społeczeństw, odbiera przestrzeń na ironię, sarkazm i humor

HUMOR: Improwizuj! (Bartosz Sadulski)

Humor stał się tak zglobalizowany, że trudno mówić o charakterystycznym polskim stylu, ale świetnie teraz działa aktualność. Choć grupy improwizujące w przeciwieństwie do kabaretów nie zajmują się polityką

Wywracanie kultury w Barze Studio (redakcja)

22 października zapraszamy na spotkanie autorskie z Rafałem Księżykiem, którego książka  „Wywracanie kultury. O dandysach, hipsterach i mutantach” ukaże się we wspólnej serii Wydawnictwa Czarne i Dwutygodnik.com już 24 października

Szyk-szok (Rafał Księżyk)

Codzienność rozmienia nas na drobne. A przecież powinniśmy w niej rosnąć. Rozpraszamy się w teraźniejszości. W nierównym starciu jednostki z otoczeniem jest moment, gdy szok pobudza szyk – przedpremierowy fragment książki „Wywracanie kultury. O dandysach, hipsterach i mutantach”

Sztuka

Krakowskie tutti frutti (Karol Sienkiewicz)

Zapowiadany z pompą Krakowski Salon Sztuki to artystyczna stajnia Augiasza. Miało być egalitarnie, wyszło niepoważnie

Teatr

Markietanka w laboratorium (Natalia Prüfer)

Byliśmy jego dobrze opłaconymi królikami doświadczalnymi. Trzeba pisać o ludzkiej prawdzie, o tym, jaką cenę płaciliśmy za to, że Grotowski jest znany na całym świecie – rozmowa o Jerzym Grotowskim dwadzieścia lat po jego śmierci

Zagrać marcowego Żyda (Piotr Morawski)

W spektaklu „Dawid jedzie do Izraela” Piaskowski z Sulimą nie robią niczego nowego, nawet ostentacja w ujawnianiu oczywistych klisz staje się już kliszą, a aktor pytający, jak zagrać Żyda, staje się coraz bardziej irytujący

Wiersze

wiersze (Alex Freiheit)

Ziemia

Nie potrafię upiec borsuka (Zofia Król)

Do chodzenia potrzeba trzech elementów: ciała, umysłu i przestrzeni. W dzisiejszych czasach trzeba dodać do tego jeszcze czas – rozmowa wokół książek Rebeki Solnit i Roberta Macfarlane'a

]]>

Film

Plac zabaw (Jakub Socha)

W „7 uczuciach” dostajemy dzieciństwo jak ze słabego filmu przyrodniczego –  banalną historyjkę o pierwszej miłości i pierwszym zabiciu psa, poprzetykaną żartami

Sceny z życia (okupowanej) prowincji (Iwona Kurz)

Siergiej Łoźnica nakręcił „Donbas” z dokumentalnym zacięciem, w stylu reporterskim, pozornie od niechcenia, jak gdyby w istocie podglądał jedynie rzeczywistość i pokazywał ją saute

Literatura

Kilka anegdot (Olga Byrska)

Bezkrytyczność autora i mielizna materiału źródłowego książki, która mieni się reportażem, jest obecna w „Dziwniejszej historii” na wielu poziomach, tak strukturze, jak w stylu

Otwarta książka (Ewa Stusińska)

Samotna lektura, która od renesansu miała umożliwić bardziej bezpośrednią relację z Bogiem poprzez kontemplację tekstów religijnych, zapewniła również większy dostęp do materiałów erotycznych

Gin i jałowcówka (Krzysztof Umiński)

Oto pojawia się facet z południa. Outsider spod pełnego słońca. Pod przejrzystym niebem inaczej się kształtuje spojrzenie na świat niż w zamglonej północnej Francji – rozmawiamy z tłumaczami dwóch nowych przekładów Camusa

Media

Rytm miasta (Bartłomiej Nagórski)

Zawsze buduję znacznie większy świat niż to, czego doświadczy gracz. Tworząc miasto do gry, trzeba znać jego historię, wiedzieć, co wydarzyło się dziesięć, pięćdziesiąt i sto lat temu – mówi światowej sławy projektant growej architektury

Muzyka

Jakby coś wisiało w powietrzu (Artur Szarecki)

Tomasz Stańko był mistrzem atmosfery. Kluczowa dla uchwycenia ducha jego muzyki jest metafora cienia. Był on w niej zawsze obecny, niezależnie od tego, czy Stańko tworzył akurat hałaśliwy, rozchwiany free-jazz, czy liryczną muzykę w klimacie wytwórni ECM

Obyczaje

HUMOR: Wdzięk roztargnionej ludzkości (Paweł Mościcki)

W sytuacji rozpowszechnionego trollingu i bezradnych prób ironizowania coraz bardziej mrocznej rzeczywistości potrzebne są historie o ożywczym i uwalniającym potencjale komedii. O jej rewolucyjnej mocy

HUMOR: ***!!!! (Karolina Plinta)

Kobiety w polskim stand upie najczęściej wchodzą w stereotypowe role seksbomb, jednostek próżnych i przebiegłych, głupiutkich mieszczanek lub typowych Halinek Kiepskich. Zmieniają to artystki, a tych o komediowych predyspozycjach w polskiej sztuce coraz więcej

HUMOR: Nieskończony karnawał (Michał R. Wiśniewski)

Kiedy stajesz się puentą żartu, przestajesz być człowiekiem. Wiedzą o tym od setek lat twórcy politycznych memów, które przecież są po prostu śmiesznymi obrazkami, utrwalającymi i kolportującymi stereotypy

HUMOR: Uwikłani w śmiech (Grzegorz Stępniak)

Warto pamiętać, że kampowa estetyka i humor to strategie oporu. Tymczasem doprowadzona do skrajności poprawność polityczna, choć prowadzi do budowania ultra-tolerancyjnych społeczeństw, odbiera przestrzeń na ironię, sarkazm i humor

HUMOR: Improwizuj! (Bartosz Sadulski)

Humor stał się tak zglobalizowany, że trudno mówić o charakterystycznym polskim stylu, ale świetnie teraz działa aktualność. Choć grupy improwizujące w przeciwieństwie do kabaretów nie zajmują się polityką

Wywracanie kultury w Barze Studio (redakcja)

22 października zapraszamy na spotkanie autorskie z Rafałem Księżykiem, którego książka  „Wywracanie kultury. O dandysach, hipsterach i mutantach” ukaże się we wspólnej serii Wydawnictwa Czarne i Dwutygodnik.com już 24 października

Szyk-szok (Rafał Księżyk)

Codzienność rozmienia nas na drobne. A przecież powinniśmy w niej rosnąć. Rozpraszamy się w teraźniejszości. W nierównym starciu jednostki z otoczeniem jest moment, gdy szok pobudza szyk – przedpremierowy fragment książki „Wywracanie kultury. O dandysach, hipsterach i mutantach”

Sztuka

Krakowskie tutti frutti (Karol Sienkiewicz)

Zapowiadany z pompą Krakowski Salon Sztuki to artystyczna stajnia Augiasza. Miało być egalitarnie, wyszło niepoważnie

Teatr

Markietanka w laboratorium (Natalia Prüfer)

Byliśmy jego dobrze opłaconymi królikami doświadczalnymi. Trzeba pisać o ludzkiej prawdzie, o tym, jaką cenę płaciliśmy za to, że Grotowski jest znany na całym świecie – rozmowa o Jerzym Grotowskim dwadzieścia lat po jego śmierci

Zagrać marcowego Żyda (Piotr Morawski)

W spektaklu „Dawid jedzie do Izraela” Piaskowski z Sulimą nie robią niczego nowego, nawet ostentacja w ujawnianiu oczywistych klisz staje się już kliszą, a aktor pytający, jak zagrać Żyda, staje się coraz bardziej irytujący

Wiersze

wiersze (Alex Freiheit)

Ziemia

Nie potrafię upiec borsuka (Zofia Król)

Do chodzenia potrzeba trzech elementów: ciała, umysłu i przestrzeni. W dzisiejszych czasach trzeba dodać do tego jeszcze czas – rozmowa wokół książek Rebeki Solnit i Roberta Macfarlane'a

]]>
Thu, 11 Oct 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/247]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/247

Film

Mój naturalny stan (Marta Bałaga)

Zawsze myślałem, że zostanę pisarzem. A raczej graczem baseballu, który pisałby powieści. Nie udało mi się osiągnąć ani jednego, ani drugiego. Ale zacząłem oglądać te wszystkie filmy i pomyślałem: „Może jestem reżyserem?” – mówi ikona amerykańskiego kina

Opukiwanie rzeczywistości (Adam Kruk)

Nieco archaiczna formuła sprawia, że festiwal w Gdyni nigdy nie będzie miał międzynarodowego prestiżu, a jednocześnie – że dla rodzimych filmowców ma znaczenie szczególne. Jak matczyny uścisk czy ojcowskie poklepanie po ramieniu

Drugi dzień szarańczy (Jakub Socha)

W „Tajemnicach Silver Lake” Mitchell pokazuje wyczerpanie energii. Jego film, choć zanurzony w popkulturze, stroni od nostalgii. Stwierdza po prostu, bez zbędnych pretensji, że popkultura prawdopodobnie nas nie zbawi

Album z fotografiami (Weronika Murek)

Równoległość określa większość obecnych w filmie Filipa Bajona relacji. Równoległa jest historia mieszkających obok siebie junkrów i pruskich grafów, równoległe są emocje, równoległe zdają się wreszcie poszczególne wątki

Czy „Kler” przyniesie katharsis? (Jakub Majmurek i ks. Andrzej Luter)

Dwaj krytycy – ksiądz katolicki i ateista – rozmawiają o filmie Wojciecha Smarzowskiego

Pod pierzyną (Klara Cykorz)

Nie wiadomo, czym właściwie „Ninaˮ miałaby oddychać, skąd czerpać energię. „Niepożądane zwroty pożądaniaˮ określają zwroty akcji, ale to szkielet – szkieletem dwóch godzin się nie zapełni

Literatura

Kołatka i pudełko (Aldona Kopkiewicz)

Miał w sobie tę żarliwie patriotyczną, po polsku straceńczą iskrę. Lekcję pogardy, z jaką państwo komunistyczne potraktowało swoich obywateli, będzie odczuwał boleśnie do końca 

Tłumacze wszystkich światów (Rafał Lisowski)

Tłumacz ma dawać czytelnikowi książki napisane po polsku: te, które sam chciałby czytać, i te, których prywatnie by nie tknął, te, które sam znalazł i pokochał, i te, o których usłyszał dopiero od wydawcy – polemika z esejem Jerzego Jarniewicza

Miłość przeminęła jak zły sen (Agata Pyzik)

Świat wierszy Honek jest odrealniony, jak u Leśmiana czy Grochowiaka pełen okrutnych, ale i zmysłowych obrazów, wydaje się jednak chwilami zapisem wręcz kronikarskim, dokumentalnym

Trzecia Świrszczyńska (Jacek Dehnel)

Jej pozycja na mapie pamięci o polskiej poezji jest nadal niedoszacowana. Jednak najbardziej zaskakujące i ożywcze okazuje się jej pisanie najwcześniejsze: dwie książki poetyckie o nieciekawych tytułach – o Annie Świrszczyńskiej w rocznicę upadku Powstania Warszawskiego

Tłumacz do rozmowy czy do wynajęcia? (Jerzy Jarniewicz)

W optyce Rafała Lisowskiego książka jest tylko towarem, a tłumacz elementem rynku, koniec kropka. Mój polemista namawia mnie do przyjęcia mentalności niewolnika – odpowiedź na polemikę

Wiry i mielizny (Monika Ochędowska)

W „Jeremiaszu” Piotra Nesterowicza dzieje się wiele. Tyle że obiecujący wir zdarzeń, który bełta bohaterem, czytelnika osadza stopniowo na mieliźnie zniechęcenia. Nadwyżka wątków dławi szczątkową, pretekstową akcję

Pytałam o najprostsze rzeczy (Agnieszka Sowińska)

Pierwsze wywiady przeprowadzałam po angielsku. I dostawałam cały czas te same schematyczne odpowiedzi: w komunizmie za przyznanie, że chleb jest czerstwy, można było trafić do więzienia. Zrozumiałam, że bez znajomości albańskiego nie pójdę ani krok dalej

Muzyka

Okruchy ambientu (Paweł Klimczak)

Współczesny polski ambient ma skomplikowany rodowód i jest bardzo różnorodny. To bardziej stan ducha niż konkretny styl muzyczny

Głos to gęsta substancja (Filip Lech)

Nigdy nie interesowały mnie grupowe wzruszenia, nawet na koncerty nie lubię chodzić. Chcę być od razu na scenie. Moje koncerty muszą się odbywać według ścisłych zasad. Jak liturgia. Bardzo lubię stać na pozycji kaznodziei, lubię rodzaj skupienia, który temu towarzyszy

Piękne komercyjne samobójstwo (Piotr Szwed)

Zepsucie, samozniszczenie, niedorozwój, redukcja do instynktu, rozpad na odłamki obłędu – to wszystko przychodzi mi bez specjalnego wysiłku, tak na scenie, jak poza nią, niestety. Tym całym cyrkiem wykopałem sobie niszę, której chyba nikt pokrewny ze świata muzyki nie zamieszkuje

Odepchnąć się (Rafał Wawrzyńczyk)

Współczesność oznacza również współczesne sposoby bycia współczesnym. Sposoby te trzeba dopiero wynajdywać i partyzancko forsować, często nie mając pewnie pojęcia, co z tego wyniknie. Tylko nieliczni podejmują to ryzyko – relacja z 61. Warszawskiej Jesieni

Obyczaje

Pożytki ze zrywania plakatów (Zofia Leszczyńska)

Archiwum polskich plakatów wyborczych nie istnieje. Bo i po co? To śmieci, kolekcja koszmarnego designu i żałosnych sloganów. A przecież można w nich zobaczyć historię polskich lęków i aspiracji

Duch surfingu (Agata Sikora)

Zawsze zachwycała mnie uprzejmość nieznająca kolorów skóry, różnic ubioru i akcentów. Ale czy mój entuzjazm nie jest narzędziem symbolicznej przemocy? „Dwutygodnik” i „Szum” zapraszają w poniedziałek 1 października o 18:00 do warszawskiego Baru Studio na dyskusję o krytyce artystycznej w czasach politycznej poprawności

Sztuka

Architektoniczne oszustwo (Monika Stelmach)

W polszczyźnie istnieje słowo „apartament” – to duże, luksusowe mieszkanie. W tym kontekście termin „mikroapartament” dodaje małym mieszkaniom szyku i splendoru, ale jest językowym oszustwem

Małżeństwo z rozsądku (Karol Sienkiewicz)

Zreformowany, kryzysowy Warsaw Gallery Weekend okazał się imprezą wyjątkowo zróżnicowaną. Z jednej strony mieliśmy Fundację Galerii Foksal, z drugiej – jarmarczne popisy krakowskiej Potencji

Nasze muzeum (Adam Mazur)

Większość budowanych teraz muzeów jest potrzebna społeczeństwu jak piąte koło u wozu. W tym samym czasie ważne instytucje dochodzą do kresu swoich możliwości – Agnieszka Morawińska o swoim odejściu z Narodowego, kierowaniu Zachętą, placówce w Australii, pracy w Zamku Królewskim i Ministerstwie Kultury, czasach studenckich i dzieciństwie w stalinowskiej Warszawie

Da Vinci, Wyspiański, Uklański (Stach Szabłowski)

Co Piotr Uklański robi w Muzeum Narodowym? Jest koniem trojańskim, który do świątyni kultury narodowej przemyca wirusy zwątpienia, ironii i nihilizmu? Występuje jako ostatni prawdziwy artysta narodowy? Jedno jest pewne: Uklański pokazuje w Krakowie „Polskę”

Teatr

Polacy robią spektakl (Witold Mrozek)

Charyzma, vis comica i bezpretensjonalny wdzięk aktorskiego rodzeństwa Polaków sprawiają, że w najnowszym przedstawieniu Wojtka Ziemilskiego broni się to, co w innym przypadku mogłoby wyglądać jak banalne ćwiczenie

Ruchy oporu (Anka Herbut)

Sytuacja jest dość schizofreniczna. Teatr, chcąc nie chcąc, wsysa taniec, a taniec chce działać w jego ramach, nie porzucając jednocześnie swoich własnych, dlatego wykonuje ruchy separatystyczne

Etykieta „Warto” (Arek Gruszczyński)

Często postrzegam siebie jako kuratorkę. Dobieram sobie twórców, którzy w danym temacie są ekspertami. Nie narzucam im swojego zdania. To moja walka z wyobrażeniem reżysera jako demiurga, gwiazdy – mówi reżyserka „Gniewu” z Teatru Powszechnego w Warszawie

Wiersze

wiersze (Martin Haim Edelist)

]]>

Film

Mój naturalny stan (Marta Bałaga)

Zawsze myślałem, że zostanę pisarzem. A raczej graczem baseballu, który pisałby powieści. Nie udało mi się osiągnąć ani jednego, ani drugiego. Ale zacząłem oglądać te wszystkie filmy i pomyślałem: „Może jestem reżyserem?” – mówi ikona amerykańskiego kina

Opukiwanie rzeczywistości (Adam Kruk)

Nieco archaiczna formuła sprawia, że festiwal w Gdyni nigdy nie będzie miał międzynarodowego prestiżu, a jednocześnie – że dla rodzimych filmowców ma znaczenie szczególne. Jak matczyny uścisk czy ojcowskie poklepanie po ramieniu

Drugi dzień szarańczy (Jakub Socha)

W „Tajemnicach Silver Lake” Mitchell pokazuje wyczerpanie energii. Jego film, choć zanurzony w popkulturze, stroni od nostalgii. Stwierdza po prostu, bez zbędnych pretensji, że popkultura prawdopodobnie nas nie zbawi

Album z fotografiami (Weronika Murek)

Równoległość określa większość obecnych w filmie Filipa Bajona relacji. Równoległa jest historia mieszkających obok siebie junkrów i pruskich grafów, równoległe są emocje, równoległe zdają się wreszcie poszczególne wątki

Czy „Kler” przyniesie katharsis? (Jakub Majmurek i ks. Andrzej Luter)

Dwaj krytycy – ksiądz katolicki i ateista – rozmawiają o filmie Wojciecha Smarzowskiego

Pod pierzyną (Klara Cykorz)

Nie wiadomo, czym właściwie „Ninaˮ miałaby oddychać, skąd czerpać energię. „Niepożądane zwroty pożądaniaˮ określają zwroty akcji, ale to szkielet – szkieletem dwóch godzin się nie zapełni

Literatura

Kołatka i pudełko (Aldona Kopkiewicz)

Miał w sobie tę żarliwie patriotyczną, po polsku straceńczą iskrę. Lekcję pogardy, z jaką państwo komunistyczne potraktowało swoich obywateli, będzie odczuwał boleśnie do końca 

Tłumacze wszystkich światów (Rafał Lisowski)

Tłumacz ma dawać czytelnikowi książki napisane po polsku: te, które sam chciałby czytać, i te, których prywatnie by nie tknął, te, które sam znalazł i pokochał, i te, o których usłyszał dopiero od wydawcy – polemika z esejem Jerzego Jarniewicza

Miłość przeminęła jak zły sen (Agata Pyzik)

Świat wierszy Honek jest odrealniony, jak u Leśmiana czy Grochowiaka pełen okrutnych, ale i zmysłowych obrazów, wydaje się jednak chwilami zapisem wręcz kronikarskim, dokumentalnym

Trzecia Świrszczyńska (Jacek Dehnel)

Jej pozycja na mapie pamięci o polskiej poezji jest nadal niedoszacowana. Jednak najbardziej zaskakujące i ożywcze okazuje się jej pisanie najwcześniejsze: dwie książki poetyckie o nieciekawych tytułach – o Annie Świrszczyńskiej w rocznicę upadku Powstania Warszawskiego

Tłumacz do rozmowy czy do wynajęcia? (Jerzy Jarniewicz)

W optyce Rafała Lisowskiego książka jest tylko towarem, a tłumacz elementem rynku, koniec kropka. Mój polemista namawia mnie do przyjęcia mentalności niewolnika – odpowiedź na polemikę

Wiry i mielizny (Monika Ochędowska)

W „Jeremiaszu” Piotra Nesterowicza dzieje się wiele. Tyle że obiecujący wir zdarzeń, który bełta bohaterem, czytelnika osadza stopniowo na mieliźnie zniechęcenia. Nadwyżka wątków dławi szczątkową, pretekstową akcję

Pytałam o najprostsze rzeczy (Agnieszka Sowińska)

Pierwsze wywiady przeprowadzałam po angielsku. I dostawałam cały czas te same schematyczne odpowiedzi: w komunizmie za przyznanie, że chleb jest czerstwy, można było trafić do więzienia. Zrozumiałam, że bez znajomości albańskiego nie pójdę ani krok dalej

Muzyka

Okruchy ambientu (Paweł Klimczak)

Współczesny polski ambient ma skomplikowany rodowód i jest bardzo różnorodny. To bardziej stan ducha niż konkretny styl muzyczny

Głos to gęsta substancja (Filip Lech)

Nigdy nie interesowały mnie grupowe wzruszenia, nawet na koncerty nie lubię chodzić. Chcę być od razu na scenie. Moje koncerty muszą się odbywać według ścisłych zasad. Jak liturgia. Bardzo lubię stać na pozycji kaznodziei, lubię rodzaj skupienia, który temu towarzyszy

Piękne komercyjne samobójstwo (Piotr Szwed)

Zepsucie, samozniszczenie, niedorozwój, redukcja do instynktu, rozpad na odłamki obłędu – to wszystko przychodzi mi bez specjalnego wysiłku, tak na scenie, jak poza nią, niestety. Tym całym cyrkiem wykopałem sobie niszę, której chyba nikt pokrewny ze świata muzyki nie zamieszkuje

Odepchnąć się (Rafał Wawrzyńczyk)

Współczesność oznacza również współczesne sposoby bycia współczesnym. Sposoby te trzeba dopiero wynajdywać i partyzancko forsować, często nie mając pewnie pojęcia, co z tego wyniknie. Tylko nieliczni podejmują to ryzyko – relacja z 61. Warszawskiej Jesieni

Obyczaje

Pożytki ze zrywania plakatów (Zofia Leszczyńska)

Archiwum polskich plakatów wyborczych nie istnieje. Bo i po co? To śmieci, kolekcja koszmarnego designu i żałosnych sloganów. A przecież można w nich zobaczyć historię polskich lęków i aspiracji

Duch surfingu (Agata Sikora)

Zawsze zachwycała mnie uprzejmość nieznająca kolorów skóry, różnic ubioru i akcentów. Ale czy mój entuzjazm nie jest narzędziem symbolicznej przemocy? „Dwutygodnik” i „Szum” zapraszają w poniedziałek 1 października o 18:00 do warszawskiego Baru Studio na dyskusję o krytyce artystycznej w czasach politycznej poprawności

Sztuka

Architektoniczne oszustwo (Monika Stelmach)

W polszczyźnie istnieje słowo „apartament” – to duże, luksusowe mieszkanie. W tym kontekście termin „mikroapartament” dodaje małym mieszkaniom szyku i splendoru, ale jest językowym oszustwem

Małżeństwo z rozsądku (Karol Sienkiewicz)

Zreformowany, kryzysowy Warsaw Gallery Weekend okazał się imprezą wyjątkowo zróżnicowaną. Z jednej strony mieliśmy Fundację Galerii Foksal, z drugiej – jarmarczne popisy krakowskiej Potencji

Nasze muzeum (Adam Mazur)

Większość budowanych teraz muzeów jest potrzebna społeczeństwu jak piąte koło u wozu. W tym samym czasie ważne instytucje dochodzą do kresu swoich możliwości – Agnieszka Morawińska o swoim odejściu z Narodowego, kierowaniu Zachętą, placówce w Australii, pracy w Zamku Królewskim i Ministerstwie Kultury, czasach studenckich i dzieciństwie w stalinowskiej Warszawie

Da Vinci, Wyspiański, Uklański (Stach Szabłowski)

Co Piotr Uklański robi w Muzeum Narodowym? Jest koniem trojańskim, który do świątyni kultury narodowej przemyca wirusy zwątpienia, ironii i nihilizmu? Występuje jako ostatni prawdziwy artysta narodowy? Jedno jest pewne: Uklański pokazuje w Krakowie „Polskę”

Teatr

Polacy robią spektakl (Witold Mrozek)

Charyzma, vis comica i bezpretensjonalny wdzięk aktorskiego rodzeństwa Polaków sprawiają, że w najnowszym przedstawieniu Wojtka Ziemilskiego broni się to, co w innym przypadku mogłoby wyglądać jak banalne ćwiczenie

Ruchy oporu (Anka Herbut)

Sytuacja jest dość schizofreniczna. Teatr, chcąc nie chcąc, wsysa taniec, a taniec chce działać w jego ramach, nie porzucając jednocześnie swoich własnych, dlatego wykonuje ruchy separatystyczne

Etykieta „Warto” (Arek Gruszczyński)

Często postrzegam siebie jako kuratorkę. Dobieram sobie twórców, którzy w danym temacie są ekspertami. Nie narzucam im swojego zdania. To moja walka z wyobrażeniem reżysera jako demiurga, gwiazdy – mówi reżyserka „Gniewu” z Teatru Powszechnego w Warszawie

Wiersze

wiersze (Martin Haim Edelist)

]]>
Fri, 28 Sep 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/246]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/246

Film

Chocholi taniec (Bartosz Żurawiecki)

Izraelski „Fokstrot” pokazuje, jak łatwo można udawać, że się nie widzi, żyć w bańce wypełnionej oficjalną propagandą. Kto jednak wiecznie drąży przeszłość, ten traci z oczu przyszłość. Bańka kręci się w kółko, aż wreszcie pęknie

Obudźcie się! (Ewa Drygalska)

Od dwóch dekad bohaterowie Spike'a Lee krzyczą z ekranów „Obudźcie się!”. Po raz pierwszy ta fraza pojawiła się w „Szkolnym oszołomieniu” i powracała w niemal wszystkich kolejnych. W „Blackkklansman” pada z ust białego policjanta

Uciekaj z miasteczka (Jakub Socha)

W „Rojście” świat płowieje i gaśnie. Jan Holoubek uciekł od gruboziarnistego realizmu dokumentu i od sepii, obowiązkowej w nostalgicznych fabułach za Peerelem. Jesteśmy w świecie  konkretnym, choć na granicy koszmaru

Sprawa osobista (Michał Walkiewicz)

Nowy film o Predatorze ma energię ciosu na odlew, policzka wymierzonego fanom „Predatora” w klasycznym wydaniu

Literatura

Za niebieską derką (Zofia Król)

Miksując wiarygodną prawdę historii z najbardziej intensywnym odpałem fantazji (duchy!), Saunders tworzy w „Lincolnie w Bardo” literacki obraz o nieosiągalnym, zdawałoby się, poziomie wewnętrznego napięcia

Ostatnie takie wakacje (Tomasz Pstrągowski)

Kobieca solidarność nie jest w powieści graficznej kuzynek Tamaki czymś oczywistym. To raczej wartość, o którą trzeba walczyć, przełamując kolejne męskie narracje

Americana (Rafał Wawrzyńczyk)

Ashbery długo pewnie będzie jeszcze w Polsce najważniejszym amerykańskim poetą. Ale wygodne fotele porzucać jest zdrowo – esej o książkach Rona Padgetta, Rae Armantrout i Erica Paula

Media

Skąd ten komputer wiedział (Ada Banaszak)

Sztucznym inteligencjom trzeba mówić wprost, jakie zachowania są nieakceptowalne: nie możesz robić testów na zwierzętach, nie możesz niszczyć środowiska naturalnego. Dlatego tak ważne jest, byśmy określili swoje priorytety

Onlive (Agnieszka Słodownik)

O wczesnojesiennym spacerze po sieci, z której wyłania się „Hybrydator” i wspólnotowy „A Secret Chord”

Muzyka

Prezydent niewidzialnego państwa (Rafał Księżyk)

Papa Wemba pochodził z najbardziej ponurej kolonii, belgijskiego Kongo. A przecież stał się odrębną ikoną globalnej popkultury. W tej samej mierze konformistyczny, co wywrotowy, stanowi esencję afrykańskiego dandysa – ujawniamy fragment naszej nowej książki „Wywracanie kultury”

Wirtuozeria i nieporadność (Piotr Kowalczyk)

Płyta Bartka Kujawskiego jest wyzwaniem. Nawet jeśli jej okładka kojarzy się z grafiką nieskładnie przygotowaną w generatorze memów

Strzeż się szalonej kobiety! (Mateusz Ciupka)

Napisany przez Olgę Tokarczuk tekst „Ahat ilī – Siostry bogów” jest wielopoziomowy, wciągający i wspaniale dopracowany. Premiera opery stała się kulminacyjnym punktem festiwalu Sacrum Profanum

Obyczaje

Pia (Joanna Ostrowska)

Dlaczego społeczeństwo łatwiej akceptowało wizję „ruchomych burdeli” niż wspomnienia ofiar przemocy z domów publicznych? – przedpremierowy fragment książki o przemocy seksualnej w czasie II wojny światowej

Bagaż osobisty? (Iwona Kurz)

Strategia artystyczna oparta na wywoływaniu emocji i identyfikacji z bohaterami jest bardzo skuteczna. Warto też jednak zapytać, czy to dziś wystarczy – o okołomarcowych spektaklach i wystawach

Sztuka

Nie jesteśmy oczami zawieszonymi na mózgu (Anka Herbut)

Najmocniej działa na nas inne ciało, które testuje nasze granice: czy zgodzimy się na szeptanie do ucha, dotyk, bliskość zmęczonego oddechu, prowokujące spojrzenie – rozmowa o praktykach choregoraficznych w galeriach

Ryga w centrum świata (Stach Szabłowski)

Kiedy inni zastanawiają się jak zrewolucjonizować medium wystawy i szukają ucieczki przed festiwalizacją, Katarina Gregos wraca do korzeni. Instynkt jej nie zawodzi. Format biennale gdzie indziej może i się zużył, ale na Łotwie znów działa

Rzeczy nie są tym, czym się wydają (Anka Herbut)

„Subterranean River” Łukasza Rusznicy to świetnie skonstruowana opowieść wizualna o duchowych warstwach japońskiej rzeczywistości. Jeśli porzucić na chwilę pole mitologicznych symboli, rozlewa się ona szeroko i płynie blisko nas

Projektowanie usług dla uchodźców (Arek Gruszczyński)

Szkoła w pudełku,  zegar z apteczką, kurtka ze śpiworem, Kuchnia Konfliktu, plecak pierwszej potrzeby, mikrokuchnia  – to przykłady dizajnu empatycznego, które możemy zobaczyć na wystawie we wrocławskim BWA Dizajn

Światłowstręt (Łukasz Gorczyca, Łukasz Ronduda)

Kiedy z akademii zapędzaliśmy się do knajpy, to byliśmy nachlanymi, rozwydrzonymi gówniarzami. Teraz nie widzę takich ludzi. Choć zdarza mi się spotkać studentów popijających wino i pytających, jak zrobić karierę

Teatr

Brud na czerwonym dywanie (Katarzyna Niedurny)

Spektakl „Gala '68. Wolność to luksus” Agnieszki Jakimiak to obraz rzeczywistości, w której ludzie są piękni, rywalizują z klasą w pięknych kategoriach, a o pokój wystarczy zaapelować, odbierając statuetkę

Wiersze

wiersze (Dominik Bielicki)

Ziemia

Nie mogłem zabrać wszystkich (Krzysztof Środa)

Sprawy zaszły za daleko. Zaproszony do paryskiej restauracji, nie potrafiłem powstrzymać się przed włożeniem do torby pomarańczowego pancerza kraba, którego przed chwilą zjadłem. Postanowiłem wyjaśnić sobie naturę obsesji zbierania śmieci i przedmiotów

]]>

Film

Chocholi taniec (Bartosz Żurawiecki)

Izraelski „Fokstrot” pokazuje, jak łatwo można udawać, że się nie widzi, żyć w bańce wypełnionej oficjalną propagandą. Kto jednak wiecznie drąży przeszłość, ten traci z oczu przyszłość. Bańka kręci się w kółko, aż wreszcie pęknie

Obudźcie się! (Ewa Drygalska)

Od dwóch dekad bohaterowie Spike'a Lee krzyczą z ekranów „Obudźcie się!”. Po raz pierwszy ta fraza pojawiła się w „Szkolnym oszołomieniu” i powracała w niemal wszystkich kolejnych. W „Blackkklansman” pada z ust białego policjanta

Uciekaj z miasteczka (Jakub Socha)

W „Rojście” świat płowieje i gaśnie. Jan Holoubek uciekł od gruboziarnistego realizmu dokumentu i od sepii, obowiązkowej w nostalgicznych fabułach za Peerelem. Jesteśmy w świecie  konkretnym, choć na granicy koszmaru

Sprawa osobista (Michał Walkiewicz)

Nowy film o Predatorze ma energię ciosu na odlew, policzka wymierzonego fanom „Predatora” w klasycznym wydaniu

Literatura

Za niebieską derką (Zofia Król)

Miksując wiarygodną prawdę historii z najbardziej intensywnym odpałem fantazji (duchy!), Saunders tworzy w „Lincolnie w Bardo” literacki obraz o nieosiągalnym, zdawałoby się, poziomie wewnętrznego napięcia

Ostatnie takie wakacje (Tomasz Pstrągowski)

Kobieca solidarność nie jest w powieści graficznej kuzynek Tamaki czymś oczywistym. To raczej wartość, o którą trzeba walczyć, przełamując kolejne męskie narracje

Americana (Rafał Wawrzyńczyk)

Ashbery długo pewnie będzie jeszcze w Polsce najważniejszym amerykańskim poetą. Ale wygodne fotele porzucać jest zdrowo – esej o książkach Rona Padgetta, Rae Armantrout i Erica Paula

Media

Skąd ten komputer wiedział (Ada Banaszak)

Sztucznym inteligencjom trzeba mówić wprost, jakie zachowania są nieakceptowalne: nie możesz robić testów na zwierzętach, nie możesz niszczyć środowiska naturalnego. Dlatego tak ważne jest, byśmy określili swoje priorytety

Onlive (Agnieszka Słodownik)

O wczesnojesiennym spacerze po sieci, z której wyłania się „Hybrydator” i wspólnotowy „A Secret Chord”

Muzyka

Prezydent niewidzialnego państwa (Rafał Księżyk)

Papa Wemba pochodził z najbardziej ponurej kolonii, belgijskiego Kongo. A przecież stał się odrębną ikoną globalnej popkultury. W tej samej mierze konformistyczny, co wywrotowy, stanowi esencję afrykańskiego dandysa – ujawniamy fragment naszej nowej książki „Wywracanie kultury”

Wirtuozeria i nieporadność (Piotr Kowalczyk)

Płyta Bartka Kujawskiego jest wyzwaniem. Nawet jeśli jej okładka kojarzy się z grafiką nieskładnie przygotowaną w generatorze memów

Strzeż się szalonej kobiety! (Mateusz Ciupka)

Napisany przez Olgę Tokarczuk tekst „Ahat ilī – Siostry bogów” jest wielopoziomowy, wciągający i wspaniale dopracowany. Premiera opery stała się kulminacyjnym punktem festiwalu Sacrum Profanum

Obyczaje

Pia (Joanna Ostrowska)

Dlaczego społeczeństwo łatwiej akceptowało wizję „ruchomych burdeli” niż wspomnienia ofiar przemocy z domów publicznych? – przedpremierowy fragment książki o przemocy seksualnej w czasie II wojny światowej

Bagaż osobisty? (Iwona Kurz)

Strategia artystyczna oparta na wywoływaniu emocji i identyfikacji z bohaterami jest bardzo skuteczna. Warto też jednak zapytać, czy to dziś wystarczy – o okołomarcowych spektaklach i wystawach

Sztuka

Nie jesteśmy oczami zawieszonymi na mózgu (Anka Herbut)

Najmocniej działa na nas inne ciało, które testuje nasze granice: czy zgodzimy się na szeptanie do ucha, dotyk, bliskość zmęczonego oddechu, prowokujące spojrzenie – rozmowa o praktykach choregoraficznych w galeriach

Ryga w centrum świata (Stach Szabłowski)

Kiedy inni zastanawiają się jak zrewolucjonizować medium wystawy i szukają ucieczki przed festiwalizacją, Katarina Gregos wraca do korzeni. Instynkt jej nie zawodzi. Format biennale gdzie indziej może i się zużył, ale na Łotwie znów działa

Rzeczy nie są tym, czym się wydają (Anka Herbut)

„Subterranean River” Łukasza Rusznicy to świetnie skonstruowana opowieść wizualna o duchowych warstwach japońskiej rzeczywistości. Jeśli porzucić na chwilę pole mitologicznych symboli, rozlewa się ona szeroko i płynie blisko nas

Projektowanie usług dla uchodźców (Arek Gruszczyński)

Szkoła w pudełku,  zegar z apteczką, kurtka ze śpiworem, Kuchnia Konfliktu, plecak pierwszej potrzeby, mikrokuchnia  – to przykłady dizajnu empatycznego, które możemy zobaczyć na wystawie we wrocławskim BWA Dizajn

Światłowstręt (Łukasz Gorczyca, Łukasz Ronduda)

Kiedy z akademii zapędzaliśmy się do knajpy, to byliśmy nachlanymi, rozwydrzonymi gówniarzami. Teraz nie widzę takich ludzi. Choć zdarza mi się spotkać studentów popijających wino i pytających, jak zrobić karierę

Teatr

Brud na czerwonym dywanie (Katarzyna Niedurny)

Spektakl „Gala '68. Wolność to luksus” Agnieszki Jakimiak to obraz rzeczywistości, w której ludzie są piękni, rywalizują z klasą w pięknych kategoriach, a o pokój wystarczy zaapelować, odbierając statuetkę

Wiersze

wiersze (Dominik Bielicki)

Ziemia

Nie mogłem zabrać wszystkich (Krzysztof Środa)

Sprawy zaszły za daleko. Zaproszony do paryskiej restauracji, nie potrafiłem powstrzymać się przed włożeniem do torby pomarańczowego pancerza kraba, którego przed chwilą zjadłem. Postanowiłem wyjaśnić sobie naturę obsesji zbierania śmieci i przedmiotów

]]>
Fri, 14 Sep 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/245]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/245

Film

Renesans strachu (Michał Walkiewicz)

Horror nie tylko stał się znaczącą siłą w mainstreamowym obiegu, ale i wrócił w ręce ludzi, dla których kino jest przede wszystkim sztuką autorską

Historia straciła impet (Weronika Murek)

Paradoks „Zamy” polega na tym, że chociaż traktuje o przeszłości, nie jest to film o pamięci, ale o wyobraźni, która zastępuje to, co nie zostało zapamiętane

Falowanie i spadanie (Darek Arest)

Ponura rzeczywistość upadającego ZSRR nagina się w „Lecie” do charyzmatycznych bohaterów. Mutuje w mieszankę nowofalowego romansu i musicalu, w którym wrodzy współpasażerowie z miejskiego autobusu posłusznie odśpiewują chórki

Literatura

Czy Hemingway martwił się o mamę? (Krzysztof Umiński)

Mam skłonność do naiwnego optymizmu. Do nadziei, do wiary w to, że jest dobrze. W moim pisaniu z jednej strony jest szorstkość, z drugiej czułość. Muszę się bardzo starać, żeby szorstkość była wiarygodna i żeby uczciwie zapracować na czułość – mówi autor „Lincolna w Bardo”

Rewolucja kradnie mit (Darek Arest)

„Ja, Nina Szubur”, podobnie jak miasto, w którym toczy się akcja, jest konstrukcją piętrową. Komiks Daniela Chmielewskiego to autorskie odczytanie książki Olgi Tokarczuk, będącej autorskim odczytaniem sumeryjskiego mitu

W szpitalu wali handlem (Łukasz Żurek)

Powieść (post)terapeutyczna Olgi Hund nie koncentruje się na „ja” narratorsko-autorskim – choroba psychiczna staje się tu doświadczeniem na przecięciu osobistego, instytucjonalnego i społecznego

Media

Halo, czy mogę rozmawiać z człowiekiem? (Jerzy Stachowicz)

Duplex potrafi doprecyzowywać swoje wypowiedzi, powtarzać zdania i ich fragmenty, jeśli rozmówca czegoś nie dosłyszał. I rzuca różne „Yes, yhm”. Tylko czy to wciąż jest rozmowa?

Muzyka

Rękodzieło i performans (Jan Topolski)

Choć piąty turnus Sanatorium Dźwięku w Sokołowsku mógł się w ogóle nie odbyć, oszołomił bogactwem programu i porządnej roboty

Techno zryw (Paweł Klimczak)

Techno przeżywa swój wielki renesans, po latach undergroundowego czyśćca wychodzi na światło dzienne jako główny nurt tanecznej alternatywy. Polska nie różni się pod tym względem od reszty świata, a popularność tego gatunku nie jest sezonowym zjawiskiem

Nie wiemy, jak było (Ryszard Lubieniecki)

Wykonywanie muzyki średniowiecza nie ma dla mnie absolutnie nic wspólnego z powrotem do korzeni czy jakiegoś niebiańskiego stanu muzyki – rozmowa z Björnem Schmelzerem, założycielem zespołu graindelavoix

Sztuka

Jedna, uniwersalna męskość (Stach Szabłowski)

„Męska rzecza” w Muzeum Śląskim momentami wydaje się projektem napędzanym nie tyle krytyczną refleksją, ile nostalgią za starą, dobrą, wąsatą męskością

Teatr

Gapienie się (Agata Dąbek)

Niepełnosprawność dokonuje erozji, kiedy naprawdę wchodzi na scenę, nie tylko w teatrze, ale też na scenę przestrzeni publicznej. Pokazuje, że to, co uznajemy za „normalne”, jest stosunkowo wąską kategorią

Wiersze

wiersze (Patryk Kosenda)

]]>

Film

Renesans strachu (Michał Walkiewicz)

Horror nie tylko stał się znaczącą siłą w mainstreamowym obiegu, ale i wrócił w ręce ludzi, dla których kino jest przede wszystkim sztuką autorską

Historia straciła impet (Weronika Murek)

Paradoks „Zamy” polega na tym, że chociaż traktuje o przeszłości, nie jest to film o pamięci, ale o wyobraźni, która zastępuje to, co nie zostało zapamiętane

Falowanie i spadanie (Darek Arest)

Ponura rzeczywistość upadającego ZSRR nagina się w „Lecie” do charyzmatycznych bohaterów. Mutuje w mieszankę nowofalowego romansu i musicalu, w którym wrodzy współpasażerowie z miejskiego autobusu posłusznie odśpiewują chórki

Literatura

Czy Hemingway martwił się o mamę? (Krzysztof Umiński)

Mam skłonność do naiwnego optymizmu. Do nadziei, do wiary w to, że jest dobrze. W moim pisaniu z jednej strony jest szorstkość, z drugiej czułość. Muszę się bardzo starać, żeby szorstkość była wiarygodna i żeby uczciwie zapracować na czułość – mówi autor „Lincolna w Bardo”

Rewolucja kradnie mit (Darek Arest)

„Ja, Nina Szubur”, podobnie jak miasto, w którym toczy się akcja, jest konstrukcją piętrową. Komiks Daniela Chmielewskiego to autorskie odczytanie książki Olgi Tokarczuk, będącej autorskim odczytaniem sumeryjskiego mitu

W szpitalu wali handlem (Łukasz Żurek)

Powieść (post)terapeutyczna Olgi Hund nie koncentruje się na „ja” narratorsko-autorskim – choroba psychiczna staje się tu doświadczeniem na przecięciu osobistego, instytucjonalnego i społecznego

Media

Halo, czy mogę rozmawiać z człowiekiem? (Jerzy Stachowicz)

Duplex potrafi doprecyzowywać swoje wypowiedzi, powtarzać zdania i ich fragmenty, jeśli rozmówca czegoś nie dosłyszał. I rzuca różne „Yes, yhm”. Tylko czy to wciąż jest rozmowa?

