English version

Narodowy Instytut Audiowizualny

@dwutygodnik

dwutygodnik - strona kultury

82 2012

Archiwum numerów

Kwiecień 2009: 01 2009; 02 2009

Maj 2009: 03 2009; 04 2009; 05 2009

Czerwiec 2009: 06 2009; 07 2009

Lipiec 2009: 08 2009; 09 2009

Sierpień 2009: 10 2009; 11 2009

Wrzesień 2009: 12 2009

Wrzesień 2009: 13 2009

Październik 2009: 14 2009; 15 2009; 16 2009

Listopad 2009: 17 2009; 18 2009

Grudzień 2009: 19 2009

Grudzień 2009: 20 2009

Styczeń 2010: 21 2010; 22 2010

Luty 2010: 23 2010; 24 2010

Marzec 2010: 25 2010; 26 2010

Kwiecień 2010: 27 2010; 28 2010

Maj 2010: 29 2010; 30 2010; 31 2010

Czerwiec 2010: 32 2010; 33 2010

Lipiec 2010: 34 2010; 35 2010

Sierpień 2010: 36 2010; 37 2010

Wrzesień 2010: 38 2010; 39 2010

Październik 2010: 40 2010

Październik 2010: 41 2010; 42 2010

Listopad 2010: 43 2010; 44 2010

Grudzień 2010: 45 2010; 46 2010

Styczeń 2011: 47 2011

Styczeń 2011: 48 2011

Luty 2011: 49 2011; 50 2011

Marzec 2011: 51 2011; 52 2011

Kwiecień 2011: 53 2011; 54 2011

Kwiecień 2011: 55 2011

Maj 2011: 56 2011; 57 2011

Czerwiec 2011: 58 2011; 59 2011

Lipiec 2011: 60 2011; 61 2011

Sierpień 2011: 62 2011; 63 2011

Wrzesień 2011: 64 2011; 65 2011

Październik 2011: 66 2011; 67 2011; 68 2011

Listopad 2011: 69 2011; 70 2011

Grudzień 2011: 71 2011; 72 2011

Styczeń 2012: 73 2012; 74 2012

Luty 2012: 75 2012

Luty 2012: 76 2012

Marzec 2012: 77 2012; 78 2012; 79 2012

Kwiecień 2012: 80 2012; 81 2012

Maj 2012: 82 2012

Literatura
Teatr
Film
Sztuka
Muzyka
Produkty uboczne
Felietony
Rozmowy
Fikcje
Figle
Newsletter

Newsletter

Wpisz swój adres e-mail,
aby otrzymać nasz newsletter.

fot. Tomek Kamiński

1989: Byle uczciwie

Agnieszka Kochanowska

Świetnie wyreżyserowane przez Annę Augustynowicz „Pieszo” doskonale wpisuje się w trwający właśnie dyskurs o 4 czerwca 1989 roku

W pierwszej scenie spektaklu Anny Augustynowicz widzimy poruszającą się z głuchym dudnieniem drewnianą scenę obrotową. Scenografię dopełnia czarny horyzont i kamień leżący na scenie. Mamy przed sobą olbrzymią przestrzeń, przywołującą znaczenia obecne w całym spektaklu: poczucie pustki, zawieszenia i ruch naprzód, który jest jednocześnie ciągłym powrotem do tego samego miejsca. Podobnie dzieje się z formą spektaklu: surowość pierwszego obrazu powraca w oszczędnie użytych środkach scenograficznych, muzycznych i aktorskich. „Pieszo” jest dziełem twórców bardzo świadomych materii teatralnej, wszystkich jej niuansów i detali. Reżyserka zrezygnowała ze współczesnych środków inscenizacyjnych. Zdecydowała się na prostą, surową poetykę, dobrze pasującą do dramatu Mrożka.

Sławomir Mrożek „Pieszo”, reż. Anna
Augustynowicz. Teatr Wybrzeże, premiera
5 czerwca 2009Augustynowicz odważyła się też na rzecz bardzo nietypową we współczesnym teatrze – zaufała w pełni tekstowi, nie próbując go przerabiać, przepisywać ani dodawać nowych znaczeń. Ci, którzy uznali, że dramaty Mrożka nie obejdą się bez uwspółcześnienia, mogą się zdziwić uniwersalnością i aktualnością jego wypowiedzi – szczególnie w chwili, gdy obchodzimy rocznicę wyborów 4 czerwca 1989 roku. Sytuacja zawieszenia pomiędzy wojenną przeszłością a niepewną przyszłością, w której spotykają się reprezentanci polskiego społeczeństwa, bez naciągania daje się odnieść do 1989 roku. Historia zatacza krąg. W kontekście ostatnich 20 lat i ich konfliktów mocno wybrzmiewa sentymentalna piosenka „za rok, za dzień, za chwilę razem nie będzie nas”. Świadomi historii narodowej, możemy się zgodzić z Mrożkiem, że w naszej sytuacji kierunki nie mają już znaczenia, a sprawą podstawową pozostaje uczciwość, którą się „albo rozumie, albo nie”. Wśród licznych wywiadów, opinii i artykułów poświęconych 4 czerwca 1989 roku szczególne znaczenie mają słowa Krzysztofa Krauzego z wywiadu w „Gazecie Wyborczej”: „wolność to lekkość w sercu, ale w rękach głaz. (…) Wolność wymaga codziennej, ciężkiej pracy. I czujności: czy nie szkodzę, czy nie ulegam stereotypom, czy nie przeprano nam mózgu. Czy sam go sobie właśnie nie piorę…”.

W gdańskiej realizacji „Pieszo” publiczność staje się uczestnikiem wydarzeń. Zapalone na widowni światła i aktorzy mówiący swoje kwestie często bardziej do widzów niż do siebie – to wszystko nie pozwala na dystans. Wciąż jesteśmywywoływani do odpowiedzi, pyta się nas o zdanie i wymaga zaangażowania. Jesteśmy „swoi”, w tej samej sytuacji, z tym samym backgroundem, można więc sobie z nami pożartować i pofilozofować. Dzięki temu pozostajemy też świadomi teatralności i metaforyki scenicznej sytuacji. Teatr snuje się jak dym z papierosa – prawie niezauważalnie, subtelnie, lekko, w niespiesznym rytmie, wykorzystując wszystkie możliwości tekstu i pozwalając mu wybrzmieć.

Opuszczenie horyzontu, odsłonięcie odrapanej realności teatru i wprowadzenie współczesnych środków (mikrofony, Bajadera na rolkach, dźwięk przelatujących odrzutowców) w epilogu wytrąca nas z tego stanu zawieszenia, w jaki popadliśmy wraz z postaciami dramatu. Już koniec, trzeba się zbierać i iść. W jakąkolwiek stronę.

Agnieszka Kochanowska, absolwentka teatrologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, organizatorka wydarzeń kulturalnych, autorka scenariuszy do spektakli niezależnego Teatru Kreatury oraz autorka i reżyserka spektaklu „Single story” na motywach „Zanim zaśniesz” Linn Ullmann.

Jeśli chcesz umieścić fragment tekstu z dwutygodnik.com na swojej stronie lub blogu, prosimy o kontakt z redakcją na adres e-mail: redakcja@dwutygodnik.com. Dowiedz się więcej.