Muzyka

Rękodzieło i performans (Jan Topolski)

Choć piąty turnus Sanatorium Dźwięku w Sokołowsku mógł się w ogóle nie odbyć, oszołomił bogactwem programu i porządnej roboty

Techno zryw (Paweł Klimczak)

Techno przeżywa swój wielki renesans, po latach undergroundowego czyśćca wychodzi na światło dzienne jako główny nurt tanecznej alternatywy. Polska nie różni się pod tym względem od reszty świata, a popularność tego gatunku nie jest sezonowym zjawiskiem

Nie wiemy, jak było (Ryszard Lubieniecki)

Wykonywanie muzyki średniowiecza nie ma dla mnie absolutnie nic wspólnego z powrotem do korzeni czy jakiegoś niebiańskiego stanu muzyki – rozmowa z Björnem Schmelzerem, założycielem zespołu graindelavoix

Sztuka

Jedna, uniwersalna męskość (Stach Szabłowski)

„Męska rzecza” w Muzeum Śląskim momentami wydaje się projektem napędzanym nie tyle krytyczną refleksją, ile nostalgią za starą, dobrą, wąsatą męskością

Teatr

Gapienie się (Agata Dąbek)

Niepełnosprawność dokonuje erozji, kiedy naprawdę wchodzi na scenę, nie tylko w teatrze, ale też na scenę przestrzeni publicznej. Pokazuje, że to, co uznajemy za „normalne”, jest stosunkowo wąską kategorią

Wiersze

wiersze (Patryk Kosenda)

]]>
Fri, 31 Aug 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/244]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/244

Film

Bez wyjścia (Maciej Jakubowiak)

Chcąc zwiększyć wyrazistość konfliktu, w który uwikłane są bohaterki, twórcy „Nieposłusznych” na podstawie powieści Naomi Alderman przywiązali je do roli ofiar i pozbawili możliwości działania innego niż ucieczka

Wojna domowa (Jakub Socha)

Gustavo Pizzi, reżyser „Loveling”, wie, co to jest kondensacja i klarowność. Akcja tego brazylijskiego filmu rozgrywa się zaledwie w ciągu kilku tygodni, a dzieje się tu tyle, że starczyłoby na telenowelę. Całość ogląda się jednak bez zadyszki

Literatura

Głos Clary (Zofia Król)

„Krzyki istniały na długo przed pojawieniem się człowieka, a ludzie są tylko instrumentami stworzonymi do ich wydawania”. Édouard Louis chciałby uczynić z przemocy najważniejszy obszar swoich literackich badań

Obłok na kotwicy (Maciej Woźniak)

Czytając „Szczodrą”, ma się krzepiące wrażenie, że gotowy światopogląd nie idzie tu przed doświadczeniem. Rzeczy dostają swoją szansę, prawo głosu, zanim zostaną określone i poukładane w rzeczywistość

Media

Host oczekuje na połączenie (Ewa Drygalska)

Dla artystów prezentowanych w ms2 najważniejszą kwestią jest współpraca dziejąca się równocześnie na wielu kontynentach, choć utrudniona przez przebywanie w różnych strefach czasowych

Źle składowane odpady (Kamil Fejfer)

Komentowanie w internecie robi z ludzi potwory. Czasami widać to po agresywnych postach osób, które znamy osobiście i których nigdy byśmy nie podejrzewali o taką butę w bezpośrednich kontaktach. Tymi osobami możemy być również my sami

Muzyka

Dźwięki z podziemia (Rafał Księżyk)

W kinach głośne „Lato” Kiryła Serebrennikowa, w księgarniach „Buszujący w barszczu” Konstantego Usenki. Jest okazja, by przyjrzeć się bogactwu muzyki z rosyjskiego undergroundu. Od ikon popkultury i przetrąconych przez ZSRR weteranów po nowe feministyczne gwiazdy i grime z blokowisk

Goth w dresie (Krzysztof Krześnicki)

Deconstructed club to nie tylko krótkotrwała moda, ale cały nowy nurt w muzyce i kulturze tanecznej. Bierze sobie za cel walkę z chorobami, które toczą scenę klubową

Obyczaje

Zjadanie siebie (Achille Mbembe)

Muzeum nie zawsze było miejscem, które bez zastrzeżeń gościło rozmaite twarze ludzkości. Przeciwnie, od czasów nowożytnych było potężnym narzędziem segregacji

Sztuka

Nie bójcie się deszczu (Arek Gruszczyński)

Czy można w szacunku dla przyrody i całej Ziemi tworzyć dobrą architekturę, projektować sprawiedliwe i odpowiedzialne miasta? – odpowiadają autorki Polskiego Pawilonu na Biennale Architektury w Wenecji

Grzyby w sztuce (Stach Szabłowski)

Jakby się władca Krainy Grzybów nie asekurował, to wszedł już do Krainy Sztuki, już grzęźnie w jej naburmuszonym gruncie; dyskutuje swoją twórczość z krytyczką sztuki, w Bytomiu ma kuratora i zrobił wystawę

Teatr

Pokolenie bez Lupy (Arek Gruszczyński)

Postteatr pracuje z widzem, wykorzystując dwie podstawowe strategie: empatii i immersji. Bierze się z niechęci wobec tradycyjnej, zdystansowanej formy kontaktu między sceną a widownią

Rytuały schyłkowego antropocenu (Paweł Soszyński)

Teatr z „Innych tańców” i okolic jest bardziej tradycyjny, niż się wydaje. Twórcy przestrajają go na nowe fale, co wymaga powrotu do wstępnej sytuacji teatralnej, wolnej jedynie od teatralnych konwencji. Blisko stąd do rytualnego momentu zerowego

Wiersze

wiersze (Agnieszka Wolny-Hamkało)

]]>

Film

Bez wyjścia (Maciej Jakubowiak)

Chcąc zwiększyć wyrazistość konfliktu, w który uwikłane są bohaterki, twórcy „Nieposłusznych” na podstawie powieści Naomi Alderman przywiązali je do roli ofiar i pozbawili możliwości działania innego niż ucieczka

Wojna domowa (Jakub Socha)

Gustavo Pizzi, reżyser „Loveling”, wie, co to jest kondensacja i klarowność. Akcja tego brazylijskiego filmu rozgrywa się zaledwie w ciągu kilku tygodni, a dzieje się tu tyle, że starczyłoby na telenowelę. Całość ogląda się jednak bez zadyszki

Literatura

Głos Clary (Zofia Król)

„Krzyki istniały na długo przed pojawieniem się człowieka, a ludzie są tylko instrumentami stworzonymi do ich wydawania”. Édouard Louis chciałby uczynić z przemocy najważniejszy obszar swoich literackich badań

Obłok na kotwicy (Maciej Woźniak)

Czytając „Szczodrą”, ma się krzepiące wrażenie, że gotowy światopogląd nie idzie tu przed doświadczeniem. Rzeczy dostają swoją szansę, prawo głosu, zanim zostaną określone i poukładane w rzeczywistość

Media

Host oczekuje na połączenie (Ewa Drygalska)

Dla artystów prezentowanych w ms2 najważniejszą kwestią jest współpraca dziejąca się równocześnie na wielu kontynentach, choć utrudniona przez przebywanie w różnych strefach czasowych

Źle składowane odpady (Kamil Fejfer)

Komentowanie w internecie robi z ludzi potwory. Czasami widać to po agresywnych postach osób, które znamy osobiście i których nigdy byśmy nie podejrzewali o taką butę w bezpośrednich kontaktach. Tymi osobami możemy być również my sami

Muzyka

Dźwięki z podziemia (Rafał Księżyk)

W kinach głośne „Lato” Kiryła Serebrennikowa, w księgarniach „Buszujący w barszczu” Konstantego Usenki. Jest okazja, by przyjrzeć się bogactwu muzyki z rosyjskiego undergroundu. Od ikon popkultury i przetrąconych przez ZSRR weteranów po nowe feministyczne gwiazdy i grime z blokowisk

Goth w dresie (Krzysztof Krześnicki)

Deconstructed club to nie tylko krótkotrwała moda, ale cały nowy nurt w muzyce i kulturze tanecznej. Bierze sobie za cel walkę z chorobami, które toczą scenę klubową

Obyczaje

Zjadanie siebie (Achille Mbembe)

Muzeum nie zawsze było miejscem, które bez zastrzeżeń gościło rozmaite twarze ludzkości. Przeciwnie, od czasów nowożytnych było potężnym narzędziem segregacji

Sztuka

Nie bójcie się deszczu (Arek Gruszczyński)

Czy można w szacunku dla przyrody i całej Ziemi tworzyć dobrą architekturę, projektować sprawiedliwe i odpowiedzialne miasta? – odpowiadają autorki Polskiego Pawilonu na Biennale Architektury w Wenecji

Grzyby w sztuce (Stach Szabłowski)

Jakby się władca Krainy Grzybów nie asekurował, to wszedł już do Krainy Sztuki, już grzęźnie w jej naburmuszonym gruncie; dyskutuje swoją twórczość z krytyczką sztuki, w Bytomiu ma kuratora i zrobił wystawę

Teatr

Pokolenie bez Lupy (Arek Gruszczyński)

Postteatr pracuje z widzem, wykorzystując dwie podstawowe strategie: empatii i immersji. Bierze się z niechęci wobec tradycyjnej, zdystansowanej formy kontaktu między sceną a widownią

Rytuały schyłkowego antropocenu (Paweł Soszyński)

Teatr z „Innych tańców” i okolic jest bardziej tradycyjny, niż się wydaje. Twórcy przestrajają go na nowe fale, co wymaga powrotu do wstępnej sytuacji teatralnej, wolnej jedynie od teatralnych konwencji. Blisko stąd do rytualnego momentu zerowego

Wiersze

wiersze (Agnieszka Wolny-Hamkało)

]]>
Thu, 16 Aug 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/243]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/243

Film

Miłość nieodwzajemniona (Bartosz Żurawiecki)

Internetowe rozproszenie obnażyło prawdę, której długo nie chcieliśmy przyjąć do wiadomości. Kino jest narzędziem alienacji. Alienacji jedynie pogłębianej przez technologię. O książce „Nowa kinofilia”

Nie biorę, bo nie muszę (Marta Bałaga)

Nigdy nie udało mi się wygrać z wiatrakami – przegrałem każde starcie. Mój problem polega na tym, że nie widzę różnicy pomiędzy rzeczywistością a fikcją – mówi legendarny reżyser, który po 25 latach wreszcie skończył film o Don Kichocie

Literatura

Zmieniło się w Warsaw brzmienie (Rafał Wawrzyńczyk)

Artystyczne dossier Grzegorza Wróblewskiego jest bujne jak las w delcie Konga, chwaliły go tuzy formatu Marjorie Perloff. Ale nie u nas. U nas – nie za bardzo

Media

ODBIORNIK (17): Teatr w VR, VR w teatrze (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

Jak wykorzystać wirtualną rzeczywistość w teatrze i jak wygląda teatr w wirtualnej rzeczywistości? W nowym odcinku podkastu ODBIORNIK rozmawiamy o spektaklach Krzysztofa Garbaczewskiego i kolektywu Dream Adoption Society, o Riminini Protokoll i o „G.E.N. VR” w reżyserii Grzegorza Jarzyny

Muzyka

Kora (Alex Freiheit)

Duma i wdzięczność za pokazanie dziewczynom i kobietom, że mają w kit siły, seksapilu, pewności. Przetarłaś nam szlaki na wiele lat naprzód. Feminizm naprawdę można robić na tyle sposobów, że po prostu dajmy sobie tę możliwość, osobiście i publicznie – pisze współtwórczyni SIKSY

Rewolucje Goldiego (Borys Dejnarowicz)

Dla jednych natchniony geniusz, dla drugich żywy symbol pretensjonalności, megalomanii i chorych ambicji. Tak, zanim w USA pojawił się Kanye West, w latach 90. na Wyspach szalał Goldie. We wrześniu dotrze do Polski

Obyczaje

Królik, bulterier i suhak (Olga Drenda)

Po „Notatkach o kampie”, po pop-arcie i Tarantino, po antyrockistowskim zwrocie w krytyce muzycznej stosowanie podziału na kicze i niekicze zmieniło się na dobre w skamielinę

Sztuka

Ale jednak coś zostaje (Monika Stelmach)

– Nie chciałbym, żeby ta rozmowa była przygnębiająca. – Sporo smutku w pana pracach. – Nie widzę w swoich pracach smutku, nazywam to skupieniem

Teatr

Sorom, shame, wstyd (Witold Mrozek)

W ukraińskim teatrze Sarah Kane doczekała się mocnej i przewrotnej kobiecej interpretacji reżyserki Rozy Sarkisian – jakiej prawie 20 lat temu w Polsce, zdaje się, nie miała

Wypuszczenie strzały (Paweł Soszyński)

W inspirowanych rzeźbą „Łuczniczkach” Kryst i Sikory liryzm przeplata się z humorem, by ostatecznie nie tyle rozbić i zanegować klasycyzm, ile zrozumieć go na nowo

Wiersze

wiersze (Natalia Malek)

]]>

Film

Miłość nieodwzajemniona (Bartosz Żurawiecki)

Internetowe rozproszenie obnażyło prawdę, której długo nie chcieliśmy przyjąć do wiadomości. Kino jest narzędziem alienacji. Alienacji jedynie pogłębianej przez technologię. O książce „Nowa kinofilia”

Nie biorę, bo nie muszę (Marta Bałaga)

Nigdy nie udało mi się wygrać z wiatrakami – przegrałem każde starcie. Mój problem polega na tym, że nie widzę różnicy pomiędzy rzeczywistością a fikcją – mówi legendarny reżyser, który po 25 latach wreszcie skończył film o Don Kichocie

Literatura

Zmieniło się w Warsaw brzmienie (Rafał Wawrzyńczyk)

Artystyczne dossier Grzegorza Wróblewskiego jest bujne jak las w delcie Konga, chwaliły go tuzy formatu Marjorie Perloff. Ale nie u nas. U nas – nie za bardzo

Media

ODBIORNIK (17): Teatr w VR, VR w teatrze (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

Jak wykorzystać wirtualną rzeczywistość w teatrze i jak wygląda teatr w wirtualnej rzeczywistości? W nowym odcinku podkastu ODBIORNIK rozmawiamy o spektaklach Krzysztofa Garbaczewskiego i kolektywu Dream Adoption Society, o Riminini Protokoll i o „G.E.N. VR” w reżyserii Grzegorza Jarzyny

Muzyka

Kora (Alex Freiheit)

Duma i wdzięczność za pokazanie dziewczynom i kobietom, że mają w kit siły, seksapilu, pewności. Przetarłaś nam szlaki na wiele lat naprzód. Feminizm naprawdę można robić na tyle sposobów, że po prostu dajmy sobie tę możliwość, osobiście i publicznie – pisze współtwórczyni SIKSY

Rewolucje Goldiego (Borys Dejnarowicz)

Dla jednych natchniony geniusz, dla drugich żywy symbol pretensjonalności, megalomanii i chorych ambicji. Tak, zanim w USA pojawił się Kanye West, w latach 90. na Wyspach szalał Goldie. We wrześniu dotrze do Polski

Obyczaje

Królik, bulterier i suhak (Olga Drenda)

Po „Notatkach o kampie”, po pop-arcie i Tarantino, po antyrockistowskim zwrocie w krytyce muzycznej stosowanie podziału na kicze i niekicze zmieniło się na dobre w skamielinę

Sztuka

Ale jednak coś zostaje (Monika Stelmach)

– Nie chciałbym, żeby ta rozmowa była przygnębiająca. – Sporo smutku w pana pracach. – Nie widzę w swoich pracach smutku, nazywam to skupieniem

Teatr

Sorom, shame, wstyd (Witold Mrozek)

W ukraińskim teatrze Sarah Kane doczekała się mocnej i przewrotnej kobiecej interpretacji reżyserki Rozy Sarkisian – jakiej prawie 20 lat temu w Polsce, zdaje się, nie miała

Wypuszczenie strzały (Paweł Soszyński)

W inspirowanych rzeźbą „Łuczniczkach” Kryst i Sikory liryzm przeplata się z humorem, by ostatecznie nie tyle rozbić i zanegować klasycyzm, ile zrozumieć go na nowo

Wiersze

wiersze (Natalia Malek)

]]>
Thu, 02 Aug 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/242]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/242

Film

Młodość stulatka (Jan Balbierz)

14 lipca minęła setna rocznica urodzin Ingmara Bergmana – celebryty światowego kina, który niespecjalnie lubił ruszać się ze swojej małej, kamienistej wyspy Fårö. W piątek startuje na wrocławskich Nowych Horyzontach przegląd jego najważniejszych filmów

Literatura

Lepsza erotyka jest możliwa (Tomasz Pstrągowski)

Na ostatnich stronach komiksu pada zdanie o tym, jak ważny jest dobry scenariusz. I choć mowa o fantazji z rekinami w kosmosie, jest to nauka, którą powinny sobie przyswoić także Nowicka i Hirszfeld

Pomarańczowy kask górniczy (Agnieszka Sowińska)

Lubow Jakymczuk pochodzi z Pierwomajska, miasteczka na Donbasie. W swojej poezji dokumentuje gwałty, śmierci, zniszczenia całych miast. Świat dzieciństwa rozpadł się na jej oczach, ale nie ma w niej nienawiści, tylko próba zrozumienia

Przewodnik dla poszukujących bezsensu istnienia (Maciej Woźniak)

To, co było u Krzysztofa Siwczyka ciekawe, poetycko samodzielne, niezależne od krytycznych aprobat i dezaprobat, w „Medianach” wciąż takie pozostaje. Słowa potrafią dziwić się i sobie nawzajem i kontekstom, w jakie trafiają

Zawodowa historia Amatorskiej (Paweł Dunin-Wąsowicz)

Jak to się dzieje, że kultowość przedwojennej Ziemiańskiej, PRL-owskiej Kameralnej i stolika w Czytelniku kontynuuje w literaturze XXI wieku pozornie najpodlejszy lokal przy Nowym Świecie?

Syzyf zwycięzca (Jerzy Jarniewicz)

Nie ujmuje tego żadne prawo, ale tłumacz to zawód społecznego zaufania. Tłumacze, jeśli wsłuchać się w ich pracę, najdobitniej przypominają, że każda z wyznawanych prawd pozostaje niekompletna

Jest jeszcze Opiwarda (Adam Robiński)

Może o to właśnie chodzi Janiszewskiemu, Newerlemu, i innym autorom prozy podróżniczej? Znaleźć koniec świata w świecie, który nie ma końca? Odległość jest pojęciem względnym

Media

Kartonowe pudło na głowę (Anna Desponds)

„Wychodzimy z pozycji pierwszych użytkowników VR, mamy zajawkę, ale tak naprawdę to smutne, że nie każdy możne być jej częścią. Stąd tłumy w kolejkach do prac VR – mało kto ma sprzęt, a wszyscy chcą spróbować” – mówi twórca A MAZE, berlińskiego festiwalu gier  niezależnych i artystycznych

Źle odczytane (Agnieszka Słodownik)

Przez pryzmat filmików kanału youtubowego „A Bad Lip Reading” można obejrzeć nawet ślub księcia Harry'ego i Meghan Markle

Muzyka

Tygiel form (Monika Pasiecznik)

W książce „Zdobywcy scen akustycznych” Lukáš Jiřička pokazuje, jak cienka jest granica między muzyką, teatrem, sztukami wizualnymi. Jak płynna jest rola kompozytora, dramaturga i reżysera

Awatary nowej muzyki (Jan Topolski)

Jennifer Walshe jak nikt inny uosabia obecnie najżywotniejsze trendy nowej muzyki, przekraczając role i eksperymentując z tożsamością, bawiąc się recyklingiem i imitacją, problematyzując postinternet, memy i fejki

Obyczaje

Córki paranoików uratują świat (Maciej Jakubowiak)

Nastroje apokaliptyczne na dobre zagościły w kulturze, a diagnozy formułowane z powodu niezgody na niesprawiedliwości tego świata nie pozostawiają miejsca na jego naprawę. Utknęliśmy w samospełniającej się przepowiedni. Ale jak do tego doszło?

Seksualne rozkosze, polityczne fantazje (Agata Sikora)

Utopie seksualnego wyzwolenia obiecują wprowadzić nas do raju międzyludzkich więzi. Jednak czy wolność seksualna rzeczywiście ma moc przeanielania społeczeństwa? W komiksie „Istota” idea erotycznej emancypacji popada w autoparodię

Modna jak Lancia Lambda (Magdalena Idem)

Halina prowadzi ciężarówkę podczas ewakuacji złota Banku Polskiego. Klementyna wypożycza auta Kiepurze. Maria samotnie przemierza austro-daimlerem alpejskie przełęcze. Lunia przepędza krowy, żeby móc przejechać lancią

Sztuka

Miejsce po artyście (Monika Stelmach)

Niedobrze się dzieje, kiedy po śmierci twórcy jego rzeczy lądują na śmietniku, a wnętrza pracowni są przekształcane na biura czy mieszkania – Stołeczny Konserwator Zabytków opowiada o nowym programie ochrony historycznych pracowni artystów

Wiersze

Wiersze (Wojciech Brzoska)

]]>

Film

Młodość stulatka (Jan Balbierz)

14 lipca minęła setna rocznica urodzin Ingmara Bergmana – celebryty światowego kina, który niespecjalnie lubił ruszać się ze swojej małej, kamienistej wyspy Fårö. W piątek startuje na wrocławskich Nowych Horyzontach przegląd jego najważniejszych filmów

Literatura

Lepsza erotyka jest możliwa (Tomasz Pstrągowski)

Na ostatnich stronach komiksu pada zdanie o tym, jak ważny jest dobry scenariusz. I choć mowa o fantazji z rekinami w kosmosie, jest to nauka, którą powinny sobie przyswoić także Nowicka i Hirszfeld

Pomarańczowy kask górniczy (Agnieszka Sowińska)

Lubow Jakymczuk pochodzi z Pierwomajska, miasteczka na Donbasie. W swojej poezji dokumentuje gwałty, śmierci, zniszczenia całych miast. Świat dzieciństwa rozpadł się na jej oczach, ale nie ma w niej nienawiści, tylko próba zrozumienia

Przewodnik dla poszukujących bezsensu istnienia (Maciej Woźniak)

To, co było u Krzysztofa Siwczyka ciekawe, poetycko samodzielne, niezależne od krytycznych aprobat i dezaprobat, w „Medianach” wciąż takie pozostaje. Słowa potrafią dziwić się i sobie nawzajem i kontekstom, w jakie trafiają

Zawodowa historia Amatorskiej (Paweł Dunin-Wąsowicz)

Jak to się dzieje, że kultowość przedwojennej Ziemiańskiej, PRL-owskiej Kameralnej i stolika w Czytelniku kontynuuje w literaturze XXI wieku pozornie najpodlejszy lokal przy Nowym Świecie?

Syzyf zwycięzca (Jerzy Jarniewicz)

Nie ujmuje tego żadne prawo, ale tłumacz to zawód społecznego zaufania. Tłumacze, jeśli wsłuchać się w ich pracę, najdobitniej przypominają, że każda z wyznawanych prawd pozostaje niekompletna

Jest jeszcze Opiwarda (Adam Robiński)

Może o to właśnie chodzi Janiszewskiemu, Newerlemu, i innym autorom prozy podróżniczej? Znaleźć koniec świata w świecie, który nie ma końca? Odległość jest pojęciem względnym

Media

Kartonowe pudło na głowę (Anna Desponds)

„Wychodzimy z pozycji pierwszych użytkowników VR, mamy zajawkę, ale tak naprawdę to smutne, że nie każdy możne być jej częścią. Stąd tłumy w kolejkach do prac VR – mało kto ma sprzęt, a wszyscy chcą spróbować” – mówi twórca A MAZE, berlińskiego festiwalu gier  niezależnych i artystycznych

Źle odczytane (Agnieszka Słodownik)

Przez pryzmat filmików kanału youtubowego „A Bad Lip Reading” można obejrzeć nawet ślub księcia Harry'ego i Meghan Markle

Muzyka

Tygiel form (Monika Pasiecznik)

W książce „Zdobywcy scen akustycznych” Lukáš Jiřička pokazuje, jak cienka jest granica między muzyką, teatrem, sztukami wizualnymi. Jak płynna jest rola kompozytora, dramaturga i reżysera

Awatary nowej muzyki (Jan Topolski)

Jennifer Walshe jak nikt inny uosabia obecnie najżywotniejsze trendy nowej muzyki, przekraczając role i eksperymentując z tożsamością, bawiąc się recyklingiem i imitacją, problematyzując postinternet, memy i fejki

Obyczaje

Córki paranoików uratują świat (Maciej Jakubowiak)

Nastroje apokaliptyczne na dobre zagościły w kulturze, a diagnozy formułowane z powodu niezgody na niesprawiedliwości tego świata nie pozostawiają miejsca na jego naprawę. Utknęliśmy w samospełniającej się przepowiedni. Ale jak do tego doszło?

Seksualne rozkosze, polityczne fantazje (Agata Sikora)

Utopie seksualnego wyzwolenia obiecują wprowadzić nas do raju międzyludzkich więzi. Jednak czy wolność seksualna rzeczywiście ma moc przeanielania społeczeństwa? W komiksie „Istota” idea erotycznej emancypacji popada w autoparodię

Modna jak Lancia Lambda (Magdalena Idem)

Halina prowadzi ciężarówkę podczas ewakuacji złota Banku Polskiego. Klementyna wypożycza auta Kiepurze. Maria samotnie przemierza austro-daimlerem alpejskie przełęcze. Lunia przepędza krowy, żeby móc przejechać lancią

Sztuka

Miejsce po artyście (Monika Stelmach)

Niedobrze się dzieje, kiedy po śmierci twórcy jego rzeczy lądują na śmietniku, a wnętrza pracowni są przekształcane na biura czy mieszkania – Stołeczny Konserwator Zabytków opowiada o nowym programie ochrony historycznych pracowni artystów

Wiersze

Wiersze (Wojciech Brzoska)

]]>
Fri, 20 Jul 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/241]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/241

Film

Niewidzialni ludzie (Nikodem Karolak)

Krytycy przyrównują mnie często do nestora japońskiej kinematografii – Yasujirō Ozu. Trudno mi się z tym stwierdzeniem zgodzić, ale przyjmuję je jako największą z możliwych pochwał. Postanowiłem, że będę zwyczajnie dziękował za wszelkie pochlebne komentarze

Literatura

Jędrne ciało autoironii (Inez Okulska)

Przygoda Nosowskiej z tworzeniem alter ego zaczęła się w sieci, ale skończyła – szczęśliwie – na papierze. Po raz kolejny widzimy, że papier ma się dobrze i cierpliwie przyjmuje uchodźców z internetu

Prowincja noc (Maciej Płaza)

Grabiński traktował bardzo poważnie literaturę grozy: podobnie jak Lovecraft, był przekonany, że można w tym gatunku wyrazić filozoficzne prawdy o człowieku i jego bytowaniu, które dla literatury realistycznej są nieosiągalne

Nie pytaj o kota (Aldona Kopkiewicz)

Pisanie poezji: jak to jest, gdy okazuje się, że istnieje coś takiego jak mój głos, a teraz niesie się w tę, a nie inną stronę – rozmowa z poetami Festiwalu Miłosza

Konstelacja z piegów (Agnieszka Słodownik)

Niby robi się coraz ładniej, coraz smaczniej i coraz ciekawiej. Ale gdzieś z tyłu czai się przykre poczucie, że wpadliśmy po uszy w bolesny i smutny mieszczański scenariusz. Na takie kłopoty... Miranda July

Opowiem ci swoją historię (Anna Marchewka)

Czy antologia „znowu pragnę ciemnej miłości” to polska odpowiedź na instapoezję? Nie trzeba się nagłowić, żeby odpowiedzieć zdecydowanie: nie

Fantomowe ciało celebrytki (Bartosz Sadulski)

„A ja żem jej powiedziała…” to nie „zestaw kapitalnych myśli”, ale bryk z uszczerbku i ściągawka z ambarasów w sam raz dla tych, których największym problemem jest, gdzie zaparkować SUV-a pod piekarnią

Media

Informacja o RODO ()

Uprzejmie informujemy, iż od dnia 25 maja 2018 r. obowiązują nowe przepisy unijne w zakresie ochrony danych osobowych

Nawet maszynom brakuje oddechu (Ludwika Mastalerz)

„Detroit: Become Human” to ambitna próba stworzenia gry-opowieści o humanizmie, rasizmie i dialogu

Widz, czyli stalker (Piotr Szostak)

Emitowany na amerykańskim Facebooku serial „Skam Austin” ma poza funkcją terapeutyczną przede wszystkim przyciągać uwagę, generować kliki i zarabiać pieniądze. A jego wymiar edukacyjny, podobnie jak feminizm w reklamach, jest wykorzystywany instrumentalnie

Muzyka

Czuję ulgę (Agata Kwiecińska)

Zrobiłem wszystko, żeby nie śpiewać, a zostałem śpiewakiem. Więc tak chyba musiało być. Nie wierzę w przypadki – rozmowa z pierwszym Polakiem, który wystąpi na festiwalu wagnerowskim w Bayreuth

Zgniły ambasador (Rafał Księżyk)

Dwa razy zmienił historię muzyki. Był wrogiem publicznym nr 1 i twarzą reklamy masła. Symbolem buntu i tyleż głośnym, co nieudacznym celebrytą. A teraz został ambasadorem. W tej roli John Lydon przybywa do Jarocina

Zmierzch nowych brzmień (Bartosz Nowicki)

Nowa muzyka, nowe brzmienia, muzyka przyszłości. Te niefortunne terminy do dziś służą jako synonimy muzyki elektronicznej. Tymczasem gatunek coraz chętniej celebruje swoją przeszłość. Rock’n’roll umarł. Punk umarł. A elektronika?

Obyczaje

Najgłupsza wojna ostatniego stulecia (Jakub Majmurek)

Nie da się dziś rozdzielić legalnej i nielegalnej gospodarki. Strumienie pieniędzy z narkobiznesu stanowią istotną część globalnego obiegu gospodarczego

Nastroje (Łukasz Smolarow/ Jakub Socha)

Tegoroczny mundial oglądaliśmy w kilku krajach – trochę w Holandii, trochę w Polsce, na niemieckiej autostradzie. Na starym telewizorze z kineskopem, na telewizorze nowoczesnym, który zakrzywia się do środka, z projektora, laptopa, nawet na komórce ze zbitą szybką – komentarz redaktora działu film i trenera Lechii Gdańsk

Sztuka

Sztuka w globalnym ogrodzie (Karol Sienkiewicz)

Manifesta 12 w Palermo pokazuje, w jakim kierunku mogą podążać duże imprezy poświęcone sztuce współczesnej. Ma moc uwodzenia, ale skupia się na tym, co ważne – w skali miasta i Europy

Teatr

Się obrócić (Witold Mrozek)

Kiedyś to się nazywało po prostu „być bezrobotną”. Dopiero od paru lat, jak nie pracujesz w zawodzie, albo pracujesz od czasu do czasu, to jesteś „freelancerką”

Klatka (Piotr Morawski)

„Kiedy mój tata zmienił się w krzak” Jakuba Skrzywanka działa nie tylko w wałbrzyskiej szkole. Przeniesiony na teatralną scenę oddziałuje równie mocno. Ustawiona na środku klatka jest sugestywną metaforą dziecięcego uchodźstwa

Bezradność (Piotr Morawski)

W spektaklu „Lawrence z Arabii” Weroniki Szczawińskiej seria występów – jak w cyrkowej dramaturgii – dała przegląd strategii budowania stereotypów, lecz ostatecznie ich nie rozbroiła

Wiersze

wiersze (Magdalena Gałkowska)

]]>

Film

Niewidzialni ludzie (Nikodem Karolak)

Krytycy przyrównują mnie często do nestora japońskiej kinematografii – Yasujirō Ozu. Trudno mi się z tym stwierdzeniem zgodzić, ale przyjmuję je jako największą z możliwych pochwał. Postanowiłem, że będę zwyczajnie dziękował za wszelkie pochlebne komentarze

Literatura

Jędrne ciało autoironii (Inez Okulska)

Przygoda Nosowskiej z tworzeniem alter ego zaczęła się w sieci, ale skończyła – szczęśliwie – na papierze. Po raz kolejny widzimy, że papier ma się dobrze i cierpliwie przyjmuje uchodźców z internetu

Prowincja noc (Maciej Płaza)

Grabiński traktował bardzo poważnie literaturę grozy: podobnie jak Lovecraft, był przekonany, że można w tym gatunku wyrazić filozoficzne prawdy o człowieku i jego bytowaniu, które dla literatury realistycznej są nieosiągalne

Nie pytaj o kota (Aldona Kopkiewicz)

Pisanie poezji: jak to jest, gdy okazuje się, że istnieje coś takiego jak mój głos, a teraz niesie się w tę, a nie inną stronę – rozmowa z poetami Festiwalu Miłosza

Konstelacja z piegów (Agnieszka Słodownik)

Niby robi się coraz ładniej, coraz smaczniej i coraz ciekawiej. Ale gdzieś z tyłu czai się przykre poczucie, że wpadliśmy po uszy w bolesny i smutny mieszczański scenariusz. Na takie kłopoty... Miranda July

Opowiem ci swoją historię (Anna Marchewka)

Czy antologia „znowu pragnę ciemnej miłości” to polska odpowiedź na instapoezję? Nie trzeba się nagłowić, żeby odpowiedzieć zdecydowanie: nie

Fantomowe ciało celebrytki (Bartosz Sadulski)

„A ja żem jej powiedziała…” to nie „zestaw kapitalnych myśli”, ale bryk z uszczerbku i ściągawka z ambarasów w sam raz dla tych, których największym problemem jest, gdzie zaparkować SUV-a pod piekarnią

Media

Informacja o RODO ()

Uprzejmie informujemy, iż od dnia 25 maja 2018 r. obowiązują nowe przepisy unijne w zakresie ochrony danych osobowych

Nawet maszynom brakuje oddechu (Ludwika Mastalerz)

„Detroit: Become Human” to ambitna próba stworzenia gry-opowieści o humanizmie, rasizmie i dialogu

Widz, czyli stalker (Piotr Szostak)

Emitowany na amerykańskim Facebooku serial „Skam Austin” ma poza funkcją terapeutyczną przede wszystkim przyciągać uwagę, generować kliki i zarabiać pieniądze. A jego wymiar edukacyjny, podobnie jak feminizm w reklamach, jest wykorzystywany instrumentalnie

Muzyka

Czuję ulgę (Agata Kwiecińska)

Zrobiłem wszystko, żeby nie śpiewać, a zostałem śpiewakiem. Więc tak chyba musiało być. Nie wierzę w przypadki – rozmowa z pierwszym Polakiem, który wystąpi na festiwalu wagnerowskim w Bayreuth

Zgniły ambasador (Rafał Księżyk)

Dwa razy zmienił historię muzyki. Był wrogiem publicznym nr 1 i twarzą reklamy masła. Symbolem buntu i tyleż głośnym, co nieudacznym celebrytą. A teraz został ambasadorem. W tej roli John Lydon przybywa do Jarocina

Zmierzch nowych brzmień (Bartosz Nowicki)

Nowa muzyka, nowe brzmienia, muzyka przyszłości. Te niefortunne terminy do dziś służą jako synonimy muzyki elektronicznej. Tymczasem gatunek coraz chętniej celebruje swoją przeszłość. Rock’n’roll umarł. Punk umarł. A elektronika?

Obyczaje

Najgłupsza wojna ostatniego stulecia (Jakub Majmurek)

Nie da się dziś rozdzielić legalnej i nielegalnej gospodarki. Strumienie pieniędzy z narkobiznesu stanowią istotną część globalnego obiegu gospodarczego

Nastroje (Łukasz Smolarow/ Jakub Socha)

Tegoroczny mundial oglądaliśmy w kilku krajach – trochę w Holandii, trochę w Polsce, na niemieckiej autostradzie. Na starym telewizorze z kineskopem, na telewizorze nowoczesnym, który zakrzywia się do środka, z projektora, laptopa, nawet na komórce ze zbitą szybką – komentarz redaktora działu film i trenera Lechii Gdańsk

Sztuka

Sztuka w globalnym ogrodzie (Karol Sienkiewicz)

Manifesta 12 w Palermo pokazuje, w jakim kierunku mogą podążać duże imprezy poświęcone sztuce współczesnej. Ma moc uwodzenia, ale skupia się na tym, co ważne – w skali miasta i Europy

Teatr

Się obrócić (Witold Mrozek)

Kiedyś to się nazywało po prostu „być bezrobotną”. Dopiero od paru lat, jak nie pracujesz w zawodzie, albo pracujesz od czasu do czasu, to jesteś „freelancerką”

Klatka (Piotr Morawski)

„Kiedy mój tata zmienił się w krzak” Jakuba Skrzywanka działa nie tylko w wałbrzyskiej szkole. Przeniesiony na teatralną scenę oddziałuje równie mocno. Ustawiona na środku klatka jest sugestywną metaforą dziecięcego uchodźstwa

Bezradność (Piotr Morawski)

W spektaklu „Lawrence z Arabii” Weroniki Szczawińskiej seria występów – jak w cyrkowej dramaturgii – dała przegląd strategii budowania stereotypów, lecz ostatecznie ich nie rozbroiła

Wiersze

wiersze (Magdalena Gałkowska)

]]>
Fri, 06 Jul 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/240]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/240

Film

OLEŚNICA, BOLESŁAWIEC, LUBAŃ ŚLĄSKI: Małe kina (Adam Kruk)

Trzeba było sprawić, by kino było modne, eleganckie, żeby wyjście do niego wiązało się z pewnym ceremoniałem, atmosferą, by publiczność dobrze się czuła – mówi dyrektorka odnoszącego duże sukcesy lokalnego kina

Literatura

DOLNY ŚLĄSK: Dobre miejsca (Karol Maliszewski)

Od jakiegoś czasu we Wrocławskim Domu Literatury organizuję zloty literackich lokalsów. Wyrzut sumienia na wstępie: nie zdążyłem przed śmiercią Julka Gabryela z „Brzegiem, Strzelinem i okolicą”

BUDA RUSKA, CIESZYN, BRZEG: Poszerzenie pola (Bartosz Sadulski)

Zdaniem Piotra Brysacza, który wspólnie z Piotrem Malczewskim od czterech lat organizuje w Budzie Ruskiej festiwal Patrząc na Wschód, „wiejskie festiwale będą niedługo górą”

Urwane tropy (Krzysztof Sztafa)

Fabularną osią pokrętnej organizacji formalnej „Tłuczek” Katarzyny Wiśniewskiej są tołstojowskie „dzieje pewnej rodziny”. Nie tyle dysfunkcyjnej, co totalitarnej, zawłaszczającej wszystkie aspekty życia

Atest na lesbijstwo (Olga Byrska)

Czy literatura lesbijska to tylko ta pisana przez jednoznacznie nieheteroseksualne kobiety? Jak miałaby się przejawiać w literaturze ta jednoznaczność: jakie wątki poruszać i jakie światy tworzyć? W kim – jeżeli w ogóle – powinna szukać swoich mistrzyń?

Napisz sobie sama (Anna Marchewka)

Staram się uchwycić niedopowiedziane źródło kobiecego wstydu. Jego świadome odrzucenie może dawać prawdziwą siłę – rozmowa ze słoweńską poetką, autorką  „Cierpień młodej Hany”

Więcej chodzić (Maciej Jakubowiak)

„Stopa od nogi”, debiut Marty Kozłowskiej, miota się między nieskrępowaną, zabawną, ożywczą literacką grą a tanią (i wtórną) satyrą na nowoczesność

Muzyka

Analog kontra algorytm (Michał Wieczorek)

Możliwość tworzenia w środowisku cyfrowym ma mnóstwo zalet. Żadna z nich jednak nie powodowała, że to, co robiłem, było lepsze. Nawet jak zrobisz zdjęcie świetnym aparatem cyfrowym, to w ciągu kilku lat ono się zestarzeje. Tak samo jest w muzyce

GORZÓW: Duch miasta (Piotr Kowalczyk)

Przyjeżdżam do Gorzowa Wielkopolskiego, by dowiedzieć się, jak powstało i jak funkcjonuje prawdopodobnie najbardziej żywotne i najciekawsze środowisko muzyczne w Polsce

W poszukiwaniu arabfuturyzmu (Rafał Księżyk)

W patriarchalnym świecie islamu to kobiety stworzyły prawdziwie nowoczesną, wielkomiejską muzykę. Czy to nie jest najlepszy dowód na nieodkryty jeszcze futurystyczny potencjał muzyki arabskiej?

Obyczaje

Zapracować w Rosji na nieśmiertelność (Łukasz Smolarow/ Jakub Socha)

Moglibyśmy być jej wdzięczni, że to piłka nożna, a już nie wódka, pozwala nam wyrzucić z siebie to, co w nas siedzi. Dobrze by było w kolejnym meczu wygrać, choćby po to, by zobaczyć jak  poradzimy sobie ze zwycięstwem

LELÓW: Gęstość prowincji (Zofia Zaleska)

Interesuje mnie nie tylko studiowanie tego, co było, ale również dokonywanie zmiany. Szkoła ciągle ma ogromną siłę, wierzę w moc nauczyciela i humanistyki. Do nas, polonistów, należy język

ZIELONA GÓRA: Nasza szajba (Maria Magdalena Kozłowska)

Przychodzi mi do głowy takie równanie: jeśli Polska jest silnym i głupim młodym mężczyzną (Masłowska), to Zielona Góra jest żyjącą w nim, jakimś cudem, napaloną starą babą. W najlepszym z możliwych sensów

ŻORY: Coś się dzieje (Maciej Jakubowiak)

W mediach wspomina się o Żorach, kiedy likwidują straż miejską albo wprowadzają bezpłatną komunikację miejską. Ale na mapie kultury to przeważnie biała plama. Jak wygląda życie kulturalne w mieście, w którym – zdawałoby się – nie ma kultury?

Stalingrad w Moskwie (Łukasz Najder)

„Oni grali dla Polski, a ci – dla pieniędzy”, orzeka facet, któremu udaje się dzierżyć w jednej dłoni zapalonego papierosa, komórkę i małpkę lubelskiej wiśniówki (otwartą) – relacja spod zgierskiego telebimu

GÓRZNO: Żywa baza (Michał Danielewicz)

Ja zawsze przeżywam, kiedy dziecko, które wcześniej milczało albo mówiło ogólnikami, wreszcie mówi, co myśli, tak prosto z trzewi. Dbanie o relacje i nauka wchodzenia w rozmowę to moja wielka zdobycz z podróży

Mordka Kucyk, Gerszon Ambaras (Marta Szarejko)

Ze spisywania cmentarzy nie bardzo da się żyć. Ale jestem też genealogiem, jeżdżę z Żydami z całego świata do małych miast i wsi, z których pochodzą ich przodkowie. Na przykład przylatuje ktoś z Florydy i wie tylko, że jego dziadek był z Krasnogrodu

Sztuka

Krakowska produkcja (Stach Szabłowski)

Zamiast zuniwersalizować polskie przeżywanie ojczyzny, na wystawie „Ojczyzna w sztuce” dochodzi do spolszczenia uniwersalnego pojęcia; ojczyzn jest wiele, ale wszystkie są takie same – i w mocakowskiej perspektywie wszystkie przypominają naszą

Teatr

Granicę przesunęła rzeczywistość (Anka Herbut)

Ktoś mi niedawno powiedział, że pewne rzeczy trzeba zaakceptować, żeby pójść dalej. No, nie. Pewnych rzeczy ja jako człowiek nie jestem w stanie zaakceptować. Nic po tamtym Teatrze Polskim nie zostało

Biedni, ale tańczą (Witold Mrozek)

Jak na minimalistyczne projekty Wojtka Ziemilskiego, „Spektakl dla turystów” z Komuny Warszawa jest wyjątkowo teatralny. Jest też bezczelnie i błyskotliwie dowcipny, świeży i przewrotny

Wiersze

wiersze (Dawid Mateusz)

]]>

Film

OLEŚNICA, BOLESŁAWIEC, LUBAŃ ŚLĄSKI: Małe kina (Adam Kruk)

Trzeba było sprawić, by kino było modne, eleganckie, żeby wyjście do niego wiązało się z pewnym ceremoniałem, atmosferą, by publiczność dobrze się czuła – mówi dyrektorka odnoszącego duże sukcesy lokalnego kina

Literatura

DOLNY ŚLĄSK: Dobre miejsca (Karol Maliszewski)

Od jakiegoś czasu we Wrocławskim Domu Literatury organizuję zloty literackich lokalsów. Wyrzut sumienia na wstępie: nie zdążyłem przed śmiercią Julka Gabryela z „Brzegiem, Strzelinem i okolicą”

BUDA RUSKA, CIESZYN, BRZEG: Poszerzenie pola (Bartosz Sadulski)

Zdaniem Piotra Brysacza, który wspólnie z Piotrem Malczewskim od czterech lat organizuje w Budzie Ruskiej festiwal Patrząc na Wschód, „wiejskie festiwale będą niedługo górą”

Urwane tropy (Krzysztof Sztafa)

Fabularną osią pokrętnej organizacji formalnej „Tłuczek” Katarzyny Wiśniewskiej są tołstojowskie „dzieje pewnej rodziny”. Nie tyle dysfunkcyjnej, co totalitarnej, zawłaszczającej wszystkie aspekty życia

Atest na lesbijstwo (Olga Byrska)

Czy literatura lesbijska to tylko ta pisana przez jednoznacznie nieheteroseksualne kobiety? Jak miałaby się przejawiać w literaturze ta jednoznaczność: jakie wątki poruszać i jakie światy tworzyć? W kim – jeżeli w ogóle – powinna szukać swoich mistrzyń?

Napisz sobie sama (Anna Marchewka)

Staram się uchwycić niedopowiedziane źródło kobiecego wstydu. Jego świadome odrzucenie może dawać prawdziwą siłę – rozmowa ze słoweńską poetką, autorką  „Cierpień młodej Hany”

Więcej chodzić (Maciej Jakubowiak)

„Stopa od nogi”, debiut Marty Kozłowskiej, miota się między nieskrępowaną, zabawną, ożywczą literacką grą a tanią (i wtórną) satyrą na nowoczesność

Muzyka

Analog kontra algorytm (Michał Wieczorek)

Możliwość tworzenia w środowisku cyfrowym ma mnóstwo zalet. Żadna z nich jednak nie powodowała, że to, co robiłem, było lepsze. Nawet jak zrobisz zdjęcie świetnym aparatem cyfrowym, to w ciągu kilku lat ono się zestarzeje. Tak samo jest w muzyce

GORZÓW: Duch miasta (Piotr Kowalczyk)

Przyjeżdżam do Gorzowa Wielkopolskiego, by dowiedzieć się, jak powstało i jak funkcjonuje prawdopodobnie najbardziej żywotne i najciekawsze środowisko muzyczne w Polsce

W poszukiwaniu arabfuturyzmu (Rafał Księżyk)

W patriarchalnym świecie islamu to kobiety stworzyły prawdziwie nowoczesną, wielkomiejską muzykę. Czy to nie jest najlepszy dowód na nieodkryty jeszcze futurystyczny potencjał muzyki arabskiej?

Obyczaje

Zapracować w Rosji na nieśmiertelność (Łukasz Smolarow/ Jakub Socha)

Moglibyśmy być jej wdzięczni, że to piłka nożna, a już nie wódka, pozwala nam wyrzucić z siebie to, co w nas siedzi. Dobrze by było w kolejnym meczu wygrać, choćby po to, by zobaczyć jak  poradzimy sobie ze zwycięstwem

LELÓW: Gęstość prowincji (Zofia Zaleska)

Interesuje mnie nie tylko studiowanie tego, co było, ale również dokonywanie zmiany. Szkoła ciągle ma ogromną siłę, wierzę w moc nauczyciela i humanistyki. Do nas, polonistów, należy język

ZIELONA GÓRA: Nasza szajba (Maria Magdalena Kozłowska)

Przychodzi mi do głowy takie równanie: jeśli Polska jest silnym i głupim młodym mężczyzną (Masłowska), to Zielona Góra jest żyjącą w nim, jakimś cudem, napaloną starą babą. W najlepszym z możliwych sensów

ŻORY: Coś się dzieje (Maciej Jakubowiak)

W mediach wspomina się o Żorach, kiedy likwidują straż miejską albo wprowadzają bezpłatną komunikację miejską. Ale na mapie kultury to przeważnie biała plama. Jak wygląda życie kulturalne w mieście, w którym – zdawałoby się – nie ma kultury?

Stalingrad w Moskwie (Łukasz Najder)

„Oni grali dla Polski, a ci – dla pieniędzy”, orzeka facet, któremu udaje się dzierżyć w jednej dłoni zapalonego papierosa, komórkę i małpkę lubelskiej wiśniówki (otwartą) – relacja spod zgierskiego telebimu

GÓRZNO: Żywa baza (Michał Danielewicz)

Ja zawsze przeżywam, kiedy dziecko, które wcześniej milczało albo mówiło ogólnikami, wreszcie mówi, co myśli, tak prosto z trzewi. Dbanie o relacje i nauka wchodzenia w rozmowę to moja wielka zdobycz z podróży

Mordka Kucyk, Gerszon Ambaras (Marta Szarejko)

Ze spisywania cmentarzy nie bardzo da się żyć. Ale jestem też genealogiem, jeżdżę z Żydami z całego świata do małych miast i wsi, z których pochodzą ich przodkowie. Na przykład przylatuje ktoś z Florydy i wie tylko, że jego dziadek był z Krasnogrodu

Sztuka

Krakowska produkcja (Stach Szabłowski)

Zamiast zuniwersalizować polskie przeżywanie ojczyzny, na wystawie „Ojczyzna w sztuce” dochodzi do spolszczenia uniwersalnego pojęcia; ojczyzn jest wiele, ale wszystkie są takie same – i w mocakowskiej perspektywie wszystkie przypominają naszą

Teatr

Granicę przesunęła rzeczywistość (Anka Herbut)

Ktoś mi niedawno powiedział, że pewne rzeczy trzeba zaakceptować, żeby pójść dalej. No, nie. Pewnych rzeczy ja jako człowiek nie jestem w stanie zaakceptować. Nic po tamtym Teatrze Polskim nie zostało

Biedni, ale tańczą (Witold Mrozek)

Jak na minimalistyczne projekty Wojtka Ziemilskiego, „Spektakl dla turystów” z Komuny Warszawa jest wyjątkowo teatralny. Jest też bezczelnie i błyskotliwie dowcipny, świeży i przewrotny

Wiersze

wiersze (Dawid Mateusz)

]]>
Thu, 21 Jun 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/239]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/239

Film

Wszystko to, co wyparte (Jakub Majmurek)

Borowczyk mówił: „istnieje potrzeba najprostszych, elementarnych wzruszeń, do której często wstyd nam się przyznać”. Rozumiał, że kino nie może obyć się bez melodramatu, a może nawet i kiczu – o bohaterze dokumentu „Love Express” opowiada jego reżyser

Po szarej tęczy (Darek Arest)

Peerelowskie filmy Antoniego Krauzego tworzą kompletny obraz „gierkowskiej dekady”. Nieubłagana materia wisi nad wszystkim, ale w centrum jest kształtowany przez nią człowiek, jego słabości, pragnienia, ograniczenia

Wychłodzone obrazy (Iwona Kurz)

„Zimna wojna” składa się z obrazów pożyczonych z innych filmów. We współpracy z operatorem Pawlikowski umie nadać im niezwykłą urodę – za urodę sprzedaje niekiedy jednak ich sens

Literatura

Bardzo kiedyś, bardzo teraz (Maciej Woźniak)

U Hanny Janczak: narracje dziejące się tu i teraz, ścigające się z biegiem zdarzeń albo z gonitwą skojarzeń. U Małgorzaty Lebdy: wiersze wysyłane tak, jak wysyła się wehikuł czasu – po soczyście detaliczną opowieść

Ćwiczenie z czytania (Marceli Szpak)

Koronny książę Panterlandii to przebiegły łowca, cętkowany Humbert Humbert w eleganckiej kamizeli, skoncentrowany na oszołomieniu swej ofiary. „Pantera” Evensa tylko przez moment wydaje się komiksem dla dzieci. Ciarki po lekturze długo utrzymują się na skórze

Czy Lana Del Rey czytałaby Lenina? (Bartosz Sadulski)

Jacek Dehnel błyskotliwie, ostro i dowcipnie zabiera głos na temat spraw bieżących. Ale dlaczego mielibyśmy interesować się jego poematem o sercu Chopina?

Polska na skraju niżu (Monika Ochędowska)

O ile Masłowska, Pustkowiak i Szpila szukają tego, co wspólne, poza światem przedstawionym, w bezpiecznej pozycji sytego czytelnika, o tyle Szczerek i Kołodziejczyk próbują tę bańkę dobrego samopoczucia przebić – o ostatnich literackich opowieściach o Polsce

Schizofrenia zabiera mnie do domu (Łukasz Żurek)

Tomem „Utylizacja. Pęta miast” Tomasza Bąka rządzi poetyka zero waste: to, co nie zostało przez autora dostatecznie przerobione, powraca jako składowa lub ośrodek nowego wiersza

Tatuś (Łukasz Najder)

W „Naszym chłopaku” Daniel Magariel pokazuje męskość: toksyczną, dumną, męskość, która czuje się zagrożona, chłopięcość, braterstwo, ojcostwo, męskość nienawidzącą kobiet, męskość jako sztamę ponad każdą inną wartość. Nie ma tu gloryfikacji. Jest demistyfikacja

Media

Podyskutujmy (Maciej Jakubowiak)

Mechanizm jest prosty: najpierw stawia się tezę, a potem dopisuje się do niej argumenty ZA i PRZECIW. Kialo reklamuje się jako pierwsze narzędzie stworzone specjalnie do prowadzenia racjonalnych dyskusji

Zamrażanie żaby (Marzena Falkowska)

„Frostpunk” to gra nie tyle o zarządzaniu miastem, ile o zarządzaniu kryzysem. Chłód wkrada się wszędzie, nie oszczędzając emocji

Muzyka

Życie jak muzyka (Rafał Księżyk)

Gdy rozlała się rzeka wspomnień o Robercie Brylewskim, przypomina się go jako legendę punka, albo też słynnego rockmana. Czy nie bardziej zasadne jest dostrzec w nim ważną, niepowtarzalną postać polskiej kultury?

W próżni (Marcin Bogucki)

Mijający sezon w Teatrze Wielkim – Operze Narodowej upłynął pod znakiem utworów z początku XX wieku. Odtrutką na modernistyczne miazmaty miała być „Carmen” Georgesʼa Bizeta w reżyserii Andrzeja Chyry

Obyczaje

Wizzair, czyli pułapki kolonializmu (Agata Sikora)

Czy „Biedni, ale sexy” Agaty Pyzik naprawdę dekonstruują kolonialną ramę, czy tylko odtwarzają ją w nieco odmienny sposób? Czy nie słychać tu echa starej, dobrze znanej gry?

Hajp na gop (Kaja Puto)

Nie sposób zliczyć wystawy i książki powstałe na fali hajpu na blokowiska, który rozlał się równo po całym bloku wschodnim. Okazało się, że mieszkanie w Zakątku Rucoli czy innych Wyspach Luksusu w ostatecznym rozrachunku nie bije starych bloków na głowę

Para w pustym pokoju (Wojciech Nowicki)

Podczas pierwszej wojny światowej lekarze zaopatrzyli w nowe twarze tysiące poparzonych i przestrzelonych. Nie wszystkie były udane. Nie sądziłem, że materiały dokumentalne z tamtej epoki zachowały się w tak wielkiej obfitości

Sztuka

Młodzi wiedzą lepiej (Stach Szabłowski)

„Komunikacja ze wszystkim, co jest” zapoznaje widza z tym, co w nowym malarstwie jest pozbawione kompleksów i zobowiązań. Naiwne. Prymitywizujące. Niezaangażowane. Wizualnie atrakcyjne. Zabawowe. Jaskrawe i kolorowe. Bardzo malarskie

Moje niekonieczności (Monika Stelmach)

Afazja nie zabrała mi wszystkiego, np. samoświadomości, że jestem artystką. Codziennie robiłam jakiś krok do przodu. Nazwałam to literowaniem luk codzienności. Powoli odzyskuję swój intelektualny dorobek – rozmowa z laureatką nagrody im. Katarzyny Kobro

Raz nazywamy się skłotem, a raz showroomem (Paulina Domagalska)

Ludzie sobie myślą, że przecież byłoby nas stać na to, żeby wyglądać normalnie. Od razu pytają, czemu ubieramy się dziwnie, a nie w ciuchy z H&M-u? Jezu, nie wiem, po prostu nosimy to, co nam się podoba – rozmowa z kolektywem artystyczno-modowym  z Łodzi

Blade sny postproroków (Karol Sienkiewicz)

Kuratorzy Berlin Biennale 10 stawiają sprawę jasno: nie szukamy wielkich idei, ratujemy co się da, może uda się na tym coś zbudować. Efektem jest skromna wystawa, bez tezy i bez wigoru

Teatr

Przyszło samo (Arek Gruszczyński)

Mam teraz w życiu czas, który mnie zadziwia. Rok temu obchodziłem 50-lecie pracy twórczej, a tu nagle albo gram Małego Powstańca u Jędrzeja Piaskowskiego, albo Lecha Kaczyńskiego u Antoniego Krauzego, albo Osowiałą staruszkę u Grzegorza Jarzyny

Strzeżcie się Pameli (Karolina Plinta)

W „Pameli” dostajemy rewers zainteresowań Marty Ziółek, która nie tylko z fascynacją obserwuje nadchodzącą, napędzaną neoliberalizmem katastrofę, ale pyta, co nastąpi po niej. A może nastąpić pełny odlot, oświecenie albo szaleństwo

Czy będą tańczyć w Bytomiu (Witold Mrozek)

Wydział Teatru Tańca w Bytomiu to jedyny taki wydział w Polsce. Sesje baletu i tańca współistnieją obok zajęć z antropologii, reżyserii i choreografii. Studenci i absolwenci podkreślają, że studia przygotowują ich także do roli twórców. Nie godzą się na zamknięcie placówki po ledwie dziesięciu latach istnienia

Wiersze

wiersze (Rafał Rutkowski)

wiersze (Oliwia Betcher)

]]>

Film

Wszystko to, co wyparte (Jakub Majmurek)

Borowczyk mówił: „istnieje potrzeba najprostszych, elementarnych wzruszeń, do której często wstyd nam się przyznać”. Rozumiał, że kino nie może obyć się bez melodramatu, a może nawet i kiczu – o bohaterze dokumentu „Love Express” opowiada jego reżyser

Po szarej tęczy (Darek Arest)

Peerelowskie filmy Antoniego Krauzego tworzą kompletny obraz „gierkowskiej dekady”. Nieubłagana materia wisi nad wszystkim, ale w centrum jest kształtowany przez nią człowiek, jego słabości, pragnienia, ograniczenia

Wychłodzone obrazy (Iwona Kurz)

„Zimna wojna” składa się z obrazów pożyczonych z innych filmów. We współpracy z operatorem Pawlikowski umie nadać im niezwykłą urodę – za urodę sprzedaje niekiedy jednak ich sens

Literatura

Bardzo kiedyś, bardzo teraz (Maciej Woźniak)

U Hanny Janczak: narracje dziejące się tu i teraz, ścigające się z biegiem zdarzeń albo z gonitwą skojarzeń. U Małgorzaty Lebdy: wiersze wysyłane tak, jak wysyła się wehikuł czasu – po soczyście detaliczną opowieść

Ćwiczenie z czytania (Marceli Szpak)

Koronny książę Panterlandii to przebiegły łowca, cętkowany Humbert Humbert w eleganckiej kamizeli, skoncentrowany na oszołomieniu swej ofiary. „Pantera” Evensa tylko przez moment wydaje się komiksem dla dzieci. Ciarki po lekturze długo utrzymują się na skórze

Czy Lana Del Rey czytałaby Lenina? (Bartosz Sadulski)

Jacek Dehnel błyskotliwie, ostro i dowcipnie zabiera głos na temat spraw bieżących. Ale dlaczego mielibyśmy interesować się jego poematem o sercu Chopina?

Polska na skraju niżu (Monika Ochędowska)

O ile Masłowska, Pustkowiak i Szpila szukają tego, co wspólne, poza światem przedstawionym, w bezpiecznej pozycji sytego czytelnika, o tyle Szczerek i Kołodziejczyk próbują tę bańkę dobrego samopoczucia przebić – o ostatnich literackich opowieściach o Polsce

Schizofrenia zabiera mnie do domu (Łukasz Żurek)

Tomem „Utylizacja. Pęta miast” Tomasza Bąka rządzi poetyka zero waste: to, co nie zostało przez autora dostatecznie przerobione, powraca jako składowa lub ośrodek nowego wiersza

Tatuś (Łukasz Najder)

W „Naszym chłopaku” Daniel Magariel pokazuje męskość: toksyczną, dumną, męskość, która czuje się zagrożona, chłopięcość, braterstwo, ojcostwo, męskość nienawidzącą kobiet, męskość jako sztamę ponad każdą inną wartość. Nie ma tu gloryfikacji. Jest demistyfikacja

Media

Podyskutujmy (Maciej Jakubowiak)

Mechanizm jest prosty: najpierw stawia się tezę, a potem dopisuje się do niej argumenty ZA i PRZECIW. Kialo reklamuje się jako pierwsze narzędzie stworzone specjalnie do prowadzenia racjonalnych dyskusji

Zamrażanie żaby (Marzena Falkowska)

„Frostpunk” to gra nie tyle o zarządzaniu miastem, ile o zarządzaniu kryzysem. Chłód wkrada się wszędzie, nie oszczędzając emocji

Muzyka

Życie jak muzyka (Rafał Księżyk)

Gdy rozlała się rzeka wspomnień o Robercie Brylewskim, przypomina się go jako legendę punka, albo też słynnego rockmana. Czy nie bardziej zasadne jest dostrzec w nim ważną, niepowtarzalną postać polskiej kultury?

W próżni (Marcin Bogucki)

Mijający sezon w Teatrze Wielkim – Operze Narodowej upłynął pod znakiem utworów z początku XX wieku. Odtrutką na modernistyczne miazmaty miała być „Carmen” Georgesʼa Bizeta w reżyserii Andrzeja Chyry

Obyczaje

Wizzair, czyli pułapki kolonializmu (Agata Sikora)

Czy „Biedni, ale sexy” Agaty Pyzik naprawdę dekonstruują kolonialną ramę, czy tylko odtwarzają ją w nieco odmienny sposób? Czy nie słychać tu echa starej, dobrze znanej gry?

Hajp na gop (Kaja Puto)

Nie sposób zliczyć wystawy i książki powstałe na fali hajpu na blokowiska, który rozlał się równo po całym bloku wschodnim. Okazało się, że mieszkanie w Zakątku Rucoli czy innych Wyspach Luksusu w ostatecznym rozrachunku nie bije starych bloków na głowę

Para w pustym pokoju (Wojciech Nowicki)

Podczas pierwszej wojny światowej lekarze zaopatrzyli w nowe twarze tysiące poparzonych i przestrzelonych. Nie wszystkie były udane. Nie sądziłem, że materiały dokumentalne z tamtej epoki zachowały się w tak wielkiej obfitości

Sztuka

Młodzi wiedzą lepiej (Stach Szabłowski)

„Komunikacja ze wszystkim, co jest” zapoznaje widza z tym, co w nowym malarstwie jest pozbawione kompleksów i zobowiązań. Naiwne. Prymitywizujące. Niezaangażowane. Wizualnie atrakcyjne. Zabawowe. Jaskrawe i kolorowe. Bardzo malarskie

Moje niekonieczności (Monika Stelmach)

Afazja nie zabrała mi wszystkiego, np. samoświadomości, że jestem artystką. Codziennie robiłam jakiś krok do przodu. Nazwałam to literowaniem luk codzienności. Powoli odzyskuję swój intelektualny dorobek – rozmowa z laureatką nagrody im. Katarzyny Kobro

Raz nazywamy się skłotem, a raz showroomem (Paulina Domagalska)

Ludzie sobie myślą, że przecież byłoby nas stać na to, żeby wyglądać normalnie. Od razu pytają, czemu ubieramy się dziwnie, a nie w ciuchy z H&M-u? Jezu, nie wiem, po prostu nosimy to, co nam się podoba – rozmowa z kolektywem artystyczno-modowym  z Łodzi

Blade sny postproroków (Karol Sienkiewicz)

Kuratorzy Berlin Biennale 10 stawiają sprawę jasno: nie szukamy wielkich idei, ratujemy co się da, może uda się na tym coś zbudować. Efektem jest skromna wystawa, bez tezy i bez wigoru

Teatr

Przyszło samo (Arek Gruszczyński)

Mam teraz w życiu czas, który mnie zadziwia. Rok temu obchodziłem 50-lecie pracy twórczej, a tu nagle albo gram Małego Powstańca u Jędrzeja Piaskowskiego, albo Lecha Kaczyńskiego u Antoniego Krauzego, albo Osowiałą staruszkę u Grzegorza Jarzyny

Strzeżcie się Pameli (Karolina Plinta)

W „Pameli” dostajemy rewers zainteresowań Marty Ziółek, która nie tylko z fascynacją obserwuje nadchodzącą, napędzaną neoliberalizmem katastrofę, ale pyta, co nastąpi po niej. A może nastąpić pełny odlot, oświecenie albo szaleństwo

Czy będą tańczyć w Bytomiu (Witold Mrozek)

Wydział Teatru Tańca w Bytomiu to jedyny taki wydział w Polsce. Sesje baletu i tańca współistnieją obok zajęć z antropologii, reżyserii i choreografii. Studenci i absolwenci podkreślają, że studia przygotowują ich także do roli twórców. Nie godzą się na zamknięcie placówki po ledwie dziesięciu latach istnienia

Wiersze

wiersze (Rafał Rutkowski)

wiersze (Oliwia Betcher)

]]>
Fri, 08 Jun 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/238]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/238

Film

Koniec świata w sześciu aktach (Darek Arest)

Tragedia Waco i batalia toczona przez wyznawców Osho z amerykańskim rządem, transmitowane na żywo w telewizji, zawierały w sobie wszystkie cechy atrakcyjnego miniserialu. Właśnie w tym formacie powracają teraz na telewizyjne ekrany

Synergia (Adam Kruk)

Na Docs Against Gravity zjechali wszyscy: Grace Jones, Walerian Borowczyk, amerykańscy skaterzy, radzieccy naukowcy. Pojawili się ci, którzy szukają Jezusa, i ci, którzy filmują „nic”

Znacie? To posłuchajcie (Michał Walkiewicz)

Chociaż jako mistrzowie przedwczesnej ekscytacji oczekiwaliśmy Złotej Palmy, cieszę się, że „Zimnej wojnie” przypadła nagroda właśnie za reżyserię. To fenomenalnie zainscenizowana i trwająca jedynie 84 minuty miłosna odyseja

Darth Vader jeździ na nartach (Marta Bałaga)

„Gwiezdne wojny” to mój Woodstock – nie potrafię zapomnieć o tym, co czułem, gdy po raz pierwszy obejrzałem te filmy. Miałem wtedy 10 lat i pozostawiły we mnie trwały ślad – mówi słynny fiński fotograf, który w swojej twórczości porusza się po świecie stworzonym przez George'a Lucasa

Poczciwy chłop (Grzegorz Stępniak)

Donald Glover to człowiek instytucja. Nagrywa bestsellerowe płyty, występuje w hollywoodzkich superprodukcjach i realizuje własny serial – nagradzaną i powszechnie chwaloną „Atlantę”

Literatura

Dziedziczone schematy (Katarzyna Trzeciak)

„Ulga” Natalii Fiedorczuk jest literaturą napisaną na ważny temat, ale wciąż zniewoloną koniecznością dookreślenia sensów. Autorka wchodzi tu na krytykowaną, męską pozycję – chce objaśnić świat

Wystarczy kogoś zabić (Monika Ochędowska)

Za cenę ekspresyjnego wyostrzenia obrazu, w którym mieści się tylko to, co chore, szpetne i wynaturzone, „Maszkaron” Patrycji Pustkowiak gubi wiarygodność niezbędną do tego, by czytelnikowi uczciwie przydzwonić

Z wypiekami na twarzy (Krzysztof Umiński)

O książce, która ma moc, by przeorać życiorys, mówią Jennifer Croft, Agnieszka Glińska, Soren Gauger, Olga Wróbel, Natalia Sajewicz

Gorzkie pomarańcze. Literatura kryzysu (Renata Lis)

Literatura kryzysu, przełamując samotność pojedynczych ofiar problemów finansowych, pełni funkcję terapeutyczną, ale niesie też spójną, ogólnonarodową interpretację katastrofy, jaka spotkała Grecję

Miłość od nowa (Aldona Kopkiewicz)

„Życie i przygody Jacka Engle’a” – odnaleziona przed rokiem powieść Walta Whitmana – to historia o dorastaniu sieroty w wielkim mieście. Można w niej znaleźć zapowiedź nowoczesnej filozofii miłości, którą Whitman będzie praktykować w „Źdźbłach trawy”

Media

Memiarz (Piotr Marecki)

Jestem człowiekiem, podobnie leniwym jak większość, który skorzystał z powszechnie dostępnych narzędzi, założył swój fanpage i na nim publikuje memy bardzo podobne do tych produkowanych masowo – zestawienie obrazka z tekstem. Odróżnia mnie jedynie zdecydowanie większy poziom abstrakcyjności

Lusterko, latarka: takie coś (Kamil Szuszkiewicz)

Jaką intencję niesie generowany tekst? Co małe Atari ma nam do powiedzenia na temat swojej twórczości? Dlaczego to głupie pytania?

Kratos moralizator (Marzena Falkowska)

Po uśmierceniu samego Zeusa Kratos opuścił rodzinne strony i zaszył się w lesie na Północy, gdzie założył nową rodzinę. W momencie rozpoczęcia gry ma już około dziesięcioletniego syna Atreusa – nowy „God of War”

Muzyka

Toniemy w mnogości (Piotr Strzemieczny)

Wydałem w Requiem Records około 200 albumów – kaset, winyli, CD-rów, płyt CD. Kiedyś sukcesem było skserowanie czegokolwiek czy posiadanie maszyny do pisania. Dziś problemem jest nadmiar

Zmysłowy komputer (Anna Szudek)

Janelle Monáe – androidka, która została hipiską. Na nowym albumie artystka przeniosła się do bliskiej przyszłości, by walczyć o wolność ciała i ducha z tymi, którzy próbują ją stłamsić. „Dirty Computer” pełen jest politycznych odniesień, muzycznie to zaś wielobarwny, euforyczny pop

Dzieci rewolucji. Muzyka po maju '68 (Rafał Księżyk)

Znane i słuszne jest porzekadło głoszące, że rewolucja pożera swoje dzieci. Ale na gruncie muzyki bywa odwrotnie. Muzykujące dzieciaki potrafią tak pożywić się rewoltą, że pobudza ona ich twórczość. Dowodem pokłosie burzliwego roku 1968

Słychać to, co widać (Adam Suprynowicz)

W środowisku muzyki współczesnej brak jest zainteresowania dla rzeczy tak przyziemnych jak wizualność. To siła tradycji. Tu się nie patrzy, tu się przychodzi słuchać, reszta jest nieistotna. Tymczasem wyrosło nowe pokolenie odbiorców i twórców, które zaczyna patrzeć

Świat z wycinanki (Piotr Szwed)

Feministyczne przesłanie albumu Czarneckiej dla niektórych będzie jego główną zaletą. Jednak na tle współczesnych muzycznych opowieści o kobiecej emancypacji jeszcze bardziej rzuca się w oczy przeciętność tego krążka

Opera na haju (Marta Januszkiewicz)

„Ognisty anioł” Prokofiewa to dzieło przesycone mistycznością, która u Trelińskiego nie ma żadnej racji bytu. W jego inscenizacji nie ma duchowości – są narkotyki, nie ma magii – ale są magiczne sztuczki

Obyczaje

Dostawa z Ahmadabadu (Agnieszka Wójcińska)

Ponad rok temu na ulicach Warszawy pojawili się rowerzyści z charakterystycznymi dużymi kostkami na plecach z biało-zielonym napisem „Uber Eats”. Szybko okazało się, że wielu z nich to Hindusi

RODO, RODO, kum, kum (Michał R. Wiśniewski)

Szanowny użytkowniku, oto kolejna ściana tekstu, której nie przeczytasz, a która wytresuje cię do bezmyślnego klikania we wszystkie wyskakujące okienka, w tym instalatory radzieckich trojanów i północnokoreańskich kopalni bitcoina

Sztuka

Mieszkanie jest wszechświatem (Monika Stelmach)

Środowisko architektów jest nieprawdopodobnie mizoginiczne. Ciągle toczę bezsensowne spory, dlaczego używam pojęcia architektka, skoro nie ma go w słowniku języka polskiego. Otóż istnieje, chociaż nie było używane przez 60 lat – rozmowa o narodzinach zawodu projektanta wnętrz

Lekcja zwodniczej edukacji (Stach Szabłowski)

W ostatnich dekadach świat sztuki zrobił wiele, by się rozszczelnić – otworzyć na ludzi i przekonać ich, że z tą hermetycznością to było tylko nieporozumienie. Wystawa Grupy Budapeszt w Galerii Studio idzie w przeciwnym kierunku

Słodki kac (Karol Sienkiewicz)

Wystawa „Zwierzęta domowe” w Bunkrze Sztuki to świat rozłożony na czynniki pierwsze i sklecony na nowo. Perwersje i kaprysy bezpieczne dla artystów, dla widzów mogą okazać się zakaźne

Teatr

Odzyskać przeżywanie (Karolina Plinta)

Po latach wzajemnej wrogości sztuka znów zaczyna lubić się z teatrem. Polskie muzea i galerie w ostatnich latach skrupulatnie nadrobiły lekcję współczesnej performatyki

Brak metody (Katarzyna Niedurny)

Jest teatr, który oczekuje od ciebie eksperymentowania, wkładania w to siebie, swojej prywatności i pełnego zaangażowania. Ale jest też teatr, który kompletnie tego od ciebie nie wymaga, a jest równie inspirujący

Od Sasa do lasa (Witold Mrozek)

Nie da się zrobić teatru bez zespołu. I są bardzo liczne przykłady na to. Nie chcę ich tu wymieniać. Jak rozpada się zespół, rozpada się teatr

Oświadczenie (Redakcja)

Oświadczenie w sprawie artykułu Karoliny Plinty „Odzyskać przeżywanie”

]]>

Film

Koniec świata w sześciu aktach (Darek Arest)

Tragedia Waco i batalia toczona przez wyznawców Osho z amerykańskim rządem, transmitowane na żywo w telewizji, zawierały w sobie wszystkie cechy atrakcyjnego miniserialu. Właśnie w tym formacie powracają teraz na telewizyjne ekrany

Synergia (Adam Kruk)

Na Docs Against Gravity zjechali wszyscy: Grace Jones, Walerian Borowczyk, amerykańscy skaterzy, radzieccy naukowcy. Pojawili się ci, którzy szukają Jezusa, i ci, którzy filmują „nic”

Znacie? To posłuchajcie (Michał Walkiewicz)

Chociaż jako mistrzowie przedwczesnej ekscytacji oczekiwaliśmy Złotej Palmy, cieszę się, że „Zimnej wojnie” przypadła nagroda właśnie za reżyserię. To fenomenalnie zainscenizowana i trwająca jedynie 84 minuty miłosna odyseja

Darth Vader jeździ na nartach (Marta Bałaga)

„Gwiezdne wojny” to mój Woodstock – nie potrafię zapomnieć o tym, co czułem, gdy po raz pierwszy obejrzałem te filmy. Miałem wtedy 10 lat i pozostawiły we mnie trwały ślad – mówi słynny fiński fotograf, który w swojej twórczości porusza się po świecie stworzonym przez George'a Lucasa

Poczciwy chłop (Grzegorz Stępniak)

Donald Glover to człowiek instytucja. Nagrywa bestsellerowe płyty, występuje w hollywoodzkich superprodukcjach i realizuje własny serial – nagradzaną i powszechnie chwaloną „Atlantę”

Literatura

Dziedziczone schematy (Katarzyna Trzeciak)

„Ulga” Natalii Fiedorczuk jest literaturą napisaną na ważny temat, ale wciąż zniewoloną koniecznością dookreślenia sensów. Autorka wchodzi tu na krytykowaną, męską pozycję – chce objaśnić świat

Wystarczy kogoś zabić (Monika Ochędowska)

Za cenę ekspresyjnego wyostrzenia obrazu, w którym mieści się tylko to, co chore, szpetne i wynaturzone, „Maszkaron” Patrycji Pustkowiak gubi wiarygodność niezbędną do tego, by czytelnikowi uczciwie przydzwonić

Z wypiekami na twarzy (Krzysztof Umiński)

O książce, która ma moc, by przeorać życiorys, mówią Jennifer Croft, Agnieszka Glińska, Soren Gauger, Olga Wróbel, Natalia Sajewicz

Gorzkie pomarańcze. Literatura kryzysu (Renata Lis)

Literatura kryzysu, przełamując samotność pojedynczych ofiar problemów finansowych, pełni funkcję terapeutyczną, ale niesie też spójną, ogólnonarodową interpretację katastrofy, jaka spotkała Grecję

Miłość od nowa (Aldona Kopkiewicz)

„Życie i przygody Jacka Engle’a” – odnaleziona przed rokiem powieść Walta Whitmana – to historia o dorastaniu sieroty w wielkim mieście. Można w niej znaleźć zapowiedź nowoczesnej filozofii miłości, którą Whitman będzie praktykować w „Źdźbłach trawy”

Media

Memiarz (Piotr Marecki)

Jestem człowiekiem, podobnie leniwym jak większość, który skorzystał z powszechnie dostępnych narzędzi, założył swój fanpage i na nim publikuje memy bardzo podobne do tych produkowanych masowo – zestawienie obrazka z tekstem. Odróżnia mnie jedynie zdecydowanie większy poziom abstrakcyjności

Lusterko, latarka: takie coś (Kamil Szuszkiewicz)

Jaką intencję niesie generowany tekst? Co małe Atari ma nam do powiedzenia na temat swojej twórczości? Dlaczego to głupie pytania?

Kratos moralizator (Marzena Falkowska)

Po uśmierceniu samego Zeusa Kratos opuścił rodzinne strony i zaszył się w lesie na Północy, gdzie założył nową rodzinę. W momencie rozpoczęcia gry ma już około dziesięcioletniego syna Atreusa – nowy „God of War”

Muzyka

Toniemy w mnogości (Piotr Strzemieczny)

Wydałem w Requiem Records około 200 albumów – kaset, winyli, CD-rów, płyt CD. Kiedyś sukcesem było skserowanie czegokolwiek czy posiadanie maszyny do pisania. Dziś problemem jest nadmiar

Zmysłowy komputer (Anna Szudek)

Janelle Monáe – androidka, która została hipiską. Na nowym albumie artystka przeniosła się do bliskiej przyszłości, by walczyć o wolność ciała i ducha z tymi, którzy próbują ją stłamsić. „Dirty Computer” pełen jest politycznych odniesień, muzycznie to zaś wielobarwny, euforyczny pop

Dzieci rewolucji. Muzyka po maju '68 (Rafał Księżyk)

Znane i słuszne jest porzekadło głoszące, że rewolucja pożera swoje dzieci. Ale na gruncie muzyki bywa odwrotnie. Muzykujące dzieciaki potrafią tak pożywić się rewoltą, że pobudza ona ich twórczość. Dowodem pokłosie burzliwego roku 1968

Słychać to, co widać (Adam Suprynowicz)

W środowisku muzyki współczesnej brak jest zainteresowania dla rzeczy tak przyziemnych jak wizualność. To siła tradycji. Tu się nie patrzy, tu się przychodzi słuchać, reszta jest nieistotna. Tymczasem wyrosło nowe pokolenie odbiorców i twórców, które zaczyna patrzeć

Świat z wycinanki (Piotr Szwed)

Feministyczne przesłanie albumu Czarneckiej dla niektórych będzie jego główną zaletą. Jednak na tle współczesnych muzycznych opowieści o kobiecej emancypacji jeszcze bardziej rzuca się w oczy przeciętność tego krążka

Opera na haju (Marta Januszkiewicz)

„Ognisty anioł” Prokofiewa to dzieło przesycone mistycznością, która u Trelińskiego nie ma żadnej racji bytu. W jego inscenizacji nie ma duchowości – są narkotyki, nie ma magii – ale są magiczne sztuczki

Obyczaje

Dostawa z Ahmadabadu (Agnieszka Wójcińska)

Ponad rok temu na ulicach Warszawy pojawili się rowerzyści z charakterystycznymi dużymi kostkami na plecach z biało-zielonym napisem „Uber Eats”. Szybko okazało się, że wielu z nich to Hindusi

RODO, RODO, kum, kum (Michał R. Wiśniewski)

Szanowny użytkowniku, oto kolejna ściana tekstu, której nie przeczytasz, a która wytresuje cię do bezmyślnego klikania we wszystkie wyskakujące okienka, w tym instalatory radzieckich trojanów i północnokoreańskich kopalni bitcoina

Sztuka

Mieszkanie jest wszechświatem (Monika Stelmach)

Środowisko architektów jest nieprawdopodobnie mizoginiczne. Ciągle toczę bezsensowne spory, dlaczego używam pojęcia architektka, skoro nie ma go w słowniku języka polskiego. Otóż istnieje, chociaż nie było używane przez 60 lat – rozmowa o narodzinach zawodu projektanta wnętrz

Lekcja zwodniczej edukacji (Stach Szabłowski)

W ostatnich dekadach świat sztuki zrobił wiele, by się rozszczelnić – otworzyć na ludzi i przekonać ich, że z tą hermetycznością to było tylko nieporozumienie. Wystawa Grupy Budapeszt w Galerii Studio idzie w przeciwnym kierunku

Słodki kac (Karol Sienkiewicz)

Wystawa „Zwierzęta domowe” w Bunkrze Sztuki to świat rozłożony na czynniki pierwsze i sklecony na nowo. Perwersje i kaprysy bezpieczne dla artystów, dla widzów mogą okazać się zakaźne

Teatr

Odzyskać przeżywanie (Karolina Plinta)

Po latach wzajemnej wrogości sztuka znów zaczyna lubić się z teatrem. Polskie muzea i galerie w ostatnich latach skrupulatnie nadrobiły lekcję współczesnej performatyki

Brak metody (Katarzyna Niedurny)

Jest teatr, który oczekuje od ciebie eksperymentowania, wkładania w to siebie, swojej prywatności i pełnego zaangażowania. Ale jest też teatr, który kompletnie tego od ciebie nie wymaga, a jest równie inspirujący

Od Sasa do lasa (Witold Mrozek)

Nie da się zrobić teatru bez zespołu. I są bardzo liczne przykłady na to. Nie chcę ich tu wymieniać. Jak rozpada się zespół, rozpada się teatr

Oświadczenie (Redakcja)

Oświadczenie w sprawie artykułu Karoliny Plinty „Odzyskać przeżywanie”

]]>
Thu, 24 May 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/237]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/237

Film

Herosi na minuty (Darek Arest)

„Avengersi” nie zawracają sobie głowy udawaniem opowieści niezależnej od gigantycznego biznesplanu. Film zaczyna się od środka, kończy w połowie i naszpikowany jest odwołaniami do innych marvelowskich produkcji

Walka o ciało (Marta Bałaga)

Do Act Up należało wtedy tylu różnych ludzi; nie wywodziliśmy się z tych samych miejsc i rzadko się ze sobą zgadzaliśmy. Ale gdy wreszcie zebraliśmy się razem, poczuliśmy siłę – mówi reżyser nagrodzonego w Cannes filmu „120 uderzeń serca”, opowiadającego o organizacji walczącej o prawa osób chorych na AIDS

Gadanie, bzykanie (Adam Kruk)

Bohaterowie „120 uderzeń serca” gadają cały czas – ktoś powie: jak we francuskim filmie. Pośród tej nieustannej paplaniny są jednak momenty prawdziwie wielkiego kina – szczególnie wtedy, gdy na pierwszy plan wychodzą obrazy

Literatura

Nakręca się mrok (Zofia Król)

Amerykańscy naukowcy pewnie już prześledzili, jaki proces neurologiczny zachodzi w pisarzu, kiedy odbija sobą mroczne połacie rzeczywistości. Na pewno to go nie pozostawia czystym i niewinnym

Usiąść i szlifować (Krzysztof Umiński)

Przedstawiono mi „Siódmą funkcję języka” Bineta jako kryminał. No to ja na to jak na lato. Marzyłem, żeby po „Martwych duszach” przetłumaczyć jakąś normalną powieść. Trafiłem z deszczu pod rynnę

Szkoło, płoń (Tomasz Pstrągowski)

Bohaterowie „Na koniec wszystko spłonie” nie tylko nie widzą drogi ucieczki z pułapki, ale i rzeczywiście jej nie mają. Nowy komiks Edyty Bystroń

Lustro akustyczne (Łukasz Żurek)

Bezsilność Zadury wobec klisz językowych sprawia, że poezji z tomu „Po szkodzie” bliżej do publicystycznych felietonów czy memów z „Soku z buraka”. To na te fale współczesnej komunikacji nastawia się Zadura – i w nich się roztapia

Mordercze tempo (Jakub Socha)

Biografia wspaniałego czeskiego pisarza, Oty Pavla, to historia choroby, która zaatakowała jego głowę, gdy miał zaledwie 34 lata. Zabrała mu  jedno życie, ale ofiarowała drugie

Media

Dzieła powinny podróżować w czasie (Martyna Turska)

Nie potrzebujesz specjalnej folii, powierzchni, opakunku, specyfików przeciw insektom, znaczków, stempli, poziomu wilgotności. Ale cyfrowa twórczość też potrzebuje opieki

Neomateria i retroproblemy (Marek Krajewski)

Digitalny świat, choć ma miliardy użytkowników, jest zawsze zamieszkiwany tylko przez jedną osobę

ODBIORNIK (16): Wrixling, fotoszop, plankton (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W najnowszym odcinku naszego podkastu rozmawiamy o onlajnowym performansie Michaela Portnoya, twórczości Constanta Dullaarta i międzynarodowej scenie podkastowej

Bardzo kiepska orkiestra dęta (Michał R. Wiśniewski)

Przesłuchując zasoby specjalnych efektów dźwiękowych udostępnionych przez BBC, czuję się jak archeolog z obcej planety badający pozostałości ludzkiej cywilizacji

Cyfrowi cenzorzy i roboty (Piotr Szostak)

Nie oglądasz na Facebooku pornografii dziecięcej, egzekucji przeprowadzanych przez ISIS i streamowanych samobójstw, bo ktoś na Filipinach zobaczył je za ciebie i usunął. Filtrem mediów społecznościowych są póki co żywi ludzie

Muzyka

Jak nie utonąć w retromanii (Rafał Księżyk)

Podróż Reynoldsa poprzez historię muzyki pop, fascynująca w szczególe, w szerszym planie okazuje się męcząca

Grube metafory (Marcin Bogucki)

Tegoroczną Eurowizję wygrał gość z widowni, który w czasie występu duetu Madame Monsieur machał przed kamerą czekoladkami Merci – wspaniała emanacja ducha konkursu. Różnorodna, nieprzewidywalna i marynistyczna. Taka była w tym roku Eurowizja

Obyczaje

Może myślą, że Bella istnieje naprawdę i jest kobietą (Paulina Domagalska)

Nie wiem, co mogę powiedzieć o Belli. Nie ma za tym smutnej historii, nie miałem ciężkiego dzieciństwa, nic mi się złego nie przytrafiło. Po prostu mam coś z głową i wymyślam rzeczy zupełnie bez sensu. Bo przecież Bella nie ma sensu. I to jest spoko

Czarna suknia (Beata Chomątowska)

Felicja, córka Salomei z Goscinnych i Edwarda (Efraima) Zwayera, przychodzi na świat w Dzień Dziecka. Dziś chciałoby się odczytywać to jako znak, ale ona sama z pewnością nie mogła dostrzec w dacie swoich urodzin zapowiedzi przyszłego zaangażowania

Sztuka

Macewy świecą na tęczowo (Karol Sienkiewicz)

Co powstanie z połączenia „Pokłosia” Pasikowskiego i „Tęczy” Wójcik? W Sierpcu Daniel Rycharski ustawił macewy, które za dnia otacza tęcza z kwiatów, a nocą – tęczowe światła

Wyspa nadziei (Monika Stelmach)

Nie przekonywałem mieszkańców Kurówka jakoś specjalnie. Nie zakładałem, że nie zrozumieją sztuki. Jestem stąd, robię sztukę dla nich, o nich i wspólnie z nimi

Teatr

Nie ma czego się bać (Piotr Morawski)

„Strach” Małgorzaty Wdowik to nie jest po prostu opowieść o strachu. To próba ewokowania pewnego doświadczenia. Uruchomienie obrazów i dźwięków, które mają być testem na to, czego się boimy

Trikolorowe kundle (Katarzyna Tórz)

Belgijskie szaleństwo wyrasta z tradycji surrealizmu. Nie gloryfikuje romantycznego mitu o poświęceniu, uznaje, że skuteczną strategią przetrwania może być wzięcie rzeczywistości w nawias. O tym są również „Belgian Rules” Jana Fabra

Dobro czyni (Piotr Gruszczyński)

Nie mam zamiaru udawać nawet, że pojąłem cały zamiar siedmiogodzinnego spektaklu. Oglądanie „Fausta” Castorfa błądzi pomiędzy rozbuchaną inscenizacją i rozszyfrowywaniem znaczeń

Glamour postteatru (Witold Mrozek)

Czy „Inne tańce” to manifest sformułowany dla grupy artystów przez parę kuratorów? A może raczej – starannie dopracowany i naładowany treścią galeryjny klip promocyjny?

Wiersze

wiersz (Ilona Witkowska)

]]>

Film

Herosi na minuty (Darek Arest)

„Avengersi” nie zawracają sobie głowy udawaniem opowieści niezależnej od gigantycznego biznesplanu. Film zaczyna się od środka, kończy w połowie i naszpikowany jest odwołaniami do innych marvelowskich produkcji

Walka o ciało (Marta Bałaga)

Do Act Up należało wtedy tylu różnych ludzi; nie wywodziliśmy się z tych samych miejsc i rzadko się ze sobą zgadzaliśmy. Ale gdy wreszcie zebraliśmy się razem, poczuliśmy siłę – mówi reżyser nagrodzonego w Cannes filmu „120 uderzeń serca”, opowiadającego o organizacji walczącej o prawa osób chorych na AIDS

Gadanie, bzykanie (Adam Kruk)

Bohaterowie „120 uderzeń serca” gadają cały czas – ktoś powie: jak we francuskim filmie. Pośród tej nieustannej paplaniny są jednak momenty prawdziwie wielkiego kina – szczególnie wtedy, gdy na pierwszy plan wychodzą obrazy

Literatura

Nakręca się mrok (Zofia Król)

Amerykańscy naukowcy pewnie już prześledzili, jaki proces neurologiczny zachodzi w pisarzu, kiedy odbija sobą mroczne połacie rzeczywistości. Na pewno to go nie pozostawia czystym i niewinnym

Usiąść i szlifować (Krzysztof Umiński)

Przedstawiono mi „Siódmą funkcję języka” Bineta jako kryminał. No to ja na to jak na lato. Marzyłem, żeby po „Martwych duszach” przetłumaczyć jakąś normalną powieść. Trafiłem z deszczu pod rynnę

Szkoło, płoń (Tomasz Pstrągowski)

Bohaterowie „Na koniec wszystko spłonie” nie tylko nie widzą drogi ucieczki z pułapki, ale i rzeczywiście jej nie mają. Nowy komiks Edyty Bystroń

Lustro akustyczne (Łukasz Żurek)

Bezsilność Zadury wobec klisz językowych sprawia, że poezji z tomu „Po szkodzie” bliżej do publicystycznych felietonów czy memów z „Soku z buraka”. To na te fale współczesnej komunikacji nastawia się Zadura – i w nich się roztapia

Mordercze tempo (Jakub Socha)

Biografia wspaniałego czeskiego pisarza, Oty Pavla, to historia choroby, która zaatakowała jego głowę, gdy miał zaledwie 34 lata. Zabrała mu  jedno życie, ale ofiarowała drugie

Media

Dzieła powinny podróżować w czasie (Martyna Turska)

Nie potrzebujesz specjalnej folii, powierzchni, opakunku, specyfików przeciw insektom, znaczków, stempli, poziomu wilgotności. Ale cyfrowa twórczość też potrzebuje opieki

Neomateria i retroproblemy (Marek Krajewski)

Digitalny świat, choć ma miliardy użytkowników, jest zawsze zamieszkiwany tylko przez jedną osobę

ODBIORNIK (16): Wrixling, fotoszop, plankton (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W najnowszym odcinku naszego podkastu rozmawiamy o onlajnowym performansie Michaela Portnoya, twórczości Constanta Dullaarta i międzynarodowej scenie podkastowej

Bardzo kiepska orkiestra dęta (Michał R. Wiśniewski)

Przesłuchując zasoby specjalnych efektów dźwiękowych udostępnionych przez BBC, czuję się jak archeolog z obcej planety badający pozostałości ludzkiej cywilizacji

Cyfrowi cenzorzy i roboty (Piotr Szostak)

Nie oglądasz na Facebooku pornografii dziecięcej, egzekucji przeprowadzanych przez ISIS i streamowanych samobójstw, bo ktoś na Filipinach zobaczył je za ciebie i usunął. Filtrem mediów społecznościowych są póki co żywi ludzie

Muzyka

Jak nie utonąć w retromanii (Rafał Księżyk)

Podróż Reynoldsa poprzez historię muzyki pop, fascynująca w szczególe, w szerszym planie okazuje się męcząca

Grube metafory (Marcin Bogucki)

Tegoroczną Eurowizję wygrał gość z widowni, który w czasie występu duetu Madame Monsieur machał przed kamerą czekoladkami Merci – wspaniała emanacja ducha konkursu. Różnorodna, nieprzewidywalna i marynistyczna. Taka była w tym roku Eurowizja

Obyczaje

Może myślą, że Bella istnieje naprawdę i jest kobietą (Paulina Domagalska)

Nie wiem, co mogę powiedzieć o Belli. Nie ma za tym smutnej historii, nie miałem ciężkiego dzieciństwa, nic mi się złego nie przytrafiło. Po prostu mam coś z głową i wymyślam rzeczy zupełnie bez sensu. Bo przecież Bella nie ma sensu. I to jest spoko

Czarna suknia (Beata Chomątowska)

Felicja, córka Salomei z Goscinnych i Edwarda (Efraima) Zwayera, przychodzi na świat w Dzień Dziecka. Dziś chciałoby się odczytywać to jako znak, ale ona sama z pewnością nie mogła dostrzec w dacie swoich urodzin zapowiedzi przyszłego zaangażowania

Sztuka

Macewy świecą na tęczowo (Karol Sienkiewicz)

Co powstanie z połączenia „Pokłosia” Pasikowskiego i „Tęczy” Wójcik? W Sierpcu Daniel Rycharski ustawił macewy, które za dnia otacza tęcza z kwiatów, a nocą – tęczowe światła

Wyspa nadziei (Monika Stelmach)

Nie przekonywałem mieszkańców Kurówka jakoś specjalnie. Nie zakładałem, że nie zrozumieją sztuki. Jestem stąd, robię sztukę dla nich, o nich i wspólnie z nimi

Teatr

Nie ma czego się bać (Piotr Morawski)

„Strach” Małgorzaty Wdowik to nie jest po prostu opowieść o strachu. To próba ewokowania pewnego doświadczenia. Uruchomienie obrazów i dźwięków, które mają być testem na to, czego się boimy

Trikolorowe kundle (Katarzyna Tórz)

Belgijskie szaleństwo wyrasta z tradycji surrealizmu. Nie gloryfikuje romantycznego mitu o poświęceniu, uznaje, że skuteczną strategią przetrwania może być wzięcie rzeczywistości w nawias. O tym są również „Belgian Rules” Jana Fabra

Dobro czyni (Piotr Gruszczyński)

Nie mam zamiaru udawać nawet, że pojąłem cały zamiar siedmiogodzinnego spektaklu. Oglądanie „Fausta” Castorfa błądzi pomiędzy rozbuchaną inscenizacją i rozszyfrowywaniem znaczeń

Glamour postteatru (Witold Mrozek)

Czy „Inne tańce” to manifest sformułowany dla grupy artystów przez parę kuratorów? A może raczej – starannie dopracowany i naładowany treścią galeryjny klip promocyjny?

Wiersze

wiersz (Ilona Witkowska)

]]>
Fri, 11 May 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/236]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/236

Film

Antyhaiku (Bartosz Żurawiecki)

„Wyspę psów” można uznać za starcie między  japońskimi i amerykańskimi wartościami. Zwycięzca jest oczywisty od samego początku – wiadomo wszak, skąd pochodzą twórcy, a przede wszystkim, kto dał pieniądze na produkcję

Literatura

Ten świecący punkt to ja (Marceli Szpak)

„Pan Żarówka” Wojciecha Wawszczyka to rozpisana na ponad 600 stron opowieść o dorastaniu i wczesnej dorosłości w sytuacji, gdy nad życiem dziecka dominuje choroba rodziców

Ziarno minimalizmu kiełkuje (Rafał Wawrzyńczyk)

Gramy chyba na nowych zasadach. Pojawia się nasycona konkretem poezja, zainteresowana współczesnością i jej żywotnymi napięciami, możliwa do odebrania przez publiczność spoza wąskiego, środowiskowego kręgu – o tomach poetyckich Natalii Malek i Ilony Witkowskiej

Media

Świat wyszedł z formy (Michał R. Wiśniewski)

„Kanye to chwilowo nasz najlepszy marksista”, napisał na Facebooku magazyn „Jacobin”. Kanye West, artysta o ego porównywalnym z sumą ego kilkunastu wikipedystów, wrócił do mediów społecznościowych i ma nam coś do powiedzenia

Muzyka

Synowski spleen (Piotr Szwed)

Bohater nagrań Synów nie leci w kosmos, nie przeżywa ekscytujących przygód, patrzy w lewo, patrzy w prawo, zakłada kaptur, zapala papierosa. Aż się chce wyjść z kina! Statyczność Synowskich historii sprawia jednak, że przykuwają uwagę i naprawdę niepokoją

Jazz Czarnego Atlantyku (Rafał Księżyk)

Muzyka Sons of Kemet osadza jazz w  żywej, tętniącej przestrzeni pomiędzy Afryką, Wyspami Karaibskimi, obu Amerykami i Wielką Brytanią. Na „Your Queen Is a Reptile” zmurszałej chwale imperialnej monarchii przeciwstawiona jest sieć powiązań biegnących ponad czasem i przestrzenią

Obyczaje

Przypadek, nie chęć szczera (Kamil Fejfer)

Nasze osiągnięcia są w dużej mierze wynikiem zbiegów okoliczności. Na miejsce w strukturze społecznej oddziałuje to, w którym miesiącu się urodziliśmy czy jak łatwe do wymówienia mamy nazwisko – nam samym pozostaje niewiele mocy sprawczej

Sztuka

Powstanki w pełnym makijażu (Karol Sienkiewicz)

Znany wcześniej z performerskiego duetu Polen Performance Mikołaj Sobczak powraca jako malarz i piewca kultury drag. Jego najnowszą  wystawę można uznać za malarski debiut z prawdziwego zdarzenia

Teatr

Wizjoner i księgowy (Dorota Buchwald)

Event jest wystrzałem, który generuje duże echo, a stale działający teatr to raczej maszyna, która buczy cichutko, ale konsekwentnie, latami, i pracując w regionie, coś oryginalnego wytwarza. Tylko nie ma dobrego lobbingu! – ekonomista przekonuje, że teatr publiczny się opłaca

Niezwykła historia Michała Weicherta (Henryk Grynberg)

Eksperymenty Michała Weicherta, które przed wojną miały „spory rezonans w polskim środowisku teatralnym”, były kontynuowane w polskim teatrze po odrzuceniu socrealizmu, zwłaszcza przez Kantora i Grotowskiego

Nie mam czasu na te swoje lęki (Witold Mrozek)

Spotkał mnie gdzieś na korytarzu w hotelu Krzysztof Mieszkowski, zapytał, jakie mam plany, i ja mu odpowiedziałem: „Wypić piwo”. Zamiast wstać, powiedzieć: „Dzień dobry, szukam pracy”, to powiedziałem „Wypić piwo”. No i sobie poszedł

Wiersze

wiersze (Kamila Janiak)

]]>

Film

Antyhaiku (Bartosz Żurawiecki)

„Wyspę psów” można uznać za starcie między  japońskimi i amerykańskimi wartościami. Zwycięzca jest oczywisty od samego początku – wiadomo wszak, skąd pochodzą twórcy, a przede wszystkim, kto dał pieniądze na produkcję

Literatura

Ten świecący punkt to ja (Marceli Szpak)

„Pan Żarówka” Wojciecha Wawszczyka to rozpisana na ponad 600 stron opowieść o dorastaniu i wczesnej dorosłości w sytuacji, gdy nad życiem dziecka dominuje choroba rodziców

Ziarno minimalizmu kiełkuje (Rafał Wawrzyńczyk)

Gramy chyba na nowych zasadach. Pojawia się nasycona konkretem poezja, zainteresowana współczesnością i jej żywotnymi napięciami, możliwa do odebrania przez publiczność spoza wąskiego, środowiskowego kręgu – o tomach poetyckich Natalii Malek i Ilony Witkowskiej

Media

Świat wyszedł z formy (Michał R. Wiśniewski)

„Kanye to chwilowo nasz najlepszy marksista”, napisał na Facebooku magazyn „Jacobin”. Kanye West, artysta o ego porównywalnym z sumą ego kilkunastu wikipedystów, wrócił do mediów społecznościowych i ma nam coś do powiedzenia

Muzyka

Synowski spleen (Piotr Szwed)

Bohater nagrań Synów nie leci w kosmos, nie przeżywa ekscytujących przygód, patrzy w lewo, patrzy w prawo, zakłada kaptur, zapala papierosa. Aż się chce wyjść z kina! Statyczność Synowskich historii sprawia jednak, że przykuwają uwagę i naprawdę niepokoją

Jazz Czarnego Atlantyku (Rafał Księżyk)

Muzyka Sons of Kemet osadza jazz w  żywej, tętniącej przestrzeni pomiędzy Afryką, Wyspami Karaibskimi, obu Amerykami i Wielką Brytanią. Na „Your Queen Is a Reptile” zmurszałej chwale imperialnej monarchii przeciwstawiona jest sieć powiązań biegnących ponad czasem i przestrzenią

Obyczaje

Przypadek, nie chęć szczera (Kamil Fejfer)

Nasze osiągnięcia są w dużej mierze wynikiem zbiegów okoliczności. Na miejsce w strukturze społecznej oddziałuje to, w którym miesiącu się urodziliśmy czy jak łatwe do wymówienia mamy nazwisko – nam samym pozostaje niewiele mocy sprawczej

Sztuka

Powstanki w pełnym makijażu (Karol Sienkiewicz)

Znany wcześniej z performerskiego duetu Polen Performance Mikołaj Sobczak powraca jako malarz i piewca kultury drag. Jego najnowszą  wystawę można uznać za malarski debiut z prawdziwego zdarzenia

Teatr

Wizjoner i księgowy (Dorota Buchwald)

Event jest wystrzałem, który generuje duże echo, a stale działający teatr to raczej maszyna, która buczy cichutko, ale konsekwentnie, latami, i pracując w regionie, coś oryginalnego wytwarza. Tylko nie ma dobrego lobbingu! – ekonomista przekonuje, że teatr publiczny się opłaca

Niezwykła historia Michała Weicherta (Henryk Grynberg)

Eksperymenty Michała Weicherta, które przed wojną miały „spory rezonans w polskim środowisku teatralnym”, były kontynuowane w polskim teatrze po odrzuceniu socrealizmu, zwłaszcza przez Kantora i Grotowskiego

Nie mam czasu na te swoje lęki (Witold Mrozek)

Spotkał mnie gdzieś na korytarzu w hotelu Krzysztof Mieszkowski, zapytał, jakie mam plany, i ja mu odpowiedziałem: „Wypić piwo”. Zamiast wstać, powiedzieć: „Dzień dobry, szukam pracy”, to powiedziałem „Wypić piwo”. No i sobie poszedł

Wiersze

wiersze (Kamila Janiak)

]]>
Fri, 27 Apr 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/235]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/235

Film

Bez przesady (Marta Bałaga)

Mówi się, że aż 60 procent wszystkich niemych filmów należy uznać za bezpowrotnie stracone. To niezwykle frustrujące. Wciąż też trudno nakłonić ludzi do ich oglądania – mówi dyrektor Pordenone Silent Film Festival

Brutalne lekcje WOS-u (Agata Sikora)

Seriale „Trzynaście powodów” oraz „The End of The F***ing World” skłaniają do postawienia pytania: skoro wprowadzone przez dorosłych systemowe rozwiązania czynią z młodych ofiary przemocy, dlaczego ci drudzy mają podporządkować się tym pierwszym?

Kopciuszek z czerwonym pazurem (Katarzyna Wajda)

Pola Negri była pierwszą gwiazdą europejskiego kina importowaną do Hollywood. I pierwszą, choć nie jedyną, której potencjału Hollywood nie potrafił wykorzystać

Biedna głowa (Jakub Socha)

W „Nigdy cię tu nie było” Lynne Ramsay świat obserwujemy jakby prosto z głowy głównego bohatera, która nie może powstrzymać się przed produkcją majaków i retrospekcji

Literatura

Alienacja, destylacja (Maciej Jakubowiak)

Świetnie, zdawałoby się: modne tematy, chwytliwe tytuły, godna pozazdroszczenia pracowitość. Gdzie więc tkwi problem? Kuba Wojtaszczyk nie umie pisać. I to nie umie, by tak rzec, piętrowo

Jednorożec (Andrzej Franaszek)

Nocą 23 maja 1958 roku Herbert nie dowierza, że oto wyjeżdża z Polski, za kilkanaście godzin znajdzie się na Zachodzie, którego do niedawna całkowicie zakazany smak budził emocje, jakie dziś z trudem możemy sobie wyobrazić – fragment biografii, która ukazuje się w Wydawnictwie Znak

Rozkosz i inne czynności śledcze (Janusz Margański)

W powieści Gaddy śledztwo przeradza się w swoistą penetrację. Rozum, reagując na skandal zbrodni, szuka motywów i kojarzy w czytelny układ najmniejsze drobiny rzeczywistości

Dekameron po golonce (Monika Ochędowska)

„Sonnenberg” Vargi to obfity, budapeszteński posiłek. Pörkölt z narodowych flaków ugotowany wedle sprawdzonego w węgierskiej trylogii przepisu. Podany w nowej powieściowej formie, wciąż ciepły i nawet smaczny, ale odgrzewany

Pan Samochodzik i porno (Ewa Stusińska)

Pornograficzna trylogia Zbigniewa Nienackiego, autora cyklu powieści o Panu Samochodziku, okazuje się pulpowym wglądem w mentalność mizogina. Przy grafomanii Nienackiego nie trzeba szukać ukrytych znaczeń. Autor obnaża się sam

Media

Amerykańska strzelanka (Łukasz Muniowski)

„Far Cry 5” miała być grą przełomową, odważnie komentującą obecną sytuację społeczno-polityczną w Stanach Zjednoczonych. Nic z tego

Fejk głosy czają się za winklem (Agnieszka Słodownik)

Pamiętacie fejkowe wideo Baracka Obamy, wygenerowane przez naukowców z Laboratorium Uniwersytetu Waszyngtońskiego? Dziś powiedzmy sobie o fejkowym głosie

Muzyka

Czasy pędzą (Bartosz Nowicki)

Jakub Lemiszewski próbuje poprzez abstrakcyjne dźwięki powiedzieć coś o otaczającej rzeczywistości, o przeładowaniu informacyjnym. Na szczęście tę diagnozę udaje mu się wyrazić z polotem i bez konceptualnego zadęcia

Polska Islandia (Michał Wieczorek)

Nanook of the North to kolejny w ostatnich latach projekt polskich artystów zainspirowany północą globu, w szczególności Islandią. Skojarzenia z pochodzącymi z wyspy twórcami nurtu modern classical są nieodparte

Korporacje i startupy (Adam Suprynowicz)

„Nowe pokolenie kompozytorów nie próbuje nobilitować komputera. To starsze roczniki wciąż piszą utwory «na orkiestrę i komputer». Dla orędowników postinternetu nowe media stanowią jedność audiowizualną” – rozmowa z dyrektorem artystycznym festiwalu Musica Polonica Nova

Chrzęst owadów (Dominika Klimek)

Field recording staje się popularny między innymi pod wpływem filozofii Wschodu i „bycia tu i teraz”. Nagrania terenowe odsyłają do złotych czasów, kiedy ze zwierzętami, rzeczami, zjawiskami pogodowymi żyliśmy bardzo blisko, intymnie

Obyczaje

Zbrodnie bez powodu (Michel Foucault)

W przypadku kobiety z Sélestat – wiecie, tej, co ugotowała udko swej córki z kapustą – ważnym punktem dyskusji było pytanie: „Czy w tych czasach panował głód? Czy oskarżona była biedna czy nie, głodowała czy nie?”

Sztuka

Przesłanie od naszych sponsorów (Tom Dyckhoff)

Reklamy w internecie można zignorować, a w telewizji przewinąć. W gazecie przewrócić stronę. Nie da się jednak wymazać ich z przestrzeni wokół nas

Kolega koleżanki (Karol Sienkiewicz)

W miniony weekend do Warszawy przyjechały galerie prywatne z różnych stron świata. Goszczą je wybrane galerie z Warszawy. Wspólne pokazy składają się na projekt Friend of a Friend

Teatr

Stepowałem raka (Łukasz Saturczak)

Moja wyobraźnia aktorska jest bliżej serialu „Girls”. Więcej o aktorstwie nauczyły mnie „South Park” i „Family Guy” niż Stanisławski

Drapak dla kota (Stefan Drajewski)

W „Priv” Iza Szostak zawarła wszystko to, co dotyka bohaterów, którzy tęsknią do bliskości, chcieliby się podotykać, poocierać, poczuć siebie, pobyć ze sobą, ale się boją

Program „Hamlet” (Witold Mrozek)

W lubelskim „Hamlecie” Magdy Szpecht nie pracuje żaden z wrzuconych na wejściu tematów. Niewiele pomaga, że aktorzy Teatru Andersena grają z przekonaniem. Jednak skrypt jest bezlitośnie płaski

Wiersze

wiersze (Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki)

]]>

Film

Bez przesady (Marta Bałaga)

Mówi się, że aż 60 procent wszystkich niemych filmów należy uznać za bezpowrotnie stracone. To niezwykle frustrujące. Wciąż też trudno nakłonić ludzi do ich oglądania – mówi dyrektor Pordenone Silent Film Festival

Brutalne lekcje WOS-u (Agata Sikora)

Seriale „Trzynaście powodów” oraz „The End of The F***ing World” skłaniają do postawienia pytania: skoro wprowadzone przez dorosłych systemowe rozwiązania czynią z młodych ofiary przemocy, dlaczego ci drudzy mają podporządkować się tym pierwszym?

Kopciuszek z czerwonym pazurem (Katarzyna Wajda)

Pola Negri była pierwszą gwiazdą europejskiego kina importowaną do Hollywood. I pierwszą, choć nie jedyną, której potencjału Hollywood nie potrafił wykorzystać

Biedna głowa (Jakub Socha)

W „Nigdy cię tu nie było” Lynne Ramsay świat obserwujemy jakby prosto z głowy głównego bohatera, która nie może powstrzymać się przed produkcją majaków i retrospekcji

Literatura

Alienacja, destylacja (Maciej Jakubowiak)

Świetnie, zdawałoby się: modne tematy, chwytliwe tytuły, godna pozazdroszczenia pracowitość. Gdzie więc tkwi problem? Kuba Wojtaszczyk nie umie pisać. I to nie umie, by tak rzec, piętrowo

Jednorożec (Andrzej Franaszek)

Nocą 23 maja 1958 roku Herbert nie dowierza, że oto wyjeżdża z Polski, za kilkanaście godzin znajdzie się na Zachodzie, którego do niedawna całkowicie zakazany smak budził emocje, jakie dziś z trudem możemy sobie wyobrazić – fragment biografii, która ukazuje się w Wydawnictwie Znak

Rozkosz i inne czynności śledcze (Janusz Margański)

W powieści Gaddy śledztwo przeradza się w swoistą penetrację. Rozum, reagując na skandal zbrodni, szuka motywów i kojarzy w czytelny układ najmniejsze drobiny rzeczywistości

Dekameron po golonce (Monika Ochędowska)

„Sonnenberg” Vargi to obfity, budapeszteński posiłek. Pörkölt z narodowych flaków ugotowany wedle sprawdzonego w węgierskiej trylogii przepisu. Podany w nowej powieściowej formie, wciąż ciepły i nawet smaczny, ale odgrzewany

Pan Samochodzik i porno (Ewa Stusińska)

Pornograficzna trylogia Zbigniewa Nienackiego, autora cyklu powieści o Panu Samochodziku, okazuje się pulpowym wglądem w mentalność mizogina. Przy grafomanii Nienackiego nie trzeba szukać ukrytych znaczeń. Autor obnaża się sam

Media

Amerykańska strzelanka (Łukasz Muniowski)

„Far Cry 5” miała być grą przełomową, odważnie komentującą obecną sytuację społeczno-polityczną w Stanach Zjednoczonych. Nic z tego

Fejk głosy czają się za winklem (Agnieszka Słodownik)

Pamiętacie fejkowe wideo Baracka Obamy, wygenerowane przez naukowców z Laboratorium Uniwersytetu Waszyngtońskiego? Dziś powiedzmy sobie o fejkowym głosie

Muzyka

Czasy pędzą (Bartosz Nowicki)

Jakub Lemiszewski próbuje poprzez abstrakcyjne dźwięki powiedzieć coś o otaczającej rzeczywistości, o przeładowaniu informacyjnym. Na szczęście tę diagnozę udaje mu się wyrazić z polotem i bez konceptualnego zadęcia

Polska Islandia (Michał Wieczorek)

Nanook of the North to kolejny w ostatnich latach projekt polskich artystów zainspirowany północą globu, w szczególności Islandią. Skojarzenia z pochodzącymi z wyspy twórcami nurtu modern classical są nieodparte

Korporacje i startupy (Adam Suprynowicz)

„Nowe pokolenie kompozytorów nie próbuje nobilitować komputera. To starsze roczniki wciąż piszą utwory «na orkiestrę i komputer». Dla orędowników postinternetu nowe media stanowią jedność audiowizualną” – rozmowa z dyrektorem artystycznym festiwalu Musica Polonica Nova

Chrzęst owadów (Dominika Klimek)

Field recording staje się popularny między innymi pod wpływem filozofii Wschodu i „bycia tu i teraz”. Nagrania terenowe odsyłają do złotych czasów, kiedy ze zwierzętami, rzeczami, zjawiskami pogodowymi żyliśmy bardzo blisko, intymnie

Obyczaje

Zbrodnie bez powodu (Michel Foucault)

W przypadku kobiety z Sélestat – wiecie, tej, co ugotowała udko swej córki z kapustą – ważnym punktem dyskusji było pytanie: „Czy w tych czasach panował głód? Czy oskarżona była biedna czy nie, głodowała czy nie?”

Sztuka

Przesłanie od naszych sponsorów (Tom Dyckhoff)

Reklamy w internecie można zignorować, a w telewizji przewinąć. W gazecie przewrócić stronę. Nie da się jednak wymazać ich z przestrzeni wokół nas

Kolega koleżanki (Karol Sienkiewicz)

W miniony weekend do Warszawy przyjechały galerie prywatne z różnych stron świata. Goszczą je wybrane galerie z Warszawy. Wspólne pokazy składają się na projekt Friend of a Friend

Teatr

Stepowałem raka (Łukasz Saturczak)

Moja wyobraźnia aktorska jest bliżej serialu „Girls”. Więcej o aktorstwie nauczyły mnie „South Park” i „Family Guy” niż Stanisławski

Drapak dla kota (Stefan Drajewski)

W „Priv” Iza Szostak zawarła wszystko to, co dotyka bohaterów, którzy tęsknią do bliskości, chcieliby się podotykać, poocierać, poczuć siebie, pobyć ze sobą, ale się boją

Program „Hamlet” (Witold Mrozek)

W lubelskim „Hamlecie” Magdy Szpecht nie pracuje żaden z wrzuconych na wejściu tematów. Niewiele pomaga, że aktorzy Teatru Andersena grają z przekonaniem. Jednak skrypt jest bezlitośnie płaski

Wiersze

wiersze (Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki)

]]>
Fri, 13 Apr 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/234]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/234

Film

PRZEGRYW: Nawet jeśli jesteś koniem (Agnieszka Jakimiak)

BoJack, mierny celebryta z ambicjami utopionymi w hektolitrach alkoholu i górach kokainy, gwiazda przebrzmiałego sitcomu „Rozbrykani”, nie odbije się od dna, ponieważ to on je wyznacza

Dave Bowman musi odejść (Marta Bałaga)

Jeśli ktoś zapamięta mnie tylko dlatego, że zagrałem w „2001: Odysei kosmicznej”, to umówmy się – mogłem skończyć znacznie gorzej – mówi odtwórca głównej roli w świętującym 50-lecie filmie Stanleya Kubricka

Lekcja bezgranicznej odwagi (Piotr Kletowski)

Książka „Pasolini. Niewygodny człowiek” pokazuje, że Fallaci fenomenalnie prześwietliła Pasoliniego, dostrzegając wszystko to, co było fundamentem jego postawy – i jako człowieka, i jako artysty – dotykając najbardziej intymnych miejsc w duszy swego przyjaciela

Polskie chamy (Ludwika Mastalerz)

„Twarz” zachęca, by skrócić dystans wobec obiektu niechęci. Odwracając się, nie pobrudzimy sobie rąk, ale też niczego nie zrozumiemy, ani tym bardziej nie zmienimy

Oaza na pustyni rzeczywistości (Piotr Mirski)

Spielberg pozwala widzom i bohaterom taplać się w wirtualnej oazie, aby wreszcie przypomnieć im, że czasem warto wylogować się do życia, nawet jeśli może się ono wydawać nieciekawe lub odstręczające

Literatura

Czas na inne piosenki (Agnieszka Sowińska)

Dla niektórych moje postaci są wulgarne. Ale język się nie bierze z próżni. Lepi się ze wszystkiego, co przeżyliśmy. Nie chciałam, żeby moja bohaterka to był taki miły ktoś. Z krzepienia serc literaturą nic dobrego nie wyszło

W asyście głosów (Maciej Woźniak)

Akcja tomików Julii Fiedorczuk i Joanny Roszak nie rozgrywa się na filologicznym gruncie literatury, ale na społeczno-politycznym, dojmująco aktualnym gruncie życia. Trafiamy do tu i teraz bez łaskawego pośrednictwa interpretacji

Inteligenci bez tradycji (Jakub Zgierski)

Świat Eleny Ferrante jest nasycony milczeniem o winach przeszłości. O tym, dlaczego jedni wyszli z wojny bogatsi, a inni martwi. O domach, które w tajemniczy sposób zmieniły właścicieli. O dawnych faszystach, którzy teraz prowadzą bary i wędliniarnie

Trzepot małych skrzydeł (Adam Robiński)

Schowany między fałdami świętokrzyskich pagórów, Robert Pucek dzieli się z czytelnikiem wrażliwością względem ożywionego świata „słuszniejszych rozmiarów”. W jego nowej książce rozmyślaniom na temat dziennych i nocnych motyli rytm nadaje kalendarz

Media

Państwo, platforma, pańszczyzna (Mirosław Filiciak)

Model działania mediów społecznościowych, naszych drugich, niemałych ojczyzn, zrodził się w ciągu zaledwie kilkunastu lat. Warunki tego obywatelstwa powinny być negocjowalne

Opowiedzieć Amerykę (Marzena Falkowska)

„Where The Water Tastes Like Wine” to debiutancka gra studia Dim Bulb Games. Jego założyciel Johnnemann Nordhagen postawił przed sobą ambitny cel stworzenia interaktywnej antologii opowieści oddających ducha Stanów Zjednoczonych

Trucizna stanie się lekarstwem (Anna Desponds)

Zawiesiłem puste ramki po zdjęciach na drzewach, kadrując korę czy mech. Dorośli ludzie chodzili na bosaka, w ciszy po lesie i oglądali niebo i ziemię przez te rameczki. Wyglądało to, jakbyśmy zwariowali, ale chyba nigdy nie byliśmy bardziej świadomi

Wrixling, czyli operacja na słowach (Agnieszka Słodownik)

Onlajnowy performans Michaela Portnoya nie jest dla każdego, ale jest dla ciebie. Wybierz swojego Kierownika Zachowania i włącz wideoczat

Broń masowej wolności (Piotr Szostak)

Afera związana z firmą Cambridge Analytica, która miała nielegalnie użyć danych o 50 milionach Amerykanów do manipulowania wyborcami, ma historyczne źródło w narzędziach i metodach, które zamawiał na amerykańskich uczelniach Pentagon

PRZEGRYW (Michał R. Wiśniewski)

Dekady neoliberalnej propagandy sukcesu wyprodukowały przeciwciała: oddolny internetowy ruch celebrujący porażkę, który powoli przesącza się do mainstreamu

Muzyka

Wieś śpiewa (Jakub Bożek)

Elektryfikacja wsi, PRL-owski awans społeczny i kontrkultura lat 60. oznaczały zerwanie z muzyką tradycyjną. Na początku lat 90. zaczęliśmy rekonstruować muzykę wsi właściwie od zera. Dziś to prężne środowisko z własnymi fundacjami i wydawnictwami

Wyższa szkoła zarządzania hałasem (Piotr Szwed)

Nowy album Złotej Jesieni to nie tyle rock eksperymentalny, co eksplorujący. Słuchając tej płyty, otrzymujemy niezwykle dziś cenne doświadczenie obcości

Muzyka czasów potopu (Rafał Księżyk)

Największą  inspiracją był dla mnie Bach. Bach, Wagner, Scarlatti. I Hendrix, jeśli chodzi o gitarę. Widziałem Hendrixa kilkakrotnie, w połowie lat 60., bo regularnie jeździłem do Londynu. Jeśli zapytasz mnie, jaką gram muzykę, powiem, że gram rock'n'rolla

Obyczaje

PRZEGRYW: Przegraj jak najlepiej (Łukasz Najder)

Czy przegryw nie może być stylem życia – metodą nie tyle walki z Lewiatanem, co zniknięcia z jego radarów i logów? Wnoszę o uznanie za zaletę własnej nieważkości

PRZEGRYW: Beata Pawlikowska od depresji (Bartosz Sadulski)

Na rozmowę o porażkach jesteś gotowy, kiedy opuściłeś już najgłębszą otchłań. Mam  fobie społeczne i taka sytuacja, że siedzę i z wami rozmawiam, nie miałaby się prawa wydarzyć dwa lata temu, bo bym zemdlał

PRZEGRYW: Odmieńcza sztuka porażki (Jack Halberstam)

Porażka to czasem sposób na odrzucenie dominującej logiki władzy i dyscypliny, forma ich krytyki. To porażki pomagają odkryć nieprzewidywalność ideologii i ich niedookreśloność

PRZEGRYW: Książę przegrywu (Jakub Socha)

Był najdziwniejszym amerykańskim komikiem. Potrafił wyprowadzić publiczność z sali koncertowej i zabrać ją do pobliskiego McDonalda, zamówić 600 hamburgerów i w ostatniej chwili zmienić zamówienie na paczkę frytek

Sztuka

Tercet egzotyczny (Stach Szabłowski)

Chwilowo rozdwojony między film i rzeczywistość, troszeczkę zabity „Sercem miłości” Bąkowski znalazł się w interesującej sytuacji. Zafascynowany twórczością artysty, ciekaw byłem, co się teraz stanie. I jak na zawołanie, w poznańskim Arsenale pojawiła się „Twarda Awangarda”

Nie mogąc zapomnieć (Karol Sienkiewicz)

Pokazywany w Królikarni „Skwer” Karoliny Breguły mógł być piękną metaforą lęków przed konfrontacją z przeszłością. Artystka wolała ją jednak połączyć z opowieścią o własnej niemocy

Teatr

Frljić wkurza Niemców, albo problemy pierwszego świata (Witold Mrozek)

W „Gorki – Alternatywa dla Niemiec?” z Berlina Oliver Frljić nie wyciąga na scenę tak ciężkich dział jak w warszawskiej „Klątwie”

Wiersze

masy (Szczepan Kopyt)

]]>

Film

PRZEGRYW: Nawet jeśli jesteś koniem (Agnieszka Jakimiak)

BoJack, mierny celebryta z ambicjami utopionymi w hektolitrach alkoholu i górach kokainy, gwiazda przebrzmiałego sitcomu „Rozbrykani”, nie odbije się od dna, ponieważ to on je wyznacza

Dave Bowman musi odejść (Marta Bałaga)

Jeśli ktoś zapamięta mnie tylko dlatego, że zagrałem w „2001: Odysei kosmicznej”, to umówmy się – mogłem skończyć znacznie gorzej – mówi odtwórca głównej roli w świętującym 50-lecie filmie Stanleya Kubricka

Lekcja bezgranicznej odwagi (Piotr Kletowski)

Książka „Pasolini. Niewygodny człowiek” pokazuje, że Fallaci fenomenalnie prześwietliła Pasoliniego, dostrzegając wszystko to, co było fundamentem jego postawy – i jako człowieka, i jako artysty – dotykając najbardziej intymnych miejsc w duszy swego przyjaciela

Polskie chamy (Ludwika Mastalerz)

„Twarz” zachęca, by skrócić dystans wobec obiektu niechęci. Odwracając się, nie pobrudzimy sobie rąk, ale też niczego nie zrozumiemy, ani tym bardziej nie zmienimy

Oaza na pustyni rzeczywistości (Piotr Mirski)

Spielberg pozwala widzom i bohaterom taplać się w wirtualnej oazie, aby wreszcie przypomnieć im, że czasem warto wylogować się do życia, nawet jeśli może się ono wydawać nieciekawe lub odstręczające

Literatura

Czas na inne piosenki (Agnieszka Sowińska)

Dla niektórych moje postaci są wulgarne. Ale język się nie bierze z próżni. Lepi się ze wszystkiego, co przeżyliśmy. Nie chciałam, żeby moja bohaterka to był taki miły ktoś. Z krzepienia serc literaturą nic dobrego nie wyszło

W asyście głosów (Maciej Woźniak)

Akcja tomików Julii Fiedorczuk i Joanny Roszak nie rozgrywa się na filologicznym gruncie literatury, ale na społeczno-politycznym, dojmująco aktualnym gruncie życia. Trafiamy do tu i teraz bez łaskawego pośrednictwa interpretacji

Inteligenci bez tradycji (Jakub Zgierski)

Świat Eleny Ferrante jest nasycony milczeniem o winach przeszłości. O tym, dlaczego jedni wyszli z wojny bogatsi, a inni martwi. O domach, które w tajemniczy sposób zmieniły właścicieli. O dawnych faszystach, którzy teraz prowadzą bary i wędliniarnie

Trzepot małych skrzydeł (Adam Robiński)

Schowany między fałdami świętokrzyskich pagórów, Robert Pucek dzieli się z czytelnikiem wrażliwością względem ożywionego świata „słuszniejszych rozmiarów”. W jego nowej książce rozmyślaniom na temat dziennych i nocnych motyli rytm nadaje kalendarz

Media

Państwo, platforma, pańszczyzna (Mirosław Filiciak)

Model działania mediów społecznościowych, naszych drugich, niemałych ojczyzn, zrodził się w ciągu zaledwie kilkunastu lat. Warunki tego obywatelstwa powinny być negocjowalne

Opowiedzieć Amerykę (Marzena Falkowska)

„Where The Water Tastes Like Wine” to debiutancka gra studia Dim Bulb Games. Jego założyciel Johnnemann Nordhagen postawił przed sobą ambitny cel stworzenia interaktywnej antologii opowieści oddających ducha Stanów Zjednoczonych

Trucizna stanie się lekarstwem (Anna Desponds)

Zawiesiłem puste ramki po zdjęciach na drzewach, kadrując korę czy mech. Dorośli ludzie chodzili na bosaka, w ciszy po lesie i oglądali niebo i ziemię przez te rameczki. Wyglądało to, jakbyśmy zwariowali, ale chyba nigdy nie byliśmy bardziej świadomi

Wrixling, czyli operacja na słowach (Agnieszka Słodownik)

Onlajnowy performans Michaela Portnoya nie jest dla każdego, ale jest dla ciebie. Wybierz swojego Kierownika Zachowania i włącz wideoczat

Broń masowej wolności (Piotr Szostak)

Afera związana z firmą Cambridge Analytica, która miała nielegalnie użyć danych o 50 milionach Amerykanów do manipulowania wyborcami, ma historyczne źródło w narzędziach i metodach, które zamawiał na amerykańskich uczelniach Pentagon

PRZEGRYW (Michał R. Wiśniewski)

Dekady neoliberalnej propagandy sukcesu wyprodukowały przeciwciała: oddolny internetowy ruch celebrujący porażkę, który powoli przesącza się do mainstreamu

Muzyka

Wieś śpiewa (Jakub Bożek)

Elektryfikacja wsi, PRL-owski awans społeczny i kontrkultura lat 60. oznaczały zerwanie z muzyką tradycyjną. Na początku lat 90. zaczęliśmy rekonstruować muzykę wsi właściwie od zera. Dziś to prężne środowisko z własnymi fundacjami i wydawnictwami

Wyższa szkoła zarządzania hałasem (Piotr Szwed)

Nowy album Złotej Jesieni to nie tyle rock eksperymentalny, co eksplorujący. Słuchając tej płyty, otrzymujemy niezwykle dziś cenne doświadczenie obcości

Muzyka czasów potopu (Rafał Księżyk)

Największą  inspiracją był dla mnie Bach. Bach, Wagner, Scarlatti. I Hendrix, jeśli chodzi o gitarę. Widziałem Hendrixa kilkakrotnie, w połowie lat 60., bo regularnie jeździłem do Londynu. Jeśli zapytasz mnie, jaką gram muzykę, powiem, że gram rock'n'rolla

Obyczaje

PRZEGRYW: Przegraj jak najlepiej (Łukasz Najder)

Czy przegryw nie może być stylem życia – metodą nie tyle walki z Lewiatanem, co zniknięcia z jego radarów i logów? Wnoszę o uznanie za zaletę własnej nieważkości

PRZEGRYW: Beata Pawlikowska od depresji (Bartosz Sadulski)

Na rozmowę o porażkach jesteś gotowy, kiedy opuściłeś już najgłębszą otchłań. Mam  fobie społeczne i taka sytuacja, że siedzę i z wami rozmawiam, nie miałaby się prawa wydarzyć dwa lata temu, bo bym zemdlał

PRZEGRYW: Odmieńcza sztuka porażki (Jack Halberstam)

Porażka to czasem sposób na odrzucenie dominującej logiki władzy i dyscypliny, forma ich krytyki. To porażki pomagają odkryć nieprzewidywalność ideologii i ich niedookreśloność

PRZEGRYW: Książę przegrywu (Jakub Socha)

Był najdziwniejszym amerykańskim komikiem. Potrafił wyprowadzić publiczność z sali koncertowej i zabrać ją do pobliskiego McDonalda, zamówić 600 hamburgerów i w ostatniej chwili zmienić zamówienie na paczkę frytek

Sztuka

Tercet egzotyczny (Stach Szabłowski)

Chwilowo rozdwojony między film i rzeczywistość, troszeczkę zabity „Sercem miłości” Bąkowski znalazł się w interesującej sytuacji. Zafascynowany twórczością artysty, ciekaw byłem, co się teraz stanie. I jak na zawołanie, w poznańskim Arsenale pojawiła się „Twarda Awangarda”

Nie mogąc zapomnieć (Karol Sienkiewicz)

Pokazywany w Królikarni „Skwer” Karoliny Breguły mógł być piękną metaforą lęków przed konfrontacją z przeszłością. Artystka wolała ją jednak połączyć z opowieścią o własnej niemocy

Teatr

Frljić wkurza Niemców, albo problemy pierwszego świata (Witold Mrozek)

W „Gorki – Alternatywa dla Niemiec?” z Berlina Oliver Frljić nie wyciąga na scenę tak ciężkich dział jak w warszawskiej „Klątwie”

Wiersze

masy (Szczepan Kopyt)

]]>
Wed, 28 Mar 2018 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2018/233]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/233

Film

Bez przypraw (Klara Cykorz)

Gdyńskie etiudy odnajdują swoją spójność w ciężkości podejmowanych tematów, korespondują ze sobą na poziomie ambicji, zacementowane w ponurym nastroju i kręgu niesympatycznych bohaterów

Wszyscy jesteśmy Lebowskimi (Marta Bałaga)

Podczas Lebowski Fest możesz nagle zawołać: „Chcesz paluch?” i wiesz, że ktoś od razu odpowie: „Załatwię ci jeden przed trzecią. Polakierowany”. Pewnie dlatego wśród fanów panuje taka zażyłość – mówi jeden z założycieli imprezy poświęconej kultowemu filmowi braci Coen, który właśnie skończył 20 lat

Haneke o końcu świata (Krzysztof Świrek)

Poczucie końca nie opuszcza filmowców, szczególnie tych, którzy mają ambicję uchwycenia w rzeczywistości czegoś symptomatycznego. Należy do nich Haneke, autor wchodzącego na ekrany „Happy Endu”

Suchar przeterminowany (Bartosz Żurawiecki)

„Ostatni pies” to jedynie kolejny odcinek franczyzy przejętej od Patryka Vegi. Kino, które ani myśli łamać gatunkowi kości. Przeciwnie, chce dać wszystko, co widz swojski wita z głośnym okrzykiem i co nie budzi w nim żadnego dysonansu poznawczego czy innego efektu obcości

Pogański świt (Piotr Mirski)

„Wieża. Jasny dzień” może służyć za wzór młodego, radykalnego kina artystycznego. To film osobny i prowokacyjny, a przy tym nieupozowany, odznaczający się naturalnością żywiołów i snów

Literatura

Odważniej (Olga Wróbel)

Jest dobrze: mamy wysyp kobiecych powieści o kobiecych losach z uwzględnieniem trudnych wątków. Jest niedobrze: brakuje w tym pisaniu odwagi tematycznej i stylistycznej, umiejętności zahaczenia o bieżące tematy, ciekawych ujęć, zimnych ocen

Szczęście narodowe brutto (Monika Ochędowska)

Wraz z poprawą materialnego statusu bohaterów miłość symbolicznie oddala się od grodzonych osiedli, i to nie tyle w przestrzeni, ile w czasie – o powieściach Marty Dzido, Bartosza Żurawieckiego i innych przejawach trzydziestackiego sentymentalizmu

Być wielkim pisarzem, mieć oswojonego jeża (Henryk Grynberg)

Obraz rzeczywistości jest w „Dziennikach” Osieckiej dwojaki. Z jednej strony presje i koszmary totalitaryzmu, z drugiej żywioły młodości. Chce być komunistką. I mogłaby „całe życie przeflirtować z piętnastoma naraz”

Media

Cyfrowe, cielesne, materialne (Agnieszka Słodownik)

W świecie turbowidzialności i permanentnego nasłonecznienia pod latarnią nigdy nie jest ciemno. Niewidzialność staje się nową formą oporu – o wystawie w Studio BWA Wrocław

Aniki. Człowiek, który został memem (Michał R. Wiśniewski)

Prasowe notki były lakoniczne: 2 marca 2018 roku w wieku 48 lat w wypadku samochodowym zginął Billy Herrington, były gwiazdor gejowskich filmów pornograficznych. Wystąpił w kilkunastu filmach. Zdobył sławę w Japonii jako internetowy mem

ODBIORNIK (15): Kartonowe pudełko czy szklana szybka? (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

Czy dzieci potrzebują cyfrowych mediów? W nowym odcinku podkastu rozmowy o wyobraźni, bodźcach i alternatywnej współczesności z szefowymi muzeów w Rotterdamie, Nowym Jorku i Sofii oraz z twórcami interaktywnego placu zabaw WRO

Muzyka

Silna dziewczyna (Mateusz Mondalski)

Historie osób trans kojarzyły się od zawsze z tragediami: depresją, myślami samobójczymi, życiem na wewnętrznym i zewnętrznym wygnaniu, bezdomnością. Życie Juliany Huxtable jest budującą antytezą dla takich scenariuszy

W erze bomb i gwiazd (Marcin Pryt)

W 50. rocznicę Marca ’68 chcę opowiedzieć o swojej przygodzie z zespołem wokalno-instrumentalnym Śliwki. W związku z kontekstem muszę więc dodać:  żydowskim – lider 19 Wiosen o historii łódzkiego zespołu bigbitowego

Nieposiadanie muzyki (Tomasz Cyz)

Płyta „After the Fall” została nagrana na żywo w 1998 roku, gdy Keith Jarrett wrócił po kilkuletniej przerwie spowodowanej zespołem chronicznego zmęczenia. Muzyk bał się tego koncertu, który nazywał „eksperymentem”. Jak wspaniałym!

Symfonia wszystkich światów (Rafał Księżyk)

Jeśli z szerszej perspektywy przyjrzeć się relacji muzyki z literaturą, mogłoby się okazać, że cała nowoczesna awangarda muzyczna została najpierw wymyślona w głowach pisarzy

Od taboru do Ambasady (Michał Wieczorek)

Koniec wiejskiej muzyki był ogłaszany wielokrotnie, już przez pierwszych powojennych etnomuzykologów. A jednak nadal jest po co tam jeździć – mówi współzałożycielka Ambasady Muzyki Tradycyjnej

Obyczaje

Klasa strachu (Michał R. Wiśniewski)

W dziełach popkultury nastawionych na wpędzanie klasy średniej w stany lękowe – niegdyś „Strefie mroku”, dziś „Czarnym lustrze” – najbardziej przerażające jest to, że rzeczywistość wciąż okazuje się straszniejsza

Smutnodur, posępnica (Zofia Zaleska)

Jeśli istniałyby zaburzenia psychiczne, które można by rozpoznawać u całych narodów, Polska dostałaby diagnozę: narcystyczne zaburzenie osobowości, przedłużona reakcja żałoby i uzależnienie od alkoholu – mówi autorka „Historii polskiego szaleństwa”

Sztuka

Kolumny, rzeźby, fontanny (Jakub Majmurek)

Nie było jednego socrealizmu. Artyści starali się wykorzystywać te elementy ideologii partii, które pokrywały się z ich pomysłem na budowę nowoczesnego porządku estetycznego oraz społecznego. I usiłowali chronić się przed niepasującymi im żądaniami władz

Czy był sens wyciągać zdjęcia z tapczanu (Monika Stelmach)

Zeszyty robię dla siebie. Wprowadzają mnie w codzienny tryb pracy. Siadam rano i do godziny 13 czytam, szkicuję i notuję, co widziałam, przeczytałam, przemyślałam. Jak tego nie robię, to jestem wkurzona. To rodzaj kalendarza – strukturowanie czasu

Pod kontrolą (Karol Sienkiewicz)

„Wolne gesty” Uli Sickle w CSW to jedna z pierwszych wystaw choreograficznych w Polsce. Choreografią rządzi tu jednak tekst literacki

Pochwała malarstwa (Iwona Kurz)

Kontakt z klasą robotniczą miał mieć zbawienny wpływ na praktyki estetyczne albańskiego malarza Ediego Hili. Jeśli go miał, to raczej wbrew intencjom aparatu państwa. Odniesienie wprost do rzeczywistości było bardzo niewygodne dla rządzących

Teatr

Malina (Witold Mrozek)

Mam dosyć tego teatru za 1800 zł. Mam dosyć, że gram po 5–6 przedstawień w miesiącu. Mam dosyć, że nikt tego nie szanuje, że ściągają mi tytuły. Że teatr to fabryka

Wróg tam jest, ale go nie widać (Piotr Morawski)

We „Wrogu – instrukcji obsługi” Justyny Sobczyk teatr staje się strefą zmilitaryzowaną. Żyrandol jest elementem obrony. Wisząca nad oknem sceny maska – tarczą. Publiczność szybko zostaje przeszkolona na okoliczność ewakuacji. Teraz w grze we wroga jesteśmy już wszyscy

Rakieta (Katarzyna Niedurny)

Słabość jest dla mnie interesująca w teatrze. Może dlatego, że jest ona kobietom stale wmawiana, o czym dzisiaj dużo i głośno mówimy

Wiersze

wiersze (Anna Adamowicz)

]]>

Film

Bez przypraw (Klara Cykorz)

Gdyńskie etiudy odnajdują swoją spójność w ciężkości podejmowanych tematów, korespondują ze sobą na poziomie ambicji, zacementowane w ponurym nastroju i kręgu niesympatycznych bohaterów

Wszyscy jesteśmy Lebowskimi (Marta Bałaga)

Podczas Lebowski Fest możesz nagle zawołać: „Chcesz paluch?” i wiesz, że ktoś od razu odpowie: „Załatwię ci jeden przed trzecią. Polakierowany”. Pewnie dlatego wśród fanów panuje taka zażyłość – mówi jeden z założycieli imprezy poświęconej kultowemu filmowi braci Coen, który właśnie skończył 20 lat

Haneke o końcu świata (Krzysztof Świrek)

Poczucie końca nie opuszcza filmowców, szczególnie tych, którzy mają ambicję uchwycenia w rzeczywistości czegoś symptomatycznego. Należy do nich Haneke, autor wchodzącego na ekrany „Happy Endu”

Suchar przeterminowany (Bartosz Żurawiecki)

„Ostatni pies” to jedynie kolejny odcinek franczyzy przejętej od Patryka Vegi. Kino, które ani myśli łamać gatunkowi kości. Przeciwnie, chce dać wszystko, co widz swojski wita z głośnym okrzykiem i co nie budzi w nim żadnego dysonansu poznawczego czy innego efektu obcości

Pogański świt (Piotr Mirski)

„Wieża. Jasny dzień” może służyć za wzór młodego, radykalnego kina artystycznego. To film osobny i prowokacyjny, a przy tym nieupozowany, odznaczający się naturalnością żywiołów i snów

Literatura

Odważniej (Olga Wróbel)

Jest dobrze: mamy wysyp kobiecych powieści o kobiecych losach z uwzględnieniem trudnych wątków. Jest niedobrze: brakuje w tym pisaniu odwagi tematycznej i stylistycznej, umiejętności zahaczenia o bieżące tematy, ciekawych ujęć, zimnych ocen

Szczęście narodowe brutto (Monika Ochędowska)

Wraz z poprawą materialnego statusu bohaterów miłość symbolicznie oddala się od grodzonych osiedli, i to nie tyle w przestrzeni, ile w czasie – o powieściach Marty Dzido, Bartosza Żurawieckiego i innych przejawach trzydziestackiego sentymentalizmu

Być wielkim pisarzem, mieć oswojonego jeża (Henryk Grynberg)

Obraz rzeczywistości jest w „Dziennikach” Osieckiej dwojaki. Z jednej strony presje i koszmary totalitaryzmu, z drugiej żywioły młodości. Chce być komunistką. I mogłaby „całe życie przeflirtować z piętnastoma naraz”

Media

Cyfrowe, cielesne, materialne (Agnieszka Słodownik)

W świecie turbowidzialności i permanentnego nasłonecznienia pod latarnią nigdy nie jest ciemno. Niewidzialność staje się nową formą oporu – o wystawie w Studio BWA Wrocław

Aniki. Człowiek, który został memem (Michał R. Wiśniewski)

Prasowe notki były lakoniczne: 2 marca 2018 roku w wieku 48 lat w wypadku samochodowym zginął Billy Herrington, były gwiazdor gejowskich filmów pornograficznych. Wystąpił w kilkunastu filmach. Zdobył sławę w Japonii jako internetowy mem

ODBIORNIK (15): Kartonowe pudełko czy szklana szybka? (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

Czy dzieci potrzebują cyfrowych mediów? W nowym odcinku podkastu rozmowy o wyobraźni, bodźcach i alternatywnej współczesności z szefowymi muzeów w Rotterdamie, Nowym Jorku i Sofii oraz z twórcami interaktywnego placu zabaw WRO

Muzyka

Silna dziewczyna (Mateusz Mondalski)

Historie osób trans kojarzyły się od zawsze z tragediami: depresją, myślami samobójczymi, życiem na wewnętrznym i zewnętrznym wygnaniu, bezdomnością. Życie Juliany Huxtable jest budującą antytezą dla takich scenariuszy

W erze bomb i gwiazd (Marcin Pryt)

W 50. rocznicę Marca ’68 chcę opowiedzieć o swojej przygodzie z zespołem wokalno-instrumentalnym Śliwki. W związku z kontekstem muszę więc dodać:  żydowskim – lider 19 Wiosen o historii łódzkiego zespołu bigbitowego

Nieposiadanie muzyki (Tomasz Cyz)

Płyta „After the Fall” została nagrana na żywo w 1998 roku, gdy Keith Jarrett wrócił po kilkuletniej przerwie spowodowanej zespołem chronicznego zmęczenia. Muzyk bał się tego koncertu, który nazywał „eksperymentem”. Jak wspaniałym!

Symfonia wszystkich światów (Rafał Księżyk)

Jeśli z szerszej perspektywy przyjrzeć się relacji muzyki z literaturą, mogłoby się okazać, że cała nowoczesna awangarda muzyczna została najpierw wymyślona w głowach pisarzy

Od taboru do Ambasady (Michał Wieczorek)

Koniec wiejskiej muzyki był ogłaszany wielokrotnie, już przez pierwszych powojennych etnomuzykologów. A jednak nadal jest po co tam jeździć – mówi współzałożycielka Ambasady Muzyki Tradycyjnej

Obyczaje

Klasa strachu (Michał R. Wiśniewski)

W dziełach popkultury nastawionych na wpędzanie klasy średniej w stany lękowe – niegdyś „Strefie mroku”, dziś „Czarnym lustrze” – najbardziej przerażające jest to, że rzeczywistość wciąż okazuje się straszniejsza

Smutnodur, posępnica (Zofia Zaleska)

Jeśli istniałyby zaburzenia psychiczne, które można by rozpoznawać u całych narodów, Polska dostałaby diagnozę: narcystyczne zaburzenie osobowości, przedłużona reakcja żałoby i uzależnienie od alkoholu – mówi autorka „Historii polskiego szaleństwa”

Sztuka

Kolumny, rzeźby, fontanny (Jakub Majmurek)

Nie było jednego socrealizmu. Artyści starali się wykorzystywać te elementy ideologii partii, które pokrywały się z ich pomysłem na budowę nowoczesnego porządku estetycznego oraz społecznego. I usiłowali chronić się przed niepasującymi im żądaniami władz

Czy był sens wyciągać zdjęcia z tapczanu (Monika Stelmach)

Zeszyty robię dla siebie. Wprowadzają mnie w codzienny tryb pracy. Siadam rano i do godziny 13 czytam, szkicuję i notuję, co widziałam, przeczytałam, przemyślałam. Jak tego nie robię, to jestem wkurzona. To rodzaj kalendarza – strukturowanie czasu

Pod kontrolą (Karol Sienkiewicz)

„Wolne gesty” Uli Sickle w CSW to jedna z pierwszych wystaw choreograficznych w Polsce. Choreografią rządzi tu jednak tekst literacki

Pochwała malarstwa (Iwona Kurz)

Kontakt z klasą robotniczą miał mieć zbawienny wpływ na praktyki estetyczne albańskiego malarza Ediego Hili. Jeśli go miał, to raczej wbrew intencjom aparatu państwa. Odniesienie wprost do rzeczywistości było bardzo niewygodne dla rządzących

Teatr

Malina (Witold Mrozek)

Mam dosyć tego teatru za 1800 zł. Mam dosyć, że gram po 5–6 przedstawień w miesiącu. Mam dosyć, że nikt tego nie szanuje, że ściągają mi tytuły. Że teatr to fabryka

Wróg tam jest, ale go nie widać (Piotr Morawski)

We „Wrogu – instrukcji obsługi” Justyny Sobczyk teatr staje się strefą zmilitaryzowaną. Żyrandol jest elementem obrony. Wisząca nad oknem sceny maska – tarczą. Publiczność szybko zostaje przeszkolona na okoliczność ewakuacji. Teraz w grze we wroga jesteśmy już wszyscy

Rakieta (Katarzyna Niedurny)

Słabość jest dla mnie interesująca w teatrze. Może dlatego, że jest ona kobietom stale wmawiana, o czym dzisiaj dużo i głośno mówimy

Wiersze

wiersze (Anna Adamowicz)

]]>
Fri, 16 Mar 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/232]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/232

Film

Małe kino bliskości (Klara Cykorz)

Relacja z matką stanowi emocjonaly kręgosłup „Lady Bird”. Rozpięty na sto nastrojów dwugłos, w którym nierzadko obie strony mają jednocześnie rację – lub jednocześnie jej nie mają

Berlinale pod ostrzałem (Adam Kruk)

Jeśli ktoś chciał skupiać się na samych obrazach, a nie spektaklu kolektywnego tworzenia aury kinowej, lepiej było siadać w pierwszym rzędzie. W przypadku niektórych tytułów obserwowanie reakcji widowni z ostatniego bywało jednak ciekawsze

Bliżej gwiazd (Grzegorz Stępniak)

Wyprodukowane ostatnio filmy i seriale zwiastują nową erę, w której to Afroamerykanie będą rozdawać karty

Twarde lądowanie (Ludwika Mastalerz)

Historia biednej dziewczyny z Portland, która sama musiała sobie szyć zdobione tiulem trykoty, płynie wartkim strumieniem, uwodząc widza minimalną dozą martyrologii, za to uwypuklając czarny humor. Do kin wchodzi „Ja, Tonya” Craiga Gillespie

Kawaler i panna (Jakub Socha)

W filmie „Nici widmo” Paul Thomas Anderson pokazuje, że gra w swojej lidze. Nikt nie robi takich filmów jak on. Pozostawiają widza w osłupieniu i w zachwycie

Żywemu spadło libido (Monika Talarczyk)

W rynsztoku świata Vegi jest kilka marzeń do spełnienia. W imię czego można się dać obić, zgwałcić i rozpruć? Niespodzianka – w imię miłości, która możliwa jest i w hiszpańskim kurorcie, w rytmie tanga, i w pokoju hotelowym, w silent disco

Łatwiej nie widzieć (Anna Serdiukow)

Film nie musi być tożsamy, tak w stu procentach, z autorem. To ma być uczciwa robota, ale nie musi kraść mi duszy – mówi Bałagow, cudowne dziecko rosyjskiego kina, którego „Bliskość” właśnie wchodzi na nasze ekrany

Literatura

Świat jako oszustwo (Maciej Świerkocki)

Jeśli diagnoza Flanagana jest trafna, żyjemy w koszmarnej, skłamanej rzeczywistości, bardziej zatrważającej od rozmaitych komiksowych matriksów, bo większość ludzkości chce w niej wegetować dobrowolnie – pisze tłumacz nowej powieści tasmańskiego autora

Mistrz podejrzeń (Jerzy Franczak)

Philip K. Dick zalicza dziś triumfalny powrót. Jego paranoiczna wrażliwość znakomicie służy denuncjacjom niewidzialnej opresji ekonomii i społeczeństwa spektaklu

Media

Zakodowane zaufanie (Karolina Szczepaniak / Jakub Dymek)

Zarówno krytycy, jak i zwolenniczki blockchaina – tej anonimowej, wolnej od pośredników i zdecentralizowanej techniki wymiany informacji – zwiastują rewolucję zaufania

Czy androidy śnią o sprawiedliwości społecznej? (Mirek Filiciak / Alek Tarkowski)

Czy możemy zorganizować sztuczne inteligencje tak, by nie redukowały naszej ludzkiej rzeczywistości? Czy możemy relacje z maszynami ułożyć inaczej niż w kategoriach konkurowania lub kontroli?

Muzyka

Disco polo w wielkim mieście (Bartosz Chmielewski)

Disco polo przeszło do mainstreamu, jego status zmienia się też na scenie niezależnej. Projekt Polonia Disco jest próbą wyobrażenia sobie alternatywnej historii tego gatunku. Co by było, gdyby w latach 90. nie skręcił w stronę toporną i komercyjną?

Zwykłe życie (Anna Szudek)

Słuchając Barbary Wrońskiej, ma się przed oczami pełną salę oraz śpiewaczkę, która stoi na scenie sama i przy surowym akompaniamencie pianina zmaga się ze sobą. Jak Nina Simone wykonująca „Lilac Wine” czy „Strange Fruit”

Blues milionera (Rafał Księżyk)

Jest bezsprzecznie najważniejszym muzycznym wydawcą w nowym wieku. Ba, Richard Russell to ostatni z wielkich tej branży. Aż chciałoby się poznać sekret jego sukcesu. Czy udaje się to przy okazji premiery albumu „Everything Is Recorded by Richard Russell”?

O nowy, lepszy pop (Piotr Szwed)

New People i Rycerzyki to zespoły, których atuty doskonale by się uzupełniały. Gdyby jakimś cudem połączyć ich ostatnie albumy, otrzymalibyśmy bezdyskusyjną piosenkową płytę roku

Z tęsknoty za linearnym życiem (Piotr Strzemieczny)

Wystarczy czasem spojrzeć w inną stronę, by dowiedzieć się, że istnieje świat, z którego nie zdajemy sobie sprawy. Nagle życie zamienia się w swoistą grę i o tym jest też mój inspirowany „Ulissesem” album, „ULSSS”

Słabość zwycięzcy (Stefan Drajewski)

Richard Wagner wiedział, że „Śpiewacy norymberscy” to dzieło nowatorskie. Do tematyki dostroił muzykę. W tej operze nastrój zmienia się co chwilę. Dobrze, gdy potrafi nadążyć za nim orkiestra

Obyczaje

Postżenada (Łukasz Muniowski)

U samych podstaw „Mortified” – występów, podczas których dorośli czytają swoje kompromitujące pamiętniki z dzieciństwa – leży coś nie do końca prawdziwego. Nieprawdziwy wstyd

Sztuka

Dłonie, oczy, łzy (Agata Pyzik)

Wrażliwa na powiązania seksualności z kapitałem, Paulina Ołowska w przewrotny sposób zderzyła ze sobą obecne debaty na temat wzmocnienia kobiet z historycznymi momentami, w których kobiety wyzwalały się seksualnie. W Fundacji Galerii Foksal trwa wystawa artystki

Teatr

Przesiadka (Łukasz Saturczak)

Po doświadczeniu teatru fizycznego bez przerwy myślisz, żeby już wejść na scenę i próbować. Wiem, że tekst jest ważny i etap prób stolikowych musi być zrealizowany, ale dopóki nie zderzysz tego z materią sceny, to sweter na łokciach się wyciera

Zaćpanie historią (Piotr Morawski)

„Sienkiewicz Superstar” Groszyńskiej uświadamia bezradność wobec narracji, jaką narzucił nam autor „Trylogii”. Retoryka godnościowa jest skuteczniejsza od narracji krytycznej. A więc co dalej?

Wiersze

wiersze (Marcin Sendecki)

]]>

Film

Małe kino bliskości (Klara Cykorz)

Relacja z matką stanowi emocjonaly kręgosłup „Lady Bird”. Rozpięty na sto nastrojów dwugłos, w którym nierzadko obie strony mają jednocześnie rację – lub jednocześnie jej nie mają

Berlinale pod ostrzałem (Adam Kruk)

Jeśli ktoś chciał skupiać się na samych obrazach, a nie spektaklu kolektywnego tworzenia aury kinowej, lepiej było siadać w pierwszym rzędzie. W przypadku niektórych tytułów obserwowanie reakcji widowni z ostatniego bywało jednak ciekawsze

Bliżej gwiazd (Grzegorz Stępniak)

Wyprodukowane ostatnio filmy i seriale zwiastują nową erę, w której to Afroamerykanie będą rozdawać karty

Twarde lądowanie (Ludwika Mastalerz)

Historia biednej dziewczyny z Portland, która sama musiała sobie szyć zdobione tiulem trykoty, płynie wartkim strumieniem, uwodząc widza minimalną dozą martyrologii, za to uwypuklając czarny humor. Do kin wchodzi „Ja, Tonya” Craiga Gillespie

Kawaler i panna (Jakub Socha)

W filmie „Nici widmo” Paul Thomas Anderson pokazuje, że gra w swojej lidze. Nikt nie robi takich filmów jak on. Pozostawiają widza w osłupieniu i w zachwycie

Żywemu spadło libido (Monika Talarczyk)

W rynsztoku świata Vegi jest kilka marzeń do spełnienia. W imię czego można się dać obić, zgwałcić i rozpruć? Niespodzianka – w imię miłości, która możliwa jest i w hiszpańskim kurorcie, w rytmie tanga, i w pokoju hotelowym, w silent disco

Łatwiej nie widzieć (Anna Serdiukow)

Film nie musi być tożsamy, tak w stu procentach, z autorem. To ma być uczciwa robota, ale nie musi kraść mi duszy – mówi Bałagow, cudowne dziecko rosyjskiego kina, którego „Bliskość” właśnie wchodzi na nasze ekrany

Literatura

Świat jako oszustwo (Maciej Świerkocki)

Jeśli diagnoza Flanagana jest trafna, żyjemy w koszmarnej, skłamanej rzeczywistości, bardziej zatrważającej od rozmaitych komiksowych matriksów, bo większość ludzkości chce w niej wegetować dobrowolnie – pisze tłumacz nowej powieści tasmańskiego autora

Mistrz podejrzeń (Jerzy Franczak)

Philip K. Dick zalicza dziś triumfalny powrót. Jego paranoiczna wrażliwość znakomicie służy denuncjacjom niewidzialnej opresji ekonomii i społeczeństwa spektaklu

Media

Zakodowane zaufanie (Karolina Szczepaniak / Jakub Dymek)

Zarówno krytycy, jak i zwolenniczki blockchaina – tej anonimowej, wolnej od pośredników i zdecentralizowanej techniki wymiany informacji – zwiastują rewolucję zaufania

Czy androidy śnią o sprawiedliwości społecznej? (Mirek Filiciak / Alek Tarkowski)

Czy możemy zorganizować sztuczne inteligencje tak, by nie redukowały naszej ludzkiej rzeczywistości? Czy możemy relacje z maszynami ułożyć inaczej niż w kategoriach konkurowania lub kontroli?

Muzyka

Disco polo w wielkim mieście (Bartosz Chmielewski)

Disco polo przeszło do mainstreamu, jego status zmienia się też na scenie niezależnej. Projekt Polonia Disco jest próbą wyobrażenia sobie alternatywnej historii tego gatunku. Co by było, gdyby w latach 90. nie skręcił w stronę toporną i komercyjną?

Zwykłe życie (Anna Szudek)

Słuchając Barbary Wrońskiej, ma się przed oczami pełną salę oraz śpiewaczkę, która stoi na scenie sama i przy surowym akompaniamencie pianina zmaga się ze sobą. Jak Nina Simone wykonująca „Lilac Wine” czy „Strange Fruit”

Blues milionera (Rafał Księżyk)

Jest bezsprzecznie najważniejszym muzycznym wydawcą w nowym wieku. Ba, Richard Russell to ostatni z wielkich tej branży. Aż chciałoby się poznać sekret jego sukcesu. Czy udaje się to przy okazji premiery albumu „Everything Is Recorded by Richard Russell”?

O nowy, lepszy pop (Piotr Szwed)

New People i Rycerzyki to zespoły, których atuty doskonale by się uzupełniały. Gdyby jakimś cudem połączyć ich ostatnie albumy, otrzymalibyśmy bezdyskusyjną piosenkową płytę roku

Z tęsknoty za linearnym życiem (Piotr Strzemieczny)

Wystarczy czasem spojrzeć w inną stronę, by dowiedzieć się, że istnieje świat, z którego nie zdajemy sobie sprawy. Nagle życie zamienia się w swoistą grę i o tym jest też mój inspirowany „Ulissesem” album, „ULSSS”

Słabość zwycięzcy (Stefan Drajewski)

Richard Wagner wiedział, że „Śpiewacy norymberscy” to dzieło nowatorskie. Do tematyki dostroił muzykę. W tej operze nastrój zmienia się co chwilę. Dobrze, gdy potrafi nadążyć za nim orkiestra

Obyczaje

Postżenada (Łukasz Muniowski)

U samych podstaw „Mortified” – występów, podczas których dorośli czytają swoje kompromitujące pamiętniki z dzieciństwa – leży coś nie do końca prawdziwego. Nieprawdziwy wstyd

Sztuka

Dłonie, oczy, łzy (Agata Pyzik)

Wrażliwa na powiązania seksualności z kapitałem, Paulina Ołowska w przewrotny sposób zderzyła ze sobą obecne debaty na temat wzmocnienia kobiet z historycznymi momentami, w których kobiety wyzwalały się seksualnie. W Fundacji Galerii Foksal trwa wystawa artystki

Teatr

Przesiadka (Łukasz Saturczak)

Po doświadczeniu teatru fizycznego bez przerwy myślisz, żeby już wejść na scenę i próbować. Wiem, że tekst jest ważny i etap prób stolikowych musi być zrealizowany, ale dopóki nie zderzysz tego z materią sceny, to sweter na łokciach się wyciera

Zaćpanie historią (Piotr Morawski)

„Sienkiewicz Superstar” Groszyńskiej uświadamia bezradność wobec narracji, jaką narzucił nam autor „Trylogii”. Retoryka godnościowa jest skuteczniejsza od narracji krytycznej. A więc co dalej?

Wiersze

wiersze (Marcin Sendecki)

]]>
Fri, 02 Mar 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/231]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/231

Film

Wynalazki z Rotterdamu (Jakub Socha)

Festiwal w Rotterdamie nie stara się przyciągać magią dużych nazwisk. Atmosfera jest piknikowa, chociaż to luty: wiekowi didżeje puszczają rockabilly i disco, wszyscy piją piwo, jedzą curry, nikt się nie spieszy. Na widzów czeka kilkaset filmów z całego świata

Ręce precz (Jakub Socha)

W „Czwartej władzy” Spielberg, opowiadając o redakcji „The Washington Post”, dopomina się o poszanowanie pierwszej poprawki do amerykańskiej konstytucji, która gwarantuje wolność religii, zgromadzeń, ale i prasy. Słuszna pobudka, ale film nie najlepszy

Fasada (Iwona Kurz)

Michał, bohater najnowszego filmu Urszuli Antoniak, wierzy, że sam siebie zrobił, ale wielka dwuznaczność kryje się w stwierdzeniu, że zrobił siebie z niczego – zero jest słabym mnożnikiem

Model do składania (Marcin Adamczak)

Filmowcy pracują pod presją. Zapewne i im przydaje się czasem zatrzymać. Jedni potrzebują do tego psychologa, inni astrologa, a jeszcze inni księdza – Yoda objawia się pod wieloma postaciami

Nie chcę być jak Bono (Marta Bałaga)

„W ułamku sekundy” wykracza poza schematy kina gatunkowego. Umówmy się, nie jest to żaden Haneke. Ale poruszam w nim tematy, które zasługują na podjęcie poważnej dyskusji – mówi jeden z najpopularniejszych niemieckich filmowców o swoim najnowszym filmie

Literatura

Dwa, a może trzy trupy, komisarzu (Rafał Wawrzyńczyk)

Poeta pozwala mowie poocierać się o wypowiedzenia wątpliwej konduity, posmakować banału, zaznać przyjemności, może życia?  Seksualizm wierszy Jarniewicza jest bardzo wyraźny

Ta krypa trzeszczy (Monika Ochędowska)

Orbitowski zaciąga nas do taniego berlińskiego hostelu, Bajon zaczyna od wizyty w Grand Hotel Et Des Palmes, gdzie Wagner kończył „Parsifala” – o dwóch powieściach i zużytych symbolach Europy

Media

Neonowe szkielety nie dostały pensji (Marzena Falkowska)

Zamiast tradycyjnego bohatera – everyman, w którym dostrzec możemy naszych krewnych, sąsiadów, samych siebie. O zmaganiach ze społecznymi i psychologicznymi skutkami kryzysu ekonomicznego w grach „Night in the Woods” i „Little Red Lie”

Przeciwko monokulturom (Arkadiusz Półtorak)

W dobie cyfrowych „baniek” coraz trudniej bronić pluralizmu jako wartości samej w sobie. Wieloletnia inwestycja w hakerski etos oraz pochwałę różnorodności może wydawać się dzisiaj dla berlińskiego festiwalu transmediale kłopotliwym dziedzictwem

Lama, burger i superbohaterki (Maciej Jakubowiak)

Znaczenie języka obrazkowego rośnie – nie tylko ekonomiczne, ale też kulturowe. W 2010 roku Unikod obejmował 722 emoji, dziś jest ich 2823. Konsorcjum Unicode ogłosiło właśnie nową listę

Muzyka

Ale najpierw kawa (Olga Drenda)

Streaming wszystko zmienił. Poleganie na algorytmie polecającym muzykę miało na początku coś z przygody, trochę jak w najlepszych czasach radia. Potem jednak przestałam zwracać uwagę na to, czego słucham. Oczekiwany nastrój stał się ważniejszy niż gatunek czy wykonawca

Coś nas omija (Piotr Tkacz)

W tym roku hasłem przewodnim berlińskiego CTM było „Turmoil” – zgiełk, wrzawa. Prawdziwa klęska nadmiaru, odbiorcom proponowano zestawy trzech lub czterech wydarzeń jednocześnie, z których przynajmniej jedno było światową premierą

Najczarniejsza z panter (Rafał Księżyk)

Afrofuturyzm to całe spektrum zjawisk, od popowych kreacji Beyoncé po wyrafinowaną eseistykę czarnych pisarzy. Najnowszym przejawem nurtu jest film „Czarna Pantera”. Pokazuje on triumf afrofuturyzmu, ale też niebezpieczeństwo jego zastygnięcia na designersko wystylizowanym tronie

Opera użytkowa (Adam Suprynowicz)

Jednoaktowa opera Michaela Nymana „The Man Who Mistook His Wife for a Hat” jest elegancką, rozrywkową miniaturką dla miłośników gatunku, przyjemnym produktem użytkowym. Można wątpić, czy jest tu potencjał na coś więcej

Mielizny symbolizmu (Adam Wiedemann)

Muzyka Debussy'ego potrzebuje męskiego mężczyzny, który ją weźmie w karby i wyzuje ze słodkości. Czy tym mężczyzną okazał się Daniel Barenboim?

Lot nad Atlantydą (Rafał Wawrzyńczyk)

„Folk Music” Zygmunta Krauzego jest jak oglądanie lądu bezpowrotnie utraconego. Muzyka ludowa to tutaj świat, do którego nie mamy już dostępu i który zapada się w przeszłość, emitując wszystkie swoje sygnały jednocześnie, po raz ostatni, w kolosalnej kakofonii

Obyczaje

Chciałbym umrzeć na Marsie (Kamil Fejfer)

Elon Musk dorastał w RPA, gdzie jego ojciec był szanowanym biznesmanem. Podobno mieli nawet jeden z największych domów w całej Pretorii, co z pewnością nie było bez znaczenia. Niewiele jest historii o wielkich miliarderach, którzy wydźwignęli się z somalijskiej biedy

Biały Dom wariatów (Adrian Stachowski)

„Ogień i furia” Wolffa i „Co się stało” Clinton tworzą ciekawy komplet. Pierwszą książkę czyta się jak raport z wariatkowa, z którego rządzi się światem, drugą – jak rachunek sumienia kogoś, kto miał do tych rządów nie dopuścić

Ukryte pragnienia (Agnieszka Jakimiak)

Jeśli spojrzymy na prowokację jako na zabobon, pojęcie zaklęte w czasie i przestrzeni, wyciągane okolicznościowo z szafy niczym płachta na byka, być może uda się nam zrozumieć charakter naszych oczekiwań i lęków wobec debaty publicznej

Sztuka

Na co dzień i dla wszystkich (Monika Stelmach)

Złote lata polskiego dizajnu to druga połowa lat 50. i lata 60., kiedy powstało dużo oszałamiających projektów. Niestety najlepsze z nich nie zostały zrealizowane masowo, ale zachowały się jako prototypy, które pokazujemy w nowootwartej  Galerii Wzornictwa w warszawskim Muzeum Narodowym

Jest mi strasznie smutno (Monika Stelmach)

Nasza białoruska społeczność nawet w skali Podlasia nie jest duża. Łatwo nam wszystkim być w kontakcie. Z Leonem Tarasewiczem znamy się od ponad 30 lat. Taki staż sprzyja powstaniu wzajemnego zaufania, bez którego przygotowanie wspólnej wystawy o zbrodni w Zaleszanach nie byłoby możliwe

Teatr

Paszporty białe, paszporty czerwone (Witold Mrozek)

Realną stawką „Końca przemocy” jest pytanie, na ile wciąż należymy do cywilizacji Zachodu. Jeśli kiedykolwiek do niej należeliśmy. Na ile uważamy, że prawa wywalczone przez tę bardziej „europejską” część Europy należą się wszystkim, zwłaszcza w Europie?

Monologi Platona (Paweł Soszyński)

W „Uczcie” Garbaczewskiego obserwujemy Erosa myśli, a nie myśl o Erosie. To bardzo ciekawy pomysł, ale jego realizacja jest zwyczajnie nijaka

Lupa i Castorf (Natalia Prüfer)

Tytułowy „wegański teatr” według Castorfa to jedynie wyśmiewanie się z trendów wśród niemieckiego społeczeństwa. Dla Lupy współczesność jest zwykłym śmietnikiem kultury – o zbiorach wywiadów z legendami teatru

Wiersze

wiersze (Genowefa Jakubowska-Fijałkowska)

Ziemia

Nie ma czym oddychać (Bartosz Sadulski)

„Sezon grzewczy” to książka oparta na mądrości tłumu, o tym, jak miasto i ludzie zmienili swój prywatny język pod wpływem smogu. W Krakowie ten język trzeba było stworzyć

]]>

Film

Wynalazki z Rotterdamu (Jakub Socha)

Festiwal w Rotterdamie nie stara się przyciągać magią dużych nazwisk. Atmosfera jest piknikowa, chociaż to luty: wiekowi didżeje puszczają rockabilly i disco, wszyscy piją piwo, jedzą curry, nikt się nie spieszy. Na widzów czeka kilkaset filmów z całego świata

Ręce precz (Jakub Socha)

W „Czwartej władzy” Spielberg, opowiadając o redakcji „The Washington Post”, dopomina się o poszanowanie pierwszej poprawki do amerykańskiej konstytucji, która gwarantuje wolność religii, zgromadzeń, ale i prasy. Słuszna pobudka, ale film nie najlepszy

Fasada (Iwona Kurz)

Michał, bohater najnowszego filmu Urszuli Antoniak, wierzy, że sam siebie zrobił, ale wielka dwuznaczność kryje się w stwierdzeniu, że zrobił siebie z niczego – zero jest słabym mnożnikiem

Model do składania (Marcin Adamczak)

Filmowcy pracują pod presją. Zapewne i im przydaje się czasem zatrzymać. Jedni potrzebują do tego psychologa, inni astrologa, a jeszcze inni księdza – Yoda objawia się pod wieloma postaciami

Nie chcę być jak Bono (Marta Bałaga)

„W ułamku sekundy” wykracza poza schematy kina gatunkowego. Umówmy się, nie jest to żaden Haneke. Ale poruszam w nim tematy, które zasługują na podjęcie poważnej dyskusji – mówi jeden z najpopularniejszych niemieckich filmowców o swoim najnowszym filmie

Literatura

Dwa, a może trzy trupy, komisarzu (Rafał Wawrzyńczyk)

Poeta pozwala mowie poocierać się o wypowiedzenia wątpliwej konduity, posmakować banału, zaznać przyjemności, może życia?  Seksualizm wierszy Jarniewicza jest bardzo wyraźny

Ta krypa trzeszczy (Monika Ochędowska)

Orbitowski zaciąga nas do taniego berlińskiego hostelu, Bajon zaczyna od wizyty w Grand Hotel Et Des Palmes, gdzie Wagner kończył „Parsifala” – o dwóch powieściach i zużytych symbolach Europy

Media

Neonowe szkielety nie dostały pensji (Marzena Falkowska)

Zamiast tradycyjnego bohatera – everyman, w którym dostrzec możemy naszych krewnych, sąsiadów, samych siebie. O zmaganiach ze społecznymi i psychologicznymi skutkami kryzysu ekonomicznego w grach „Night in the Woods” i „Little Red Lie”

Przeciwko monokulturom (Arkadiusz Półtorak)

W dobie cyfrowych „baniek” coraz trudniej bronić pluralizmu jako wartości samej w sobie. Wieloletnia inwestycja w hakerski etos oraz pochwałę różnorodności może wydawać się dzisiaj dla berlińskiego festiwalu transmediale kłopotliwym dziedzictwem

Lama, burger i superbohaterki (Maciej Jakubowiak)

Znaczenie języka obrazkowego rośnie – nie tylko ekonomiczne, ale też kulturowe. W 2010 roku Unikod obejmował 722 emoji, dziś jest ich 2823. Konsorcjum Unicode ogłosiło właśnie nową listę

Muzyka

Ale najpierw kawa (Olga Drenda)

Streaming wszystko zmienił. Poleganie na algorytmie polecającym muzykę miało na początku coś z przygody, trochę jak w najlepszych czasach radia. Potem jednak przestałam zwracać uwagę na to, czego słucham. Oczekiwany nastrój stał się ważniejszy niż gatunek czy wykonawca

Coś nas omija (Piotr Tkacz)

W tym roku hasłem przewodnim berlińskiego CTM było „Turmoil” – zgiełk, wrzawa. Prawdziwa klęska nadmiaru, odbiorcom proponowano zestawy trzech lub czterech wydarzeń jednocześnie, z których przynajmniej jedno było światową premierą

Najczarniejsza z panter (Rafał Księżyk)

Afrofuturyzm to całe spektrum zjawisk, od popowych kreacji Beyoncé po wyrafinowaną eseistykę czarnych pisarzy. Najnowszym przejawem nurtu jest film „Czarna Pantera”. Pokazuje on triumf afrofuturyzmu, ale też niebezpieczeństwo jego zastygnięcia na designersko wystylizowanym tronie

Opera użytkowa (Adam Suprynowicz)

Jednoaktowa opera Michaela Nymana „The Man Who Mistook His Wife for a Hat” jest elegancką, rozrywkową miniaturką dla miłośników gatunku, przyjemnym produktem użytkowym. Można wątpić, czy jest tu potencjał na coś więcej

Mielizny symbolizmu (Adam Wiedemann)

Muzyka Debussy'ego potrzebuje męskiego mężczyzny, który ją weźmie w karby i wyzuje ze słodkości. Czy tym mężczyzną okazał się Daniel Barenboim?

Lot nad Atlantydą (Rafał Wawrzyńczyk)

„Folk Music” Zygmunta Krauzego jest jak oglądanie lądu bezpowrotnie utraconego. Muzyka ludowa to tutaj świat, do którego nie mamy już dostępu i który zapada się w przeszłość, emitując wszystkie swoje sygnały jednocześnie, po raz ostatni, w kolosalnej kakofonii

Obyczaje

Chciałbym umrzeć na Marsie (Kamil Fejfer)

Elon Musk dorastał w RPA, gdzie jego ojciec był szanowanym biznesmanem. Podobno mieli nawet jeden z największych domów w całej Pretorii, co z pewnością nie było bez znaczenia. Niewiele jest historii o wielkich miliarderach, którzy wydźwignęli się z somalijskiej biedy

Biały Dom wariatów (Adrian Stachowski)

„Ogień i furia” Wolffa i „Co się stało” Clinton tworzą ciekawy komplet. Pierwszą książkę czyta się jak raport z wariatkowa, z którego rządzi się światem, drugą – jak rachunek sumienia kogoś, kto miał do tych rządów nie dopuścić

Ukryte pragnienia (Agnieszka Jakimiak)

Jeśli spojrzymy na prowokację jako na zabobon, pojęcie zaklęte w czasie i przestrzeni, wyciągane okolicznościowo z szafy niczym płachta na byka, być może uda się nam zrozumieć charakter naszych oczekiwań i lęków wobec debaty publicznej

Sztuka

Na co dzień i dla wszystkich (Monika Stelmach)

Złote lata polskiego dizajnu to druga połowa lat 50. i lata 60., kiedy powstało dużo oszałamiających projektów. Niestety najlepsze z nich nie zostały zrealizowane masowo, ale zachowały się jako prototypy, które pokazujemy w nowootwartej  Galerii Wzornictwa w warszawskim Muzeum Narodowym

Jest mi strasznie smutno (Monika Stelmach)

Nasza białoruska społeczność nawet w skali Podlasia nie jest duża. Łatwo nam wszystkim być w kontakcie. Z Leonem Tarasewiczem znamy się od ponad 30 lat. Taki staż sprzyja powstaniu wzajemnego zaufania, bez którego przygotowanie wspólnej wystawy o zbrodni w Zaleszanach nie byłoby możliwe

Teatr

Paszporty białe, paszporty czerwone (Witold Mrozek)

Realną stawką „Końca przemocy” jest pytanie, na ile wciąż należymy do cywilizacji Zachodu. Jeśli kiedykolwiek do niej należeliśmy. Na ile uważamy, że prawa wywalczone przez tę bardziej „europejską” część Europy należą się wszystkim, zwłaszcza w Europie?

Monologi Platona (Paweł Soszyński)

W „Uczcie” Garbaczewskiego obserwujemy Erosa myśli, a nie myśl o Erosie. To bardzo ciekawy pomysł, ale jego realizacja jest zwyczajnie nijaka

Lupa i Castorf (Natalia Prüfer)

Tytułowy „wegański teatr” według Castorfa to jedynie wyśmiewanie się z trendów wśród niemieckiego społeczeństwa. Dla Lupy współczesność jest zwykłym śmietnikiem kultury – o zbiorach wywiadów z legendami teatru

Wiersze

wiersze (Genowefa Jakubowska-Fijałkowska)

Ziemia

Nie ma czym oddychać (Bartosz Sadulski)

„Sezon grzewczy” to książka oparta na mądrości tłumu, o tym, jak miasto i ludzie zmienili swój prywatny język pod wpływem smogu. W Krakowie ten język trzeba było stworzyć

]]>
Fri, 16 Feb 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/230]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/230

Film

Czas się skończył (Marta Bałaga)

„Zmarła tuż przed swoimi 98. urodzinami. Żyła tak, jak my wszystkie – w kulturze zniszczonej przez potężnych mężczyzn” – mówiła Oprah Winfrey w  przemówieniu podczas rozdania Złotych Globów. Rozmawiamy z autorką dokumentu o Recy Taylor

Dzika wschodnio-europejska bestia (Adam Kruk)

Żyjemy w brutalnych czasach i mój film stara się oddać ich nerw. Pokazuję Budapeszt jako miasto chaotyczne, nieprzewidywalne, niebezpieczne – mówi reżyser „Księżyca Jowisza”

Mildred zadaje pytania (Darek Arest)

„Trzy billboardy”, które nie brzydzą się slapstickiem, ostatniej nadziei na ocalenie upatrują w humorze i z pewnością nie zgłaszają pretensji do „poważnego realizmu”

Do zobaczenia nocą (Jakub Socha)

Nagrodzoną Złotym Niedźwiedziem „Ciało i duszę” można nazwać romansem, film przypomina slalom przez różne przeszkody, którego metą jest miłość. Jest to jednak romans inny niż wszystkie, zaczyna się w rzeźni

Potrzeba bliskości (Denis Viren)

W rosyjskim kinie jednym z czołowych tematów jest rozpad rodziny i próby naprawienia rozerwanych więzi

Straszny film (Agnieszka Jakimiak)

„The Disaster Artist” jest subtelną apologią porażki: w świecie, w którym błyskawicznie zapada decyzja o artystycznej i komercyjnej wartości każdego projektu, Franco przygląda się tym, którzy zostali skazani na klęskę, zanim wykonali pierwszy krok

Poskromienie złośnic (Bartosz Żurawiecki)

Przyjrzyjmy się pięciu tytułom, które weszły na ekrany kin między Bożym Narodzeniem a walentynkami. Choć radzić twórcom polskich komedii, co powinni zmienić w swoich produktach jest, oczywiście, zajęciem bezpłodnym, bezcelowym, a nawet bezczelnym

Literatura

Co widzi ostatni z naturalistów (Adam Robiński)

Jeśli pisanie o przyrodzie ma spowolnić proces naszego obojętnienia na otoczenie, to autor „Umysłu kruka”, Bernd Heinrich zaciąga hamulec ręczny

Porozmawiajmy o traumach (Marceli Szpak)

Dwa debiutanckie albumy komiksowe Marianny Sztymy i Agnieszki Świętek mierzą się z pustką i stratą. Polskie komiksy, zwłaszcza te tworzone przez kobiety, coraz częściej sięgają po tematykę dotychczas w tym medium marginalizowaną

Ostre krawędzie (Maciej Jakubowiak)

Literatura jest ćwiczeniem wyobraźni. Ale czy żeby osiągać ten skutek, nie musi być jednocześnie jakąś formą przemocy? „Lata szkolne Jezusa” Coetzee’ego to powieść, która nie chce nikogo uwodzić

Eksperyment na ludziach (Agata Sikora)

„Fragmenty dziennika SI” to coś więcej niż świetnie pomyślana ciekawostka. Ktokolwiek za tym stoi, wie, jak przełożyć transhumanistyczne teorie na literacką zabawę

Pani z Ziemiomorza (Grzegorz Uzdański)

Jedną z ważniejszych cech pisarstwa i osobowości Le Guin była niesamowita odwaga intelektualna, którą zresztą przejawiała nie tylko w książkach – o zmarłej autorce fantasy, twórczyni sagi Ziemiomorza

Zawsze zdradzam (Krzysztof Umiński)

Przed le Carrém w powieści szpiegowskiej przeważały gadżety spod znaku Bonda. To on zamienił ten sztafaż na pasjonującą nudę gabinetów, a klarowne kategorie moralne  na paletę burości. Bez niego nie byłoby dziś takich seriali jak „Homeland” czy „Stacja Berlin”

Drugi modernizm (Łukasz Żurek)

Maciej Płaza sprawdza, na ile pewien sposób myślenia o literaturze nadaje się do pisania o naszym tu i teraz. „Robinson w Bolechowie” waha się między nową jakością a upadkiem w epigonizm

Media

Zanim padnie bateria (Agnieszka Słodownik)

Krótkie wiadomości i wideo od Amandy dostaję na WhatsAppie. Niektóre przypadają na drugą w nocy. Budzę się, zastanawiając, kto może pisać o tej porze. A to moja bohaterka. Też nie śpi

Internet jest swój własny (Jarosław Kopeć)

Choć amerykańskie przepisy dotyczące regulacji internetu mają dla nas znaczenie drugorzędne, dyskusja o neutralności sieci pozwala zobaczyć, jak bardzo internet wrósł w nasze ciała i co właściwie oznacza dzisiaj jego „neutralność”

Technologie dla spokoju (Magda Bocheńska)

Koncepcja „spokojnej technologii” nie jest nowa − pojawiła się w branży IT na długo przed lawiną konsumenckich rozwiązań ze świata internetu rzeczy. Dziś przywraca je antropolożka Amber Case

Muzyka

Efekt „aha!” (Piotr Kowalczyk)

Powrót Drekotów po ponad pięciu latach jest równie nielogiczny jak tytuł nowej płyty, „lub maszyna dzika trawa”. Ale w muzyce tria prowadzonego przez Olę Rzepkę pełno jest ekscentryzmów, działania na bazie intuicji i ryzyka

Krnąbni staruszkowie (Rafał Księżyk)

Ewolucja starych (The Rolling Stones) i nowszych (U2) gigantów rocka to bez wyjątku smutna historia zachowawczego odcinania kuponów. Czy jest miejsce w muzyce popularnej na starość, która drażni? Wiek późny krnąbrny, nieprzejednany?

Obyczaje

Być modną (Magdalena Idem)

Pączki kupować tylko w cukierni Ziemiańskiej, potem nosić pas Madame X na schudnięcie. Interesować się polityką i palić papierosy. Machnąć ręką na zbliżającą się wojnę – czyli co znaczyło być modną w przedwojennej Warszawie

Lesbijka w cudzysłowie (Renata Lis)

Nie jestem tym słowem, a ono mnie nie wyraża: co najwyżej przecina się ze mną w jednym punkcie. Mogę go czasem użyć w celach, które sama wybiorę, i w określonych sytuacjach (zwłaszcza politycznych), ale nie chcę, żeby ono automatycznie używało mnie

Miłość w czasach kryptowalut (Piotr Szostak)

Zakochanie się: instynktowne, nagłe, irracjonalne, odbywa się dzisiaj na ekranie. Pod jego powierzchnią hipnotyzują nas programiści, specjaliści od UX i technokapitaliści. Kryptowaluty przenoszą ich na wyższy poziom kontroli

Byłam w żałobie (Mikołaj Grynberg)

„W '68 nie chciałam wyjeżdżać. Polska była moim domem. I od razu ci mogę powiedzieć, że od tego czasu już nie mam domu. Straciłam komfort posiadania swojego miejsca na ziemi” – rozmowa Mikołaja Grynberga

Sztuka

Na oko (Jakub Momro)

Artyści na wystawie „Inny Trans-Atlantyk” fetyszyzują stosunek do technologii jako wielkiego generatora możliwości. Przypominają tym samym bardziej dzieci niż inżynierów czy profesorów

Teatr

Postdramatyczny teatr środka (Witold Mrozek)

W „Lokis” Twarkowski podaje litewskim widzom koktajl z atrakcji ze skandalizującą historią w tle. Strategie kojarzone z „laboratorium”, „eksperymentem” czy „poszukiwaniem” stają się narzędziami nowego teatru popularnego

Przekleństwo symetryzmu (Piotr Morawski)

„Biesy” Natalii Korczakowskiej to magma. I dramaturgiczna, i interpretacyjna. Trudno więc orzec, w jakiej sprawie powstał ten spektakl

Mnóstwo Versacego na scenie (Witold Mrozek)

„Pomysł na bycie autorką widmem wydaje mi się  przewspaniały. To jedna z moich fantazji – jak moja praca w teatrze byłaby oceniania, gdyby ludzie nie wiedzieli, kim jestem?” – mówi reżyserka przed premierą „Genialnej przyjaciółki” Ferrante

Wiersze

wiersze (Krzysztof Siwczyk)

]]>

Film

Czas się skończył (Marta Bałaga)

„Zmarła tuż przed swoimi 98. urodzinami. Żyła tak, jak my wszystkie – w kulturze zniszczonej przez potężnych mężczyzn” – mówiła Oprah Winfrey w  przemówieniu podczas rozdania Złotych Globów. Rozmawiamy z autorką dokumentu o Recy Taylor

Dzika wschodnio-europejska bestia (Adam Kruk)

Żyjemy w brutalnych czasach i mój film stara się oddać ich nerw. Pokazuję Budapeszt jako miasto chaotyczne, nieprzewidywalne, niebezpieczne – mówi reżyser „Księżyca Jowisza”

Mildred zadaje pytania (Darek Arest)

„Trzy billboardy”, które nie brzydzą się slapstickiem, ostatniej nadziei na ocalenie upatrują w humorze i z pewnością nie zgłaszają pretensji do „poważnego realizmu”

Do zobaczenia nocą (Jakub Socha)

Nagrodzoną Złotym Niedźwiedziem „Ciało i duszę” można nazwać romansem, film przypomina slalom przez różne przeszkody, którego metą jest miłość. Jest to jednak romans inny niż wszystkie, zaczyna się w rzeźni

Potrzeba bliskości (Denis Viren)

W rosyjskim kinie jednym z czołowych tematów jest rozpad rodziny i próby naprawienia rozerwanych więzi

Straszny film (Agnieszka Jakimiak)

„The Disaster Artist” jest subtelną apologią porażki: w świecie, w którym błyskawicznie zapada decyzja o artystycznej i komercyjnej wartości każdego projektu, Franco przygląda się tym, którzy zostali skazani na klęskę, zanim wykonali pierwszy krok

Poskromienie złośnic (Bartosz Żurawiecki)

Przyjrzyjmy się pięciu tytułom, które weszły na ekrany kin między Bożym Narodzeniem a walentynkami. Choć radzić twórcom polskich komedii, co powinni zmienić w swoich produktach jest, oczywiście, zajęciem bezpłodnym, bezcelowym, a nawet bezczelnym

Literatura

Co widzi ostatni z naturalistów (Adam Robiński)

Jeśli pisanie o przyrodzie ma spowolnić proces naszego obojętnienia na otoczenie, to autor „Umysłu kruka”, Bernd Heinrich zaciąga hamulec ręczny

Porozmawiajmy o traumach (Marceli Szpak)

Dwa debiutanckie albumy komiksowe Marianny Sztymy i Agnieszki Świętek mierzą się z pustką i stratą. Polskie komiksy, zwłaszcza te tworzone przez kobiety, coraz częściej sięgają po tematykę dotychczas w tym medium marginalizowaną

Ostre krawędzie (Maciej Jakubowiak)

Literatura jest ćwiczeniem wyobraźni. Ale czy żeby osiągać ten skutek, nie musi być jednocześnie jakąś formą przemocy? „Lata szkolne Jezusa” Coetzee’ego to powieść, która nie chce nikogo uwodzić

Eksperyment na ludziach (Agata Sikora)

„Fragmenty dziennika SI” to coś więcej niż świetnie pomyślana ciekawostka. Ktokolwiek za tym stoi, wie, jak przełożyć transhumanistyczne teorie na literacką zabawę

Pani z Ziemiomorza (Grzegorz Uzdański)

Jedną z ważniejszych cech pisarstwa i osobowości Le Guin była niesamowita odwaga intelektualna, którą zresztą przejawiała nie tylko w książkach – o zmarłej autorce fantasy, twórczyni sagi Ziemiomorza

Zawsze zdradzam (Krzysztof Umiński)

Przed le Carrém w powieści szpiegowskiej przeważały gadżety spod znaku Bonda. To on zamienił ten sztafaż na pasjonującą nudę gabinetów, a klarowne kategorie moralne  na paletę burości. Bez niego nie byłoby dziś takich seriali jak „Homeland” czy „Stacja Berlin”

Drugi modernizm (Łukasz Żurek)

Maciej Płaza sprawdza, na ile pewien sposób myślenia o literaturze nadaje się do pisania o naszym tu i teraz. „Robinson w Bolechowie” waha się między nową jakością a upadkiem w epigonizm

Media

Zanim padnie bateria (Agnieszka Słodownik)

Krótkie wiadomości i wideo od Amandy dostaję na WhatsAppie. Niektóre przypadają na drugą w nocy. Budzę się, zastanawiając, kto może pisać o tej porze. A to moja bohaterka. Też nie śpi

Internet jest swój własny (Jarosław Kopeć)

Choć amerykańskie przepisy dotyczące regulacji internetu mają dla nas znaczenie drugorzędne, dyskusja o neutralności sieci pozwala zobaczyć, jak bardzo internet wrósł w nasze ciała i co właściwie oznacza dzisiaj jego „neutralność”

Technologie dla spokoju (Magda Bocheńska)

Koncepcja „spokojnej technologii” nie jest nowa − pojawiła się w branży IT na długo przed lawiną konsumenckich rozwiązań ze świata internetu rzeczy. Dziś przywraca je antropolożka Amber Case

Muzyka

Efekt „aha!” (Piotr Kowalczyk)

Powrót Drekotów po ponad pięciu latach jest równie nielogiczny jak tytuł nowej płyty, „lub maszyna dzika trawa”. Ale w muzyce tria prowadzonego przez Olę Rzepkę pełno jest ekscentryzmów, działania na bazie intuicji i ryzyka

Krnąbni staruszkowie (Rafał Księżyk)

Ewolucja starych (The Rolling Stones) i nowszych (U2) gigantów rocka to bez wyjątku smutna historia zachowawczego odcinania kuponów. Czy jest miejsce w muzyce popularnej na starość, która drażni? Wiek późny krnąbrny, nieprzejednany?

Obyczaje

Być modną (Magdalena Idem)

Pączki kupować tylko w cukierni Ziemiańskiej, potem nosić pas Madame X na schudnięcie. Interesować się polityką i palić papierosy. Machnąć ręką na zbliżającą się wojnę – czyli co znaczyło być modną w przedwojennej Warszawie

Lesbijka w cudzysłowie (Renata Lis)

Nie jestem tym słowem, a ono mnie nie wyraża: co najwyżej przecina się ze mną w jednym punkcie. Mogę go czasem użyć w celach, które sama wybiorę, i w określonych sytuacjach (zwłaszcza politycznych), ale nie chcę, żeby ono automatycznie używało mnie

Miłość w czasach kryptowalut (Piotr Szostak)

Zakochanie się: instynktowne, nagłe, irracjonalne, odbywa się dzisiaj na ekranie. Pod jego powierzchnią hipnotyzują nas programiści, specjaliści od UX i technokapitaliści. Kryptowaluty przenoszą ich na wyższy poziom kontroli

Byłam w żałobie (Mikołaj Grynberg)

„W '68 nie chciałam wyjeżdżać. Polska była moim domem. I od razu ci mogę powiedzieć, że od tego czasu już nie mam domu. Straciłam komfort posiadania swojego miejsca na ziemi” – rozmowa Mikołaja Grynberga

Sztuka

Na oko (Jakub Momro)

Artyści na wystawie „Inny Trans-Atlantyk” fetyszyzują stosunek do technologii jako wielkiego generatora możliwości. Przypominają tym samym bardziej dzieci niż inżynierów czy profesorów

Teatr

Postdramatyczny teatr środka (Witold Mrozek)

W „Lokis” Twarkowski podaje litewskim widzom koktajl z atrakcji ze skandalizującą historią w tle. Strategie kojarzone z „laboratorium”, „eksperymentem” czy „poszukiwaniem” stają się narzędziami nowego teatru popularnego

Przekleństwo symetryzmu (Piotr Morawski)

„Biesy” Natalii Korczakowskiej to magma. I dramaturgiczna, i interpretacyjna. Trudno więc orzec, w jakiej sprawie powstał ten spektakl

Mnóstwo Versacego na scenie (Witold Mrozek)

„Pomysł na bycie autorką widmem wydaje mi się  przewspaniały. To jedna z moich fantazji – jak moja praca w teatrze byłaby oceniania, gdyby ludzie nie wiedzieli, kim jestem?” – mówi reżyserka przed premierą „Genialnej przyjaciółki” Ferrante

Wiersze

wiersze (Krzysztof Siwczyk)

]]>
Fri, 02 Feb 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/229]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/229

Film

Martwe pola w „Czarnym lustrze” (Agata Sikora)

Oglądając „Czarne lustro”, odczuwałam niepokój, który przypadł w udziale wielu postaciom z antologii: a mianowicie, że coś w tej rzeczywistości nie gra

Projekt film:Na wolnym rynku (Anna Bielak)

Pewnie sporo osób myśli, że kaskader to mięśniak, który lubi się popisywać. A jest dokładnie odwrotnie. Głupi kaskaderzy giną, a mądrzy awansują

Swędzenie (Klara Cykorz)

„Atak paniki” jest pełen slapsticku. Jest to slapstick emocjonalny

Doskonale ubity grunt (Agnieszka Jakimiak)

Niemiecki serial „4 Blocks” stał się niespodziewanie jedną z najważniejszych telewizyjnych produkcji minionego roku

Luca Guadagnino: pocztówki z utopii (Adam Kruk)

Włosi mają Luce Gaudagnino za złe, że na Italię patrzy oczami obcokrajowca i  tworzy widokówki dla Amerykanów

Churchill, bohater naszych czasów (Jakub Majmurek)

Wysyp filmów o Churchillu w pobrexitowej Brytanii, wydaje się czymś zrozumiałym. Uosabia on ostatni moment prawdziwej wielkości Zjednoczonego Królestwa  – wspomnienie tej historycznej chwili pozwala oswoić traumy i lęki

Obraz w kawałkach (Jakub Socha)

Trzy etiudy – „Amerykański sen”, „60 kilo niczego” i „Najpiękniejsze fajerwerki ever” – ułożone w jeden blok, który można od piątku ogądać w kinach, mówią o Polsce i polskim kinie więcej niż niejeden długi metraż

Literatura

Narody (Marek Bieńczyk)

„Prawdziwy Polak walczy do końca”/„Rumun z dziada pradziada, walczyć będę, aż padnę” – w odpowiedzi na numer tematyczny o dziwnej polskości Marek Bieńczyk wciela się na naszych łamach w Georges'a Pereca

Co media robią literaturze? (Tomasz Swoboda)

Zdaniem Vincenta Kaufmanna literatura w ogóle zanika jako pole czy instytucja. Media społecznościowe nie uwolniły nas od władzy spektaklu, tylko ją umocniły. Wkrótce bycie autorem poza nimi będzie nie do pomyślenia

Przerabiać świat na książki (Adam Pluszka)

Małe wydawnictwo przypomina laboratorium albo centrum kosmiczne – można sobie pozwolić na poszukiwanie rzadkich pierwiastków, eksperymenty, loty na orbitę – mówi redaktorka naczelna wydawnictwa Karakter

Media

Szatan mieszka w VR (Michał R. Wiśniewski)

Wirtualna rzeczywistość wyśniona w latach 90. miała wyglądać zupełnie inaczej. Jak? Tego nie widział właściwie nikt. To były dziwne dni, pełne nadziei i zamętu

Oszuści wszystkich krajów (Maciej Jakubowiak)

„Impostor Roster” pomaga poradzić sobie z syndromem oszusta. Zanim ktoś nas przyłapie na niekompetencji, zadenuncjujmy się sami

Ludzie, którzy piszą w internecie (Michał R. Wiśniewski)

Z dniem 31 stycznia 2018 roku zostaje zamknięty serwis blog.pl. Symboliczne wydarzenie, które stawia nas wobec pytania – czy blogowanie umarło?

Odzyskać technologię, odzyskać przyszłość (Mirek Filiciak / Alek Tarkowski)

Skromne utopie na miarę czasu wyczerpania znajdujemy w dość niespodziewanych miejscach, na przykład w historii tak modnej dzisiaj sharing economy

Sygnały (Agnieszka Słodownik)

We Wrocławiu alternatywa dla zmarzniętych dłoni. Wystawa cyfrowa, ale bezekranowa, ruchowa i umożliwiająca wspólną zabawę. Interaktywna, ale wyciszająca. Dla dzieci, ale w czerni i bieli. W małej ludzkiej skali

Muzyka

Rytmy i duchy (Rafał Księżyk)

Każdego roku na zachodnie rynki trafia kilkadziesiąt płytowych reedycji archiwaliów z Czarnego Lądu. W tej muzyce krążą duchy, a poprzez gorące rytmy przebija groza historii

Performatyka i sample już się wyczerpały (Monika Pasiecznik)

Chciałem robić utwory, które mogą być rozrywką dla ludzi. W muzyce współczesnej tego rodzaju podejście jest nie na miejscu

Pomiędzy (Adam Suprynowicz)

„Erwartung” Schönberga i „Pieśń o nocy” Szymanowskiego łączy podobna estetyka, czas powstania oraz „nocny” kontekst. Muzycznie te utwory są jednak dość dalekie od siebie. Zaprezentowanie ich razem w wersji półscenicznej było ryzykownym pomysłem

Lustro lęków (Marcin Bogucki)

Inscenizacja „Peleasa i Melizandy” Debussy'ego w reżyserii Katie Mitchell próbuje pokazać tkwiące we współczesnej kulturze ciche przyzwolenie na przemoc wobec kobiet oraz próby tuszowania wszelkich incydentów, byleby tylko zachować status quo

Obyczaje

DZIWNA POLSKOŚĆ: Oni (Łukasz Najder)

W każdych wyborach prezydenckich są KANDYDACI i oni, megalomani, goście z Syriusza, być może zwykli szaleńcy, osoby tajemnicze, którym patriotyzm wszedł za mocno, marzący o pożodze i nowym porządku ultrasi

Jesteśmy totalnie niedogadani (Adrian Stachowski)

Ostatnio napisałam tekst o wyzyskiwanych pracownikach warszawskich barów. W pewnym momencie zorientowałam się, że zarabiam niewiele więcej niż niektórzy moi bohaterowie – mówi nagradzana reporterka

Sztuka

Na przykład złoty skafander (Monika Stelmach)

Zakładam go sobie i mogę doświadczyć, jak to jest chodzić w czymś takim po świecie. Ludzie mają cię za kosmitę, ale zyskujesz nową tożsamość. To jak szamańskie wchodzenie w ciało kruka. Czy to jest gorsze od technologii 3D, czy 4D, które przenoszą w inną rzeczywistość?

Naturalne predyspozycje do smażenia kotletów (Maciej Piasecki)

Chociaż obrona Eufemii zakończyła się fiaskiem, a projekt powołania specjalistki ds. równego traktowania nie rokuje, to studentki i studenci nie poddają się. Pracują właśnie nad nową edycją przewodnika, który przedstawi dzieje warszawskiej ASP w formie herstory

Teatr

Bunt na zamówienie (Witold Mrozek)

W poznańskim „Kordianie” Jakuba Skrzywanka wszystko wydaje się szkolne, wymuszone i nieszczere

Mrok (Piotr Morawski)

Kieleckie „Ciemności” Strzępki to świat bez żadnej językowej poprawności, gdzie panuje zgoda na artykułowanie pogardy i nienawiści, gdzie bez ryzyka poniesienia konsekwencji można powiedzieć i zrobić wszystko

Artystka scen prowincjonalnych (Katarzyna Niedurny)

Przyszedł taki dzień, że już w ogóle nie miałam pieniędzy i znalazłam torebkę kaszy, stare masło i cebulę i usmażyłam tę cebulę na maśle. Myślałam: Roza, robisz sztukę, śpiewasz arię, jesz kaszę z cebulą, wszystko się zgadza – jesteś prawdziwą artystką!

Wiersze

wiersze (Sara Szamot)

]]>

Film

Martwe pola w „Czarnym lustrze” (Agata Sikora)

Oglądając „Czarne lustro”, odczuwałam niepokój, który przypadł w udziale wielu postaciom z antologii: a mianowicie, że coś w tej rzeczywistości nie gra

Projekt film:Na wolnym rynku (Anna Bielak)

Pewnie sporo osób myśli, że kaskader to mięśniak, który lubi się popisywać. A jest dokładnie odwrotnie. Głupi kaskaderzy giną, a mądrzy awansują

Swędzenie (Klara Cykorz)

„Atak paniki” jest pełen slapsticku. Jest to slapstick emocjonalny

Doskonale ubity grunt (Agnieszka Jakimiak)

Niemiecki serial „4 Blocks” stał się niespodziewanie jedną z najważniejszych telewizyjnych produkcji minionego roku

Luca Guadagnino: pocztówki z utopii (Adam Kruk)

Włosi mają Luce Gaudagnino za złe, że na Italię patrzy oczami obcokrajowca i  tworzy widokówki dla Amerykanów

Churchill, bohater naszych czasów (Jakub Majmurek)

Wysyp filmów o Churchillu w pobrexitowej Brytanii, wydaje się czymś zrozumiałym. Uosabia on ostatni moment prawdziwej wielkości Zjednoczonego Królestwa  – wspomnienie tej historycznej chwili pozwala oswoić traumy i lęki

Obraz w kawałkach (Jakub Socha)

Trzy etiudy – „Amerykański sen”, „60 kilo niczego” i „Najpiękniejsze fajerwerki ever” – ułożone w jeden blok, który można od piątku ogądać w kinach, mówią o Polsce i polskim kinie więcej niż niejeden długi metraż

Literatura

Narody (Marek Bieńczyk)

„Prawdziwy Polak walczy do końca”/„Rumun z dziada pradziada, walczyć będę, aż padnę” – w odpowiedzi na numer tematyczny o dziwnej polskości Marek Bieńczyk wciela się na naszych łamach w Georges'a Pereca

Co media robią literaturze? (Tomasz Swoboda)

Zdaniem Vincenta Kaufmanna literatura w ogóle zanika jako pole czy instytucja. Media społecznościowe nie uwolniły nas od władzy spektaklu, tylko ją umocniły. Wkrótce bycie autorem poza nimi będzie nie do pomyślenia

Przerabiać świat na książki (Adam Pluszka)

Małe wydawnictwo przypomina laboratorium albo centrum kosmiczne – można sobie pozwolić na poszukiwanie rzadkich pierwiastków, eksperymenty, loty na orbitę – mówi redaktorka naczelna wydawnictwa Karakter

Media

Szatan mieszka w VR (Michał R. Wiśniewski)

Wirtualna rzeczywistość wyśniona w latach 90. miała wyglądać zupełnie inaczej. Jak? Tego nie widział właściwie nikt. To były dziwne dni, pełne nadziei i zamętu

Oszuści wszystkich krajów (Maciej Jakubowiak)

„Impostor Roster” pomaga poradzić sobie z syndromem oszusta. Zanim ktoś nas przyłapie na niekompetencji, zadenuncjujmy się sami

Ludzie, którzy piszą w internecie (Michał R. Wiśniewski)

Z dniem 31 stycznia 2018 roku zostaje zamknięty serwis blog.pl. Symboliczne wydarzenie, które stawia nas wobec pytania – czy blogowanie umarło?

Odzyskać technologię, odzyskać przyszłość (Mirek Filiciak / Alek Tarkowski)

Skromne utopie na miarę czasu wyczerpania znajdujemy w dość niespodziewanych miejscach, na przykład w historii tak modnej dzisiaj sharing economy

Sygnały (Agnieszka Słodownik)

We Wrocławiu alternatywa dla zmarzniętych dłoni. Wystawa cyfrowa, ale bezekranowa, ruchowa i umożliwiająca wspólną zabawę. Interaktywna, ale wyciszająca. Dla dzieci, ale w czerni i bieli. W małej ludzkiej skali

Muzyka

Rytmy i duchy (Rafał Księżyk)

Każdego roku na zachodnie rynki trafia kilkadziesiąt płytowych reedycji archiwaliów z Czarnego Lądu. W tej muzyce krążą duchy, a poprzez gorące rytmy przebija groza historii

Performatyka i sample już się wyczerpały (Monika Pasiecznik)

Chciałem robić utwory, które mogą być rozrywką dla ludzi. W muzyce współczesnej tego rodzaju podejście jest nie na miejscu

Pomiędzy (Adam Suprynowicz)

„Erwartung” Schönberga i „Pieśń o nocy” Szymanowskiego łączy podobna estetyka, czas powstania oraz „nocny” kontekst. Muzycznie te utwory są jednak dość dalekie od siebie. Zaprezentowanie ich razem w wersji półscenicznej było ryzykownym pomysłem

Lustro lęków (Marcin Bogucki)

Inscenizacja „Peleasa i Melizandy” Debussy'ego w reżyserii Katie Mitchell próbuje pokazać tkwiące we współczesnej kulturze ciche przyzwolenie na przemoc wobec kobiet oraz próby tuszowania wszelkich incydentów, byleby tylko zachować status quo

Obyczaje

DZIWNA POLSKOŚĆ: Oni (Łukasz Najder)

W każdych wyborach prezydenckich są KANDYDACI i oni, megalomani, goście z Syriusza, być może zwykli szaleńcy, osoby tajemnicze, którym patriotyzm wszedł za mocno, marzący o pożodze i nowym porządku ultrasi

Jesteśmy totalnie niedogadani (Adrian Stachowski)

Ostatnio napisałam tekst o wyzyskiwanych pracownikach warszawskich barów. W pewnym momencie zorientowałam się, że zarabiam niewiele więcej niż niektórzy moi bohaterowie – mówi nagradzana reporterka

Sztuka

Na przykład złoty skafander (Monika Stelmach)

Zakładam go sobie i mogę doświadczyć, jak to jest chodzić w czymś takim po świecie. Ludzie mają cię za kosmitę, ale zyskujesz nową tożsamość. To jak szamańskie wchodzenie w ciało kruka. Czy to jest gorsze od technologii 3D, czy 4D, które przenoszą w inną rzeczywistość?

Naturalne predyspozycje do smażenia kotletów (Maciej Piasecki)

Chociaż obrona Eufemii zakończyła się fiaskiem, a projekt powołania specjalistki ds. równego traktowania nie rokuje, to studentki i studenci nie poddają się. Pracują właśnie nad nową edycją przewodnika, który przedstawi dzieje warszawskiej ASP w formie herstory

Teatr

Bunt na zamówienie (Witold Mrozek)

W poznańskim „Kordianie” Jakuba Skrzywanka wszystko wydaje się szkolne, wymuszone i nieszczere

Mrok (Piotr Morawski)

Kieleckie „Ciemności” Strzępki to świat bez żadnej językowej poprawności, gdzie panuje zgoda na artykułowanie pogardy i nienawiści, gdzie bez ryzyka poniesienia konsekwencji można powiedzieć i zrobić wszystko

Artystka scen prowincjonalnych (Katarzyna Niedurny)

Przyszedł taki dzień, że już w ogóle nie miałam pieniędzy i znalazłam torebkę kaszy, stare masło i cebulę i usmażyłam tę cebulę na maśle. Myślałam: Roza, robisz sztukę, śpiewasz arię, jesz kaszę z cebulą, wszystko się zgadza – jesteś prawdziwą artystką!

Wiersze

wiersze (Sara Szamot)

]]>
Fri, 19 Jan 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2018/228]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2018/228

Film

(Nie) jest różowo (Anka Herbut)

„Florida Project” pokazuje Amerykę marginesu, dla której polityczny slogan reklamowy „Make America Great Again” wydaje się cynicznym żartem.

Śliska sprawa (Marta Bałaga)

To strasznie głupie, ale zawsze robię coś, na co większość ludzi nigdy by nie wpadła: słucham – mówi legendarny amerykański dokumentalista Errol Morris. Jego serial dokumentalny „Wormwood” można od niedawna oglądać na Netflixie

Gabinet cieni (Darek Arest)

Ludzie zrzucają maski, sekrety wychodzą na jaw, obiad się przypala, przyjęcie zmienia się w katastrofę. Wszystko wiadomo. „Party” w reżyserii Sally Potter w zasadzie nie potrzebuje recenzji ani opisu. Wystarczy zapoznać się z obsadą

Podróże Paula Safranka (Jakub Socha)

W „Pomniejszeniu” Payne z premedytacją spłaszcza emocje i obiera swój film z atrakcji. Tam, gdzie większość dzisiejszych reżyserów podniosłaby głos, docisnęła dowcip, podkreśliła puentę, on bierze głęboki oddech i pozwala sprawom toczyć się własnym torem

Literatura

DZIWNA POLSKOŚĆ: Bardziej, dalej, tak samo (Maciej Jakubowiak)

Literacka wyobraźnia futurystyczna, którą jeszcze przed kilku laty uznawano za właściwie wymarłą, powróciła z przytupem. Ale oczekiwanie na świetlaną przyszłość, która w Polsce jakoś nie chce nastąpić, straciło najwyraźniej swoją moc przekonywania

Ironia i absolut (Przemysław Czapliński)

„Miłość”, ze wszystkimi swoimi niedoróbkami, to powieściowy gest odnowy. Jeśli autor poniósł klęskę, to przynajmniej jest to klęska na miarę problemu, który podchodzi nam do gardeł

Media

Rytm sieci (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

„The New York Times” chce być medium cyfrowym. Niedawno rytm pracy nad gazetą zaczęła wyznaczać publikacja w sieci. W pierwszej kolejności wybiera się materiały do internetu, a dopiero potem na papierowe łamy

Z danych dobry użytek (Aleksandra Janus)

Instytucje mają dostęp do coraz większej ilości danych. Tylko jak je czytać i co z nimi począć? Medialab Katowice przygląda się kulturze (w) danych

Muzyka

Dom z piosenek (Piotr Szwed)

W tegorocznych tekstsach polskich piosenek jeden temat zdaje się powracać szczególnie często – dom. Jest on tłem, a często nawet głównym bohaterem utworów

Dziewczyny ogarniają (Zofia Krawiec)

„Kiedy zrobiłam swój pierwszy własny miks, napisałam do jednej załogi didżejskiej. Zapytałam, czy zechcieliby tego posłuchać i się ze mną spotkać. Odpowiedzieli seksistowskimi żarcikami” – rozmowa z producentkami muzyki elektronicznej

Profesor Hartman słucha Dwójki (Michał Wieczorek)

Czy muzyka ludowa jest gorsza od muzyki komponowanej, poważnej? Polscy muzycy coraz częściej odwołują się do tradycji, pracują z muzykami ludowymi, doskonale wiedząc, że to, co najciekawsze, dzieje się na przecięciu kodów, kultur i gatunków. Profesor Hartman zdaje się tego nie rozumieć

Kącik marzeń i koszmarów (Michał Wieczorek)

Polska muzyka okresu międzywojennego jest dziś nieoczekiwanym źródłem inspiracji. Na jej podstawie współcześni wykonawcy budują różne narracje – od nostalgii przez wyszukiwanie analogii ze współczesnością aż do tworzenia własnej, alternatywnej historii

Śmierć kogniwojażera (Agata Tomaszewska)

Zmarły rok temu Mark Fisher był jednym z najważniejszych teoretyków kultury doby internetu. Odgrywał rolę drogowskazu – wyznaczał nowe kierunki myślenia i inspirował młode pokolenie badaczy i fascynatów kultury

Obyczaje

Więcej wojny niż gwiazd (Aleksandra Przegalińska)

Z „Gwiezdnych wojen” uczymy się wiele, ale fragmentarycznie. Podpatrując kolejne technologie, nie zastanawiamy się nad przesłaniem całości. A ma ono kierunek odwrotny do tego, w którym zmierza nasza cywilizacja

DZIWNA POLSKOŚĆ: Kto ty jesteś? (Michał Paweł Markowski)

Polskość jest jak Glenn Close dręcząca Michaela Douglasa: nie sposób się od niej odczepić. Już myślisz, żeś wolny jak skowronek polny, a tu ci przynoszą trupa ukochanego psa

DZIWNA POLSKOŚĆ: Trawa, strawa (Jaś Kapela)

Wydaje się, że nasi przodkowie dość szybko skumali, że zbieractwo i rolnictwo jest bardziej efektywną metodą pozyskiwania pożywienia niż ganianie za nim z kijami. Zarówno starożytni Słowianie, jak ich chrześcijańscy następcy jedli głównie warzywa

DZIWNA POLSKOŚĆ: Kiedy topnieją śniegi (Kaja Puto)

Mamadou przyjechał z Senegalu, kojarzył Polskę z wygranego meczu z Francją. Safia – z Afganistanu, namówił ją ojciec, który tu wcześniej studiował. Ali – z Syrii, nie potrafił sobie wyobrazić -30ºC. Van – z Wietnamu, znała wiersz o polskiej zimie – reportaż o imigrantach w epoce PRL

DZIWNA POLSKOŚĆ: Nie do Poznania (Błażej Warkocki)

Co spowodowało, że w konserwatywnej z natury powieści dla młodzieży mógł znaleźć się transpłciowy bohater? Jak to się stało, że w Marszu Równości wziął udział nowo wybrany prezydent miasta? – o trzech książkach o Poznaniu

Sztuka

Chodził po swoim Paryżu (Arek Gruszczyński)

Witold Cęckiewicz wyjechał do Francji w 1956 roku i tam zachłysnął się nowoczesnością, ale dopiero dekadę później mógł przekuć ten zachwyt w jedną z ikon powojennego modernizmu – krakowski kompleks hotelu Cracovia i kina Kijów. W zeszłym roku gmach został uratowany przed zburzeniem przez Muzeum Narodowe, które planuje otworzyć tam galerię wzornictwa i architektury

Najlepsza Polska na świecie (Karol Sienkiewicz)

Otwarta w 2017 roku wystawa „#dziedzictwo” w Muzeum Narodowym w Krakowie zapowiada, co nas czeka w rocznicowym roku 2018 – konserwatywne laurki w niby-nowoczesnym przebraniu

Teatr

Praktyki wstydliwe (Piotr Morawski)

„Kram z piosenkami” Cezarego Tomaszewskiego  to teatr, który pozwala sobie na bardzo wiele i w ogóle nie ma z tym problemu. Nie boi się obciachu i tym wygrywa

Honor chłopców z Costa Guano (Witold Mrozek)

Pomysł na adaptację Majewski ma prosty, skuteczny. Nie musi wiele dopisywać – w końcu pozostawienie na pastwę losu statku pełnego muzułmanów brzmi zupełnie dramatycznie, przerażająco na czasie

Wiersze

wiersze (Łukasz Podgórni)

Ziemia

DZIWNA POLSKOŚĆ: Palmy, sagowce i benetyty (Adam Pluszka)

Orzeł jako ptak jest fajny, ale w polskim godle jakiś taki agresywny. Wolałabym się utożsamiać z jabłkami albo ziemniakami – dyskusja przyrodników i artystów o wczesnej,  dziwnej i przyszłej polskości

]]>

Film

(Nie) jest różowo (Anka Herbut)

„Florida Project” pokazuje Amerykę marginesu, dla której polityczny slogan reklamowy „Make America Great Again” wydaje się cynicznym żartem.

Śliska sprawa (Marta Bałaga)

To strasznie głupie, ale zawsze robię coś, na co większość ludzi nigdy by nie wpadła: słucham – mówi legendarny amerykański dokumentalista Errol Morris. Jego serial dokumentalny „Wormwood” można od niedawna oglądać na Netflixie

Gabinet cieni (Darek Arest)

Ludzie zrzucają maski, sekrety wychodzą na jaw, obiad się przypala, przyjęcie zmienia się w katastrofę. Wszystko wiadomo. „Party” w reżyserii Sally Potter w zasadzie nie potrzebuje recenzji ani opisu. Wystarczy zapoznać się z obsadą

Podróże Paula Safranka (Jakub Socha)

W „Pomniejszeniu” Payne z premedytacją spłaszcza emocje i obiera swój film z atrakcji. Tam, gdzie większość dzisiejszych reżyserów podniosłaby głos, docisnęła dowcip, podkreśliła puentę, on bierze głęboki oddech i pozwala sprawom toczyć się własnym torem

Literatura

DZIWNA POLSKOŚĆ: Bardziej, dalej, tak samo (Maciej Jakubowiak)

Literacka wyobraźnia futurystyczna, którą jeszcze przed kilku laty uznawano za właściwie wymarłą, powróciła z przytupem. Ale oczekiwanie na świetlaną przyszłość, która w Polsce jakoś nie chce nastąpić, straciło najwyraźniej swoją moc przekonywania

Ironia i absolut (Przemysław Czapliński)

„Miłość”, ze wszystkimi swoimi niedoróbkami, to powieściowy gest odnowy. Jeśli autor poniósł klęskę, to przynajmniej jest to klęska na miarę problemu, który podchodzi nam do gardeł

Media

Rytm sieci (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

„The New York Times” chce być medium cyfrowym. Niedawno rytm pracy nad gazetą zaczęła wyznaczać publikacja w sieci. W pierwszej kolejności wybiera się materiały do internetu, a dopiero potem na papierowe łamy

Z danych dobry użytek (Aleksandra Janus)

Instytucje mają dostęp do coraz większej ilości danych. Tylko jak je czytać i co z nimi począć? Medialab Katowice przygląda się kulturze (w) danych

Muzyka

Dom z piosenek (Piotr Szwed)

W tegorocznych tekstsach polskich piosenek jeden temat zdaje się powracać szczególnie często – dom. Jest on tłem, a często nawet głównym bohaterem utworów

Dziewczyny ogarniają (Zofia Krawiec)

„Kiedy zrobiłam swój pierwszy własny miks, napisałam do jednej załogi didżejskiej. Zapytałam, czy zechcieliby tego posłuchać i się ze mną spotkać. Odpowiedzieli seksistowskimi żarcikami” – rozmowa z producentkami muzyki elektronicznej

Profesor Hartman słucha Dwójki (Michał Wieczorek)

Czy muzyka ludowa jest gorsza od muzyki komponowanej, poważnej? Polscy muzycy coraz częściej odwołują się do tradycji, pracują z muzykami ludowymi, doskonale wiedząc, że to, co najciekawsze, dzieje się na przecięciu kodów, kultur i gatunków. Profesor Hartman zdaje się tego nie rozumieć

Kącik marzeń i koszmarów (Michał Wieczorek)

Polska muzyka okresu międzywojennego jest dziś nieoczekiwanym źródłem inspiracji. Na jej podstawie współcześni wykonawcy budują różne narracje – od nostalgii przez wyszukiwanie analogii ze współczesnością aż do tworzenia własnej, alternatywnej historii

Śmierć kogniwojażera (Agata Tomaszewska)

Zmarły rok temu Mark Fisher był jednym z najważniejszych teoretyków kultury doby internetu. Odgrywał rolę drogowskazu – wyznaczał nowe kierunki myślenia i inspirował młode pokolenie badaczy i fascynatów kultury

Obyczaje

Więcej wojny niż gwiazd (Aleksandra Przegalińska)

Z „Gwiezdnych wojen” uczymy się wiele, ale fragmentarycznie. Podpatrując kolejne technologie, nie zastanawiamy się nad przesłaniem całości. A ma ono kierunek odwrotny do tego, w którym zmierza nasza cywilizacja

DZIWNA POLSKOŚĆ: Kto ty jesteś? (Michał Paweł Markowski)

Polskość jest jak Glenn Close dręcząca Michaela Douglasa: nie sposób się od niej odczepić. Już myślisz, żeś wolny jak skowronek polny, a tu ci przynoszą trupa ukochanego psa

DZIWNA POLSKOŚĆ: Trawa, strawa (Jaś Kapela)

Wydaje się, że nasi przodkowie dość szybko skumali, że zbieractwo i rolnictwo jest bardziej efektywną metodą pozyskiwania pożywienia niż ganianie za nim z kijami. Zarówno starożytni Słowianie, jak ich chrześcijańscy następcy jedli głównie warzywa

DZIWNA POLSKOŚĆ: Kiedy topnieją śniegi (Kaja Puto)

Mamadou przyjechał z Senegalu, kojarzył Polskę z wygranego meczu z Francją. Safia – z Afganistanu, namówił ją ojciec, który tu wcześniej studiował. Ali – z Syrii, nie potrafił sobie wyobrazić -30ºC. Van – z Wietnamu, znała wiersz o polskiej zimie – reportaż o imigrantach w epoce PRL

DZIWNA POLSKOŚĆ: Nie do Poznania (Błażej Warkocki)

Co spowodowało, że w konserwatywnej z natury powieści dla młodzieży mógł znaleźć się transpłciowy bohater? Jak to się stało, że w Marszu Równości wziął udział nowo wybrany prezydent miasta? – o trzech książkach o Poznaniu

Sztuka

Chodził po swoim Paryżu (Arek Gruszczyński)

Witold Cęckiewicz wyjechał do Francji w 1956 roku i tam zachłysnął się nowoczesnością, ale dopiero dekadę później mógł przekuć ten zachwyt w jedną z ikon powojennego modernizmu – krakowski kompleks hotelu Cracovia i kina Kijów. W zeszłym roku gmach został uratowany przed zburzeniem przez Muzeum Narodowe, które planuje otworzyć tam galerię wzornictwa i architektury

Najlepsza Polska na świecie (Karol Sienkiewicz)

Otwarta w 2017 roku wystawa „#dziedzictwo” w Muzeum Narodowym w Krakowie zapowiada, co nas czeka w rocznicowym roku 2018 – konserwatywne laurki w niby-nowoczesnym przebraniu

Teatr

Praktyki wstydliwe (Piotr Morawski)

„Kram z piosenkami” Cezarego Tomaszewskiego  to teatr, który pozwala sobie na bardzo wiele i w ogóle nie ma z tym problemu. Nie boi się obciachu i tym wygrywa

Honor chłopców z Costa Guano (Witold Mrozek)

Pomysł na adaptację Majewski ma prosty, skuteczny. Nie musi wiele dopisywać – w końcu pozostawienie na pastwę losu statku pełnego muzułmanów brzmi zupełnie dramatycznie, przerażająco na czasie

Wiersze

wiersze (Łukasz Podgórni)

Ziemia

DZIWNA POLSKOŚĆ: Palmy, sagowce i benetyty (Adam Pluszka)

Orzeł jako ptak jest fajny, ale w polskim godle jakiś taki agresywny. Wolałabym się utożsamiać z jabłkami albo ziemniakami – dyskusja przyrodników i artystów o wczesnej,  dziwnej i przyszłej polskości

]]>
Fri, 05 Jan 2018 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2017/227]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/227

Film

Miłość na mózgu (Grzegorz Stępniak)

„Crazy Ex-Girlfriend” to z jednej strony pogłębiony i przemyślany portret zaburzeń emocjonalnych. Z drugiej – frywolna, musicalowa narracja miłosna igrającą z oczekiwaniami widzów. Z trzeciej wreszcie – feministyczna i subwersywna fabuła

Życie (Monika Talarczyk)

Bohaterki Jadowskiej są jak puste naczynia, które wypełniają się stopniowo doświadczeniem, aż się przeleją. Wymykają się jakiejkolwiek publicystyce, bo podejmują decyzję w przerażającej samotności, bezrefleksyjnie, intuicyjnie

Literatura

Słowa mimo wszystko (Jakub Zgierski)

W 1945 roku wojna się skończyła, Christine Lavant znów zaczęła pisać. Spod jej odblokowanej ręki wyszło kilkadziesiąt stron prozy gęstej i czarnej jak smoła. „Zapiski z domu wariatów” – książka niepozorna i genialna

Prolegomena do Choromańskiego (Rafał Księżyk)

Chwilami brzmi jak Gombrowicz w stylu pop. Innym razem ujawnia umysł pokrewny Burroughsowi. Albo też wypada niczym prekursor powieści Eco. To wszystko Michał Choromański – pisarz, który czeka na nowe odkrycie

Dwadzieścia i jeszcze trochę (Maciej Woźniak)

Nie chcąc tworzyć bezwzględnego rankingu poetyckiej najlepszości, spróbujmy wyłonić dwudziestoksiążkową czołówkę, listę ułożoną w porządku pokoleniowym, uwzględniającą wszakże utwory, na które w powszechnym głosowaniu nie wskazałby prawie nikt – podsumowanie roku w poezji

Media

Dziwne filmiki i normalni ludzie (Wiktor Stribog)

Choć „dziwne filmiki” często wyglądają jak twórczość kosmitów z innej planety czy wymiaru, są chaotyczne, nielogiczne, obce i odczłowieczone – to ich istnienie i sukces mają podłoże tak bardzo ludzkie jak to tylko możliwe

Internet, dzieło szatana (Edwin Bendyk)

Fetysz postępu przekształcił się w zabobonny lęk przed nowymi rozwiązaniami technicznymi. Żadne argumenty racjonalne odwołujące się do analizy ryzyka i wyjaśnień naukowych nie mogą odnieść skutku, gdy zderzą się z argumentami ufundowanymi na emocjach

Muzyka

Tyle bodźców (Piotr Strzemieczny)

W XX wieku kierunki w sztuce czy kulturze trwały przez dekady. W latach sześćdziesiątych około dwóch lat. A teraz nie ma kierunków, tylko mamy memy. Życie memów trwa dzień, dwa i one znikają. Nasze życie również opiera się na mutacjach, chaosie i nadmiarze. O tym opowiada nowa płyta BNNT

Obyczaje

Podsumowanie roku 2017 (redakcja)

Moda na opowiadania, VR w teatrze, a może rewolucja na warszawskiej ASP? Redaktorzy „Dwutygodnika” wskazują najważniejsze trendy i wydarzenia mijającego roku

Lalka z pończochy, ciepło z ziemniaczanych obierek (Magdalena Idem)

No dobrze, powiedziałabym do czytelniczki „Mody i Życia”, stała pani na placyku z choinkami. W kolejce, której nie było. Ludzie czekali, chociaż nie mieli za co kupić drzewka. O powojennej Wigilii w Polsce

Teatr

System, fuksówki, instytucje (Katarzyna Niedurny)

Aktorów jest o wiele więcej, ale mają mniej głosu. W teatrze najgorsze jest to, że mówisz ze sceny o równości, a masz nierówność

Żeby cokolwiek (Piotr Morawski)

W „Vernonie Subuteksie” Wiktora Rubina puenta jest inna niż w „Żonach stanu…”. Choć diagnoza o sile kobiet pozostaje w mocy, twórcy w powszechną rewolucję chyba już nie wierzą. Wychodzenie na ulicę nie przynosi oczekiwanych efektów. No więc co dalej?

Wiersze

Do dzikiej gęsi (Michał Książek)

]]>

Film

Miłość na mózgu (Grzegorz Stępniak)

„Crazy Ex-Girlfriend” to z jednej strony pogłębiony i przemyślany portret zaburzeń emocjonalnych. Z drugiej – frywolna, musicalowa narracja miłosna igrającą z oczekiwaniami widzów. Z trzeciej wreszcie – feministyczna i subwersywna fabuła

Życie (Monika Talarczyk)

Bohaterki Jadowskiej są jak puste naczynia, które wypełniają się stopniowo doświadczeniem, aż się przeleją. Wymykają się jakiejkolwiek publicystyce, bo podejmują decyzję w przerażającej samotności, bezrefleksyjnie, intuicyjnie

Literatura

Słowa mimo wszystko (Jakub Zgierski)

W 1945 roku wojna się skończyła, Christine Lavant znów zaczęła pisać. Spod jej odblokowanej ręki wyszło kilkadziesiąt stron prozy gęstej i czarnej jak smoła. „Zapiski z domu wariatów” – książka niepozorna i genialna

Prolegomena do Choromańskiego (Rafał Księżyk)

Chwilami brzmi jak Gombrowicz w stylu pop. Innym razem ujawnia umysł pokrewny Burroughsowi. Albo też wypada niczym prekursor powieści Eco. To wszystko Michał Choromański – pisarz, który czeka na nowe odkrycie

Dwadzieścia i jeszcze trochę (Maciej Woźniak)

Nie chcąc tworzyć bezwzględnego rankingu poetyckiej najlepszości, spróbujmy wyłonić dwudziestoksiążkową czołówkę, listę ułożoną w porządku pokoleniowym, uwzględniającą wszakże utwory, na które w powszechnym głosowaniu nie wskazałby prawie nikt – podsumowanie roku w poezji

Media

Dziwne filmiki i normalni ludzie (Wiktor Stribog)

Choć „dziwne filmiki” często wyglądają jak twórczość kosmitów z innej planety czy wymiaru, są chaotyczne, nielogiczne, obce i odczłowieczone – to ich istnienie i sukces mają podłoże tak bardzo ludzkie jak to tylko możliwe

Internet, dzieło szatana (Edwin Bendyk)

Fetysz postępu przekształcił się w zabobonny lęk przed nowymi rozwiązaniami technicznymi. Żadne argumenty racjonalne odwołujące się do analizy ryzyka i wyjaśnień naukowych nie mogą odnieść skutku, gdy zderzą się z argumentami ufundowanymi na emocjach

Muzyka

Tyle bodźców (Piotr Strzemieczny)

W XX wieku kierunki w sztuce czy kulturze trwały przez dekady. W latach sześćdziesiątych około dwóch lat. A teraz nie ma kierunków, tylko mamy memy. Życie memów trwa dzień, dwa i one znikają. Nasze życie również opiera się na mutacjach, chaosie i nadmiarze. O tym opowiada nowa płyta BNNT

Obyczaje

Podsumowanie roku 2017 (redakcja)

Moda na opowiadania, VR w teatrze, a może rewolucja na warszawskiej ASP? Redaktorzy „Dwutygodnika” wskazują najważniejsze trendy i wydarzenia mijającego roku

Lalka z pończochy, ciepło z ziemniaczanych obierek (Magdalena Idem)

No dobrze, powiedziałabym do czytelniczki „Mody i Życia”, stała pani na placyku z choinkami. W kolejce, której nie było. Ludzie czekali, chociaż nie mieli za co kupić drzewka. O powojennej Wigilii w Polsce

Teatr

System, fuksówki, instytucje (Katarzyna Niedurny)

Aktorów jest o wiele więcej, ale mają mniej głosu. W teatrze najgorsze jest to, że mówisz ze sceny o równości, a masz nierówność

Żeby cokolwiek (Piotr Morawski)

W „Vernonie Subuteksie” Wiktora Rubina puenta jest inna niż w „Żonach stanu…”. Choć diagnoza o sile kobiet pozostaje w mocy, twórcy w powszechną rewolucję chyba już nie wierzą. Wychodzenie na ulicę nie przynosi oczekiwanych efektów. No więc co dalej?

Wiersze

Do dzikiej gęsi (Michał Książek)

]]>
Fri, 22 Dec 2017 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2017/226]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/226

Film

Wskrzeszanie zmarłych (Krzysztof Świrek)

Wielką wartością filmu Pecka jest decyzja, by użyć postaci Jamesa Baldwina jako medium, które pozwala na nowo ująć sytuację w pewne ramy. Tego bowiem dzisiaj brakuje – nie danych, faktów, liczb, ale perspektywy, która pozwala je zrozumieć

Inżynierowie obrazu (Marcin Adamczak)

Polska jest krajem półperyferyjnym, który próbuje dołączyć do światowego centrum – to jednak niezmiernie trudne. Doskonale to obrazują kłopoty sektora postprodukcji filmowej

Sprawiedliwość i inne bajki (Darek Arest)

Wszystkie filmy Lanthimosa opierają się na podobnym chwycie, jakimś lekkim przesunięciu. Coś tu jest inaczej, jakby w czasie naszej nieobecności ktoś wszedł do pokoju i przestawił kilka przedmiotów

Bieszczadzki niedźwiedź (Jakub Socha)

Drugi sezon „Watahy” przerasta o głowę sezon pierwszy. Tam była tylko przyroda, tu jest porządna intryga i prawdzwe postaci

Przeładowanie mocy (Ludwika Mastalerz)

Jedno się Johnsonowi udało: zamienienie spodziewanej historii o powrocie starego rycerza Jedi i podniesieniu morale Rebeliantów w opowieść o trudnej relacji mistrzów z uczniami

Literatura

Duszek względności (Małgorzata Łukasiewicz)

Piętrząc, mnożąc i wikłając swoje historie, „Budowniczy ruin” Rosendorfera chce wyrwać się poza granice zakreślone literaturze i otworzyć na przeciągi Stworzenia. Dorównać życiu zawiłością i brakiem logiki

Himalaje nieprawdy (Agnieszka Sowińska)

W 1933 roku stu dwudziestu pisarzy ZSRR popłynęło zobaczyć wybudowany rękami 250 tysięcy więźniów cud techniki. Trzydziestu sześciu z nich napisało „Księgę Kanału Białomorsko-Bałtyckiego”. Jej lektura jest rzeczą równie ponurą jak ustrój, który przedstawia

Światła miast (Adrian Stachowski)

Wyrzut sumienia, powód irytacji, miejsce badań terenowych, socjologicznych, ale i badań nad duszą, matryca przyszłości – reporterzy muszą balansować między skrajnościami. Grozi im albo nuda, albo tabloid

Miejsce mniej odporne (Monika Ochędowska)

„Nieczułość” Martyny Bundy to kaszubskie herstory rozpięte od przedwojnia po późny PRL, rozpisane na cztery niełatwe biografie. Staromodna lekkość dobrze skrojonych fraz ofiarowuje znajomym historiom nowe, niezwykle ponętne wersje

Superbohater pachnie benzyną (Adam Pluszka)

Jeszcze kilka lat temu mógłbym powiedzieć, że czytam prawie wszystko, co w Polsce się ukazywało. Dzisiaj nie nadążam. W ciągu tych paru lat rynek niesamowicie się rozrósł, trzeba wybierać. To oznaka normalności – mówi wydawca komiksów

Media

Konwulsje konwolucji (Agnieszka Słodownik)

Od automatycznych tagów zdjęć na Facebooku do syntetycznego Obamy, czyli próba zrozumienia głębokiej konwolucyjnej sieci neuronowej

ODBIORNIK (14): Delfin w malinach, czyli ostatnia dekada (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

To mógłby być równie dobrze tygrys w kapuście albo świnka morska w agreście. Rozmawiamy o ostatniej dekadzie na marginesie „Delfina w malinach”, książki wydanej w serii „Dwutygodnika” w wydawnictwie Czarne

Podróże przeglądarki (Agnieszka Słodownik)

„Przeglądarka” Anny Janko przypomniała mi, że na forach internetowych wciąż można mówić rzeczy intymne i niepoprawne, pod pseudonimem. Na brzydko zaprojektowanych drzewkach dyskusji jest bezpiecznie

Muzyka

Jego Dziwność (Krzysztof Krześnicki)

Lil B wprowadził rap w erę internetu, przecierając szlaki dla nowej generacji twórców, którzy mogą teraz wyrażać siebie przez hip-hop, bez obawy, że są zbyt wrażliwi czy dziwni

Punk: niedokończony projekt (Tomasz Swoboda)

Punk był być może ostatnią poważną próbą stawienia oporu spektaklowi jako naczelnej zasadzie rządzącej relacjami międzyludzkimi. Potem, czyli przez ostatnie czterdzieści lat, nikt już nie uwierzył, że to w ogóle możliwe

Żaden luksus (Piotr Kowalczyk)

Rynek muzyczny w Polsce i rynek pracy dla muzyków jest wątły i nieprzyjazny. Trzeba zacząć od podstaw – od wychowania odbiorców. Przywrócić granie muzyki w szkole

Obyczaje

Uciekaj albo płyń (Przemysław Czapliński)

„Nasza lokalna wersja popu decyduje o charakterze polskiej komunikacji społecznej; względem niej orientują się partie polityczne i przywódcy, ona wyznacza granice porozumienia i kłótni. Nawet gdy odpycha, nie daje się zlekceważyć” – esej wokół książek Masłowskiej i Witkowskiego

Czas Dyzmy (Witold Mrozek)

Czy figura Dyzmy wraca w momentach przesilenia, kryzysu, zerwania, zmiany dobrej bądź złej? Łatwo byłoby snuć efektowne paralele, budować dyzmiczne numerologie polskiego losu

Masa książek (Łukasz Najder)

Te cuda działy się w niezwykłej, kosmicznej dekadzie, Polsce lat 90. Mafiosi trwonili ogromne pieniądze, robiąc sobie z życia „Dynastię” wymieszaną z „Wielkim żarciem” – siedem książek gangstera Masy rozeszło się w nakładzie miliona dwustu tysięcy egzemplarzy

(Kontr)rewolucja seksualna (Grzegorz Niziołek)

Zwolenniczki i zwolennicy akcji #metoo starają się udowodnić, że istnieje możliwość działania słusznego i skutecznego, które podważa zasadność prowadzenia jakiejkolwiek debaty

Para z obrazka (Marceli Szpak)

Jesteśmy u siebie, w domu, w Polsce, #toonas, więc bohaterka „Kwaśnego jabłka”, pobita przez męża katoliczka nie dzwoni na Niebieską Linię, nie szuka wsparcia wśród organizacji społecznych zajmujących się przemocą domową, nie kontaktuje się z policją. Ona wybacza

W Polsce zostałem do dziś (Teofil Kosiński)

Przy okazji wydanej niedawno „Cholernie mocnej miłości” o Polaku zakochanym w żołnierzu Wermachtu publikujemy pierwszy raz po polsku wybór listów bohatera wraz z komentarzem Joanny Ostrowskiej

#Metoo bez żadnego „ale” (Inga Iwasiów)

Przekierowanie debat wokół #metoo na wyszukiwanie słabych punktów – ograniczeń naszego życia towarzyskiego, ewentualnych fałszywych oskarżeń, powrotu cenzury czy wreszcie zagrożenia purytanizmem – jest złą strategią i zasila glebę seksizmu

Sztuka

Czerwone nieba (Karol Sienkiewicz)

Ludzi malowała płasko, zwierzęta na jej obrazach nabierają ludzkich cech. Zachęta przypomina twórczość malarki Marii Anto

Krzemień czekoladowy, czyli powrót młodości (Stach Szabłowski)

Jedno z haseł przewodnich 8. Triennale Młodych brzmi „Nadchodzi czas”. Na co? Na zmianę warty? Na inną poetykę, na inne instytucje, wreszcie na inne umiejscowienie artysty w społecznym pejzażu?

Z całą powagą (Monika Stelmach)

Esencją ilustracji jest znalezienie języka – powinien być tak wyrazisty, że widząc plakat na ulicy albo okładkę książki w witrynie księgarni, na pierwszy rzut oka można rozpoznać, kto to zrobił

Teatr

Radość (Paweł Soszyński)

„Pure” Ramony Nagabczyńskiej to rozpracowywanie pojedynczego ciała – nie po to, by konceptualnie przywalić widzowi w nos, ale by widz się wraz z tym ciałem cieszył. Z czego? Pojęcia nie mam, ale to działa

Philip K. Dick spotyka Monty Pythona (Witold Mrozek)

No i na co narzekać w tym kurorcie? W upiornie uśmiechniętej monotonii „Ośrodka wypoczynkowego” Anny Smolar brakuje jakiegoś punktu przełamania, zmiany rytmu, tonacji

Wiersze

wiersze (Katarzyna Zdanowicz)

]]>

Film

Wskrzeszanie zmarłych (Krzysztof Świrek)

Wielką wartością filmu Pecka jest decyzja, by użyć postaci Jamesa Baldwina jako medium, które pozwala na nowo ująć sytuację w pewne ramy. Tego bowiem dzisiaj brakuje – nie danych, faktów, liczb, ale perspektywy, która pozwala je zrozumieć

Inżynierowie obrazu (Marcin Adamczak)

Polska jest krajem półperyferyjnym, który próbuje dołączyć do światowego centrum – to jednak niezmiernie trudne. Doskonale to obrazują kłopoty sektora postprodukcji filmowej

Sprawiedliwość i inne bajki (Darek Arest)

Wszystkie filmy Lanthimosa opierają się na podobnym chwycie, jakimś lekkim przesunięciu. Coś tu jest inaczej, jakby w czasie naszej nieobecności ktoś wszedł do pokoju i przestawił kilka przedmiotów

Bieszczadzki niedźwiedź (Jakub Socha)

Drugi sezon „Watahy” przerasta o głowę sezon pierwszy. Tam była tylko przyroda, tu jest porządna intryga i prawdzwe postaci

Przeładowanie mocy (Ludwika Mastalerz)

Jedno się Johnsonowi udało: zamienienie spodziewanej historii o powrocie starego rycerza Jedi i podniesieniu morale Rebeliantów w opowieść o trudnej relacji mistrzów z uczniami

Literatura

Duszek względności (Małgorzata Łukasiewicz)

Piętrząc, mnożąc i wikłając swoje historie, „Budowniczy ruin” Rosendorfera chce wyrwać się poza granice zakreślone literaturze i otworzyć na przeciągi Stworzenia. Dorównać życiu zawiłością i brakiem logiki

Himalaje nieprawdy (Agnieszka Sowińska)

W 1933 roku stu dwudziestu pisarzy ZSRR popłynęło zobaczyć wybudowany rękami 250 tysięcy więźniów cud techniki. Trzydziestu sześciu z nich napisało „Księgę Kanału Białomorsko-Bałtyckiego”. Jej lektura jest rzeczą równie ponurą jak ustrój, który przedstawia

Światła miast (Adrian Stachowski)

Wyrzut sumienia, powód irytacji, miejsce badań terenowych, socjologicznych, ale i badań nad duszą, matryca przyszłości – reporterzy muszą balansować między skrajnościami. Grozi im albo nuda, albo tabloid

Miejsce mniej odporne (Monika Ochędowska)

„Nieczułość” Martyny Bundy to kaszubskie herstory rozpięte od przedwojnia po późny PRL, rozpisane na cztery niełatwe biografie. Staromodna lekkość dobrze skrojonych fraz ofiarowuje znajomym historiom nowe, niezwykle ponętne wersje

Superbohater pachnie benzyną (Adam Pluszka)

Jeszcze kilka lat temu mógłbym powiedzieć, że czytam prawie wszystko, co w Polsce się ukazywało. Dzisiaj nie nadążam. W ciągu tych paru lat rynek niesamowicie się rozrósł, trzeba wybierać. To oznaka normalności – mówi wydawca komiksów

Media

Konwulsje konwolucji (Agnieszka Słodownik)

Od automatycznych tagów zdjęć na Facebooku do syntetycznego Obamy, czyli próba zrozumienia głębokiej konwolucyjnej sieci neuronowej

ODBIORNIK (14): Delfin w malinach, czyli ostatnia dekada (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

To mógłby być równie dobrze tygrys w kapuście albo świnka morska w agreście. Rozmawiamy o ostatniej dekadzie na marginesie „Delfina w malinach”, książki wydanej w serii „Dwutygodnika” w wydawnictwie Czarne

Podróże przeglądarki (Agnieszka Słodownik)

„Przeglądarka” Anny Janko przypomniała mi, że na forach internetowych wciąż można mówić rzeczy intymne i niepoprawne, pod pseudonimem. Na brzydko zaprojektowanych drzewkach dyskusji jest bezpiecznie

Muzyka

Jego Dziwność (Krzysztof Krześnicki)

Lil B wprowadził rap w erę internetu, przecierając szlaki dla nowej generacji twórców, którzy mogą teraz wyrażać siebie przez hip-hop, bez obawy, że są zbyt wrażliwi czy dziwni

Punk: niedokończony projekt (Tomasz Swoboda)

Punk był być może ostatnią poważną próbą stawienia oporu spektaklowi jako naczelnej zasadzie rządzącej relacjami międzyludzkimi. Potem, czyli przez ostatnie czterdzieści lat, nikt już nie uwierzył, że to w ogóle możliwe

Żaden luksus (Piotr Kowalczyk)

Rynek muzyczny w Polsce i rynek pracy dla muzyków jest wątły i nieprzyjazny. Trzeba zacząć od podstaw – od wychowania odbiorców. Przywrócić granie muzyki w szkole

Obyczaje

Uciekaj albo płyń (Przemysław Czapliński)

„Nasza lokalna wersja popu decyduje o charakterze polskiej komunikacji społecznej; względem niej orientują się partie polityczne i przywódcy, ona wyznacza granice porozumienia i kłótni. Nawet gdy odpycha, nie daje się zlekceważyć” – esej wokół książek Masłowskiej i Witkowskiego

Czas Dyzmy (Witold Mrozek)

Czy figura Dyzmy wraca w momentach przesilenia, kryzysu, zerwania, zmiany dobrej bądź złej? Łatwo byłoby snuć efektowne paralele, budować dyzmiczne numerologie polskiego losu

Masa książek (Łukasz Najder)

Te cuda działy się w niezwykłej, kosmicznej dekadzie, Polsce lat 90. Mafiosi trwonili ogromne pieniądze, robiąc sobie z życia „Dynastię” wymieszaną z „Wielkim żarciem” – siedem książek gangstera Masy rozeszło się w nakładzie miliona dwustu tysięcy egzemplarzy

(Kontr)rewolucja seksualna (Grzegorz Niziołek)

Zwolenniczki i zwolennicy akcji #metoo starają się udowodnić, że istnieje możliwość działania słusznego i skutecznego, które podważa zasadność prowadzenia jakiejkolwiek debaty

Para z obrazka (Marceli Szpak)

Jesteśmy u siebie, w domu, w Polsce, #toonas, więc bohaterka „Kwaśnego jabłka”, pobita przez męża katoliczka nie dzwoni na Niebieską Linię, nie szuka wsparcia wśród organizacji społecznych zajmujących się przemocą domową, nie kontaktuje się z policją. Ona wybacza

W Polsce zostałem do dziś (Teofil Kosiński)

Przy okazji wydanej niedawno „Cholernie mocnej miłości” o Polaku zakochanym w żołnierzu Wermachtu publikujemy pierwszy raz po polsku wybór listów bohatera wraz z komentarzem Joanny Ostrowskiej

#Metoo bez żadnego „ale” (Inga Iwasiów)

Przekierowanie debat wokół #metoo na wyszukiwanie słabych punktów – ograniczeń naszego życia towarzyskiego, ewentualnych fałszywych oskarżeń, powrotu cenzury czy wreszcie zagrożenia purytanizmem – jest złą strategią i zasila glebę seksizmu

Sztuka

Czerwone nieba (Karol Sienkiewicz)

Ludzi malowała płasko, zwierzęta na jej obrazach nabierają ludzkich cech. Zachęta przypomina twórczość malarki Marii Anto

Krzemień czekoladowy, czyli powrót młodości (Stach Szabłowski)

Jedno z haseł przewodnich 8. Triennale Młodych brzmi „Nadchodzi czas”. Na co? Na zmianę warty? Na inną poetykę, na inne instytucje, wreszcie na inne umiejscowienie artysty w społecznym pejzażu?

Z całą powagą (Monika Stelmach)

Esencją ilustracji jest znalezienie języka – powinien być tak wyrazisty, że widząc plakat na ulicy albo okładkę książki w witrynie księgarni, na pierwszy rzut oka można rozpoznać, kto to zrobił

Teatr

Radość (Paweł Soszyński)

„Pure” Ramony Nagabczyńskiej to rozpracowywanie pojedynczego ciała – nie po to, by konceptualnie przywalić widzowi w nos, ale by widz się wraz z tym ciałem cieszył. Z czego? Pojęcia nie mam, ale to działa

Philip K. Dick spotyka Monty Pythona (Witold Mrozek)

No i na co narzekać w tym kurorcie? W upiornie uśmiechniętej monotonii „Ośrodka wypoczynkowego” Anny Smolar brakuje jakiegoś punktu przełamania, zmiany rytmu, tonacji

Wiersze

wiersze (Katarzyna Zdanowicz)

]]>
Fri, 08 Dec 2017 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2017/225]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/225

Film

Żywoty świętych (Bartosz Żurawiecki)

Filmy Palkowskiego są celebracją tradycyjnych męskich ról i póz, choć de facto demonstrują kolejne oblicza męskiego egoizmu. „Najlepszy”, opowieść o narkomanie, który pokonał nałóg i wygrał mistrzostwa w triathlonie, szwankuje już na poziomie scenariusza

Polska, kilkadziesiąt kilometrów od Warszawy (Jakub Socha)

W swoim debiucie, nagrodzonym Złotymi Lwami na festiwalu w Gdyni, Piotr Domalewski opowiada o Polsce, z której chce się wyjechać i w której chce się zostać. Można powiedzieć, że opowiada o nas

Sitges (Stanisław Liguziński)

Prawie 400 pełnych metraży, krótkich form i doświadczeń VR, ponad 200 tysięcy widzów, 600 redakcji z całego świata, 2000 branżowych akredytacji i 50 edycji, a jednak, i tu strzelam na ślepo – zapewne większa część z was nigdy nie słyszała o festiwalu w Sitges

Muzeum Figur Woskowych (Ludwika Mastalerz)

Kenneth Branagh w „Morderstwie w Orient Expressie” tak hojnie trwoni energię na aktorstwo, że brakuje mu jej już na reżyserię

Operacja na sercu (Monika Talarczyk)

Jeśli w melodramacie pacyfikuje się miłość w jej aspołecznych wymiarach, to w wypadku „Serca miłości” melodramat spacyfikował charyzmatycznych kochanków

bum! (Maria Poprzęcka)

Centralnym problemem „Manifesto” nie jest awangarda czy modernizm, lecz ocalenie wolności zagłuszanej medialnym zgiełkiem. Wolności sztuki, wolności twórcy, wolności myśli

Literatura

Niedowład języka (Marek Zaleski)

Każde pokolenie stanowi rodzaj tajnego sprzysiężenia. Dziś jednak ta dystynkcja zawodzi. Ekonomię emocji reguluje nieustanny rollercoster wydarzeń – o książkach Gogoli, Grzegorzewskiej i Cieplak

Tak samo, ale inaczej (Zofia Zaleska)

Lubię czuć opór materiału, lubię, jak praca nie idzie mi zbyt gładko. Dlatego niezmiernie cieszę się z Wallace’a, to najtrudniejszy pisarz, jakiego w życiu tłumaczyłam

Nie piszę dla czytelników (Adam Pluszka)

Liczy się robota nad tekstem, czytelnicy są okolicznością przygodną. Fajnie, jeśli moje rzeczy do nich trafiają, ale nieodmiennie mnie zdumiewa, że ktoś ma wystarczająco podobny aparat mózgowy do mojego, żeby się nimi przejąć

Dzikość zmajstrowana (Łukasz Zaremba)

Moim celem nie było pisanie o Polsce. Ważniejsza była odległość. Chodziło o to, by dziwić się przyrodą w miarę blisko domu. Dostępną niemal od ręki, ale niezauważaną w kraju, który jest tak szczelnie wypełniony przez swoje 38 milionów mieszkańców

Media

Zablokowani (Maciej Jakubowiak)

Zbanować kogoś w socialach to jak zamieszkać w nawiedzonym domu: przedmioty się przesuwają, ze strychu dobiegają jakieś dźwięki, ktoś tam więc musi być, ale nikogo nie widać

Zwierzęta potrzebujące tlenu (Agnieszka Słodownik)

Nasze społeczeństwo funkcjonuje tak, aby pozwolić sobie zapomnieć o śmierci. Ja musiałem się z nią mierzyć dość wcześnie w życiu. Dlatego wiele z moich gier dotyczy świadomości śmierci, prób oszukania jej lub tego, co ludzie zrobią dla nieśmiertelności, no i jest w nich też czarny humor

Muzyka

Apokalipsa się wydarzyła (Monika Pasiecznik)

Zawsze interesował mnie świat usterki, dźwięków 8-bitowych, sygnałów informacyjnych urządzeń, takich jak resetowany komputer, dźwięki starego faksu, drukarki. Jako dziecko  grałem z dziadkiem na konsoli Pegasus. Dzisiaj szukam takich dźwięków

Golonka w konserwie (Paweł Dunin-Wąsowicz)

Książka o „200 najważniejszych utworach polskiego rocka” powinna koncentrować się na tym, co dla polskiego rocka było naprawdę ważne, czyli na tekstach. W dziele Skaradzińskiego i Wojciechowskiego za dużo jest terminów muzycznych, wyliczanek i podawania informacji bez znaczenia

Ciemne centrum (Rafał Wawrzyńczyk)

Simon Rattle nazwał „in vain” Georga Friedricha Haasa pierwszym arcydziełem XXI wieku. Nie mogę rozstać się z myślą, że pozycja Haasa dowodzi istnienia podziemnego, regresywnego nurtu tęsknoty za scentralizowanym, wysokim modernizmem i potężnymi „ojcami”

Obyczaje

Szostakowicz na meczu Garbarni (Bartosz Sadulski)

Mit Wembley nie może się powtórzyć, tak jak nie powtórzy się gra, którą pokochali Osiatyński i Szostakowicz. Oddolne ruchy przeciwko komercjalizacji futbolu zawsze będą miały sentymentalny charakter

Twierdza Europa (Paweł Mościcki)

„26 listopada 2006 roku w okolicach Laayoune w Maroku, w drodze do Hiszpanii utonął młody mężczyzna z Afryki. Był aktywistą na rzecz praw człowieka. Może faktycznie udałoby mu się coś zmienić?”  – opublikowano listę imigrantów, którzy w latach 1993–2017 zmarli na granicach Europy

Wysepka dobroci (Henryk Grynberg)

„Każde uratowane przy moim udziale żydowskie dziecko jest usprawiedliwieniem mojego istnienia na tej ziemi...” – mówiła Irena Sendlerowa. A pomogła uratować więcej niż jakakolwiek inna pojedyncza osoba i żaden mit nie jest jej potrzebny. Wystarczy prawda

Sztuka

Vangoghi (Maria Poprzęcka)

Film „Twój Vincent” zdaje się wyrastać z pragnienia wejścia w obraz. Odsuwając w tym miejscu ocenę na ile, dzięki trudowi zastępu wyrobników sztuki malujących vangogi, ten zamysł udało się ziścić, warto zatrzymać się na samym pragnieniu przekroczenia progu dzielącego dwa światy

Wyraz plastyczny (Monika Stelmach)

– Ile rzeczy pani zaprojektowała?  – Trudno powiedzieć, może kilkadziesiąt, a może nawet kilkaset. Nie katalogowałam ich w żaden sposób. Kończyłam jedną i zabierałam się za następną – mówi autorka słynnych pikasiaków

Kino-oko (Karol Sienkiewicz)

Galeria Arsenał w Białymstoku przypomina postać urodzonego w tym mieście filmowca Dzigi Wiertowa. Czyni to jednak poprzez prace współczesnych polskich artystów

Tam się po prostu nie chodzi (Paulina Wrocławska)

Łódzka Galeria Miejska jest w tej chwili takim pojemnikiem na obiekty, bez programu i pomysłu. Ten pojemnik funkcjonuje w trakcie wernisażu, a potem zieje pustką. Dlatego takie nadzieje pokładamy w trwającym właśnie konkursie na nowego dyrektora

Teatr

Nowe ciała, nowe wspólnoty (Teresa Fazan)

„W paradygmacie naukowym tematem nowej cielesności zajmuje się transhumanizm, z kolei w paradygmacie sztuki zajmują się tym głównie sztuki performatywne i cielesne” – mówi choreografka, autorka „More”

Polski VR (Katarzyna Niedurny)

Grotowski miał realny program, który można kontynuować. Wiem, że to nadinterpretacja, ale dla mnie on jest bardzo blisko VR-u. Stworzył metodę pracy w wirtualnej rzeczywistości, kiedy ona sama nie była jeszcze wymyślona

Nawet mi nas nie żal (Piotr Morawski)

W „Wojnie światów” Weroniki Szczawińskiej nikomu do głowy nie przychodzi, że może istnieć cywilizacja bardziej rozwinięta, która będzie traktować ludzi tak, jak ludzie traktują inne istoty

Wojownicy optymizmu (Witold Mrozek)

„Superspektakl” Justyny Sobczyk i Jakuba Skrzywanka to społeczna bajka dla dorosłych, która wzrusza, cieszy i trochę poucza – ale nie żenuje

Co tu się dzieje? (Paweł Soszyński)

„Wiera Gran” Jędrzeja Piaskowskiego to dzieło radykalne. Nic więc dziwnego, że wywołało burzę. Sądzę, że języka reżysera musimy się dopiero nauczyć

Wiersze

wiersze (Tomasz Gromadka)

]]>

Film

Żywoty świętych (Bartosz Żurawiecki)

Filmy Palkowskiego są celebracją tradycyjnych męskich ról i póz, choć de facto demonstrują kolejne oblicza męskiego egoizmu. „Najlepszy”, opowieść o narkomanie, który pokonał nałóg i wygrał mistrzostwa w triathlonie, szwankuje już na poziomie scenariusza

Polska, kilkadziesiąt kilometrów od Warszawy (Jakub Socha)

W swoim debiucie, nagrodzonym Złotymi Lwami na festiwalu w Gdyni, Piotr Domalewski opowiada o Polsce, z której chce się wyjechać i w której chce się zostać. Można powiedzieć, że opowiada o nas

Sitges (Stanisław Liguziński)

Prawie 400 pełnych metraży, krótkich form i doświadczeń VR, ponad 200 tysięcy widzów, 600 redakcji z całego świata, 2000 branżowych akredytacji i 50 edycji, a jednak, i tu strzelam na ślepo – zapewne większa część z was nigdy nie słyszała o festiwalu w Sitges

Muzeum Figur Woskowych (Ludwika Mastalerz)

Kenneth Branagh w „Morderstwie w Orient Expressie” tak hojnie trwoni energię na aktorstwo, że brakuje mu jej już na reżyserię

Operacja na sercu (Monika Talarczyk)

Jeśli w melodramacie pacyfikuje się miłość w jej aspołecznych wymiarach, to w wypadku „Serca miłości” melodramat spacyfikował charyzmatycznych kochanków

bum! (Maria Poprzęcka)

Centralnym problemem „Manifesto” nie jest awangarda czy modernizm, lecz ocalenie wolności zagłuszanej medialnym zgiełkiem. Wolności sztuki, wolności twórcy, wolności myśli

Literatura

Niedowład języka (Marek Zaleski)

Każde pokolenie stanowi rodzaj tajnego sprzysiężenia. Dziś jednak ta dystynkcja zawodzi. Ekonomię emocji reguluje nieustanny rollercoster wydarzeń – o książkach Gogoli, Grzegorzewskiej i Cieplak

Tak samo, ale inaczej (Zofia Zaleska)

Lubię czuć opór materiału, lubię, jak praca nie idzie mi zbyt gładko. Dlatego niezmiernie cieszę się z Wallace’a, to najtrudniejszy pisarz, jakiego w życiu tłumaczyłam

Nie piszę dla czytelników (Adam Pluszka)

Liczy się robota nad tekstem, czytelnicy są okolicznością przygodną. Fajnie, jeśli moje rzeczy do nich trafiają, ale nieodmiennie mnie zdumiewa, że ktoś ma wystarczająco podobny aparat mózgowy do mojego, żeby się nimi przejąć

Dzikość zmajstrowana (Łukasz Zaremba)

Moim celem nie było pisanie o Polsce. Ważniejsza była odległość. Chodziło o to, by dziwić się przyrodą w miarę blisko domu. Dostępną niemal od ręki, ale niezauważaną w kraju, który jest tak szczelnie wypełniony przez swoje 38 milionów mieszkańców

Media

Zablokowani (Maciej Jakubowiak)

Zbanować kogoś w socialach to jak zamieszkać w nawiedzonym domu: przedmioty się przesuwają, ze strychu dobiegają jakieś dźwięki, ktoś tam więc musi być, ale nikogo nie widać

Zwierzęta potrzebujące tlenu (Agnieszka Słodownik)

Nasze społeczeństwo funkcjonuje tak, aby pozwolić sobie zapomnieć o śmierci. Ja musiałem się z nią mierzyć dość wcześnie w życiu. Dlatego wiele z moich gier dotyczy świadomości śmierci, prób oszukania jej lub tego, co ludzie zrobią dla nieśmiertelności, no i jest w nich też czarny humor

Muzyka

Apokalipsa się wydarzyła (Monika Pasiecznik)

Zawsze interesował mnie świat usterki, dźwięków 8-bitowych, sygnałów informacyjnych urządzeń, takich jak resetowany komputer, dźwięki starego faksu, drukarki. Jako dziecko  grałem z dziadkiem na konsoli Pegasus. Dzisiaj szukam takich dźwięków

Golonka w konserwie (Paweł Dunin-Wąsowicz)

Książka o „200 najważniejszych utworach polskiego rocka” powinna koncentrować się na tym, co dla polskiego rocka było naprawdę ważne, czyli na tekstach. W dziele Skaradzińskiego i Wojciechowskiego za dużo jest terminów muzycznych, wyliczanek i podawania informacji bez znaczenia

Ciemne centrum (Rafał Wawrzyńczyk)

Simon Rattle nazwał „in vain” Georga Friedricha Haasa pierwszym arcydziełem XXI wieku. Nie mogę rozstać się z myślą, że pozycja Haasa dowodzi istnienia podziemnego, regresywnego nurtu tęsknoty za scentralizowanym, wysokim modernizmem i potężnymi „ojcami”

Obyczaje

Szostakowicz na meczu Garbarni (Bartosz Sadulski)

Mit Wembley nie może się powtórzyć, tak jak nie powtórzy się gra, którą pokochali Osiatyński i Szostakowicz. Oddolne ruchy przeciwko komercjalizacji futbolu zawsze będą miały sentymentalny charakter

Twierdza Europa (Paweł Mościcki)

„26 listopada 2006 roku w okolicach Laayoune w Maroku, w drodze do Hiszpanii utonął młody mężczyzna z Afryki. Był aktywistą na rzecz praw człowieka. Może faktycznie udałoby mu się coś zmienić?”  – opublikowano listę imigrantów, którzy w latach 1993–2017 zmarli na granicach Europy

Wysepka dobroci (Henryk Grynberg)

„Każde uratowane przy moim udziale żydowskie dziecko jest usprawiedliwieniem mojego istnienia na tej ziemi...” – mówiła Irena Sendlerowa. A pomogła uratować więcej niż jakakolwiek inna pojedyncza osoba i żaden mit nie jest jej potrzebny. Wystarczy prawda

Sztuka

Vangoghi (Maria Poprzęcka)

Film „Twój Vincent” zdaje się wyrastać z pragnienia wejścia w obraz. Odsuwając w tym miejscu ocenę na ile, dzięki trudowi zastępu wyrobników sztuki malujących vangogi, ten zamysł udało się ziścić, warto zatrzymać się na samym pragnieniu przekroczenia progu dzielącego dwa światy

Wyraz plastyczny (Monika Stelmach)

– Ile rzeczy pani zaprojektowała?  – Trudno powiedzieć, może kilkadziesiąt, a może nawet kilkaset. Nie katalogowałam ich w żaden sposób. Kończyłam jedną i zabierałam się za następną – mówi autorka słynnych pikasiaków

Kino-oko (Karol Sienkiewicz)

Galeria Arsenał w Białymstoku przypomina postać urodzonego w tym mieście filmowca Dzigi Wiertowa. Czyni to jednak poprzez prace współczesnych polskich artystów

Tam się po prostu nie chodzi (Paulina Wrocławska)

Łódzka Galeria Miejska jest w tej chwili takim pojemnikiem na obiekty, bez programu i pomysłu. Ten pojemnik funkcjonuje w trakcie wernisażu, a potem zieje pustką. Dlatego takie nadzieje pokładamy w trwającym właśnie konkursie na nowego dyrektora

Teatr

Nowe ciała, nowe wspólnoty (Teresa Fazan)

„W paradygmacie naukowym tematem nowej cielesności zajmuje się transhumanizm, z kolei w paradygmacie sztuki zajmują się tym głównie sztuki performatywne i cielesne” – mówi choreografka, autorka „More”

Polski VR (Katarzyna Niedurny)

Grotowski miał realny program, który można kontynuować. Wiem, że to nadinterpretacja, ale dla mnie on jest bardzo blisko VR-u. Stworzył metodę pracy w wirtualnej rzeczywistości, kiedy ona sama nie była jeszcze wymyślona

Nawet mi nas nie żal (Piotr Morawski)

W „Wojnie światów” Weroniki Szczawińskiej nikomu do głowy nie przychodzi, że może istnieć cywilizacja bardziej rozwinięta, która będzie traktować ludzi tak, jak ludzie traktują inne istoty

Wojownicy optymizmu (Witold Mrozek)

„Superspektakl” Justyny Sobczyk i Jakuba Skrzywanka to społeczna bajka dla dorosłych, która wzrusza, cieszy i trochę poucza – ale nie żenuje

Co tu się dzieje? (Paweł Soszyński)

„Wiera Gran” Jędrzeja Piaskowskiego to dzieło radykalne. Nic więc dziwnego, że wywołało burzę. Sądzę, że języka reżysera musimy się dopiero nauczyć

Wiersze

wiersze (Tomasz Gromadka)

]]>
Wed, 22 Nov 2017 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2017/224]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/224

Film

Niewinność (Jakub Socha)

„Pewnego razu w listopadzie” Andrzeja Jakimowskiego powinno się oglądać właśnie w Dzień Niepodległości. To z pewnością najważniejszy polski film tego roku

Słonecznik, powtórz, tęcza, pamiętaj (Maciej Jakubowiak)

Ten tekst zawiera obszerne spoilery drugiego sezonu „Stranger Things”. Ale to nic – pamiętamy go przecież, nawet jeśli jeszcze go nie widzieliśmy. Kultura nostalgii nie pozwala nam zapomnieć

Ordery na poplamionych sukniach (Anna Bielak)

W filmach dokumentalnych, które znalazłam w archiwach, zobaczyłam takie same kobiety, jakie pamiętałam z dzieciństwa – zmęczone, a tym samym pełne energii, pracujące zawodowo przez osiem godzin dziennie, ale też oddane swoim domom – mówi autorka strony „Women & Film under Communism”

Hollywodzka wycinanka (Monika Talarczyk)

Czy będzie to wielkim zaskoczeniem, że Czarnoksiężnik z Krainy U.S. po prostu „zajmuje się gównem i wie, jak je sprzedać”? Że jest starym białym zamożnym mężczyzną pociągającym za sznurki filmowych efektów specjalnych?

Publicysta i prorok (Michał Walkiewicz)

Clooney czyta scenariusz braci Coen i próbuje wcisnąć do niego przypisy świadczące o jego niepodrabialnym stylu oraz lewicowej wrażliwości. Aronofsky tymczasem przekonuje, że prawdziwy twórca, taki modernista z dziada pradziada, gardzi nie tylko kompromisami, ale też innymi ludźmi

Rekin i sztuka (Jakub Socha)

Może normalne rodziny tak naprawdę nie istnieją. „Opowieści o rodzinie Meyerowitz” Noah Baumbacha przekonują, że jest w tym coś normalnego

Uśmiech bez kota (Jakub Majmurek)

Dopiero współczesne reżimy produkcji, dystrybucji i konsumpcji obrazów pozwalają docenić archiwistyczne, refleksyjne, prywatne kino Chrisa Markera. Jego filmowe listy z podróży są adresowane przede wszystkim do nas – użytkowników kina XXI wieku

Po drugiej stronie (Klara Cykorz)

Najodważniejsze i najbardziej intymne sceny „Beksińskich. Albumu wideofonicznego” wzbudzają jednocześnie poczucie niedosytu. To, co nie da się wpisać w obsesję umierania, jest tu boleśnie wyrzucone poza kadr

Literatura

Biografia biografa (Jakub Zgierski)

Biograf musi uniezwyklać. Może nawet rozważyć radę Gombrowicza, udzieloną pewnej kandydatce na magistra, piszącej o powstaniu listopadowym: „Jeśli czegoś nie wiesz, to zmyślaj. To bardziej twórcze”

Życie na później (Jakub Momro)

Czy poszukiwanie autentyczności w świecie rządzonym przez machinę produkującą puste wartości staje się naiwnym gestem? Czy dziś w ogóle autentyczność może być kartą przetargową w publicznej debacie, czy jest tylko mitem podtrzymującym społeczne i polityczne status quo?

Czy świat jest naprawdę taki okropny? (Michał R. Wiśniewski)

Problem z optymistami polega na tym, że są leniwi. Jeśli myślisz, że ze światem jest wszystko w porządku, zostajesz w domu i oglądasz telewizję albo czytasz książkę. Ludzie przestraszeni są bardziej aktywni – mówi amerykański autor science fiction

Skromny człowiek renesansu (Adam Pluszka)

„Budowniczy ruin” Herberta Rosendorfera okazał się pionowym startem w niemieckiej literaturze końca lat 60. – oto nieznany nikomu trzydziestopięciolatek zaszokował wszystkich rozbudowaną szkatułkową powieścią, w której roi się od przezabawnych erudycyjnych ekskursów

Skromna pani z wydawnictwa (Maciej Byliniak)

„Bywa tak, że coś jest enigmatyczne i niejasne dla samego autora, ale mimo to nie należy próbować tego rozjaśniać, bo to nie wyjdzie na dobre. Ciemna materia języka też może być jakąś wartością” – mówi legendarna redaktorka literatury polskiej

Esej i kwanty (Renata Lis)

Eseistyczny podmiot już dawno przestał być wyłącznie europejski, patriarchalny i biały. Gatunek ten uprawiają dzisiaj również kobiety, odmieńcy i skolonizowani, dla których Ateny, Rzym i Jerozolima niekoniecznie stanowią najważniejszy punkt odniesienia

Powiedzieć świat inaczej (Maciej Woźniak)

W medialnym zgiełku głosów pytających, co stało się ze światem, czytam wydane tej jesieni tomy poetyckie Foksa, Honeta i Jarosza. Odzywają się ciszej, na zupełnie innej, poufniejszej częstotliwości

Media

ODBIORNIK (13): Gdy już zużyjemy planetę (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W Polsce trwa wycinka drzew, globalna Północ wykorzystuje Południe, a śmieci stają się stałym elementem krajobrazu. Gdzie się udać po Ziemi? W kosmos czy do równoległej rzeczywistości? 13. odcinek podkastu „Dwutygodnika”

Niepokój na poddaszu (Marzena Falkowska)

W „Indygo” wcielamy się w postać Tomasza, wziętego artysty malarza, który od trzech miesięcy nie opuszcza swojego atelier na poddaszu. Jedyną łączniczką ze światem zewnętrznym jest jego dziewczyna Anna, która mieszka na dole i dba o zapewnienie podstawowych potrzeb chorego

Obyczaje

Zbytek i marnotrawstwo (Olga Drenda)

Luksus – ten wulgarny, celebrycki – panoszy się po świecie i wzbudza niestety tęsknoty. Przy okazji szuka nowych rynków zbytu. Każdy szanujący się dyskont ma półkę z luksusową żywnością, gdzie można tanio kupić ośmiorniczki. Jak pisała Dana Thomas, luksus stracił blask

Samospalenie pod Statuą Niewolności (Natalia Kaliś)

Autoagresja, której skrajnością jest samobójstwo, to decyzja przeciwko instynktowi samozachowawczemu. To, co zwykle odczytujemy jako gest desperacji, paradoksalnie może być wyrazem wolności – o samospaleniu Piotra Szczęsnego

Sztuka

Wybrał oportunizm (Arek Gruszczyński)

Mieczysław Berman lubił projektować, chciał pracować, więc przyjmował większość zleceń, nie zważając na ich pochodzenie. Bez obrzydzenia tworzył broszury oczerniające generała Andersa albo wychwalające dokonania Dzierżyńskiego i Lenina

Dziekanka na salonach Akademii (Karol Sienkiewicz)

Salon Akademii, galeria Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, przypomina historię związanej z uczelnią legendarnej Dziekanki. Powraca pytanie o takie miejsca dzisiaj

Jak napisać „Dzieci z Bullerbyn 2”? (Arek Gruszczyński)

Sztuka pozwala zmieniać perspektywę. Chcemy oswajać dzieci z myśleniem o tym, że są wolne w postrzeganiu świata. Mogą patrzeć na różne rzeczy lub sprawy do góry nogami – mówią twórcy „Bałwana w lodówce”, nowej książki dla dzieci o sztuce współczesnej

Się pije, pali i pląsa do muzyczki (Monika Stelmach)

Dziekanka była dla nas, młodych artystów, kloszem ochronnym. Bywała domem w sensie metaforycznym, a czasami dosłownym. Zdarzyło się nam w tych zakamarkach pomieszkiwać

Teatr

Tabletka K. (Paweł Soszyński)

W pierwszym odruchu pomyślałem sobie, że „K.” Strzępki i Demirskiego ani nie jest śmieszne, ani tak porywające teatralnie, jak ich poprzednie przedstawienia. Teraz czuję, że stawka tego spektaklu jest większa, niż się wydaje

Nic (Paweł Soszyński)

W „Procesie” Lupa utwierdza nas w przekonaniu, że już po wszystkim i nic się nie da zrobić. Jeśli początkowo w naturalnym odruchu buntujemy się przeciwko tej diagnozie, to reżyser dokłada wszelkich starań, żeby wypuścić ze swojej widowni żywe trupy

Wiersze

wiersze (Wioletta Grzegorzewska)

]]>

Film

Niewinność (Jakub Socha)

„Pewnego razu w listopadzie” Andrzeja Jakimowskiego powinno się oglądać właśnie w Dzień Niepodległości. To z pewnością najważniejszy polski film tego roku

Słonecznik, powtórz, tęcza, pamiętaj (Maciej Jakubowiak)

Ten tekst zawiera obszerne spoilery drugiego sezonu „Stranger Things”. Ale to nic – pamiętamy go przecież, nawet jeśli jeszcze go nie widzieliśmy. Kultura nostalgii nie pozwala nam zapomnieć

Ordery na poplamionych sukniach (Anna Bielak)

W filmach dokumentalnych, które znalazłam w archiwach, zobaczyłam takie same kobiety, jakie pamiętałam z dzieciństwa – zmęczone, a tym samym pełne energii, pracujące zawodowo przez osiem godzin dziennie, ale też oddane swoim domom – mówi autorka strony „Women & Film under Communism”

Hollywodzka wycinanka (Monika Talarczyk)

Czy będzie to wielkim zaskoczeniem, że Czarnoksiężnik z Krainy U.S. po prostu „zajmuje się gównem i wie, jak je sprzedać”? Że jest starym białym zamożnym mężczyzną pociągającym za sznurki filmowych efektów specjalnych?

Publicysta i prorok (Michał Walkiewicz)

Clooney czyta scenariusz braci Coen i próbuje wcisnąć do niego przypisy świadczące o jego niepodrabialnym stylu oraz lewicowej wrażliwości. Aronofsky tymczasem przekonuje, że prawdziwy twórca, taki modernista z dziada pradziada, gardzi nie tylko kompromisami, ale też innymi ludźmi

Rekin i sztuka (Jakub Socha)

Może normalne rodziny tak naprawdę nie istnieją. „Opowieści o rodzinie Meyerowitz” Noah Baumbacha przekonują, że jest w tym coś normalnego

Uśmiech bez kota (Jakub Majmurek)

Dopiero współczesne reżimy produkcji, dystrybucji i konsumpcji obrazów pozwalają docenić archiwistyczne, refleksyjne, prywatne kino Chrisa Markera. Jego filmowe listy z podróży są adresowane przede wszystkim do nas – użytkowników kina XXI wieku

Po drugiej stronie (Klara Cykorz)

Najodważniejsze i najbardziej intymne sceny „Beksińskich. Albumu wideofonicznego” wzbudzają jednocześnie poczucie niedosytu. To, co nie da się wpisać w obsesję umierania, jest tu boleśnie wyrzucone poza kadr

Literatura

Biografia biografa (Jakub Zgierski)

Biograf musi uniezwyklać. Może nawet rozważyć radę Gombrowicza, udzieloną pewnej kandydatce na magistra, piszącej o powstaniu listopadowym: „Jeśli czegoś nie wiesz, to zmyślaj. To bardziej twórcze”

Życie na później (Jakub Momro)

Czy poszukiwanie autentyczności w świecie rządzonym przez machinę produkującą puste wartości staje się naiwnym gestem? Czy dziś w ogóle autentyczność może być kartą przetargową w publicznej debacie, czy jest tylko mitem podtrzymującym społeczne i polityczne status quo?

Czy świat jest naprawdę taki okropny? (Michał R. Wiśniewski)

Problem z optymistami polega na tym, że są leniwi. Jeśli myślisz, że ze światem jest wszystko w porządku, zostajesz w domu i oglądasz telewizję albo czytasz książkę. Ludzie przestraszeni są bardziej aktywni – mówi amerykański autor science fiction

Skromny człowiek renesansu (Adam Pluszka)

„Budowniczy ruin” Herberta Rosendorfera okazał się pionowym startem w niemieckiej literaturze końca lat 60. – oto nieznany nikomu trzydziestopięciolatek zaszokował wszystkich rozbudowaną szkatułkową powieścią, w której roi się od przezabawnych erudycyjnych ekskursów

Skromna pani z wydawnictwa (Maciej Byliniak)

„Bywa tak, że coś jest enigmatyczne i niejasne dla samego autora, ale mimo to nie należy próbować tego rozjaśniać, bo to nie wyjdzie na dobre. Ciemna materia języka też może być jakąś wartością” – mówi legendarna redaktorka literatury polskiej

Esej i kwanty (Renata Lis)

Eseistyczny podmiot już dawno przestał być wyłącznie europejski, patriarchalny i biały. Gatunek ten uprawiają dzisiaj również kobiety, odmieńcy i skolonizowani, dla których Ateny, Rzym i Jerozolima niekoniecznie stanowią najważniejszy punkt odniesienia

Powiedzieć świat inaczej (Maciej Woźniak)

W medialnym zgiełku głosów pytających, co stało się ze światem, czytam wydane tej jesieni tomy poetyckie Foksa, Honeta i Jarosza. Odzywają się ciszej, na zupełnie innej, poufniejszej częstotliwości

Media

ODBIORNIK (13): Gdy już zużyjemy planetę (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W Polsce trwa wycinka drzew, globalna Północ wykorzystuje Południe, a śmieci stają się stałym elementem krajobrazu. Gdzie się udać po Ziemi? W kosmos czy do równoległej rzeczywistości? 13. odcinek podkastu „Dwutygodnika”

Niepokój na poddaszu (Marzena Falkowska)

W „Indygo” wcielamy się w postać Tomasza, wziętego artysty malarza, który od trzech miesięcy nie opuszcza swojego atelier na poddaszu. Jedyną łączniczką ze światem zewnętrznym jest jego dziewczyna Anna, która mieszka na dole i dba o zapewnienie podstawowych potrzeb chorego

Obyczaje

Zbytek i marnotrawstwo (Olga Drenda)

Luksus – ten wulgarny, celebrycki – panoszy się po świecie i wzbudza niestety tęsknoty. Przy okazji szuka nowych rynków zbytu. Każdy szanujący się dyskont ma półkę z luksusową żywnością, gdzie można tanio kupić ośmiorniczki. Jak pisała Dana Thomas, luksus stracił blask

Samospalenie pod Statuą Niewolności (Natalia Kaliś)

Autoagresja, której skrajnością jest samobójstwo, to decyzja przeciwko instynktowi samozachowawczemu. To, co zwykle odczytujemy jako gest desperacji, paradoksalnie może być wyrazem wolności – o samospaleniu Piotra Szczęsnego

Sztuka

Wybrał oportunizm (Arek Gruszczyński)

Mieczysław Berman lubił projektować, chciał pracować, więc przyjmował większość zleceń, nie zważając na ich pochodzenie. Bez obrzydzenia tworzył broszury oczerniające generała Andersa albo wychwalające dokonania Dzierżyńskiego i Lenina

Dziekanka na salonach Akademii (Karol Sienkiewicz)

Salon Akademii, galeria Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, przypomina historię związanej z uczelnią legendarnej Dziekanki. Powraca pytanie o takie miejsca dzisiaj

Jak napisać „Dzieci z Bullerbyn 2”? (Arek Gruszczyński)

Sztuka pozwala zmieniać perspektywę. Chcemy oswajać dzieci z myśleniem o tym, że są wolne w postrzeganiu świata. Mogą patrzeć na różne rzeczy lub sprawy do góry nogami – mówią twórcy „Bałwana w lodówce”, nowej książki dla dzieci o sztuce współczesnej

Się pije, pali i pląsa do muzyczki (Monika Stelmach)

Dziekanka była dla nas, młodych artystów, kloszem ochronnym. Bywała domem w sensie metaforycznym, a czasami dosłownym. Zdarzyło się nam w tych zakamarkach pomieszkiwać

Teatr

Tabletka K. (Paweł Soszyński)

W pierwszym odruchu pomyślałem sobie, że „K.” Strzępki i Demirskiego ani nie jest śmieszne, ani tak porywające teatralnie, jak ich poprzednie przedstawienia. Teraz czuję, że stawka tego spektaklu jest większa, niż się wydaje

Nic (Paweł Soszyński)

W „Procesie” Lupa utwierdza nas w przekonaniu, że już po wszystkim i nic się nie da zrobić. Jeśli początkowo w naturalnym odruchu buntujemy się przeciwko tej diagnozie, to reżyser dokłada wszelkich starań, żeby wypuścić ze swojej widowni żywe trupy

Wiersze

wiersze (Wioletta Grzegorzewska)

]]>
Fri, 10 Nov 2017 00:00:00 +0100
<![CDATA[Numer 2017/223]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/223

Film

Rytuały mimikry (Bartosz Żurawiecki)

Reżysera „Inxeby” interesuje mimikra. Męskość jako synonim hipokryzji i konformizmu

Koniec (Piotr Mirski)

W brawurowo ekscentrycznym filmie „A Ghost Story” David Lowery używa wyświechtanej kliszy, aby na serio opowiedzieć o końcu i pamięci

Zimni Skandynawowie (Jakub Socha)

„Wszyscy myślą, że jestem jak z lodu, nic mnie nie rusza. A we mnie się gotuje”, mówił w jednym z wywiadów słynny  Björn Borg, bohater filmu „Borg/McEnroe”. To samo można powiedzieć o kinie Akiego Kaurismäkiego

Powrót do przyszłości (Adam Kruk)

„Lepsze jutro było wczoraj” – czytamy na muralu w „Człowieku z magicznym pudełkiem”. Koniec historii się nie zdarzył, scenariusze mogą być różne, a w science fiction najlepiej sprawdzają się te najczarniejsze. Materializują je na ekranie filmy Koxa, Terpińskiej i Szelc

Nugat dla potwora (Jakub Socha)

Netflix wypuścił drugi sezon „Stranger Things” i pierwszy „Mindhuntera”. Bohaterowie obu seriali zmagają się z potworami – jedne z nich są nie z tego świata, żywią się nostalgią, drugie mieszkają w ludziach. Te drugie są dużo groźniejsze

Literatura

Wyklęty lud Delhi (Krzysztof Umiński)

Arundhati Roy szuka żywej formy dla mówienia o krzywdzie. Jest dziś najwybitniejszą autorką o wyrazistych poglądach wolnościowych

Polaki pokraki (Darek Arest)

„Powstanie – film narodowy” to komiks o filmie, który co prawda nie ma reżysera, ani scenariusza, ale jest za to z ducha arcypolski. Może dlatego, że powstaje dzięki finansowemu cudowi „umowy o dzieło” i instytucji „bezpłatnego stażysty”

Przepis na siebie (Dominik Antonik)

„Wymazane” nie ma wiele wspólnego z powieścią o show-biznesie. Okazało się, że Witkowski, wbrew zapowiedziom, nie był w stanie napisać sensownej książki o celebrytach. To chyba dobrze

Zwierciadło mknące światłowodem (Łukasz Najder)

Zadie Smith przypomina rozhisteryzowaną gospodynię, która swoich gości chce za wszelką cenę uraczyć najbardziej wymyślnym koktajlem. Molestowanie? Tak, Afryka – jeszcze więcej Afryki. Choroba nowotworowa bliskiej osoby?Voilà, gotowe!

Wejść do swojego życia (Agnieszka Drotkiewicz)

Piszę, prowadząc dialog pomiędzy mną dzisiaj a mną z młodości, pomiędzy mną a nią. Ważne, żeby nie umniejszać swoich doświadczeń, ale ich bronić – wiele dziewcząt może przechodzić przez podobne etapy, więc już samo ich opisanie jest wkładem w historię kobiet

Media

Kultura cyfrowa istnieje (Agnieszka Słodownik)

Jesteśmy niewątpliwie utopieni w interfejsach, kodach, ekranach. Cyfrowość doczepiona do kultury nie jest tylko powierzchownym seksapilem. O tym, gdzie nas zastała konferencja Digital Cultures

Przeklęte medja (Mirosław Filiciak)

Media coraz trudniej traktować jako podstawę racjonalnej sfery publicznej. Nasze ekrany wypełniają półprawdy, zabobony, duchy przeszłości. Patrząc na to z perspektywy historycznej, nie sposób się dziwić, bo już sama idea przekazu na odległość czerpie ze zjawisk nadprzyrodzonych

Muzyka

Wenecka Jesień (Krzysztof Kwiatkowski)

Biennale Muzyki w Wenecji odbyło się po raz 61. Porównania z Warszawską Jesienią  nasuwają się same

Zepsuta szklana kula (Bartosz Sadulski)

Na czym polega fenomen zespołu Trupa Trupa? W jego piosenkach słuchacz usłyszy wycinek rockowej przeszłości,  ciężkie riffy i popowe melodie, psychodelię i hałas, zespół Swans i Beatlesów, a jeśli dobrze się wsłuchać, to również muzykę klasyczną. Niekończący się palimpsest

Wirus czasów (Krzysztof Krześnicki)

O projekcie Hype Williams wiemy tyle, ile do wiadomości publicznej zechciał podać stojący za nimi dział PR – to skrawki chaotycznie dobranych informacji. Dean Blunt – podobno bokser. Inga Copeland – podobno była piłkarka żeńskiej drużyny Arsenalu Londyn. Poznać się mieli na koncercie Oasis

Obyczaje

Kultura w liczbie pojedynczej i sztuka przeżycia (Grzegorz Niziołek)

Kultura rozumiana w sposób idealistyczny to dość późny wynalazek i w dodatku uwikłany w kolonialne misje cywilizacyjne Zachodu. Założenie, że kultura to coś z definicji pozytywnego, jest fałszywe

I jak wam się podoba? (Łukasz Orbitowski)

Centralną wartością kultury przyszłości będzie autentyzm. Youtuberzy po prostu są sobą. To uśmiechnięte, serdeczne chłopaki z klatki obok, które dzielą się swoją pasją. W rozmowach z synem staram się zmilczeć moje zdanie o jego idolach, choć język aż pali

Teatr

Otwarty dialog Platela (Teresa Fazan)

Platel pozostaje realistą: nie uważa, że sztuka ma szansę zmieniać świat, pragnie docierać do jednostek. Sądząc po entuzjastycznych reakcjach widowni na tegorocznym Dialogu, jest chyba zbyt skromny

Teatr za pięć hrywien (Paweł Soszyński)

„Zazwyczaj to my jeździmy do Ukrainy z kulturowym desantem. Odwracamy ten trend już w samym tytule: Desant UA! Teraz to Ukraińcy dokonują desantu u nas” – mówi współkuratorka pierwszego w Polsce przeglądu teatru z Ukrainy

Wiersze

wiersz (Andrzej Szpindler)

Ziemia

Te oporne resztki (Marta Sapała)

„Jak to możliwe, że na bankiecie u duńskiej królowej podaje się przeterminowane jedzenie?” – relacja z World Food Summit w Kopenhadze

]]>

Film

Rytuały mimikry (Bartosz Żurawiecki)

Reżysera „Inxeby” interesuje mimikra. Męskość jako synonim hipokryzji i konformizmu

Koniec (Piotr Mirski)

W brawurowo ekscentrycznym filmie „A Ghost Story” David Lowery używa wyświechtanej kliszy, aby na serio opowiedzieć o końcu i pamięci

Zimni Skandynawowie (Jakub Socha)

„Wszyscy myślą, że jestem jak z lodu, nic mnie nie rusza. A we mnie się gotuje”, mówił w jednym z wywiadów słynny  Björn Borg, bohater filmu „Borg/McEnroe”. To samo można powiedzieć o kinie Akiego Kaurismäkiego

Powrót do przyszłości (Adam Kruk)

„Lepsze jutro było wczoraj” – czytamy na muralu w „Człowieku z magicznym pudełkiem”. Koniec historii się nie zdarzył, scenariusze mogą być różne, a w science fiction najlepiej sprawdzają się te najczarniejsze. Materializują je na ekranie filmy Koxa, Terpińskiej i Szelc

Nugat dla potwora (Jakub Socha)

Netflix wypuścił drugi sezon „Stranger Things” i pierwszy „Mindhuntera”. Bohaterowie obu seriali zmagają się z potworami – jedne z nich są nie z tego świata, żywią się nostalgią, drugie mieszkają w ludziach. Te drugie są dużo groźniejsze

Literatura

Wyklęty lud Delhi (Krzysztof Umiński)

Arundhati Roy szuka żywej formy dla mówienia o krzywdzie. Jest dziś najwybitniejszą autorką o wyrazistych poglądach wolnościowych

Polaki pokraki (Darek Arest)

„Powstanie – film narodowy” to komiks o filmie, który co prawda nie ma reżysera, ani scenariusza, ale jest za to z ducha arcypolski. Może dlatego, że powstaje dzięki finansowemu cudowi „umowy o dzieło” i instytucji „bezpłatnego stażysty”

Przepis na siebie (Dominik Antonik)

„Wymazane” nie ma wiele wspólnego z powieścią o show-biznesie. Okazało się, że Witkowski, wbrew zapowiedziom, nie był w stanie napisać sensownej książki o celebrytach. To chyba dobrze

Zwierciadło mknące światłowodem (Łukasz Najder)

Zadie Smith przypomina rozhisteryzowaną gospodynię, która swoich gości chce za wszelką cenę uraczyć najbardziej wymyślnym koktajlem. Molestowanie? Tak, Afryka – jeszcze więcej Afryki. Choroba nowotworowa bliskiej osoby?Voilà, gotowe!

Wejść do swojego życia (Agnieszka Drotkiewicz)

Piszę, prowadząc dialog pomiędzy mną dzisiaj a mną z młodości, pomiędzy mną a nią. Ważne, żeby nie umniejszać swoich doświadczeń, ale ich bronić – wiele dziewcząt może przechodzić przez podobne etapy, więc już samo ich opisanie jest wkładem w historię kobiet

Media

Kultura cyfrowa istnieje (Agnieszka Słodownik)

Jesteśmy niewątpliwie utopieni w interfejsach, kodach, ekranach. Cyfrowość doczepiona do kultury nie jest tylko powierzchownym seksapilem. O tym, gdzie nas zastała konferencja Digital Cultures

Przeklęte medja (Mirosław Filiciak)

Media coraz trudniej traktować jako podstawę racjonalnej sfery publicznej. Nasze ekrany wypełniają półprawdy, zabobony, duchy przeszłości. Patrząc na to z perspektywy historycznej, nie sposób się dziwić, bo już sama idea przekazu na odległość czerpie ze zjawisk nadprzyrodzonych

Muzyka

Wenecka Jesień (Krzysztof Kwiatkowski)

Biennale Muzyki w Wenecji odbyło się po raz 61. Porównania z Warszawską Jesienią  nasuwają się same

Zepsuta szklana kula (Bartosz Sadulski)

Na czym polega fenomen zespołu Trupa Trupa? W jego piosenkach słuchacz usłyszy wycinek rockowej przeszłości,  ciężkie riffy i popowe melodie, psychodelię i hałas, zespół Swans i Beatlesów, a jeśli dobrze się wsłuchać, to również muzykę klasyczną. Niekończący się palimpsest

Wirus czasów (Krzysztof Krześnicki)

O projekcie Hype Williams wiemy tyle, ile do wiadomości publicznej zechciał podać stojący za nimi dział PR – to skrawki chaotycznie dobranych informacji. Dean Blunt – podobno bokser. Inga Copeland – podobno była piłkarka żeńskiej drużyny Arsenalu Londyn. Poznać się mieli na koncercie Oasis

Obyczaje

Kultura w liczbie pojedynczej i sztuka przeżycia (Grzegorz Niziołek)

Kultura rozumiana w sposób idealistyczny to dość późny wynalazek i w dodatku uwikłany w kolonialne misje cywilizacyjne Zachodu. Założenie, że kultura to coś z definicji pozytywnego, jest fałszywe

I jak wam się podoba? (Łukasz Orbitowski)

Centralną wartością kultury przyszłości będzie autentyzm. Youtuberzy po prostu są sobą. To uśmiechnięte, serdeczne chłopaki z klatki obok, które dzielą się swoją pasją. W rozmowach z synem staram się zmilczeć moje zdanie o jego idolach, choć język aż pali

Teatr

Otwarty dialog Platela (Teresa Fazan)

Platel pozostaje realistą: nie uważa, że sztuka ma szansę zmieniać świat, pragnie docierać do jednostek. Sądząc po entuzjastycznych reakcjach widowni na tegorocznym Dialogu, jest chyba zbyt skromny

Teatr za pięć hrywien (Paweł Soszyński)

„Zazwyczaj to my jeździmy do Ukrainy z kulturowym desantem. Odwracamy ten trend już w samym tytule: Desant UA! Teraz to Ukraińcy dokonują desantu u nas” – mówi współkuratorka pierwszego w Polsce przeglądu teatru z Ukrainy

Wiersze

wiersz (Andrzej Szpindler)

Ziemia

Te oporne resztki (Marta Sapała)

„Jak to możliwe, że na bankiecie u duńskiej królowej podaje się przeterminowane jedzenie?” – relacja z World Food Summit w Kopenhadze

]]>
Fri, 27 Oct 2017 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2017/222]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/222

Film

PROJEKT FILM: Rozmowy niekontrolowane (Anna Bielak)

Czasami się zastanawiam, czy trudniejszy język wizualny w ogóle ma swoich odbiorców. Czy społeczeństwo, które nie jest kształcone plastycznie, będzie umiało odczytywać te sygnały – rozmowa ze scenografką filmową

Jesienne matki (Klara Cykorz)

„Top of the Lake” to serial fantastycznie dwuznaczny, który przykleja się do mózgu i nie daje o sobie zapomnieć

Śmierć frajerom (Darek Arest)

Bohaterowie „Botoksu” parzą się z psami, gwałcą pacjentki na stole operacyjnym i układają na półce rzędami dogorywające płody. Dla mocnego efektu Patryk Vega gotowy jest na wszystko – może z wyjątkiem rzetelnie wykonanej filmowej roboty

Jazda trójką (Jakub Socha)

„Zgoda” Macieja Sobieszczańskiego to film duszny i niewygodny – wciąga w okrutny świat i zakłóca obraz rzeczywistości obozowej

Producentki (Marcin Adamczak)

Jest dużo dziewczyn, które produkują i robią to świetnie, ale zanim zmieni się cały ten układ kulturowych relacji, który zaczyna się już na poziomie językowym, to jeszcze dużo wody w Wiśle upłynie

Policjant i milicjant (Jakub Socha)

W kinach możemy obejrzeć dwa kryminały: „Ach śpij kochanie” i „Pierwszy śnieg”.  Trudno się na nich nie zawieść

Literatura

Najmłodsza naczelna na świecie (Adam Pluszka)

Nie trzeba było mieć żadnego rozeznania rynku. Trzeba było wydawać, co podleci, wszystko się sprzedawało w ogromnych nakładach – o rynku książki na początku lat 90. opowiada redaktor naczelna legendarnego wydawnictwa Phantom Press

Na hiszpańskim bruku (Olga Wróbel)

Czytając „Barszalonę” Agi Sarzyńskiej, brnęłam przez 350 stron ekspozycji w oczekiwaniu, że coś wreszcie zacznie się dziać. Liczyłam na małe cokolwiek, kąsek dla myśli. Tymczasem po zakończeniu lektury wiedziałam tyle, ile przed jej rozpoczęciem

Kapsuły czasu (Monika Ochędowska)

Literackie opowieści z lat 80., 90. oraz tych „powyżej zera” nie chcą być osobne. Są raczej nieustannym YouTube party, na którym deliryczne teledyski do piosenek z „Akademii Pana Kleksa” lecą na zmianę z odcinkami „Dynastii” i reklamami soczków Baltony

Człowiek w człowieku (Maciej Jakubowiak)

Pomimo skromności zamiarów, Sołtysowi w „Mikrotykach” udaje się wykonać ruch chyba najbardziej radykalny: wykroczyć we współczuciu poza granice instynktu samozachowawczego. Jeśli literatura może nam się jeszcze do czegoś przydać, to do ćwiczenia wrażliwości

Nowe spojrzenie na historię Żydów (Henryk Grynberg)

Och, jak ja nie lubiłem żydowskiej historii. W mojej szkole lekcje odbywały się w jidysz, więc z początku mało rozumiałem, a później udawałem, że nie rozumiem. Po lekturze książki Simona Schamy wiem, dlaczego. Hitlerowcy nie wymyślili nic oprócz komór gazowych

Fabryka poetów (Rafał Księżyk)

W latach 90. utrzymywał się lans brulionowy, a po debiucie Masłowskiej pojawił się inny, XXI-wieczny rodzaj lansu. Młodzież nastawiona na robienie sobie zdjęć i wygadywanie bzdurek. Wszystko się rozlazło

Wiersz należy do rzeczywistości (Tomasz Pindel)

Wiersz ma jeden obowiązek: powinien być dobry, czyli pobudzać, siać niepokój. Bez względu na to, czy mowa jest o grzybach, knajpie, nienawiści, czy zarozumialstwie prezydenta – mówi czeski poeta i krytyk

Wspólne interesy (Adam Pluszka)

Dla tłumacza nie ma klasyków i współczesnych, są tylko dobrze albo niedobrze napisane zdania – mówi autor ponad pięćdziesięciu przekładów literatury polskiej na język węgierski

Media

A gdyby tak bilet w jedną stronę? (Agnieszka Słodownik)

Wszyscy znają zdjęcie wschodu słońca nad Ziemią zrobione podczas jednej z misji Apollo w latach 60. Mimo to nie widzę, żeby ruch na rzecz ochrony środowiska przejmował władzę. Wręcz przeciwnie

Być jak Thoreau (Paweł Schreiber)

Pogoń za sukcesem, poszukiwanie kolejnych celów i gromadzenie dóbr są w „Walden” Thoreau formą niewolnictwa. Wcielenie tych pomysłów w grę komputerową to zadanie karkołomne

Muzyka

Wariat w archiwum (Borys Dejnarowicz)

Na swojej nowej płycie Ariel Pink prowadzi ze słuchaczem wirtuozerską grę. Nikt tak jak on nie potrafi łączyć ze sobą pozornie odległych gatunków – progresywnego rocka i yacht-popu, indie rocka i sophisti-popu

Mroczna ekologia (Piotr Tkacz)

Festiwal Unsound przyzwyczaił do podnoszenia poprzeczki, nie tylko jeśli chodzi o treść, ale i o samą ramę tematyczną. Tegoroczne hasło przewodnie, „Flower Power”, dawało naprawdę duże pole do popisu, ale z jakiegoś powodu w ogóle na nie nie wkroczono

Muzyka dla masy (Piotr Szwed)

Troska o rytm, praca nad formą, dążenie do piękna – poezję i kulturystykę bardzo wiele łączy, ale kultura dotychczas głównie je od siebie oddzielała. Projekt muzyków skupionych wokół wytwórni Nasiono Records jest próbą zasypania tego podziału

Obyczaje

WIEŚ: Wypisani z ziemi (Agnieszka Sowińska)

W trakcie pisania książki, poczętej jako wspomnienie o zmarłym przyjacielu, uświadomiłem sobie, że w mojej przytomności umarła klasa. Cała klasa społeczna, która liczyła sobie w Polsce ponad tysiąc lat

Sztuka

Uzbrojona w pędzel (Karol Sienkiewicz)

Malowała głównie siebie. Wystawa Marii Lassnig w warszawskiej Zachęcie to podróż przez życie artystki

Budził respekt (Monika Stelmach)

Zajmował się ogrodnictwem i sadownictwem. Hodował gołębie. Ostatnich lokatorów gołębnika z Szumina przejął inny miłośnik ptactwa, Leon Tarasewicz. Hansen marzył, żeby na dachach projektowanych przez niego domów było miejsce na gołębniki, aby każdy, kto lubi, mógł hodować ptaki

Album (Katarzyna Bojarska)

Lamentacyjny ton albumu Konrada Pustoły mnie dotyka. Jeśli potraktować go – a tak właśnie chcę go traktować – jako wizualny esej o nieobecności i nieukojonym bólu, to uważam go za jedną z najpiękniejszych i najsmutniejszych rzeczy, jakie oglądałam w ostatnim czasie

Teatr

Efekt Borczucha (Paweł Soszyński)

W „Zewie Cthulhu” Michała Borczucha wyczułem obietnicę jakiejś dezynwoltury, gry z własnym językiem teatralnym, to było odważne, inne przedstawienie. W „Mojej walce” powracamy do ulubionego, bezpiecznego świata reżysera

Karasie (Witold Mrozek)

Jaremko chce zrobić z Gombrowicza polityczny manifest. Jednocześnie przegapia wszystko to, co można by w tekście „Iwony” rzeczywiście uruchomić dla politycznych stawek – tematy władzy, spojrzenia, ciała czy obezwładnienia społecznymi relacjami

Wiersze

wiersze (Krystyna Dąbrowska)

]]>

Film

PROJEKT FILM: Rozmowy niekontrolowane (Anna Bielak)

Czasami się zastanawiam, czy trudniejszy język wizualny w ogóle ma swoich odbiorców. Czy społeczeństwo, które nie jest kształcone plastycznie, będzie umiało odczytywać te sygnały – rozmowa ze scenografką filmową

Jesienne matki (Klara Cykorz)

„Top of the Lake” to serial fantastycznie dwuznaczny, który przykleja się do mózgu i nie daje o sobie zapomnieć

Śmierć frajerom (Darek Arest)

Bohaterowie „Botoksu” parzą się z psami, gwałcą pacjentki na stole operacyjnym i układają na półce rzędami dogorywające płody. Dla mocnego efektu Patryk Vega gotowy jest na wszystko – może z wyjątkiem rzetelnie wykonanej filmowej roboty

Jazda trójką (Jakub Socha)

„Zgoda” Macieja Sobieszczańskiego to film duszny i niewygodny – wciąga w okrutny świat i zakłóca obraz rzeczywistości obozowej

Producentki (Marcin Adamczak)

Jest dużo dziewczyn, które produkują i robią to świetnie, ale zanim zmieni się cały ten układ kulturowych relacji, który zaczyna się już na poziomie językowym, to jeszcze dużo wody w Wiśle upłynie

Policjant i milicjant (Jakub Socha)

W kinach możemy obejrzeć dwa kryminały: „Ach śpij kochanie” i „Pierwszy śnieg”.  Trudno się na nich nie zawieść

Literatura

Najmłodsza naczelna na świecie (Adam Pluszka)

Nie trzeba było mieć żadnego rozeznania rynku. Trzeba było wydawać, co podleci, wszystko się sprzedawało w ogromnych nakładach – o rynku książki na początku lat 90. opowiada redaktor naczelna legendarnego wydawnictwa Phantom Press

Na hiszpańskim bruku (Olga Wróbel)

Czytając „Barszalonę” Agi Sarzyńskiej, brnęłam przez 350 stron ekspozycji w oczekiwaniu, że coś wreszcie zacznie się dziać. Liczyłam na małe cokolwiek, kąsek dla myśli. Tymczasem po zakończeniu lektury wiedziałam tyle, ile przed jej rozpoczęciem

Kapsuły czasu (Monika Ochędowska)

Literackie opowieści z lat 80., 90. oraz tych „powyżej zera” nie chcą być osobne. Są raczej nieustannym YouTube party, na którym deliryczne teledyski do piosenek z „Akademii Pana Kleksa” lecą na zmianę z odcinkami „Dynastii” i reklamami soczków Baltony

Człowiek w człowieku (Maciej Jakubowiak)

Pomimo skromności zamiarów, Sołtysowi w „Mikrotykach” udaje się wykonać ruch chyba najbardziej radykalny: wykroczyć we współczuciu poza granice instynktu samozachowawczego. Jeśli literatura może nam się jeszcze do czegoś przydać, to do ćwiczenia wrażliwości

Nowe spojrzenie na historię Żydów (Henryk Grynberg)

Och, jak ja nie lubiłem żydowskiej historii. W mojej szkole lekcje odbywały się w jidysz, więc z początku mało rozumiałem, a później udawałem, że nie rozumiem. Po lekturze książki Simona Schamy wiem, dlaczego. Hitlerowcy nie wymyślili nic oprócz komór gazowych

Fabryka poetów (Rafał Księżyk)

W latach 90. utrzymywał się lans brulionowy, a po debiucie Masłowskiej pojawił się inny, XXI-wieczny rodzaj lansu. Młodzież nastawiona na robienie sobie zdjęć i wygadywanie bzdurek. Wszystko się rozlazło

Wiersz należy do rzeczywistości (Tomasz Pindel)

Wiersz ma jeden obowiązek: powinien być dobry, czyli pobudzać, siać niepokój. Bez względu na to, czy mowa jest o grzybach, knajpie, nienawiści, czy zarozumialstwie prezydenta – mówi czeski poeta i krytyk

Wspólne interesy (Adam Pluszka)

Dla tłumacza nie ma klasyków i współczesnych, są tylko dobrze albo niedobrze napisane zdania – mówi autor ponad pięćdziesięciu przekładów literatury polskiej na język węgierski

Media

A gdyby tak bilet w jedną stronę? (Agnieszka Słodownik)

Wszyscy znają zdjęcie wschodu słońca nad Ziemią zrobione podczas jednej z misji Apollo w latach 60. Mimo to nie widzę, żeby ruch na rzecz ochrony środowiska przejmował władzę. Wręcz przeciwnie

Być jak Thoreau (Paweł Schreiber)

Pogoń za sukcesem, poszukiwanie kolejnych celów i gromadzenie dóbr są w „Walden” Thoreau formą niewolnictwa. Wcielenie tych pomysłów w grę komputerową to zadanie karkołomne

Muzyka

Wariat w archiwum (Borys Dejnarowicz)

Na swojej nowej płycie Ariel Pink prowadzi ze słuchaczem wirtuozerską grę. Nikt tak jak on nie potrafi łączyć ze sobą pozornie odległych gatunków – progresywnego rocka i yacht-popu, indie rocka i sophisti-popu

Mroczna ekologia (Piotr Tkacz)

Festiwal Unsound przyzwyczaił do podnoszenia poprzeczki, nie tylko jeśli chodzi o treść, ale i o samą ramę tematyczną. Tegoroczne hasło przewodnie, „Flower Power”, dawało naprawdę duże pole do popisu, ale z jakiegoś powodu w ogóle na nie nie wkroczono

Muzyka dla masy (Piotr Szwed)

Troska o rytm, praca nad formą, dążenie do piękna – poezję i kulturystykę bardzo wiele łączy, ale kultura dotychczas głównie je od siebie oddzielała. Projekt muzyków skupionych wokół wytwórni Nasiono Records jest próbą zasypania tego podziału

Obyczaje

WIEŚ: Wypisani z ziemi (Agnieszka Sowińska)

W trakcie pisania książki, poczętej jako wspomnienie o zmarłym przyjacielu, uświadomiłem sobie, że w mojej przytomności umarła klasa. Cała klasa społeczna, która liczyła sobie w Polsce ponad tysiąc lat

Sztuka

Uzbrojona w pędzel (Karol Sienkiewicz)

Malowała głównie siebie. Wystawa Marii Lassnig w warszawskiej Zachęcie to podróż przez życie artystki

Budził respekt (Monika Stelmach)

Zajmował się ogrodnictwem i sadownictwem. Hodował gołębie. Ostatnich lokatorów gołębnika z Szumina przejął inny miłośnik ptactwa, Leon Tarasewicz. Hansen marzył, żeby na dachach projektowanych przez niego domów było miejsce na gołębniki, aby każdy, kto lubi, mógł hodować ptaki

Album (Katarzyna Bojarska)

Lamentacyjny ton albumu Konrada Pustoły mnie dotyka. Jeśli potraktować go – a tak właśnie chcę go traktować – jako wizualny esej o nieobecności i nieukojonym bólu, to uważam go za jedną z najpiękniejszych i najsmutniejszych rzeczy, jakie oglądałam w ostatnim czasie

Teatr

Efekt Borczucha (Paweł Soszyński)

W „Zewie Cthulhu” Michała Borczucha wyczułem obietnicę jakiejś dezynwoltury, gry z własnym językiem teatralnym, to było odważne, inne przedstawienie. W „Mojej walce” powracamy do ulubionego, bezpiecznego świata reżysera

Karasie (Witold Mrozek)

Jaremko chce zrobić z Gombrowicza polityczny manifest. Jednocześnie przegapia wszystko to, co można by w tekście „Iwony” rzeczywiście uruchomić dla politycznych stawek – tematy władzy, spojrzenia, ciała czy obezwładnienia społecznymi relacjami

Wiersze

wiersze (Krystyna Dąbrowska)

]]>
Fri, 13 Oct 2017 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2017/221]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/221

Film

Skąd się bierze mięso (Agnieszka Jakimiak)

„Mięso” to film o inicjacji – seksualnej i społecznej, kobiecej i męskiej – i o stawianiu zdecydowanego oporu wobec przyjętych norm zachowania

Mosze Waks, polski książę (Aldona Kopkiewicz)

Michał Waszyński – gwiazda przedwojennego kina, gej, Żyd, który zrobił swój najważniejszy film w jidysz – łączy bardzo wiele wątków, które są częścią naszej kultury, choć pozornie zdają się od niej odległe

Chodź, pomaluję twój świat! (Bartosz Żurawiecki)

W swojej „Księdze kolorów” Derek Jarman nie zapomina o tym, że kolor nie jest niewinny. Kolor jest niebezpieczny. Kolor dzieli i wyklucza. Kolor znaczy, ale także naznacza

Promieniowanie „Photonu” (Monika Talarczyk)

Być może najważniejszym efektem „Photonu” jest fakt, że możemy na ponad sto minut odejść wreszcie od rodzinnego stołu polskiego filmu fabularnego, przy którym w kółko odbywa się ta sama nużąca „wymiana napięć kierunkowych” przy rosole lub opłatku

Androidy toną we łzach (Darek Arest)

Robota polega ciągle na tym samym: chodzi się w długim płaszczu ulicami pokolorowanymi przez neony i zabija zbuntowanych replikantów. W „Blade Runnerze 2049” ostało się trochę Philipa K. Dicka i Ridleya Scotta, ale najwięcej jest (niestety?) Denisa Villeneuve’a

Literatura

OTUCHA: Fantazja o świecie bez Głównego Bohatera (Jolanta Janiczak)

Spróbujmy nieśmiało wejść w świat Bohaterki, wcale nie głównej, jednej z wielu. Bohaterki nigdy nie gotowej. Opowieść otwiera się powoli, każdy może dołączyć, jeśli czuje, że chce coś dodać od siebie

OTUCHA: Niewiele (Maciej Jakubowiak)

Aby otucha oferowana przez literaturę była przekonująca, musi konfrontować z rzeczywistością.Tylko czy przeprowadzona z pełnym przekonaniem diagnoza może pozwolić sobie na błąd, który nazwalibyśmy nadzieją?

OTUCHA: Piękna barykada (Paweł Soszyński)

Złapać trochę słońca! To jedno z pragnień literatury oskarżanej o eskapizm. Przyznać trzeba, że to nieliche zadanie. Bo słońca ma tu złapać zarówno czytelnik, jak i język, który do czytelnika mówi

POWOLNOŚĆ: Knausgård w Stalingradzie (Łukasz Najder)

Urlop daje szansę, by na powrót zostać anakondą, która z godnością i powoli trawi na uboczu swoją książkową ofiarę. W pierwszą noc urlopu wzniosłem obok kanapy stosik Knausgarda i rozpocząłem lekturę

Media

W sercu ciemności (Marzena Falkowska)

Na uznanie zasługuje Melina Juergens jako Senua. Dziewczyna bez aktorskiego doświadczenia, która pracuje w studio Ninja Theory jako montażystka, miała być dublerką podczas sesji motion capture. Okazała się tak dobra, że powierzono jej główną rolę w grze

Muzyka

Kompozytorzy kompozytorom (Krzysztof Marciniak)

Co jeśli to nie sama muzyka współczesna, a jedynie mierność towarzyszącego jej dyskursu czyni jej odbiór niestrawnym dla szerokiej publiczności? Czy swoista brzydota samego systemu nie odrzuca dziś tak samo jak swego czasu odrzucały brzydkie dźwięki? – relacja z 60. Warszawskiej Jesieni

Schubert spod lodu (Adam Wiedemann)

Muzyka wykonywana przez Krystiana Zimermana dociera do mnie spoza jakiejś przezroczystej tafli. Jest przepojona chłodem i niechęcią do słuchacza, stąd przy całej swojej maestrii wrażenie robi nieprzyjemne, a i to szybko się rozwiewa

Granice dyskomfortu (Adam Suprynowicz)

Pietraszewski, od ubiegłego roku szef Sacrum Profanum, postanowił ponownie połączyć ogień z wodą, zestawiając ze sobą żywioły muzyki alternatywnej i współczesnej. Zapowiadał zadziornie „dyskomfort”, obcowanie z „innym”

Obyczaje

Śmierć w grze też boli (Paweł Franczak)

Larpy są nieprzewidywalne. Nawet pod prostą fabułą kryją się ważne tematy: gracze idą uwalniać księżniczkę z zamku, a dopada ich problem egzystencjalny

OTUCHA: Serdeczności z Radomia (Natalia Fiedorczuk)

Radom należy do mieszkańców. Zaludniają skwery i place, przestrzeń publiczna zdaje się prawdziwie publiczna, żywa i zmienna. Czy za niegrzecznym śmieszkowaniem nie kryje się tęsknota za wspólnotą, sąsiedzkością i lokalnością?

OTUCHA: Promyczki, czyli skąd biorę nadzieję w świecie zmierzającym do zagłady (Jaś Kapela)

Przyjemnie myśleć, że jeśli nawet wytniemy wszystkie lasy, zatrujemy wszystkie morza i wpuścimy tyle dwutlenku węgla do atmosfery, że planeta Ziemia przestanie być zdatna do życia dla ludzi, niebo wciąż będzie piękne

OTUCHA: ABC dobrego wychowania (Olga Drenda)

Dlaczego pszczelarze nie mogą żyć w zgodzie? – pyta pewien popularny mem. Zastanówmy się zatem nad zyskami ze staroświeckich wartości: uprzejmości i życzliwości

OTUCHA: Solidarność kobiet (Jakub Dymek)

Jeśli gdzieś szukać lepszej przyszłości, to u strajkujących kobiet. Wspólną treścią ich zmagań jest solidarność. Projekt opierający się na etyce troski i współdziałania, odpowiedzialności. Przywracający miłość do centrum polityki. A przy tym najbardziej konkretny z możliwych

Sztuka, babki, mrok (Inga Iwasiów)

Po lekturze Rebecki Solnit sporo mówimy o sobie, zwierzę się i ja: mogę walczyć wręcz, mogę argumentować, ale nie potrafię krzyczeć. Eseje „Mężczyźni objaśniają mi świat” znakomicie pokazują tę zablokowaną przeponę, ale i potrzebę nieustępliwości

Nazywał się Teofil Kosiński (Joanna Ostrowska)

„W swoim testamencie Teofil zastrzegł, że powinienem zrobić wszystko, aby jego prawdziwa historia ujrzała światło dzienne w Polsce. Jesteśmy świadkami spełnienia jego woli” – mówi autor „Cholernie mocnej miłości”

Sztuka

Rysownicy (Arek Gruszczyński)

Leżymy na podłodze, wyginamy się na kanapie, wykonujemy serie grymasów, palimy papierosy, głaszczemy koty, słuchamy muzyki, szukamy pomysłów, uprawiamy jogę. Ilustrowanie to czynność dosyć intymna

Nie tylko kociaki (Monika Stelmach)

Fotografia to twór wielokomórkowy, rozległy, nie można zawężać jej pola do dzieł sztuki czy fotografii rodzinnej. To także dokumentacja kosmosu albo komórki, reportaż, fotografia medyczna, w tym rentgen. Długo by wymieniać – rozmowa z kuratorem wystawy Wojciecha Plewińskiego

Od ściany do ściany (Stach Szabłowski)

Festiwal Pomada jest zepchnięty do niszy, ale radzi sobie z polskością lepiej niż wystawiane w poznańskim Arsenale „Polki, patriotki, rebeliantki”. Na gruncie kultury queer monolity narodowej tożsamości okazują się plastyczne, podatne na transformację, również za pomocą sztuki

Palmy i draceny (Marcin Wicha)

Błażej Pindor pokazał tylko zdjęcia. Swoją dokumentację zostawił bez komentarza. I dobrze. Tak żyjemy z architekturą. W kolejce do lekarza nikt się nie zastanawia, kto zaprojektował szpital i jakim sposobem zdobył zlecenie

Co jest krzywe, tego nie da się wyprostować (Mateusz Marczewski)

Na Warsaw Gallery Weekend wyczuwalne jest, że to, co dobre, się skończyło. I nie chodzi tylko o kondycję rynku sztuki

Laska Dehnela i dwieście guzików (Karol Sienkiewicz)

Pomada zawstydza polskie instytucje. Queerowe archiwum założył w pojedynkę artysta, festiwal zaistniał dzięki akcji crowdfundingowej. Materiał aż się przelewa. A polskie muzea milczą

Teatr

Penis Rasputina (Piotr Morawski)

W „Rasputinie” Wiktora Rubina i Jolanty Janiczak sprawa jest jasna – teatr ma nad widzem władzę absolutną, pomimo stwarzanych pozorów współuczestniczenia w przedstawieniu

Wiersze

Ziemniaki (Filip Zawada)

Ziemia

OTUCHA: Szczęście wielocukrów (Urszula Zajączkowska)

Wystarczy wreszcie zgodzić się na rozpad, a  cała pozostałość naszego czasu złagodnieje.  Każdy jest garścią atomów świata. Zwierzęta lasu nie muszą myśleć, co będzie potem. Żuk grabarz inicjuje przeistoczenie

]]>

Film

Skąd się bierze mięso (Agnieszka Jakimiak)

„Mięso” to film o inicjacji – seksualnej i społecznej, kobiecej i męskiej – i o stawianiu zdecydowanego oporu wobec przyjętych norm zachowania

Mosze Waks, polski książę (Aldona Kopkiewicz)

Michał Waszyński – gwiazda przedwojennego kina, gej, Żyd, który zrobił swój najważniejszy film w jidysz – łączy bardzo wiele wątków, które są częścią naszej kultury, choć pozornie zdają się od niej odległe

Chodź, pomaluję twój świat! (Bartosz Żurawiecki)

W swojej „Księdze kolorów” Derek Jarman nie zapomina o tym, że kolor nie jest niewinny. Kolor jest niebezpieczny. Kolor dzieli i wyklucza. Kolor znaczy, ale także naznacza

Promieniowanie „Photonu” (Monika Talarczyk)

Być może najważniejszym efektem „Photonu” jest fakt, że możemy na ponad sto minut odejść wreszcie od rodzinnego stołu polskiego filmu fabularnego, przy którym w kółko odbywa się ta sama nużąca „wymiana napięć kierunkowych” przy rosole lub opłatku

Androidy toną we łzach (Darek Arest)

Robota polega ciągle na tym samym: chodzi się w długim płaszczu ulicami pokolorowanymi przez neony i zabija zbuntowanych replikantów. W „Blade Runnerze 2049” ostało się trochę Philipa K. Dicka i Ridleya Scotta, ale najwięcej jest (niestety?) Denisa Villeneuve’a

Literatura

OTUCHA: Fantazja o świecie bez Głównego Bohatera (Jolanta Janiczak)

Spróbujmy nieśmiało wejść w świat Bohaterki, wcale nie głównej, jednej z wielu. Bohaterki nigdy nie gotowej. Opowieść otwiera się powoli, każdy może dołączyć, jeśli czuje, że chce coś dodać od siebie

OTUCHA: Niewiele (Maciej Jakubowiak)

Aby otucha oferowana przez literaturę była przekonująca, musi konfrontować z rzeczywistością.Tylko czy przeprowadzona z pełnym przekonaniem diagnoza może pozwolić sobie na błąd, który nazwalibyśmy nadzieją?

OTUCHA: Piękna barykada (Paweł Soszyński)

Złapać trochę słońca! To jedno z pragnień literatury oskarżanej o eskapizm. Przyznać trzeba, że to nieliche zadanie. Bo słońca ma tu złapać zarówno czytelnik, jak i język, który do czytelnika mówi

POWOLNOŚĆ: Knausgård w Stalingradzie (Łukasz Najder)

Urlop daje szansę, by na powrót zostać anakondą, która z godnością i powoli trawi na uboczu swoją książkową ofiarę. W pierwszą noc urlopu wzniosłem obok kanapy stosik Knausgarda i rozpocząłem lekturę

Media

W sercu ciemności (Marzena Falkowska)

Na uznanie zasługuje Melina Juergens jako Senua. Dziewczyna bez aktorskiego doświadczenia, która pracuje w studio Ninja Theory jako montażystka, miała być dublerką podczas sesji motion capture. Okazała się tak dobra, że powierzono jej główną rolę w grze

Muzyka

Kompozytorzy kompozytorom (Krzysztof Marciniak)

Co jeśli to nie sama muzyka współczesna, a jedynie mierność towarzyszącego jej dyskursu czyni jej odbiór niestrawnym dla szerokiej publiczności? Czy swoista brzydota samego systemu nie odrzuca dziś tak samo jak swego czasu odrzucały brzydkie dźwięki? – relacja z 60. Warszawskiej Jesieni

Schubert spod lodu (Adam Wiedemann)

Muzyka wykonywana przez Krystiana Zimermana dociera do mnie spoza jakiejś przezroczystej tafli. Jest przepojona chłodem i niechęcią do słuchacza, stąd przy całej swojej maestrii wrażenie robi nieprzyjemne, a i to szybko się rozwiewa

Granice dyskomfortu (Adam Suprynowicz)

Pietraszewski, od ubiegłego roku szef Sacrum Profanum, postanowił ponownie połączyć ogień z wodą, zestawiając ze sobą żywioły muzyki alternatywnej i współczesnej. Zapowiadał zadziornie „dyskomfort”, obcowanie z „innym”

Obyczaje

Śmierć w grze też boli (Paweł Franczak)

Larpy są nieprzewidywalne. Nawet pod prostą fabułą kryją się ważne tematy: gracze idą uwalniać księżniczkę z zamku, a dopada ich problem egzystencjalny

OTUCHA: Serdeczności z Radomia (Natalia Fiedorczuk)

Radom należy do mieszkańców. Zaludniają skwery i place, przestrzeń publiczna zdaje się prawdziwie publiczna, żywa i zmienna. Czy za niegrzecznym śmieszkowaniem nie kryje się tęsknota za wspólnotą, sąsiedzkością i lokalnością?

OTUCHA: Promyczki, czyli skąd biorę nadzieję w świecie zmierzającym do zagłady (Jaś Kapela)

Przyjemnie myśleć, że jeśli nawet wytniemy wszystkie lasy, zatrujemy wszystkie morza i wpuścimy tyle dwutlenku węgla do atmosfery, że planeta Ziemia przestanie być zdatna do życia dla ludzi, niebo wciąż będzie piękne

OTUCHA: ABC dobrego wychowania (Olga Drenda)

Dlaczego pszczelarze nie mogą żyć w zgodzie? – pyta pewien popularny mem. Zastanówmy się zatem nad zyskami ze staroświeckich wartości: uprzejmości i życzliwości

OTUCHA: Solidarność kobiet (Jakub Dymek)

Jeśli gdzieś szukać lepszej przyszłości, to u strajkujących kobiet. Wspólną treścią ich zmagań jest solidarność. Projekt opierający się na etyce troski i współdziałania, odpowiedzialności. Przywracający miłość do centrum polityki. A przy tym najbardziej konkretny z możliwych

Sztuka, babki, mrok (Inga Iwasiów)

Po lekturze Rebecki Solnit sporo mówimy o sobie, zwierzę się i ja: mogę walczyć wręcz, mogę argumentować, ale nie potrafię krzyczeć. Eseje „Mężczyźni objaśniają mi świat” znakomicie pokazują tę zablokowaną przeponę, ale i potrzebę nieustępliwości

Nazywał się Teofil Kosiński (Joanna Ostrowska)

„W swoim testamencie Teofil zastrzegł, że powinienem zrobić wszystko, aby jego prawdziwa historia ujrzała światło dzienne w Polsce. Jesteśmy świadkami spełnienia jego woli” – mówi autor „Cholernie mocnej miłości”

Sztuka

Rysownicy (Arek Gruszczyński)

Leżymy na podłodze, wyginamy się na kanapie, wykonujemy serie grymasów, palimy papierosy, głaszczemy koty, słuchamy muzyki, szukamy pomysłów, uprawiamy jogę. Ilustrowanie to czynność dosyć intymna

Nie tylko kociaki (Monika Stelmach)

Fotografia to twór wielokomórkowy, rozległy, nie można zawężać jej pola do dzieł sztuki czy fotografii rodzinnej. To także dokumentacja kosmosu albo komórki, reportaż, fotografia medyczna, w tym rentgen. Długo by wymieniać – rozmowa z kuratorem wystawy Wojciecha Plewińskiego

Od ściany do ściany (Stach Szabłowski)

Festiwal Pomada jest zepchnięty do niszy, ale radzi sobie z polskością lepiej niż wystawiane w poznańskim Arsenale „Polki, patriotki, rebeliantki”. Na gruncie kultury queer monolity narodowej tożsamości okazują się plastyczne, podatne na transformację, również za pomocą sztuki

Palmy i draceny (Marcin Wicha)

Błażej Pindor pokazał tylko zdjęcia. Swoją dokumentację zostawił bez komentarza. I dobrze. Tak żyjemy z architekturą. W kolejce do lekarza nikt się nie zastanawia, kto zaprojektował szpital i jakim sposobem zdobył zlecenie

Co jest krzywe, tego nie da się wyprostować (Mateusz Marczewski)

Na Warsaw Gallery Weekend wyczuwalne jest, że to, co dobre, się skończyło. I nie chodzi tylko o kondycję rynku sztuki

Laska Dehnela i dwieście guzików (Karol Sienkiewicz)

Pomada zawstydza polskie instytucje. Queerowe archiwum założył w pojedynkę artysta, festiwal zaistniał dzięki akcji crowdfundingowej. Materiał aż się przelewa. A polskie muzea milczą

Teatr

Penis Rasputina (Piotr Morawski)

W „Rasputinie” Wiktora Rubina i Jolanty Janiczak sprawa jest jasna – teatr ma nad widzem władzę absolutną, pomimo stwarzanych pozorów współuczestniczenia w przedstawieniu

Wiersze

Ziemniaki (Filip Zawada)

Ziemia

OTUCHA: Szczęście wielocukrów (Urszula Zajączkowska)

Wystarczy wreszcie zgodzić się na rozpad, a  cała pozostałość naszego czasu złagodnieje.  Każdy jest garścią atomów świata. Zwierzęta lasu nie muszą myśleć, co będzie potem. Żuk grabarz inicjuje przeistoczenie

]]>
Fri, 29 Sep 2017 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2017/220]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/220

Film

Kiedy zaczyna boleć,robi się ciekawie (Marta Bałaga)

W „The Square” nie ukrywam, jak wiele rzeczy mi się dziś nie podoba. Ale gdybym był ze wszystkiego zadowolony, nie robiłbym filmów

Ford. Lekcja historii (Klara Cykorz)

Ford był kolejno młodą nadzieją perferyjnej kinematografii polskiej i cenzurowanym lewicowcem; budowniczym powojennego przemysłu filmowego i jedną z jego najbardziej prominentnych postaci; ostatnie dziesięć lat przeżył jako wygnaniec

Kino moralnego niepokoju na Lido (Aldona Kopkiewicz)

Wśród filmów jednoznacznie politycznych, wybrano w tym roku w Wenecji uniwersalną pochwałę inności. Złotego Lwa zdobył „The Shape of Water” Guillerma del Toro

Wielki sen o złych czasach (Krzysztof Świrek)

Po trzeciej serii „Twin Peaks” widać wyraźnie, że Lynch miał tym razem wolną rękę, ta swoboda przełożyła się na piorunujący efekt. Jeszcze długo będzie się te kilkanaście odcinków oglądać, komentować, szukać w nich – oczywiście czegoś innego niż odpowiedzi na pytanie „Kto zabił?”

Nie bój się tego (Krzysztof Świrek)

Realizatorzy współczesnej ekranizacji „Tego” nie mają ambicji do tworzenia historycznych fresków. Z opowiadanej przez siebie historii wydobywają jednak z pełną precyzją jej niezwykle aktualny sens: zło żeruje na naszych lękach

Przygoda (Anna Bielak)

W „Tarapatach” jest dużo językowego humoru, ale podczas pokazów testowych filmu okazało się, że dzieci preferują komizm sytuacyjny. Dowiedziałam się, że lepiej, żeby bohater spadł z roweru, niż rzucił ciętą ripostę

Wstyd (Agnieszka Jakimiak)

„The Square” kicha na egzystencjalne konflikty wewnętrzne i przecina skalpelem gliniane nogi społecznej poprawności i deklarowanej empatii

Festiwal w Gdyni: zagubienie (Jakub Socha)

W Gdyni pokazano debiutanckie filmy Denijana Hasanovića i Jagody Szelc. W obu nie bardzo wiadomo, o co chodzi

Zarządzanie traumą (Marta Bałaga)

Żeby opowiadać o Holocauście, trzeba znaleźć własny język. Uparliśmy się, że przynajmniej podejmiemy taką próbę, która będzie może głupia albo ułomna, ale nasza

Festiwal w Gdyni: Polska (Jakub Socha)

Czy nasze kino trzeba zawsze traktować ze specjalną troską? Być jego niestrudzonym akuszerem? Może nie ma innego wyjścia, gdy jest się w Gdyni

Festiwal w Gdyni: najlepszy (Jakub Socha)

Złote Lwy zasłużenie powędrowały do autorów „Cichej Nocy”, filmu precyzyjnie poprowadzonego i zagranego bez pudła

Współczesność ludobójstwa (Jakub Majmurek)

W filmie „Ptaki śpiewają w Kigali” widać, że Afryka z jej ciągłymi konfliktami zbrojnymi i kryzysami humanitarnymi jest takim samym produktem nowoczesności, co zamożny „kryształowy pałac” Unii Europejskiej

Literatura

Fińskie osobliwości (Adam Pluszka)

Finowie są raczej dumni ze swojej inności językowej i fenomenalnie skuteczni w promowaniu swojego języka i kultury za granicą, choć akurat z Polską mają trochę pod górkę – mówi tłumacz i wydawca literatury fińskiej

Pisać na głos (Anna Marchewka)

Czemu nie miłość? Czy słowo miłość objęła jakaś rezerwacja? Mój język miał być językiem włączającym, integrującym miłość kobiet z resztą ludzkiego doświadczenia, tak żeby przemówiła ona nie tylko do kobiet, które kochają kobiety. Sztuka ma nas poszerzać, a nie zawężać

Wrócić do bezczelności (Tomasz Pstrągowski)

„Morfołaki” to zawsze było dla mnie ćwiczenie mięśnia, dzięki któremu powstają nowe światy. Na początku to były krótkie historyjki, żarty. Z czasem „Morfołaki” zaczęły obrastać w interpretacje

Za dużo (Maciej Jakubowiak)

Histeryczny realizm rządzący „Republiką świecidełek” Pawła Sajewicza zaczyna ją w końcu przygniatać. Powieść odpuszcza zadanie porządkowania świata i poddaje się rzeczywistości, która przecież sama z siebie nie układa się w żadną opowieść

Media

Pionierka mimochodem (Mirosław Filiciak)

Brałam dokumentację techniczną i eksperymentowałam. Zawsze pociągało mnie to bardziej niż tworzenie muzyki – mówi twórczyni dźwięku do pierwszych polskich gier i pionierskich projektów wirtualnej rzeczywistości

Ku uciesze ministrów (Marcin Wilkowski)

Kino, film i gry nienawidzą bezruchu, nieustannie wymagają dziania się i redukują skomplikowaną rzeczywistość wojny do dynamicznych ujęć. W efekcie sztucznie ją przyspieszają i obdzierają z nieatrakcyjnych dłużyzn

Zostań na dłużej (Ewa Drygalska)

Floris zbudował dramaturgię historii, metodycznie odsłaniając kolejne elementy układanki. Założył również fikcyjne konto na Linkedinie, dzięki czemu zyskał wiarygodność wśród społeczności inżynierów i naukowców

ODBIORNIK (12): Kobiety i komputery (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W połowie lata inżynier James Damore wysłał do swoich współpracowników w Google dziesięciostronicową notatkę. Tuż potem został zwolniony z pracy. W 12. odcinku ODBIORNIKA, podkastu dwutygodnik.com, rozmawiamy z kobietami i o kobietach w sektorze IT, reklamie i w ogóle w pracy

Muzyka

Przede wszystkim ucho (Monika Żyła)

W programach koncertowych brakuje twórczości muzycznej drugiej połowy XX wieku. I mało jest utworów, które są wyzwaniem przede wszystkim dla wykonawców. Naszym celem jest własny rozwój przy jednoczesnym łataniu tej dziury

WIEŚ: Dźwięki z rozbitego lustra (Dominik Gac)

Naród w latach 90. muzyki tradycyjnej nie rozumiał. Albo może po prostu nie chciał mieć z nią nic wspólnego. Uciekł do miasta, uznając, że wieś to bieda, zacofanie, zabobon i robota od świtu do nocy

Śmierć rozumu? (Jan Topolski)

Już od tygodnia trwa nadzwyczaj udana 52. edycja Wratislavia Cantans, a w weekend koncerty zamykające festiwal

Wojna to nie wszystko (Piotr Szwed)

Album „Jestem przestrzeń” Moniki Borzym, na którym jazzowa wokalistka interpretuje wiersze Anny Świrszczyńskiej, to jedna z najlepszych płyt wydanych przez Muzeum Powstania Warszawskiego

Szukać wszędzie (Adam Suprynowicz)

Podoba mi się idea zacierania granic, ale żeby to osiągnąć, trzeba rzeczywiście doprowadzić do spotkania. Nie daje tego efektu samo zestawienie kultury didżejskiej i muzyki współczesnej – mówi kurator festiwalu Sacrum Profanum

Sztuka

Lucim wciąż żyje (Monika Stelmach)

Idee działającej we wsi Lucim Grupy 111 zostały zrozumiane opacznie i odrzucone przez środowisko. Posądzano ją o kolaborowanie z władzami, zwłaszcza gdy w 1980 ogłosiła Manifest Sztuki Społecznej. Wyprzedziła swoje czasy, a przez to wypadła z historii

Korzystanie z zasobów (Anka Herbut)

Tegoroczny TIFF Festival to bardzo dobra edycja o spójnie i konsekwentnie zakomponowanym programie. Ograniczone środki zostały potraktowane jako sytuacja generująca alternatywne możliwości. Chodzi o umiejętne korzystanie z tego, co się ma

Teatr

Czekając na Pamelę (Paweł Soszyński)

W „Is it Pamela” Marty Ziółek bogini jeszcze nie nadchodzi, gubi się w letnich etiudach i wprawkach, a nad bezmiarem wód wciąż unosi się ciemność. Ale czuć, że Pamela jest już blisko, tuż za rogiem

Flaki z olejem (Paweł Soszyński)

„Landszaft. Lekcja anatomii” Katarzyny Kalwat to na pierwszy rzut oka propozycja ekscentryczna i intrygująca. Ale niestety w tym szaleństwie nie ma metody

Dobry kibic (Piotr Morawski)

W „Kibicach” Michała Buszewicza spotykają się dwie grupy, które istnieją mocno w sferze wyobrażeń, stereotypów i uprzedzeń. Kibice Legii i Żydzi

Walka o Scenę Prezentacje (Witold Mrozek)

Dlaczego czołówka polskiego nowego teatru rzuca się na Scenę Prezentacje – podupadłą instytucję, która przez dekady kojarzyła się z repertuarem rozrywkowym?

Wiersze

wiersze (Zuzanna Bartoszek)

]]>

Film

Kiedy zaczyna boleć,robi się ciekawie (Marta Bałaga)

W „The Square” nie ukrywam, jak wiele rzeczy mi się dziś nie podoba. Ale gdybym był ze wszystkiego zadowolony, nie robiłbym filmów

Ford. Lekcja historii (Klara Cykorz)

Ford był kolejno młodą nadzieją perferyjnej kinematografii polskiej i cenzurowanym lewicowcem; budowniczym powojennego przemysłu filmowego i jedną z jego najbardziej prominentnych postaci; ostatnie dziesięć lat przeżył jako wygnaniec

Kino moralnego niepokoju na Lido (Aldona Kopkiewicz)

Wśród filmów jednoznacznie politycznych, wybrano w tym roku w Wenecji uniwersalną pochwałę inności. Złotego Lwa zdobył „The Shape of Water” Guillerma del Toro

Wielki sen o złych czasach (Krzysztof Świrek)

Po trzeciej serii „Twin Peaks” widać wyraźnie, że Lynch miał tym razem wolną rękę, ta swoboda przełożyła się na piorunujący efekt. Jeszcze długo będzie się te kilkanaście odcinków oglądać, komentować, szukać w nich – oczywiście czegoś innego niż odpowiedzi na pytanie „Kto zabił?”

Nie bój się tego (Krzysztof Świrek)

Realizatorzy współczesnej ekranizacji „Tego” nie mają ambicji do tworzenia historycznych fresków. Z opowiadanej przez siebie historii wydobywają jednak z pełną precyzją jej niezwykle aktualny sens: zło żeruje na naszych lękach

Przygoda (Anna Bielak)

W „Tarapatach” jest dużo językowego humoru, ale podczas pokazów testowych filmu okazało się, że dzieci preferują komizm sytuacyjny. Dowiedziałam się, że lepiej, żeby bohater spadł z roweru, niż rzucił ciętą ripostę

Wstyd (Agnieszka Jakimiak)

„The Square” kicha na egzystencjalne konflikty wewnętrzne i przecina skalpelem gliniane nogi społecznej poprawności i deklarowanej empatii

Festiwal w Gdyni: zagubienie (Jakub Socha)

W Gdyni pokazano debiutanckie filmy Denijana Hasanovića i Jagody Szelc. W obu nie bardzo wiadomo, o co chodzi

Zarządzanie traumą (Marta Bałaga)

Żeby opowiadać o Holocauście, trzeba znaleźć własny język. Uparliśmy się, że przynajmniej podejmiemy taką próbę, która będzie może głupia albo ułomna, ale nasza

Festiwal w Gdyni: Polska (Jakub Socha)

Czy nasze kino trzeba zawsze traktować ze specjalną troską? Być jego niestrudzonym akuszerem? Może nie ma innego wyjścia, gdy jest się w Gdyni

Festiwal w Gdyni: najlepszy (Jakub Socha)

Złote Lwy zasłużenie powędrowały do autorów „Cichej Nocy”, filmu precyzyjnie poprowadzonego i zagranego bez pudła

Współczesność ludobójstwa (Jakub Majmurek)

W filmie „Ptaki śpiewają w Kigali” widać, że Afryka z jej ciągłymi konfliktami zbrojnymi i kryzysami humanitarnymi jest takim samym produktem nowoczesności, co zamożny „kryształowy pałac” Unii Europejskiej

Literatura

Fińskie osobliwości (Adam Pluszka)

Finowie są raczej dumni ze swojej inności językowej i fenomenalnie skuteczni w promowaniu swojego języka i kultury za granicą, choć akurat z Polską mają trochę pod górkę – mówi tłumacz i wydawca literatury fińskiej

Pisać na głos (Anna Marchewka)

Czemu nie miłość? Czy słowo miłość objęła jakaś rezerwacja? Mój język miał być językiem włączającym, integrującym miłość kobiet z resztą ludzkiego doświadczenia, tak żeby przemówiła ona nie tylko do kobiet, które kochają kobiety. Sztuka ma nas poszerzać, a nie zawężać

Wrócić do bezczelności (Tomasz Pstrągowski)

„Morfołaki” to zawsze było dla mnie ćwiczenie mięśnia, dzięki któremu powstają nowe światy. Na początku to były krótkie historyjki, żarty. Z czasem „Morfołaki” zaczęły obrastać w interpretacje

Za dużo (Maciej Jakubowiak)

Histeryczny realizm rządzący „Republiką świecidełek” Pawła Sajewicza zaczyna ją w końcu przygniatać. Powieść odpuszcza zadanie porządkowania świata i poddaje się rzeczywistości, która przecież sama z siebie nie układa się w żadną opowieść

Media

Pionierka mimochodem (Mirosław Filiciak)

Brałam dokumentację techniczną i eksperymentowałam. Zawsze pociągało mnie to bardziej niż tworzenie muzyki – mówi twórczyni dźwięku do pierwszych polskich gier i pionierskich projektów wirtualnej rzeczywistości

Ku uciesze ministrów (Marcin Wilkowski)

Kino, film i gry nienawidzą bezruchu, nieustannie wymagają dziania się i redukują skomplikowaną rzeczywistość wojny do dynamicznych ujęć. W efekcie sztucznie ją przyspieszają i obdzierają z nieatrakcyjnych dłużyzn

Zostań na dłużej (Ewa Drygalska)

Floris zbudował dramaturgię historii, metodycznie odsłaniając kolejne elementy układanki. Założył również fikcyjne konto na Linkedinie, dzięki czemu zyskał wiarygodność wśród społeczności inżynierów i naukowców

ODBIORNIK (12): Kobiety i komputery (Anna Desponds / Agnieszka Słodownik)

W połowie lata inżynier James Damore wysłał do swoich współpracowników w Google dziesięciostronicową notatkę. Tuż potem został zwolniony z pracy. W 12. odcinku ODBIORNIKA, podkastu dwutygodnik.com, rozmawiamy z kobietami i o kobietach w sektorze IT, reklamie i w ogóle w pracy

Muzyka

Przede wszystkim ucho (Monika Żyła)

W programach koncertowych brakuje twórczości muzycznej drugiej połowy XX wieku. I mało jest utworów, które są wyzwaniem przede wszystkim dla wykonawców. Naszym celem jest własny rozwój przy jednoczesnym łataniu tej dziury

WIEŚ: Dźwięki z rozbitego lustra (Dominik Gac)

Naród w latach 90. muzyki tradycyjnej nie rozumiał. Albo może po prostu nie chciał mieć z nią nic wspólnego. Uciekł do miasta, uznając, że wieś to bieda, zacofanie, zabobon i robota od świtu do nocy

Śmierć rozumu? (Jan Topolski)

Już od tygodnia trwa nadzwyczaj udana 52. edycja Wratislavia Cantans, a w weekend koncerty zamykające festiwal

Wojna to nie wszystko (Piotr Szwed)

Album „Jestem przestrzeń” Moniki Borzym, na którym jazzowa wokalistka interpretuje wiersze Anny Świrszczyńskiej, to jedna z najlepszych płyt wydanych przez Muzeum Powstania Warszawskiego

Szukać wszędzie (Adam Suprynowicz)

Podoba mi się idea zacierania granic, ale żeby to osiągnąć, trzeba rzeczywiście doprowadzić do spotkania. Nie daje tego efektu samo zestawienie kultury didżejskiej i muzyki współczesnej – mówi kurator festiwalu Sacrum Profanum

Sztuka

Lucim wciąż żyje (Monika Stelmach)

Idee działającej we wsi Lucim Grupy 111 zostały zrozumiane opacznie i odrzucone przez środowisko. Posądzano ją o kolaborowanie z władzami, zwłaszcza gdy w 1980 ogłosiła Manifest Sztuki Społecznej. Wyprzedziła swoje czasy, a przez to wypadła z historii

Korzystanie z zasobów (Anka Herbut)

Tegoroczny TIFF Festival to bardzo dobra edycja o spójnie i konsekwentnie zakomponowanym programie. Ograniczone środki zostały potraktowane jako sytuacja generująca alternatywne możliwości. Chodzi o umiejętne korzystanie z tego, co się ma

Teatr

Czekając na Pamelę (Paweł Soszyński)

W „Is it Pamela” Marty Ziółek bogini jeszcze nie nadchodzi, gubi się w letnich etiudach i wprawkach, a nad bezmiarem wód wciąż unosi się ciemność. Ale czuć, że Pamela jest już blisko, tuż za rogiem

Flaki z olejem (Paweł Soszyński)

„Landszaft. Lekcja anatomii” Katarzyny Kalwat to na pierwszy rzut oka propozycja ekscentryczna i intrygująca. Ale niestety w tym szaleństwie nie ma metody

Dobry kibic (Piotr Morawski)

W „Kibicach” Michała Buszewicza spotykają się dwie grupy, które istnieją mocno w sferze wyobrażeń, stereotypów i uprzedzeń. Kibice Legii i Żydzi

Walka o Scenę Prezentacje (Witold Mrozek)

Dlaczego czołówka polskiego nowego teatru rzuca się na Scenę Prezentacje – podupadłą instytucję, która przez dekady kojarzyła się z repertuarem rozrywkowym?

Wiersze

wiersze (Zuzanna Bartoszek)

]]>
Fri, 15 Sep 2017 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2017/219]]> http://www.dwutygodnik.com/wydanie/2017/219

Film

Sceny z życia Polaków (Jakub Socha)

Społeczeństwo mamy niezadowolone i podzielone, kino od lat te podziały utwierdza. Widać to chyba najlepiej poprzez sposób przydzielania ról konkretnym aktorom. Utrwalony raz obraz jest powielany przez kolejnych reżyserów i trudno z nim zerwać

Podwójny kochanek to ja (Katarzyna Przyłuska-Urbanowicz)

„Podwójny kochanek” Ozona zaczyna się w pochwie, a kulminuje w gardle. Reżyser zabiera nas w podróż do wnętrza ciała

W cieniu bomby. O dystrybucji filmowej (Marcin Adamczak)

Rola dystrybucji rośnie, bo produkuje się więcej filmów niż kiedykolwiek wcześniej, co prowadzi do niespotykanego wcześniej stopnia konkurencji o dostęp do rozpowszechniania. Dotyczy to także rynku polskiego, po 1989 roku wplecionego w zależności globalnego rynku filmowego

Przyszłość jest kobietą (Grzegorz Stępniak)

Szefowie telewizyjnych stacji , którzy kierują do realizacji takie seriale jak „GLOW” czy „Niepewne”, wreszcie dostrzegli coś, o czym od dawna wiedzą nastolatki ubrane w bluzy z  napisem „The Future Is Female”

Literatura

Bez echa (Zofia Król)

Okrucieństwo i rozpacz gromadzą się u Bawołka w przepastnej szczelinie między staraniami i oczekiwaniami a rozczarowaniem. Zepsuta cytryna staje się w jego najnowszej książce symbolem życia

Nawalony jeż, rozerwany koń (Bartosz Sadulski)

W zbiorowej wyobraźni I wojna światowa była wojną okopów, gazu i mechanizacji. Nie była jednak wojną zwierząt. Tymczasem w żadnym innym konflikcie zbrojnym nie były one tak masowo i powszechnie wykorzystywane

Prowokacje i poglądy (Maciej Jakubowiak)

Gombrowicz doskonale sprawdza się w krajach, w których następuje tąpnięcie, pojawia się kryzys polityczny albo tożsamościowy – mówi autorka pierwszej kompletnej biografii pisarza

Media

Noworodek (Agnieszka Słodownik)

Robiliśmy z ekipą Teatru Polskiego w podziemiu streaming 360 stopni z kontenera, w którym aktorzy grali „Lady Makbet”. Widzowie mogli obejrzeć sztukę na żywo przez okno, ale część i tak stała z telefonami

Odkleić się od ekranu (Mirosław Filiciak)

W badaniu gier trzeba uciec od kronikarstwa i antykwaryzmu, bo choć fanowskie i branżowe teoretyzowanie też jest potrzebne, to musi mieć przeciwwagę w postaci innych narracji

Muzyka

Mała stabilizacja (Piotr Szwed)

Opisać dorosłość. Tego zadania autorzy rockowi unikają jak ognia. W końcu małżeństwo jest tematem o wiele mniej efektownym niż na przykład pierwsza miłość. Na swojej czwartej płycie to wyzwanie podejmuje Muzyka Końca Lata

Jesień nieco mniej radykalna (Monika Pasiecznik)

Będę szczęśliwy, jeśli Warszawska Jesień będzie kiedyś całkowicie kobieca. Mnie ostentacja i supremacja męskości męczy. Jak w życiu – jako upiorny syndrom szatni męskiej. Muzyka na szczęście nie zawsze ma płeć

Bachusy i Bachantki (Adam Wiedemann)

Chopin i Bach? Ta koneksja wydaje się nieco nadymana. Chopin był uzależniony od muzyki uznawanej dziś za niedobrą. Chciał pisać jak Moscheles, Hummel i Field, a że mu się „nie udawało” to już inna sprawa

Obyczaje

Gesty piłkarzy (Stanisław Barańczak)

Sport nie da się pomyśleć bez widowni: sportowiec jest reprezentantem zbiorowości widzów, który na boisku ma magicznie realizować jej tęsknotę do potęgi i wyższości

Teatr

Cześć (Witold Mrozek)

Nie, tu nie chodzi o to, że przyjdą ci kibice, ci najgorsi, do Teatru Żydowskiego i się poprawią. To również jest okazja do przypatrzenia się jakiemuś potworowi, który nagle zyskuje ludzką twarz, wchodzi do teatru – mówi reżyser „Kibiców”

Wiersze

wiersze (Joanna Dziwak)

Ziemia

POWOLNOŚĆ: Długi lot czapli (Stanisław Łubieński)

„Cilip-cilip”. Wydaje mi się, że pogania mnie pliszka. To pewnie kolejna ze słabo zbadanych chorób psychicznych naszych czasów. Krótka sinusoida lotu i czarno-biały wachlarz zamiata piasek na drodze

]]>

Film

Sceny z życia Polaków (Jakub Socha)

Społeczeństwo mamy niezadowolone i podzielone, kino od lat te podziały utwierdza. Widać to chyba najlepiej poprzez sposób przydzielania ról konkretnym aktorom. Utrwalony raz obraz jest powielany przez kolejnych reżyserów i trudno z nim zerwać

Podwójny kochanek to ja (Katarzyna Przyłuska-Urbanowicz)

„Podwójny kochanek” Ozona zaczyna się w pochwie, a kulminuje w gardle. Reżyser zabiera nas w podróż do wnętrza ciała

W cieniu bomby. O dystrybucji filmowej (Marcin Adamczak)

Rola dystrybucji rośnie, bo produkuje się więcej filmów niż kiedykolwiek wcześniej, co prowadzi do niespotykanego wcześniej stopnia konkurencji o dostęp do rozpowszechniania. Dotyczy to także rynku polskiego, po 1989 roku wplecionego w zależności globalnego rynku filmowego

Przyszłość jest kobietą (Grzegorz Stępniak)

Szefowie telewizyjnych stacji , którzy kierują do realizacji takie seriale jak „GLOW” czy „Niepewne”, wreszcie dostrzegli coś, o czym od dawna wiedzą nastolatki ubrane w bluzy z  napisem „The Future Is Female”

Literatura

Bez echa (Zofia Król)

Okrucieństwo i rozpacz gromadzą się u Bawołka w przepastnej szczelinie między staraniami i oczekiwaniami a rozczarowaniem. Zepsuta cytryna staje się w jego najnowszej książce symbolem życia

Nawalony jeż, rozerwany koń (Bartosz Sadulski)

W zbiorowej wyobraźni I wojna światowa była wojną okopów, gazu i mechanizacji. Nie była jednak wojną zwierząt. Tymczasem w żadnym innym konflikcie zbrojnym nie były one tak masowo i powszechnie wykorzystywane

Prowokacje i poglądy (Maciej Jakubowiak)

Gombrowicz doskonale sprawdza się w krajach, w których następuje tąpnięcie, pojawia się kryzys polityczny albo tożsamościowy – mówi autorka pierwszej kompletnej biografii pisarza

Media

Noworodek (Agnieszka Słodownik)

Robiliśmy z ekipą Teatru Polskiego w podziemiu streaming 360 stopni z kontenera, w którym aktorzy grali „Lady Makbet”. Widzowie mogli obejrzeć sztukę na żywo przez okno, ale część i tak stała z telefonami

Odkleić się od ekranu (Mirosław Filiciak)

W badaniu gier trzeba uciec od kronikarstwa i antykwaryzmu, bo choć fanowskie i branżowe teoretyzowanie też jest potrzebne, to musi mieć przeciwwagę w postaci innych narracji

Muzyka

Mała stabilizacja (Piotr Szwed)

Opisać dorosłość. Tego zadania autorzy rockowi unikają jak ognia. W końcu małżeństwo jest tematem o wiele mniej efektownym niż na przykład pierwsza miłość. Na swojej czwartej płycie to wyzwanie podejmuje Muzyka Końca Lata

Jesień nieco mniej radykalna (Monika Pasiecznik)

Będę szczęśliwy, jeśli Warszawska Jesień będzie kiedyś całkowicie kobieca. Mnie ostentacja i supremacja męskości męczy. Jak w życiu – jako upiorny syndrom szatni męskiej. Muzyka na szczęście nie zawsze ma płeć

Bachusy i Bachantki (Adam Wiedemann)

Chopin i Bach? Ta koneksja wydaje się nieco nadymana. Chopin był uzależniony od muzyki uznawanej dziś za niedobrą. Chciał pisać jak Moscheles, Hummel i Field, a że mu się „nie udawało” to już inna sprawa

Obyczaje

Gesty piłkarzy (Stanisław Barańczak)

Sport nie da się pomyśleć bez widowni: sportowiec jest reprezentantem zbiorowości widzów, który na boisku ma magicznie realizować jej tęsknotę do potęgi i wyższości

Teatr

Cześć (Witold Mrozek)

Nie, tu nie chodzi o to, że przyjdą ci kibice, ci najgorsi, do Teatru Żydowskiego i się poprawią. To również jest okazja do przypatrzenia się jakiemuś potworowi, który nagle zyskuje ludzką twarz, wchodzi do teatru – mówi reżyser „Kibiców”

Wiersze

wiersze (Joanna Dziwak)

Ziemia

POWOLNOŚĆ: Długi lot czapli (Stanisław Łubieński)

„Cilip-cilip”. Wydaje mi się, że pogania mnie pliszka. To pewnie kolejna ze słabo zbadanych chorób psychicznych naszych czasów. Krótka sinusoida lotu i czarno-biały wachlarz zamiata piasek na drodze

]]>
Fri, 01 Sep 2017 00:00:00 +0200
<![CDATA[Numer 2017/218]]> http://www.dwutygod